T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/595 Esas
KARAR NO : 2025/106
DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ : 10/07/2024
KARAR TARİHİ : 05/02/2025
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili, dava dilekçesi ve duruşmalarda özetle; müvekkili...Ev Tekstil ve Gereçleri İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin lehtar,... İç Dış Tic. Ltd. Şti.'nin ise keşideci olduğu ve taraflar arasındaki ticari ilişkiden kaynaklanan bir adet tacir çeki olan ... Bornova Şubesine ait lehtarının... Ev Tekstil ve Gereçleri İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. olduğu Keşide yeri İzmir olan 20/06/2024 keşide tarihli,... çek seri nolu ve 267.000,00 TL bedelli çekin icra vasıtasıyla tahsili amacıyla müvekkili... Ev Tekstil ve Gereçleri İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Tarafından, müvekkiline teslim edildiğini, müvekkil şirketle aralarındaki vekalet ilişkisine dayalı olarak işbu çekin icra vasıtasıyla tahsili amacıyla taraflarınca İzmir... İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyası ile uyap üzerinden icra takibi başlatıldığını, İcra ve İflas Kanununa göre işbu kambiyo senedine dayalı takipte ödeme emrinin hazırlanıp borçluya tebliğ edilebilmesi için dava konusu çek aslının icra müdürü tarafından fiziken incelenmesi gerektiğini, işbu incelemenin yapılabilmesini sağlamak amacıyla çek aslının İzmir... İcra Müdürlüğüne gönderilme sürecinde çekin postada kaybolması ihtimaline istinaden müvekkilin zarara uğramamasını sağlamak amacıyla işbu çeki sigortalatmak istediklerini, 09/07/2024 tarihinde işbu çeki sigortalatmak amacıyla Bakırköy Adliyesi Ana Hizmet Binasında bulunan PTT şubesine gitmeden önce çekin sigorta bedeli olan tutarı... ATM'sinden çektiği sırada nasıl olduğunu bilmedikleri bir şekilde işbu çekin kaybolduğunu, bu andan önce kaybolmadığından çok emin olduklarını, çünkü bankamatikten para çekmeden hemen önce çekin cebinde bulunduğunu, parayı çektikten sonra tekrar çeki kontrol etmek istediğinde çeki tüm aramalara rağmen bulamadığını, kayıp durumunu fark ettiği an hem adliye güvenlik personeline hem baro odalarına iletişim numarasını bırakıp işbu çekin bulunulması durumunda tarafının haberdar edilmesini istediğini ancak tarafına çek ile ilgili herhangi bir bildirim yapılmadığını, ulaşabildiği her yerde yaptıkları tüm aramalara rağmen işbu çekin bulunamadığını, avukatı ... vasıtasıyla Bakırköy Adliyesi Ana Hizmet Binasında kaybolan çekin bulunması, müvekkili aleyhine oluşabilecek zararların önlenmesi için gerekli işlemlerin yapılmasını, ve şüpheliler hakkında kamu davası açılmasını sağlamak amacıyla 10/07/2024 tarihinde Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı nezdinde suç duyurusunda bulunulduğunu, müvekkilin, hem 267.000,00-TL tutarındaki alacağını tahsil edebilmesi hem de çekin kötü niyetli kişilerin eline geçmesi durumunda doğabilecek zararı ve sorumluluğu önlemek amacıyla bu davanın ikamesinin zorunlu hale geldiğini, açıklanan nedenlerle; davanın kabulü ile,... Bornova Şubesine ait lehtarının... Ev Tekstil ve Gereçleri İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. olduğu Keşide yeri İzmir olan 20/06/2024 keşide tarihli,... çek seri nolu ve 267.000,00 TL bedelli çekin zayi olması nedeniyle iptal karar verilmesine, iptali talep edilen çekin bilgi dışında üçüncü şahısların eline geçme riskine karşı, ödemenin tedbiren durdurulmasına ilişkin tedbir kararı verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.
DELİLLER :Davacı vekili iddiasını ispata yönelik olarak; çek örneği ve İzmir... İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı icra dosyası, Bakırköy Adliyesi Ana Hizmet Binasınn zemin katında buluna... Kafetaryanın yanındaki... ATM'sinin 09/07/2024 tarihinde saat 15:00 ve 16:00 arası görüntüleri, ticari defter ve kayıtlar, tanık, bilirkişi incelemesi, ikamesi mümkün her türlü yasal delile dayandığı görülmüştür.
Muhatap banka şubesine, dava konusu çekin ibraz edilip edilmediği hususunun sorulduğu, verilen cevapta söz konusu çekin 20/06/2024 tarihinde...Bankası AŞ ye ibraz edildiği, tutarın tamamının karşılıksız kaldığı, söz konusu çek üzerine mahkeme kararı ile tedbir konulduğunun bildirildiği görülmüştür.
Dava konusu çeke ilişkin, TTK nun 762. Maddesi uyarınca, ilan yapılması hususunda Ticaret Sicil Gazetesi Müdürlüğü'ne müzekkere yazıldığı, ilanın gazetenin 19/07/2024, 29/07/2024 ve 06/08/2024 tarihli baskılarında yayımlandığı görülmüştür.
...Bankası AŞ ye yazılan müzekkereye verilen cevapta, ...a ait... seri numaralı 20/06/2024 keşide tarihli, 267.000,00-TL bedelli çekin 20/06/2024 tarihinde... VKN ... Tekstil Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından ibraz edildiği, karşılığı olmadığından çekin ödenmediğinin bildirildiği görülmüştür.
Mahkememizin 13/09/2024 tarihli ara kararı ile, davaya konu... Bornova şubesine ait, Lehtarı... Ev Tekstil ve Gereçleri İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi olan, Keşidecisi...İç Dış Ticaret Limited Şirketi, Keşide Yeri İzmir, 20/06/2024 keşide tarihli,... çek seri nolu ve 267.000,00 TL bedelli çek sureti dava dışı üçüncü şahıs ... Tekstil Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından 20.06.2024 tarihinde ... Bankası'na ibraz edilmiş olup karşılığı olmadığından çek bedelinin ödenmediği muhatap banka tarafından bildirilmiş olduğundan, TTK'nun 665/2 maddesi uyarınca zayi nedeni ile çek iptali isteyen davacı tarafından tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde, dava konusu çeki ibraz edene karşı iade davası açıp, dava açtığına dair belge sunmadığı takdirde, dava konusu iş bu çeke ilişkin davanın reddi ile ödeme yasağına dair tedbir kararının kaldırılacağına karar verildiği, söz konusu ara kararın davacı vekiline 21/09/2024 tarihinde usulüne uygun olarak tebliğ edildiği görülmüştür.
Davacı vekili tarafından mahkememize sunulan 20/09/2024 tarihli dilekçesi ile, çekin arka yüzüne bakıldığında, ... Tekstil Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin cirosunun iptal edildiği ve çekin müvekkil... Ev Tekstil ve Gereçleri İnşaat Taahhüt Yapı Malzemeleri San. ve Tic. Ltd. Şti. 'ne verildiğinin görüleceğini, dolayısıyla çekin yetkili hamilinin müvekkil şirket olduğu ve çekin müvekkil şirket uhdesinde olduğunun açık olduğunu, müvekkil şirket tarafından icra takibi başlatılması amacıyla çekin bizzat kendilerine teslim edildiğini, çekin hamilinin müvekkil şirket olduğu ve çekin müvekkil şirket uhdesinde olduğu açık olup, mahkemece 13/09/2024 tarihli ara kararda belirtilen iade davasının açılmasının hukuki yararı olmadığının aşikar olduğunu, işbu sebeple Sayın mahkemece verilmiş olan 13/09/2024 tarihli arar karardan dönülmesini, aksi takdirde müvekkil şirket yönünden telafisi imkansız zararlar doğacağını talep ve beyan ettiği görülmüştür.
Mahkememizin 30/10/2024 tarihli ön inceleme tensip tutanağı ile, davacı vekiline davaya konu dava dışı çeki ibraz eden Yaman Dokuma Tekstil Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden temliken teslim aldıklarına dair iddialarını ispata yarar kanıtlarını sunmak üzere tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık kesin süre verilmesine, aksi halde iş bu delillerden vazgeçmiş sayılacağının ihtarına," şeklinde ara karar kurulduğu, görülmüştür.
Davacı vekili tarafından mahkememize sunulan 18/11/2024 tarihli dilekçesi ekinde, davacı müvekkilin ... Tekstil Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden dava dışı çeki temliken teslim aldıklarına dair belge suretini sunduğu görülmüştür.
Mahkememizin 15/01/2025 tarihli duruşmasında, davacı vekiline, dava konusu çeki muhatap bankaya ibraz edenden devir ve temlik alındığına dair belge aslını sunmak üzere iki haftalık kesin süre verilmesine, verilen kesin süre içerisinde belge aslı sunulmadığı takdirde, davacının iş bu delile dayanmaktan vazgeçmiş sayılacağının ihtarına karar verildiği ve davacı vekilinin yüzüne karşı iş bu ihtaratın yapıldığı, davacı vekili tarafından Bakırköy Hukuk Mahkemeleri Ön Bürosu aracılığı ile ş bu belge aslının mahkememize gönderildiği ve mahkememizin 05/02/2025 tarihli karar duruşmasında belge aslının davacı vekiline imza karşılığı iade edildiği görülmüştür.
DEĞERLENDİRME :Dava; zayi nedeni ile çek iptaline ilişkin olduğu, yapılan yargılama, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamından anlaşılacağı üzere, dava konusu çekin ibraz süresinin ve Mahkememizce Ticaret Sicil Gazetesinde yapılan ilk ilan tarihinden itibaren 3 aylık sürenin dolmasına rağmen, dava konusu çekin hamili olduğu iddiasıyla mahkememize herhangi bir müracaat olmadığı, işbu nedenle dava konusu, davacının yetkili hamili olduğu çekin, zayi olduğu kanaatine varılmakla Türk Ticaret Kanununun 818/1-s maddesi delaletiyle aynı yasanın 757 ile 763 ve 764. Maddeleri uyarınca dava konusu çekin iptaline karar verilerek aşağıda yazılı hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi HMK 294/4 mad. gereğince bir ay içinde açıklandığı üzere;
Davanın KABULÜ ile,
Dava konusu,... Bornova Şubesine ait, Lehtarı... Ev Tekstil ve Gereçleri İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi olan, Keşidecisi...İç Dış Ticaret Limited Şirketi, Keşide yeri İzmir, 20/06/2024 keşide tarihli, ... çek seri nolu ve 267.000,00 TL bedelli çekin zayi olması sebebiyle iptaline,
6100 sayılı HMK'nın 392/2 maddesine göre, hükmün kesinleşmesinden veya ihtiyati tedbir kararının kalkmasından itibaren 1 ay içerisinde, davacı aleyhine tazminat davası açılmaması halinde, davacı tarafça yatırılan teminatın yatırana iadesine,
Davacı tarafça peşin yatırılan 427,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80-TL karar ve ilam harcının davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
Davacı tarafça peşin yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.05/02/2025
Katip ...
E imza
Hakim ...
eimza