T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
DOSYA NO: 2024/755 Esas
KARAR NO: 2025/414
DAVA: Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/09/2024
KARAR TARİHİ: 24/04/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) Davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
İDDİA : Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; 29/10/2023 tarihinde; ...a ait ... plakalı araç ile...a ait...plakalı araçların kazaya karışmış olduğunu ve işbu kaza sebebi ile müvekkiline ait... plakalı aracın hasar gördüğünü, 29/10/2023 tarihli maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağında belirtildiği gibi kazaya sebebiyet verenin... plakalı araç sürücüsü olduğunu, bu aracın ise kaza tarihi itibarı ile... Sigorta A.Ş. tarafından... poliçe numarasıyla kasko sigortalı olduğunu, gerçekleşen kaza sonrası hasar gören araç için ZMMS şirketi olan ... sigorta tarafından, Sigorta Tahkim Komisyonunun... numaralı dosyası neticesinde limit dahilinde 120.000,00-TL tutarında ödeme yaptığını, taraflarınca alınıp ekte sunulan ekspertiz raporundan da anlaşılacağı üzere araçta meydana gelen hasarın onarımı için yedek parça ve işçilik ücreti olarak 271.786,00-TL (KDV dahil) belirlendiğini, bu sebeple toplamda eksik bakiye bedelinin 151.786,00-TL olduğunu, davacının aracındaki hasarın tazmini amaçlı kasko poliçesini tanzim eden davalı ...Sigorta A.Ş.'ne başvurulduğunu ve hasar dosyası açıldığını, hasar dosyası kapsamında davacı müvekkili tarafından tüm iyi niyetiyle kendisinden istenilen belgelerin davalı sigorta şirketine sunulmuş olmasına rağmen, hasar dosyası kapsamında bir kısım ödeme yapılmışsa da zararın karşılanmadığını, arz ve izah olunan nedenlerle ve fazlaya ilişkin müvekkilinin hak ve alacakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik (6100 sayılı H.M.K 107 gereği belirsiz alacak davasıdır.) 1.000,00-TL'nin hasar tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans (ticari temerrüt) faizi ile birlikte yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA : Davalı vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; Davaya konu kazaya karışan ... plakalı aracın kasko sigorta poliçesi ile teminat altına alınmış olduğunu ve kasko poliçesinde ihtiyari mali sorumluluk teminatı bulunmakta olduğunu, Yargıtay kararları ve poliçe genel şartları uyarınca; ihtiyari mali mesuliyet teminatı trafik sigortasının devamı niteliğinde olmakla; işbu sigorta poliçeleri arasında sıralı sorumluluk öngörülmüş olup müvekkili şirketin ancak trafik sigortası teminatı dahilinde olan ve trafik sigortası limitini aşan maddi zararlardan sorumlu olduğunu, davacı tarafın kusura ilişkin iddialarının gerçek dışı olup davalı şirketçe sigortalı araç sürücüsünün kusurunun ispatının gerektiğini, bu sebeple diğer itirazları saklı kalmak kaydıyla başvurunun bu sebeple de reddine karar verilmesi gerektiğini, kabul anlamına gelmemek üzere öncelikle kusur durumunun tespiti gerektiğini, davacının kazadan kaynaklanan gerçek zararının tespiti gerektiğini, bu sebeple dosyanın bilirkişi incelemesine gönderilmesi gerektiğini, davacı tarafça fatura ibraz edilmediğinden KDV talebinin haksız olduğunu, reddi gerektiğini, davalı şirketin temerrüt tarihinin aşağıda belirtilen esaslara uygun olarak belirlenmesi gerektiğini, kabul manasında olmamak üzere davanın kabulü halinde faizin yasal faiz olması, açıklanan nedenlerden dolayı davanın öncelikle usulden, kabul edilmez ise esastan reddine, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili 26/02/2025 Tarihli ıslah dilekçesinde özetle; "..Huzurdaki yargılamada alınan bilirkişi raporunda ''... Sigorta A.Ş. tarafından 120.000,00 TL ödenmiş olması nedeniyle (271.786,26 TL. – 120.000,00 TL.) = 151.786,26 TL. olarak hesaplanan bakiye hasar onarım bedelinden sorumlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.'' görüş ve kanaatine varılmıştır. Bilirkişi tarafından yapılan bu tespite iştirak ediyoruz. Davalıların kaza tarihindeki ZMMS poliçe sorumlusu dava dışı ...Sigorta A.Ş. tarafından yapılan 120.000,00 TL'lik ödemenin tenzili ile müvekkilin talep edebileceği tutar 151.786,26 TL'dir. Sigorta şirketine yapılan ön başvuruya ilişkin tebliğ evrakı da ektedir. 14.11.2023 tarihinde kargo teslim edilmiştir. Bu sebeple söz konusu davada netice-i talebimizi aşağıdaki şekilde artırıyoruz: Davamızın kabülü ile, hasar tazminatı olarak 1.000,00 TL olan talebimizi 150.786,26 TL arttırarak 151.786,26 TL hasar tazminatının temerrüt tarihiden işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile tarafımıza VERİLMESİNE, TTK 1426 kapsamında makul gider olan ekspertiz rapor ücretinin yargılama giderlerinde nazara alınmasına, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara YÜKLETİLMESİNE, karar verilmesini, vekaleten talep ederiz." şeklinde beyanda bulunmuştur.
UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ, DELİL DEĞERLENDİRMESİ ve GEREKÇE :
1).Dava; trafik kazası nedeniyle davacıya ait araçta oluşan Bakiye Hasar Bedeli Tazminatının ZMMS sınırı üzerinde kalan kısmının davalı İMMS sigortacısından tazmini istemine ilişkin HMK md. 107 uyarınca açılmış olan Belirsiz Alacak Davasıdır.
2) Ticari uyuşmazlıklarda "Arabuluculuk" bir dava şartı olarak 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5/A maddesinde düzenlenmiş olup, “Bu Kanunun 4’üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.” hükmünü içermektedir.
Davacının dava öncesi arabuluculuk bürosuna başvurduğu, ancak anlaşmanın sağlanamadığı, böylelikle dava şartı olarak düzenlenen zorunlu arabuluculuk yolunun tüketildiği ve dava şartının yerine getirilmiş olduğu dava dilekçesi ekinde dosyaya ibraz olunan arabuluculuk son oturum tutanağından anlaşılmaktadır.
3) Karayolları Trafik Kanunu'nun "14/4/2016 tarihli 6704 sayılı Kanunun 5 md. ile değişik "Doğrudan doğruya talep ve dava hakkı" başlıklı 97. maddesi;
"Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir." hükmünü öngörmekte olup, davacı vekilince 16.12.2023 tarihli dilekçe ekinde sunulan başvuru dilekçesi sureti ve Kargo gönderi takip sorgu evrakının incelenmesinde davacı tarafça davalı sigorta şirketinin Tarabya adresine başvuru dilekçesinin gönderilmiş olduğu ve böylelikle dava şartı olan Yazılı Başvuru şartının da sağlandığı görülmüştür.
4) Dava konusu kazanın 29/10/2023 tarihinde meydana geldiği, kazaya karışan... plaka sayılı aracın kaza tarihinde davalı sigorta şirketi tarafından düzenlenen 25/08/2023 - 25/08/2024 vadeli Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu, poliçe teminatları arasında 1.000.000,00-TL limitli İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortasının (İMMS) yer aldığı görülmüştür.
5) Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMMS) ile İMMS arasında sıralı sorumluluk esası öngörülmüş olup, zarar gören ZMMS poliçe limiti üzerinde kalan zararının tazminini İMMS sigortacısından talep edebilecektir.
Motorlu Kara Taşıt Araçları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın 1. maddesine göre sigortacı, zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitinin dışında (üstünde) kalan miktardan başlayıp İMMS teminat limitine kadar sorumludur.
6) Trafik kazaları sonucu uğranan zararın tazmini hususunda temel dayanak haksız fiil sorumluluğudur.
Haksız fiil sorumluluğu, "Haksız Fiilden Doğan Borç İlişkileri" başlığı altında, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.
49. maddesi "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.
Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür."
50. maddesi, "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır."
7) Haksız fiil, bir kimsenin hukuka aykırı ve kusurlu bir davranışı ile başka bir kimsenin zarara uğramasına yol açmasıdır. Yargısal içtihatlar ve doktrine göre haksız fiilin unsurları;
-Fiil,
-Fiilin hukuka aykırı olması
-Zararın meydana gelmesi,
-Kusur,
-Fiil ve zarar arasında illiyet bağı bulunması, olarak sıralanmaktadır.
8) Kaza tespit tutanağının polis marifetiyle tanzim edilmemiş olması nedeniyle tutanakta kusur tespitinin bulunmadığı görülmektedir.
TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Davacının bilirkişi deliline dayanmış olması nedeniyle mahkememizce bilirkişiden kusur ve hasar bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır.
9) Mahkememizce aldırılan 24/02/2025 Tarihli bilirkişi raporunda özetle;
"..Trafik kuralları ihlali yönünden:
-... plaka sayılı davalı sigorta şirketine kasko poliçesi ile sigortalı araç sürücüsü... 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 52/b ve 56/c maddelerini ihlal ettiği, kazanın oluşunda tamamen Etken Olduğu,
-... plaka sayılı davacı taraf araç sürücüsü... meydan gelen kazanın oluşumuna etken faktörü ve kural ihlali olmadığı, görüş ve kanaatine varılmıştır.
... plaka sayılı ...DLİNE 2013 model otomobilde meydana gelen gerçek zarar 29.10.2023 riziko tarihi itibarıyla KDV dahil 271.786,26 TL. olarak hesaplanmıştır.
Somut olayda davalı... Sigorta A.Ş. kazada kusurlu ola... plaka sayılı aracın ... numaralı poliçesi kapsamında, düzenleme tarihi itibarıyla Kasko Sigortasını tanzim eden şirket olup,...raçta meydana gelen zararı (Sn. Mahkemenin takdir edeceği sigortalısının kusuru oranında) sigortacısının sorumluluk riski ve K.T.K 85/1 ve 91 kapsamında ... plaka sayılı ... 1.4 TSI BMT 122 TRENDLİNE 2013 model otomobilde meydana gelen KDV dahil 271.786,26 TL. olarak hesaplanan gerçek zarar bedelinden sorumlu olduğu, dava dışı ...Sigorta A.Ş. tarafından 120.000,00-TL ödenmiş olması nedeniyle (271.786,26-TL-120.000,00-TL.) =151.786,26-TL olarak hesaplanan bakiye hasar onarım bedelinden sorumlu olduğu şeklinde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
10) Mahkememizce yapılan değerlendirmede;
Davalı sigorta poliçeli araç sürücüsü ...un sevk ve idaresindeki...plaka sayılı aracı ile... İzmir-Aydın Devlet yolunu takriben Torbalı istikametine seyir halinde km 8+400m'sine geldiğinde aracının ön kısımlarını, önünde aynı istikamette seyir eden dava dışı sürücü ...ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracını sağ arka kısımlarına çarpıp sağa doğru yönelerek yolun kenarında bulunan ESHOT otobüs durağına çarptığı, çarptığı dava dışı araç ise kontrollünü kaybedip sola doğru savrularak sol ön kısımlarını, önü sol şeritte seyir eden davacı taraf araç sürücüsü ...ın sevk ve idaresindeki... plaka sayılı aracının sağ yan kısımlarına çarptığı, yine çarpmanın şiddeti ile davacı araç sola doğru orta refüje aracının ön kısımları ile çarpıp/çıkıp durması sonucu üç araçlı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği;
Davalı sigorta policeli arac sürücüsü... sevk ve idaresindeki...plaka sayılı aracı ile gece vakti meskun mahal görüşün açık iki şerit tek yön konumlu bölünmüş Devlet yoluna gereken dikkat ve özeni göstermediği, aracının hızını yolun icap ve şartlarına göre uyarlamayıp istikametini etkin kontrollü altında bulundurmadığı, her an güvenle durabilecek şekilde sürüş sergilemediği, önünde seyir eden dava dışı araca ön tedbirsiz tehlikeli biçimde yaklaşarak sağ arkadan çarptığı, çarptığı dava dışı araç sola yönelip sol şeritte seyir halinde olan davacı aracına yandan çarpıp yol dışı yapmasına sebebiyet vermesi olayında; dikkatsiz tedbirsiz ve tehlikeli biçimde araç kullanmasından dolayı meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 52/b ve 56/e maddelerini ihlal ettiği;
Dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki...plaka sayılı aracı ile gece vakti meskun mahal görüşün açık iki şerit tek yön konumlu bölünmüş Devlet yoluna gereken dikkat ve özeni gösterdiği, kurallara olun sağ şeridinde kaza mahalline geldiğinde, arkasında gelen davalı sigorta poliçeli araç inün hatası ve kusurundan dolayı görüş alanını etkin kontrollü altında bulundurmadan tedbirsiz ve tehlikeli biçimde yaklaşıp aracına arkadan çarpması, çarpmanın etkisi ile sola doğru yönelip solunda seyir eden davacı aracına yandan çarpması olayında: kazayı önleme adına alabileceği bir tedbirin olmaması nedeni ile meydana gelen kazada kural ihlali olmadığı;
Davacı taraf araç sürücüsü ... sevk ve idaresindeki...plaka sayılı aracı ile gece vakti meskun mahal görüşün açık iki şerit tek yön konumlu bölünmüş Devlet yoluna gereken dikkat ve özeni gösterdiği, kurallara uygun yolun sol şeridinde kaza mahalline geldiğinde, arkasında gelen davalı sigorta poliçeli araç sürücüsünün hatası ve kusurundan dolayı görüş alanını etkin kontrollü altında bulundurmadan tedbirsiz ve tehlikeli biçimde yaklaşıp önce sağ şeritte seyir eden dava dışı araca arkadan çarpması, çarptığı dava dışı araç yön değiştirip gelip aracına yandan çarparak orta refüje savrulması olayında kazayı önleme adına alabileceği bir tedbirin olmaması nedeni ile meydana gelen kazada kural ihlali olmadığı mahkememizce de kabul olunmuştur.
Rapora göre aracın toplam hasar bedelinin 271.786,26-TL olduğu, dava dışı ZMMS Sigortacısı olan ...Sigorta tarafından teminat limiti olan 120.000,00-TL tutarında ödeme yapıldığı, bu nedenle bakiye hasar bedelinin 151.786,26-TL olduğu tespit olunmuştur.
Taraflarca rapora itiraz edilmediği hususu da nazara alınarak bilirkişi raporunda kusura ilişkin tespitlere itibar edilerek kaza oluşumunda sigortalı... plaka sayılı araç sürücüsünün kusurlu olduğu, zarar gören aracın kazaya etkisinin bulunmadığı ve kusursuz olduğu, zararın tamamının poliçe limitlerini aşmamak kaydıyla sigortalı aracın İMMS klozu içeren Kasko Poliçesi ile sigortacısı olan davalı sigorta şirketinin sorumluluğunda olduğu kabul edilmiştir.
11) Davacı vekili bilirkişi raporu doğrultusunda talebini arttırmış, harcını karşılamıştır.
12) Denetime elverişli ve dosya kapsamı ile uyumlu bilirkişi raporu Mahkememizce de benimsenerek hükme esas alınmıştır.
13) Davacı tarafça dava öncesi davalı sigorta şirketlerine yazılı başvuru yapılmış olup işbu başvurunun davalı sigorta şirketine 25.12.2023 tarihinde tebliğ olunduğu davacı vekilince sunulan belgelerden anlaşılmaktadır. Tebliğ tarihinden itibaren KTK 99. maddesi gereği davalı sigorta şirketinin faiz sorumluluğu hasarın tüm bilgi ve belgelerle birlikte ihbarı sonrasında 8 iş günü içerisinde ödeme yapmaması halinde başlayacağından, davalı taraf başvuru dilekçesinin tebellüğünden itibaren 8 iş günü sonunda temerrüte düşecek olup temerrütün 05.01.2024 tarihinde gerçekleştiğinin kabulü gerekmektedir.
14) Davacı vekilinin dava dilekçesinde faiz talebi bulunduğu görülmekte olup davacının tacir olmaması ve zarar veren aracın ruhsatında kullanım amacının vasfının hususi olduğunun belirtildiği görülmekle temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-..DAVANIN KABULÜ İLE; 151.786,26-TL Bakiye Hasar Bedeli Tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun Kasko Poliçesinin İMM limiti olan 1.000.000,00-TL ile sınırlı olduğunun tespitine, hükmolunan tazminat miktarına temerrüt tarihi olan 05/01/2024 tarihinden itibaren Yasal Faiz işletilmesine,
2- Karar tarihinde Yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 10.368,51-TL harçtan peşin alınan 427,60-TL'nin mahsubu ile bakiye 9.940,91-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Arabuluculuk Kanunu Madde 18/A fıkra 13, 14 gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan Başvurma Harcı, Peşin Harç ve Vekalet Harcından oluşan toplam 916,00-TL tutarındaki harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 30.000,00 -TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6- Davacı tarafından yapılan 7.000,00-TL bilirkişi ücretinin ve 84-TL tebligat ve posta ücreti olmak üzere toplam 7.084,00-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda, tebliğden itibaren İki Hafta İçerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Yolu Açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 24/04/2025
Katip ...
e-imza
Hakim...
e-imza