T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
DOSYA NO : 2024/193 Esas
KARAR NO : 2025/143
DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ : 28/02/2024
KARAR TARİHİ : 13/02/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) Davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
İDDİA : Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde; "... Davacı Vekilin Dava Dilekçesinin Özeti: 29.05.2023 kaza tarihinde karşı taraf sigorta şirketi nezdinde KASKO poliçesi düzenlenmiş olan ... plakalı aracın, davacıya ait ... plakalı araca İzmir ili Bayraklı ilçesinde çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik
kazası meydana geldiği, kaza sonrasında düzenlenen kaza tespit tutanağına göre kazanın meydana gelmesinde ... plakalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğu tespit edildiği, ... plakalı aracın ZMMS düzenleyen ...Sigorta AŞ tarafından 90.496,52 TL hasar, 29.503,00 TL değer kaybı tazminat ödemesi yapılmıştır. Kaza nedeniyle davacı aracı zarar görmüş olup, ...Sigorta A.Ş. tarafından yönlendirilen eksper tarafından yapılan inceleme neticesinde toplam 90.496,52 TL hasar bedeli hesaplanmıştır. Fakat, belirlenen tutar davacının gerçek hasarını karşılamamaktadır. Sigorta şirketince yönlendirilen eksper tarafından düzenlenen raporda; hasar gören parçalar eksik belirtilmiş, hasarlı olarak belirtilen parçaların fiyatları ile işçilik fiyatları da gerçek ve güncel fiyatları yansıtmaktan uzaktır. İlgili eksper tarafından hasarlı parçalarda yapılan 95.000,00 TL tutarında iskonto yapılmıştır. Yapılan iskonto oranı fahiş olup, tarafımızca kabulü mümkün değildir. ...Sigorta A.Ş. Tarafından yapılan hasar ödemesinde hasarlı parça bedellerin fahiş oranda iskonto yapıldığından dolayı eksik hasar bedeli ödemesi yapılmıştır. Eksik ödenen hasar bedeli ve değer kaybı için 20.07.2023 tarihinde ...Sigorta A.Ş.'ye başvuru yapılmış ancak ...Sigorta A.Ş. eksik ödeme ile ilgili herhangi bir ödeme yapmadığı, ...Sigorta A.Ş. Şirketine başvuru yapılmış olup, 29.503,00 TL tahsil edilmiş olsa da, ödenen rakam kaza nedeniyle davacıya ait araçta meydan gelen gerçek değer kaybı zararını karşılamaya yetmemektedir. Mahkeme tarafından yapılacak yargılama sırasında, davacıya ait araçta meydana gelen gerçek değer kaybı tazminatından, ...Sigorta şirketi tarafından yapılan kısmi ödemenin mahsup edilmesini, Dava konusu kazada kusurlu olan ... plakalı aracın ZMMS poliçesini düzenleyen ...Sigorta A.Ş. sigorta şirketi tarafından hasar bedeli ve değer kaybı olmak üzere toplam 120.000,00 TL ödeme yapmış olduğu ve limitin bitmiş olduğu. Bu nedenle işbu davadan önce ... plakalı aracın KASKO-IMM poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketine kaza nedeniyle davacıya ait araçta meydana gelen hasar nedeniyle uğranılan gerçek zararın ödenmesi gerektiği, açıklanan ve mahkemenizce resen değerlendirilecek hususlarda dikkate alındığında fazlaya ilişkin talep ve dava haklarımız saklı kalmak üzere şimdilik: 80.00,00 TL hasar bedelinin davalılardan kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiz ile birlikte tahsiline karar verilmesini, fazlaya ilişkin talep ve dava haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL Değer Kaybı Tazminatının davalılardan kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiz ile birlikte tahsiline karar verilmesini, Yargılama gideri ve vekâlet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ettiği.
SAVUNMA : Davalı vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesinde;
Davalı Sigorta Şirket Vekilinin Dava Dilekçesinde Özetle; Karayolları Trafik Kanunu gereğince davacı usuli yükümlülüğü olan başvuru şartını yerine getirmeksizin dava açtığından, davanın usulen reddi gerekmektedir. Davacı başvuru şartlarını eksiksiz ve zamanında yerine getirdiğini ispatlaması, ... plakalı araç davalı şirket tarafından ... numaralı Birleşik Kasko Sigorta Poliçesi "Genişletilmiş Kasko" poliçesi ile sigortalıdır. Kesinlikle kabul anlamına gelmemekle birlikte; mahkemece davalı şirketin sorumluluğu bulunduğuna kanaat getirilmesi halinde teminat limiti ile sorumluluğumuz bulunduğu, davacının talep etmiş olduğu maddi hasar ve değer kaybı tutarının uzman bilirkişi tarafından hesap edilmesi gerekmektedir. davalı şirket bünyesinde Kasko Poliçesi kapsamında İMM sigortalısı ... plaka sayılı aracın kazanın meydana gelmesinde herhangi bir kusuru bulunmamaktadır. İş bu nedenle davanın reddi gerekmektedir. İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesine Sevk Edilmesi, faizin dava tarihinden itibaren yasal faiz olması gerekmektedir. Daha önce yapılmış ödemelerin faizi ve güncellemesi yapılarak mahsup edilmesi, teminatın tek, zarar görenlerin birden fazla olması durumunda Karayolları Trafik Kanunu 96.madde gereğince teminatın paylaştırılması gerektiği, davalı şirketin maddi tazminat talepleri bakımından sorumluluğu ancak ZMMS teminatlarının tüketilmesi halinde başlayacaktır. ZMMS teminat limitleri tüketilmeden müvekkil şirketin sorumluluğundan bahsedilemez olduğu, poliçe tanzim tarihinin 04.12.2021 tarihli Resmi Gazete’de Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar yayınlanmasından sonra olduğu ve Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararının yayım tarihi olan 14.02.2023’ten önce olduğu ve Anayasa’nın 153. Maddesi birlikte nazara alındığında değer kaybı ve maddi tazminat bakımında formül hesaplaması uygulanması gerekmektedir. Değer kaybına yönelik değer kaybı yönünden 04.12.2021 tarihinde yürürlüğe giren değişiklikleri dikkate alınarak rapor düzenlenmesini, Müvekkil şirketin sorumluluğu, kaza tarihi itibari ile benzer hasarlardaki onarım uygulamasına göre, eşdeğer veya ömrünü tamamlamış araçlar mevzuatı kapsamındaki parça bedelleri ile sınırlı olduğu, davalı şirketin talep edilen KDV yönünden sorumluluğu bulunmamaktadır, açıkladığımız ve sayın mahkemenizce re’sen nazar-ı dikkate alınacak nedenlerden dolayı Haksız ve mesnetsiz davanın usulden ve esastan reddine, davanın ihbarına, Yargılama masrafları ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği.
UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ, DELİL DEĞERLENDİRMESİ ve GEREKÇE :
1).Dava, trafik kazası nedeniyle davacıya ait araçta oluşan Bakiye Hasar Bedeli ve Bakiye Değer Kaybının ZMMS sınırı üzerinde kalan kısmının Kasko Poliçesindeki İMMS klozuna dayalı olarak davalı sigorta şirketinden tazmini istemine ilişkin alacak davasıdır.
2) Dava konusu kazanın 29/05/2023 tarihinde meydana geldiği, kazaya karışan ... plaka sayılı aracın kaza tarihinde davalı sigorta şirketi tarafından düzenlenen 10/01/2023 - 10/01/2024 vadeli Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu, poliçe teminatları arasında İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortasının (İMMS) yer aldığı görülmüştür.
5) Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMMS) ile İMMS arasında sıralı sorumluluk esası öngörülmüş olup, zarar gören ZMMS poliçe limiti üzerinde kalan zararının tazminini İMMS sigortacısından talep edebilecektir.
Motorlu Kara Taşıt Araçları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın 1. maddesine göre sigortacı, zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitinin dışında (üstünde) kalan miktardan başlayıp İMMS teminat limitine kadar sorumludur.
6) Trafik kazaları sonucu uğranan zararın tazmini hususunda temel dayanak haksız fiil sorumluluğudur.
Haksız fiil sorumluluğu, "Haksız Fiilden Doğan Borç İlişkileri" başlığı altında, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.
49. maddesi "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.
Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür."
50. maddesi, "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır."
7) Haksız fiil, bir kimsenin hukuka aykırı ve kusurlu bir davranışı ile başka bir kimsenin zarara uğramasına yol açmasıdır. Yargısal içtihatlar ve doktrine göre haksız fiilin unsurları;
-Fiil,
-Fiilin hukuka aykırı olması
-Zararın meydana gelmesi,
-Kusur,
-Fiil ve zarar arasında illiyet bağı bulunması, olarak sıralanmaktadır.
8) Kaza tespit tutanağının polis marifetiyle tanzim edilmemiş olması nedeniyle tutanakta kusur tespitinin bulunmadığı görülmektedir.
TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Davacının bilirkişi deliline dayanmış olması nedeniyle mahkememizce bilirkişiden kusur, hasar bedelinin ve değer kaybı miktarının belirlenmesi için rapor aldırılmıştır.
9) Mahkememizce aldırılan 09/01/2025 tarihli Bilirkişi Raporunda; 29.05.2023 tarihinde Davalı sigortaya İMMS sigortalı ve sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı... marka araç ile İzmir İli, ... İlçesi Ankara Caddesinde, Davacıya ait ve sürücü ... idaresindeki ... plakalı ... marka aracın arka sol kısımlarına çarpması, bu aracın da ön kısımlarıyla, önündeki dava dışı ... plakalı aracın arkasına çarpması sonucunda meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası sebebiyle;
- ... plaka sayılı davalı şirkete kasko poliçesi ile sigortalı araç sürücüsü ... 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 56/c ve 52/b maddelerini ihlal ettiğinden dolayı kazanın oluşumuna TAMAMEN HATASI İLE ETKEN OLDUĞU,
- ... plaka sayılı davacı taraf araç sürücüsü ... kazanın oluşumuna ETKEN KURAL İHLALİ OLMADIĞI,
- ...laka sayılı dava dışı araç sürücü ... kazanın oluşumuna ETKEN KURAL İHLALİ OLMADIĞI,
- Davacıya ait ... plakalı ...marka 2023 model yılı aracın arka ve ön bölüm kaporta, mekanik ve elektrik aksamlarında meydana gelen hasarların Bahse Konu Trafik Kazası İle Uyumlu ve İlintili Olduğu,
- Davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen GERÇEK HASAR MİKTARININ Yedek parça bedeli + İşçilik + KDV dahil 214.558,45-TL olduğu,
- Dava dışı ...Sigorta A.Ş. tarafından 90.496,52-TL Hasar tazminatı ödenmiş olduğu Davacının ikrarında olduğundan Davacının BAKİYE HASAR ALACAĞININ 124.061,93-TL olarak hesap edilmiş olduğu,
- Davacıya ait ... plakalı Ford Tourneo marka 2023 model yılı araçta bahse konu trafik kazası sebebiyle yukarıda belirtilen Serbest Piyasa Şartlarına göre; Aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş 2. el piyasa rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. El rayiç değeri arasındaki fark nedeniyle 87.500,00-TL DEĞER KAYBI MEYDANA GELMİŞ OLACAĞI,
- Dava dışı ...Sigorta A.Ş. tarafından 29.503,00-TL Değer Kaybı tazminatı ödenmiş olduğu Davacının ikrarında olduğundan Davacının BAKİYE DEĞER KAYBI ALACAĞININ 57.997,00-TL olarak hesap edilmiş olduğu, yönündeki görüşlerimizi konunun hukuki ve nihai takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere saygıyla Arz Ederiz. şeklinde görüş ve kanaatini bildirmiştir.
10) Mahkememizce yapılan değerlendirmede;
Öncelikle Zamanaşımı Defi yönünden: 2918 sayılı KTK.nun 109/1. maddesinde "Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve her halde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar" hükmü, yine aynı kanunun 109/2. maddesinde ise "Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve Ceza Kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş ise bu süre maddi tazminat talepleri için de geçerlidir" hükmüne yer verilmiştir.
Davaya konu trafik kazası 29.05.2023 tarihinde meydana gelmiş olayın, maddi hasarlı trafik kazası olması nedeniyle, uzamış ceza zamanaşımı süresinin uygulanmasını gerektirir bir durum bulunmamaktadır. Bu itibarla, davaya konu talepler yönünden 2 yıllık zamanaşımı süresi geçerli olup, dava dilekçesine konu edilen maddi tazminat taleplerinin, 2 yıllık zamanaşımı süresi içinde ileri sürülmesi gerekmektedir. Kaza tarihinin 29.05.2023, arabulucuya başvuru tarihinin 24/11/2023, dava tarihinin 28/02/2024 olduğu görüldüğünden davaya konu tazminatın 2 yıllık süre içerisinde talep edildiği görülmüştür.
Husumet İtirazı yönünden: Her ne kadar davalı sigorta şirketi vekilince müvekkili şirket tarafından ... plaka sayılı aracın davalı sigorta şirketi tarafından... nolu poliçe ile sigortalanmış olduğu görülmekle husumet yönünden yapılan itiraza itibar edilmemiştir.
Davanın esası yönünden: Davalı şirkete kasko poliçesi ile sigortalı araç sürücüsü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile gündüz vakti meskün mahal trafiğin üç şerit tek yön konumlu yoğun ve seri işlediği görüşün açık bölünmüş yola gereken dikkat ve özeni ermediği, aracının hızını yolun icap (aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve durumunun) ve şartlarına göre uyarlamayıp istikametini etkin kontrollü altında bulundurmadığı, her an güvenle durabilecek mesafe bırakmadığı, istikameti önündeki davacı acının sağa yönelip yavaşladığını zamanında fark edemediği, ön tedbirsiz tehlikeli biçimde yaklaştığı, sonrasında da kontrolünü kaybedip sağ arka köşe yandan mevcut sürati ile çarpıp ileri doğru savurtturarak önündeki dava dışı araca çarpmasına sebebiyet vermesi olayında 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 56/e ve 52/b maddesini ihlal ettiği ve bu nedenle tam kusurlu olduğu kabul olunmuştur.
... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile gündüz vakti meskun mahal trafiğin üç şerit tek yön konumlu yoğun ve seri işlediği görüşün açık bölünmüş yola gereken dikkat ve özeni gösterdiği, kural ve nizamlara uygun kaza mahalline sol şeritte gelip kontrollü biçimde sağ şeride geçmek isterken yoğun trafikte yavaşladığı esnada, arkasında gelen davalı sigorta poliçeli araç sürücünün hatası ve kusurundan dolayı görüş alanını etkin kontrollü altında bulundurmadan ve takip mesafesi bırakmamasından dolayı duramayıp aracına sol arkadan şiddetli çarpıp ileri doğru savurtturarak önündeki dava dışı araca arkadan çarpması olayında mahkememizce kusursuz olduğu kabul olunmuştur.
Dava öncesi alınmış ekspertiz raporunda hasar miktarının 90.496,52-TL tespit olduğu ve ... plaka sayılı aracın ZMMS sigortacısı olan ...Sigorta tarafından bu tutarda hasar bedeli ödemesi ve 29.503,00-TL değer kaybı ödemesi yapılmış olduğu; mahkememizce aldırılan raporda hasar miktarının 214.558,45-TL tespit olunduğu, ödenen hasar bedeli düşüldüğünde bakiye hasar bedelinin 124.061,93-TL, bakiye değer kaybı bedelinin ise (ödenen miktar düşüldüğünde) 57.997,00-TL olduğu, rapora karşı davacı tarafça her hangi bir itiraz dilekçesinin sunulmadığı, davalı tarafça rapor sonrası beyan içerir dilekçe sunulmuş ise de dilekçe içeriğinin dosyaya özgü somut ifadeler kullanmadığı, genel açıklamalar içeren içeriğe sahip olduğu, davacının aracının yabancı plakalı olduğundan bahsolunduğu, sonuç kısmında davanın ihbarı talebinin yer aldığı ancak kime ihbar olunacağı hususnda dahi açıklama içermediği, yeni bir rapor talebinin de yer almadığı anlaşılmakla mevcut rapor hükme esas alınarak belirtilen tutarlarda davalı İMMS Sigortacısı şirket aleyhine olan aşağıdaki karara hükmolunmuştur.
11) Davacı vekili bilirkişi raporu doğrultusunda talebini arttırmış, harcını karşılamıştır.
12) Denetime elverişli ve dosya kapsamı ile uyumlu bilirkişi raporu Mahkememizce de benimsenerek hükme esas alınmıştır.
13) Davacı tarafça dava öncesi davalı sigorta şirketlerine yazılı başvuru yapılmış olup işbu başvurunun davalı sigorta şirketine 04.09.2023 tarihinde tebliğ olunduğu davacı vekilince sunulan belgelerden anlaşılmaktadır. Tebliğ tarihinden itibaren KTK 99. maddesi gereği davalı sigorta şirketinin faiz sorumluluğu hasarın tüm bilgi ve belgelerle birlikte ihbarı sonrasında 8 iş günü içerisinde ödeme yapmaması halinde başlayacağından, davalı taraf başvuru dilekçesinin tebellüğünden itibaren 8 iş günü sonunda temerrüte düşecek olup temerrütün 15.09.2023 tarihinde gerçekleştiğinin kabulü gerekmiştir.
14) Davacı vekilinin dava dilekçesinde faiz talebi bulunduğu görülmekte olup sigortalı aracın... Endüstri .. AŞ adına kayıtlı olduğu ve bu nedenle ticari araç kabul edilmesi gerektiği anlaşılmakla (ruhsatında kullanım amacının/vasfının hususi olduğu yazmakta ise de) temerrüt tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-. Davanın KABULÜ ile;
124.061,93-TL Bakiye Hasar Bedeli ve 57.997,00-TL Bakiye Değer Kaybından oluşan maddi tazminatın davalı sigorta şirketinden alınarak davacıya verilmesine, Tazminata Temerrüt Tarihi olan 15/09/2023'den itibaren Avans Faizi işletilmesine,.
2-Karar tarihinde Yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 12.436,44-TL harçtan peşin alınan 1.536,98-TL ile ıslah ile alınan 1.573,00-TL'nin mahsubu ile bakiye 9.326,47-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Arabuluculuk Kanunu Madde 18/A fıkra 13, 14 gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan Başvurma Harcı, Peşin Harç ve Vekalet Harcından oluşan 2.025,38-TL harç ile 1.573,00-TL ıslah harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca hesaplanan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6- Davacı tarafından yapılan 7.000,00-TL bilirkişi ücretinin ve 161,50-TL tebliğat ve posta ücreti olmak üzere toplam 7.161,50-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair; tarafların yokluğunda, tebliğden itibaren İki Hafta İçerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Yolu Açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.13/02/2025
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
E imza