T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
DOSYA NO: 2025/807 Esas
KARAR NO: 2025/755
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/09/2025
KARAR TARİHİ: 04/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
İDDİA : Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde; "...Vekil eden Antalya da tarım makinaları üretimi ve satışı yapan büyük bir firmadır. Türkiye çapında belediyelerin bu konularda açmış olduğu ihalelere katılmakta, satışlar yapmaktadır. Vekil edenin aynı şekilde ihale yolu ile mal sattığı İzmir Büyükşehir Belediyesine 11.01.2024 tarihinde 613,140,00.-TL bedelli fatura düzenlemiştir. Bu faturaya konu mal ve malzemelerin tamamı İzmir Büyükşehir Belediyesine teslim edilmiş, bahse konu takip dayanağı fatura her iki tarafın muhasebe kayıtlarına işlenmiştir. Davalı belediye işbu faturadan kaynaklanan borcuna mahsuben kısmi bir ödeme yapmıştır. Bu ödemeden sonra davalının kalan borcu 404.843,81.-TL dir. Fatura alacağından kalan bu kısım için İzmir...cra müdürlüğünün...Esas sayılı dosyasından icra takibi başlatılmıştır. Müvekkilin davalı/borçludan olan alacağı faturaya dayanmasına, bu alacağımız taraflarca ticari kayıt ve defterlere işlenmiş olmasına, ödenecek bedel, gibi tüm hususlar çok açık olmasına rağmen davalı/borçlu bu icra dosyasına haksız ve kötüniyetli olarak borca itirazda bulunmuş " borcu olmadığı" nı iddia etmiştir. Davalılar/borçluların vaki bu itirazı üzerine icra takibi icra müdürlüğü tarafından durdurulmuştur. Zorunlu arabuluculuk şartı olarak İzmir Arabuluculuk bürosuna yaptığımız başvuru sonucu...arabuluculuk dosya numarası ile görülen dosyamızda 27/08/2025 tarihinde anlaşamamaya ilişkin son tutanak düzenlenmiştir. Borçlunun itirazları haksız olup, borçlu itirazında kötü niyetlidir. Davalı/borçlunun icra takip dosyasına takip dayanağı olarak gösterilen faturadan dolayı borçlu bulunmasına rağmen, icra dosyasına yaptığı itirazında bu fatura ve müvekkil ile olan ticari ilişkileri ile ilgili herhangi bir açıklama getirmemiş, ödeme iddiasında bulunmamış, ödeme belgesi de sunmamıştır. Davalı/borçlu, müvekkile belirtilen faturadan dolayı borçludur. Takip konusu olan alacak likit ve belirlenebilir bir alacaktır. Davalıların bu fatura alacağı ile ilgili herhangi bir ödeme vs iddiası yoktur. Müvekkilim, davalıların haksız ve dayanaksız itirazı neticesinde zarara uğramış olup uzun süredir alacağını alamamıştır. Mağduriyetinin giderilmesi amacı ile takip bedelinin %20’sinden az olmamak üzere icra tazminatına hükmolunmasını talep etmekteyiz. Sözünü ettiğimiz nedenlerle davalı borçlunun itirazının iptalini sağlamak için mahkemenize başvurarak iş bu itirazın iptali davasını açma zorunluluğu doğmuştur.
Davalı /borçlunun İzmir... İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyasında borca ve icra takibine yaptığı itirazının iptaline, takibin devamına,
Davalılar/borçluların takip konusu alacağın % 20’sindan az olmamak üzere tazminata mahkûm edilmesine, Tüm yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalılara yükletilmesine, karar verilmesini müvekkil adına talep ederiz." şeklinde talep ve dava ettiği görülmüştür.
GEREKÇE :
6102 sayılı TTK'nın 12. maddesinde "Bir ticari işletmeyi, kısmen de olsa, kendi adına işleten kişiye tacir denir" hükmünü içermektedir.
TTK'nun 19. maddesinde; "Bir tacirin borçlarının ticari olması asıldır. Ancak, gerçek kişi olan bir tacir, işlemi yaptığı anda bunun ticari işletmesiyle ilgili olmadığını diğer tarafa açıkça bildirdiği veya işin ticari sayılmasına durum elverişli olmadığı takdirde borç adi sayılır. Taraflardan yalnız biri için ticari iş niteliğinde olan sözleşmeler, Kanunda aksine hüküm bulunmadıkça, diğeri için de ticari iş sayılır" hükmü bulunmaktadır.
Asliye Ticaret Mahkemeleri, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. Maddesi gereğince ticari davalara bakmakla görevlidir.
Ticarî davalar, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4/1. maddesinde sayılmış olup, buna göre, “Her iki tarafın da ticarî işletmesi ile ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın aynı maddenin a, b, c, d, e ve f bentlerinde sayılan davalar” Ticari Dava olarak adlandırılmıştır.
TTK’nun 4. maddesine göre; tarafların tacir olup olmadıklarına ve dava konusu edilen işin ticarî nitelikte olup olmadığına bakılmaksızın ticarî dava olarak sayılan dava türleri Mutlak Ticari Davalar, tarafları tacir olan ve tarafların ticarî işletmesi ile ilgili olan uyuşmazlıklar Nispi Ticari Davalardır. Bir davanın nispi ticari dava sayılabilmesi için; uyuşmazlığın her iki tarafının tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticarî işletmesi ile ilgili olması gerekli ve zorunludur.
TTK 16/2. Maddesinde ise; "Devlet, il özel idaresi, belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişileri ile kamu yararına çalışan dernekler ve gelirinin yarısından fazlasını kamu görevi niteliğindeki işlere harcayan vakıflar, bir ticari işletmeyi, ister doğrudan doğruya ister kamu hukuku hükümlerine göre yönetilen ve işletilen bir tüzel kişi eliyle işletsinler, kendileri tacir sayılmazlar."
Eldeki Uyuşmazlık ihtilafa neden olan ilişkinin belediyenin ihale yoluyla yapılmış alıma ilişkindir. Özü itibariyle satış sözleşmesi olduğu anlaşılmaktadır. Eser sözleşmesinin Türk Borçlar Kanunu'nda düzenlenen sözleşmelerden olması nedeniyle eldeki dava Mutlak Ticari Dava olarak nitelendirilemeyecektir. Davacı taraf tacir olup, davalı İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığının ise tacir olmadığı nazara alındığında davanın Nisbi Ticari Davanın koşullarını da taşımadığı görülmektedir.
Davalı İzmir Büyükşehir Belediyesi tacir sıfatını taşımadığı gibi dava konusu da kanunda özel olarak düzenlenen hallere girmediğinden, 6102 sayılı TTK'nın 4/1 maddesi hükmünce, davayı ticari dava saymak ve Asliye Ticaret Mahkemesini görevli kabul etmek mümkün değildir.
Davacı ve davalılardan birinin tacir olması davanın Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesini gerektirmemektedir. Görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesidir.
TTK'nun 5. maddesine göre davanın mutlak ticari davalardan olması veya her iki tarafın tacir ve açılan davanın tarafların ticari işletmeleri ile ilgili bulunması halinde açılan davaların Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevi içinde olacağı, açılan davanın ise ticari davalardan olmadığı, dolayısıyla davaya bakmakla görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu sonucuna varılmıştır. Bu durumda mahkememizce, HMK'nın 114/1-c, 115/2. maddeleri uyarınca mahkemenin görevine ilişkin dava şartı noksanlığından davanın usulden reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davalıya karşı açmış olduğu davada HMK.114/1-c, 115/2 madddesi gereği GÖREVE İLİŞKİN DAVA ŞARTI YOKLUĞU NEDENİYLE DAVANIN USULDEN REDDİNE,
2- HMK'nun 20. maddesi uyarınca bu karara karşı süresi içerisinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmesi halinde kararın kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulması halinde bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde kararı veren mahkememize başvurularak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesinin talep edilmesi halinde dava dosyasının görevli İZMİR NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ'NE GÖNDERİLMESİNE,
3- Bu karara karşı süresi içerisinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmesi halinde kararın kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulması halinde bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden 2 hafta içinde kararı veren mahkememize başvurularak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesinin talep edilmemesi halinde Mahkememize davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğine,
4- Harç, yargılama gideri ve vekalet ücretinin görevli Mahkemede nazara alınmasına,
Dair; Dosya üzerinden tarafların yokluğunda tebliğden itibaren İki Hafta İçerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Yolu Açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 04/09/2025
Katip...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza