T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/307 Esas
KARAR NO : 2025/236
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 01/04/2024
KARAR TARİHİ : 06/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı yan ...Sigorta A.Ş. nezdinde ZMM sigortalısı olan ve dava dışı ...'a ait ... plakalı araç 02/09/2023 tarihinde 21:11 saati civarlarında yine ... sevk ve idaresinde iken Aydın ili...ilçesinde ... Bulvarı'nda seyir halindeyken; aynı istikamette önünde seyir halinde olan müvekkil ...ün maliki olduğu ve sürücü... sevk ve idaresindeki ...plakalı araca asli ve tam kusuruyla arkadan çarparak maddi hasarlı trafik kazasına sebebiyet verdiğini, müvekkiline ait araç sürücüsü, kaza mahalinde bulunan kasise yaklaştığında kontrollü bir şekilde yavaşlamış olmasına karşın dava dışı ... hızını düşürmemiş ve takip mesafesini koruyamaması nedeniyle müvekkilin aracına arkadan çarptğını netice itibariyle müvekkile ait... plakalı araçta hasardan kaynaklı zarar meydana geldiğini, davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı araç sürücüsünün kazaya asli ve tam kusurlu olarak sebebiyet verdiğini, mezkur kazanın dava dışı araç sürücüsünün dikkatsizliği nedeniyle meydana geldiği kaza tespit tutanağı ile sabit olduğunu, kaza neticesinde meydana gelen hasarın ve zararın tespiti için ekte sunulu ... Sigorta Eksperliği tarafından yapılan inceleme neticesinde müvekkile ait ... plakalı araçta meydana gelen hasarın onarımı için 129.430,34-TL hasar tazminatı oluştuğu yönünde rapor tanzim edildiğini bu rapora istinaden müvekkili tarafından ekte sunulu 750,00 TL fatura bedelli ekspertiz ücret masrafı ödendiğini, kaza neticesinde müvekkilinin aracında hasardan kaynaklı zarar meydana geldiğini işbu durum kaza tespit tutanağı ile birlikte sabit olduğunu, meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasının asli ve tek kusurlusu olan araç sürücüsünün sevk ve idaresindeki aracın ZMM sigortacısı, davalı sigorta şirketi tarafından olduğundan müvekkilinin...plakalı aracındaki hasardan kaynaklı zarardan davalı yan sigorta şirketinin sorumluluğu bulunduğunu belirterek fazlaya ilişkin dava ve talep hakları (bilirkişi raporu tebliği sonrası ıslah dilekçesi verme hakkı da dahil) saklı kalmak üzere şimdilik;1.000,00 TL hasar tazminatının kaza tarihi itibariyle işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, işbu dosyadan doğacak yargılama giderleri, vekalet ücreti ve ekspertiz ücreti ile arabuluculuk ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketi kaza tarihi olan 02/09/2023 tarihinde Hazine Müsteşarlığı tarafından yılbaşından itibaren geçerli olacak şekilde belirlenmiş olan 120.000,00-TL lik poliçe limitine sahip olduğunu,zarar gören kişilere sigortacının ödeyeceğini tazminatın tutarı (poliçe limitleri) KTK m.93/1'e göre Hazine Müsteşarlığı'nın bağlı bulunduğu Bakanlıkça saptandığına ve Resmi Gazete'de yayınlandığını, Bakanlığın yeni bir karar alıncaya kadar, sigortacı poliçelerde yazılı limitle sınırlı olarak ödeme yapıldığını, orunlu mali sorumluluk sigortası genel şartı, teminat tutarları ile tarife ve talimatlar Hazine Müsteşarlığı'nın bağlı bulunduğu Bakanlıkça tespit edildiğini ve Resmi Gazete'de yanlandığını, mali mesuliyet poliçesinin genel şartlarında da sabit olduğunu, davacının tüm talepleri sigorta tahkim komisyonu ... sayılı dosya kapsamında tamamen karşılandığını, dosya kapsamında alınmış olan bilirkişi raporunun ekte sunulduğunu, tespit edilen hasar bedelinin davacıya ödenmiş olduğundan davanın reddini gerektiğini, sigortalı araç sürücüsünün mezkur kazada atfa kabil bir kusurunun olmadığını, davacı tarafın taleplerinin gerçek dışı olduğunu, davacı yanın hasar faturalarının bilirkişi marifeti ile incelenmesinin gerektiğini belirterek öncelikle davanın reddini yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafın üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklanan hasar bedeli tazminatı istemine ilişkindir.
Davacı 02/09/2023 tarihli trafik kazasında... plakalı aracın işleteni olup, davalı... plakalı aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyendir.
KTK' nın 97. Maddesi gereği başvuru şartı incelendiğinde dava dilekçesinin ekinde yer alan dilekçeye göre davacı tarafından davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulduğu, sigorta şirketi tarafından ödemelerin yapıldığı görülmüştür.
Davalının sorumluluğu değerlendirildiğinde;
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1.maddesine göre “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”. Kaza tarihi itibari ile yürürlükte olan Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A.3 maddesinde de “sigortacı poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde genel şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta teminat limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür." şeklinde sigorta şirketin sorumluluğunun kapsamı ifade edilmiştir. Bu düzenlemelerden anlaşılacağı üzere Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası motorlu bir aracın kara yolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Kazaya karışan... plakalı araç 28.04.2023-2024 tarihleri arasında zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası ile davalıya sigortalıdır. Kaza 02/09/2023 tarihinde meydana gelmiş olup, risk periyodu içerisinde olduğundan davacının talep ettiği hasar bedelinden dava dışı araç sürücüsünün kusuru oranında sigorta şirketi sorumlu olacaktır (Yargıtay HGK'nun 15.6.2011 tarih ve 2011/17-142 E. - 2011/411 K., 17. HD'sinin 20/05/2013 tarih ve 2012/8984 E. - 2013/7276 K. ).
TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Bu sebeple davacı bilirkişi deliline dayanmış olup mahkememizce bilirkişiden kusur ve hasar araç bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır.
Bilirkişilerden alınan 04/12/2024 tarihli raporun sonuç kısmına göre;
"6.1.KUSUR DURUMU İLE İLGİLİ OLARAK:
*-Davalı... Sigorta A.Ş. nezdinde 28.04.2023/2024 tarihleri arasında... sayılı ZMMS. (trafik) poliçesiyle sigortalı... plakalı 2015 model ...marka otomobil sürücüsü dava dışı ...'ın kazanın oluşumunda 2918 sayılı KTK.nın diğer sürücü kusurlarından 47/C, 52/B, 52/C ve 56/C ile sürücü asli kusurlarından 84/D hükümlerini ihlal ettiği
*-Davacı ... adına kayıtlı... plakalı 2015 model ...marka A aracı sürücüsü ...'ün kazanın oluşumuna — katkı sağlayacak trafik kurallarına aykırı etken davranış faktörü görülmediği,
*-Başkaca kazanın oluşumuna katkı sağlayacak — etken kişi, kurum, kuruluş ve dış etmenler olmadığı,
6.2.HASAR BEDELİ İLE İLGİLİ OLARAK:
*-... plakalı aracın üzerinde tespit edilen hasarın dosya eklerinde yer alan trafik kazası tespit tutanağında anlatıldığı üzere meydana gelebilecek nitelikte ve kaza ile uyumlu olduğu,
*-Davaya konu olan kaza sonrasında davacıya ait araç üzerinde meydana gelen iskontosuz gerçek hasar bedelinin 81.011,00 TL#KDV(KDV DAHİL 97.213,20 TL) olduğu,
*-Davacının Sigorta Tahkim Komisyonuna yapmış olduğu başvuru sonrasında davalı sigorta şirketinin 08.02.2024 tarihinde 63.276,91 TL hasar ödemesi yaptığı dikkate alındığında, davacı tarafa yapılması gereken 33.936,29 TL hasar bedeli bakiyesinin bulunduğu"şeklinde rapor sundukları görülmüştür.
STK' nun 29/03/2024 karar tarihli,... Karar sayılı dosyası incelendiğinde, davacı tarafından davalıdan kısmi alacak davası olarak hasar bedelinin tahsilinin talep edildiği, aldırılan bilirkişi raporu sonrası, raporla belirlenen 63.276,91 TL’nin ve sair masraf ve vekalet ücreti olmak üzere toplamda 80.574,39 TL’nin başvurana ödenmiş olması gerekçe gösterilerek davalı sigortacı tarafından (başvuru ve bilirkişi raporu sonrasında) yapılan ödeme akabinde, ödenmesi gereken herhangi bir bakiye değer kaybı tazminatı bulunmadığından konusuz kalan talebin esası hakkında karar vermeye yer olmadığına şeklinde kararın verildiği görülmüştür.
Mahkememize sunulan bilirkişi raporu, açıkça itiraza uğramayan ve sürücülerin imzalarını taşıyan kaza tespit tutanağı ile uyumlu olduğundan kusura ilişkin değerlendirme, STK' nun 29/03/2024 karar tarihli, ...Karar sayılı dosyasında aldırılan bilirkişi raporundaki hasar bedeli mahkememizce aldırılan rapor arasında farklı bedeller bulunmuş ise de, mahkememizce resen seçilen bilirkişinin diğer bilirkişi ve ekspertiz raporu ile ayrıştığı hususları tek tek belirttiğinden ayrıca hasar bedeli kalem kalem gösterildiğinden ve bulunan bedellere iskonto uygulanmadan KDV' de eklenmek suretiyle sonuca ulaşıldığından hükme esas alınmıştır (İzmir BAM. 20. HD. 2021/293 E. , 2023/1184 K. , Yargıtay 17 HDB'nın 15.12.2011 tarih 2011/4075 E. 2011/12321 K., 28.03.2016 tarih 2015/17481 E. 2016/3833 K., 04.04.2016 tarih 2015/14700 E. 2016/4229 K., 17.03.2014 tarih 2014/4531 E. 2014/3704 K. Sayılı ilamları)
Davacı vekili ıslah dilekçesi ile hasar bedeli için talep ettiği 1.000,00-TL tazminat alacağını 25.723,09-TL artırarak 26.723,09-TL hasar tazminatı bedelinin kaza tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.
Tüm bu nedenler ile; 02/09/2023 tarihli çift taraflı trafik kazasında... plakalı aracın sigorta şirketi dava dışı sürücünün kusuru oranında sorumlu olacağından, dava dışı sürücünün tam kusurlu olduğu ve davacının maliki olduğu araçta mahkememizce aldırılan bilirkişi raporuna göre 97.213,20 TL hasar bedelinin bulunduğu, dava tarihinden önce davalı sigorta şirketi tarafından yapılan hasar ödemelerinin mahsubu sonucu davacının bakiye 33.936,29 TL karşılanmamış zararının bulunduğu ancak davalı kaza tarihinde ki poliçe limiti ile sorumlu olması gerektiğinden değer kaybı yönünden de yapılan ödemeler nazara alındığında davalının poliçe limitinin 26.723,09 TL kaldığı, bedel arttırım dilekçesinin de bu doğrultuda olduğu görülmekle davanın kabulüne, kabul edilen maddi tazminat kalemine davalı sigorta şirketi başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonunda temerrüte düşeceğinden bu tarihten itibaren zarar veren araç ticari olmadığından yasal faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
Arabuluculuk ücreti yönünden;6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin birinci fıkrasında; "İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine ilişkin aşağıdaki hükümler uygulanır." hükmü yer almaktadır. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 18. fıkrasında ise özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmayacağı düzenlemesi yer almaktadır. Kanunun bu özel düzenlemesi karşısında dava şartı olarak zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanma yeri bulamaz. (Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2021/23273 Esas, 2022/901 Karar, sayılı ilamı aynı doğrultudadır.)
Eldeki davada, dava öncesi davalı sigorta şirketine başvuru şartının yerine getirilmiş olması karşısında ayrıca zorunlu arabuluculuğa başvurulması gerekmediği halde davacı yanca arabuluculuğa başvurulmuş olmasından dolayı ortaya çıkan ücretin davacı tarafça karşılanması gerekmektir (İzmir BAM 20. H.D. 2024/762 Esas, 2024/687 Karar, Yargıtay 4. H.D. 09/09/2024 tarih, 2022/2615 Esas 2024/7426 Karar ).
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile;
-26.723,09 TL hasar bedeli tazminatının davalı sigorta şirketinden (bakiye kalan 26.723,09 TL poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) 17/10/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 1.825,45 TL karar ve ilam harcının yatan 866,89 TL peşin harç ve tamamlama harcından mahsubu ile eksik kalan 958,56 TL' nin davalıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına,
3-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 866,89 TL peşin harç, 427,60 TL başvurma harcı, 66,00 TL posta ve diğer giderler ile 7.000,00 TL bilirkişi masrafı olmak üzere toplam 8.360,49 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
-davacı tarafından talep edilen ekspertiz ücreti STK' nun 29/03/2024 karar tarihli, ...Karar sayılı dosyasında da talep edilmiş ve dosya hakkında ödemeler nedeniyle konusuz kalan talep hakkında karar verilmesine yer olmadığına şekilde verilen karar ile birlikte; " Talebin konusuz kalması sebebiyle, başvuru sahibi tarafından yapılan yargılama gideri ve vekalet ücretine ilişkin olarak da her hangi bir karar vermeye yer olmadığına" da karar verildiği görüldüğünden ayrıca ekspertiz ücreti yönünden taraflar leh ve/veya aleyine hüküm kurulmasına yer olmadığına,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 26.723,09 TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk giderinin davacıdan alınarak Hazine' ye irat kaydına,
6-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
06/03/2025
Katip ...
E imza
Hakim ...
E imza