T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/804 Esas
KARAR NO: 2021/682
DAVA: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 09/07/2018
KARAR TARİHİ: 28/09/2021
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava dilekçesinde özetle; davalı ... isimli işyerinin sahibi olup bayilik sözleşmesi ile 12/11/2015 tarihinde müvekkile bayilik vermiş ve sözleşmeye göre müvekkilden 60.000,00.-TL alınması kararlaştırılmıştır sözleşme gereği davalı bayi olarak işletilecek işletmeyi tamamen işletmeye hazır olarak teslim etmeyi üstlendiği halde bu edimini yerine getirmemiştir ve normal şartlarda 1 ay içerisinde işletmeyi hazır hale getirilmediği için müvekkil kendi imkanları ile işletmeyi tadilata sokmuş ve dava dışı .... Şirketine davalının yönlendirmesi ile yaptırmıştır ve bütün masraflar müvekkil tarafından karşılanmıştır, durum bu halde iken kendi edimlerini yerine getirmeyen ve müvekkilin 36.382,00.-TL haksız ödeme yapmasına neden olan davalı bayilik sözleşmesinde belirlenen 60.000,00.-TL ve KDV sinin ödenmesi için müvekkil aleyhine İzmir ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile takip başlatmıştır yapılan takip haksızdır bu nedenle izmri ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından dolayı davalıya borçlu olmadığımızın tespitine ve %20 kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep ve dava edilmiştir.
Dava dilekçesinin usulüne uygun tebliğine rağmen davalı tarafından cevap verilmemiş böylece dilekçelerin teatisi aşaması usulüne uygun tamamlanmakla taraf teşkili sağlanmış ve tahkikat aşamasına geçilmiştir.
DELİLLER:
İzmir ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası Uyap kayıtları, tanık beyanı, taraf kayıtlarının incelenmesine esas hazırlanan bilirkişi raporu, dava dışı ...'ye yazılan müzekkere cevabı, ... Bankası'na, Akbanka' ve ...'a yazılan müzekkere cevapları dosyamız arasındadır.
İzmir ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; Mahkememiz davalısı tarafından davacı aleyhine 39.800,00 TL alacağın tahsili bakımından ilamsız icra yolu ile takip başlatıldığı, takip dayanağının "Diğer 70.800,00 TL" olarak belirtildiği görülmüştür.
Davacı tanığı ... Bakırköy ... ATM'nin ... talimat sayılı dosyasında aynen "... benim arkadaşım olur. Bir yer işletmek istiyordu bu nedenle davalı ile benim de aralarında bulunduğum bir ortamda döner işletmnesi yönünde anlaşmaya karar verdiler. ..., AVM'nin içerisinde bir döner yeri açacaktı ve işletmesini ...'e devredecekti. Bunun üzerine ..., ... ile anlaştı ve ...'e 10.000,00 TL ödediğini biliyorum. Daha sonra ..., yaklaşık bir sene sonra ... diye biriyle anlaşarak buranın işletme ve iç dizaynını yaptırmak istedi. Ama masraflar ...'e ait olarak anlaştılar. ... sürekli gelerrek ...'den para aldı ancak yine de avm içerisindeki yeri tamamlayamadı. ... ile ... birlikte iş yaptılar. ... işleri yapması için ...ı göndermişti. Daha sonra ... bey kendi imkanlarıyla orayı tamamladı. Sandalyesini masasını tamamladı ve ... olarak açtı. İş yapamayınca da ... ile mahkemelik oldu." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davacı tanığı ... Bakırköy ... ATM'nin ... talimat sayılı dosyasında aynen "ben, ...'in yan komşu esnafı olurum. Kendisini tanırım. ... diye bir yer açacğını söylemişti. ...in burayı düzenleyeceğini, içini dizayn edeceğini ve işletmesini kendisine vereceğini söyledi. Ancak sonradan duyduğum kadarıyla ... gereken tadilatları yapmamış. Faaliyetine ... olarak başladı. Kendi imkanlarıyla burayı yaptı" şeklinde beyanda bulunmuştur.
Mahkememizce 18/06/2019 tarihli duruşmada verilen ara karar ile dosyanın mali müşavir bilirkişiye tevdi ile davalı kayıtları üzerinde inceleme yapılarak rapor tanzim edilmesi istenilmiş, bilirkişi ... tarafından hazırlanan 16/07/2019 tarihli rapor dosyaya sunulmuş ve taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir. Söz konusu raporun incelenmesinde; davalı defterlerinin işletme hesabı deftere olduğu ve bu nedenle ödemelerin ve tahsilatların defterler üzerinde görmenini mümkün olmadığı, taraf beyanlarına göre ödemelerin kayıtlardan teyidinin yapılamadığı, davalı tarafından ibraz edilen dekontta yapılan ödeme ile ilgili açıklama olmadığı, davalının davacı tarafa düzenlemesi gereken 60.000,00 TL'lik faturaya rastlanılmadığı gibi davalı tarafından dava dışı şirkete yaptırıldığı belirtilen 56.000,00 TL'lik ödeme için de herhangi bir faturaya rastlanılmadığı şeklinde tespitlerin ve değerlendirmelerin yapıldığı görülmüştür. Rapora karşı taraf vekillerince beyan ve itiraz dilekçelerinin sunulduğu görülmüştür.
Mahkememizce 18/06/2019 tarihli duruşmada verilen ara karar ile dosyanın davalı defterleri incelendikten sonra talimat yolu ile davacı kayıtları üzerinde inceleme yapılarak rapor tanzim edilmesi istenilmiş, İstanbul ... ATM'nin ... talimat sayılı dosyası üzerinden bilirkişi ... tarafından hazırlanan 03/12/2019 tarihli rapor dosyaya sunulmuş ve ve taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir. Söz konusu raporun incelenmesinde; davacının 2016 ve 2017 yılı ticari defterlerinin sahibi lehine delil olma vasfına haiz olduğu, taraflar arası düzenlenen sözleşmenin 14. maddesine göre ödemesi kararlaştırılan 60.000,00 TL tutar yönünden davacı kayıtlarına yansıyan bir tutar olmadığı şeklinde tespitlerin ve değerlendirmelerin yapıldığı görülmüştür. Rapora karşı davacı vekili tarafından beyan ve itiraz dilekçesinin davalı vekili tarafından ise rapora karşı cevap adı altında beyan dilekçesinin sunulduğu görülmüştür.
Mahkememizce bu sefer 01/10/2020 tarihli ara karar ile davalı tarafın tüm dekorasyon işlerini yaptırdığını beyan ettiği dava dışı şirketin adresinde ticari defter ve belgeler üzerinde talimat Mahkemesinde resen seçilecek SMMM bilirkişi tarafından inceleme yapılarak taraflar arası bayilik sözleşmesinden kaynaklı olarak şirket tarafından ... isimli işletme nedeni ile yapılan masrafların, bu işletmeye yönelik tarafların ödemelerinin buluınup bulunmadığı, bulunuyor ise ödeme kaynaklarının tespiti ile Mahkememize rapor halinde sunulması için Büyükçekmece Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılmasına karar verilmiş, Bakırköy ... ATM'nin ... talimat sayılı dosyası üzerinden bilirkişi ... tarafından hazırlanan 10/01/2021 tarihli rapor dosyaya sunulmuş ve taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir. Söz konusu raporun incelenmesinde; şirketin adresteki faaliyetlerini sona erdirdiğinin tespitinin yapıldığı belirtilerek sonuç rapora bağlandığı ve bu nedenle kayıtların tetkik edilmediği anlaşılmıştır.
... A.Ş.'ye yazılan müzekkereye verilen cevabi yazıda ...'a ait ... seri numaralı çekin dava dışı ... Ltd.Şti tarafından lehtar sıfatıyla ... lehine keşide edildiği, çek bedelinin 10.000,00 TL olduğu, lehtar tarafından ciro edilerek davacıya verildiği, davacı tarafından cirolanarak dava dışı ....Ltd.Şti'ye verildiği ve bu ciranta tarafından cirolanan çekin ...'e, ... tarafından da ...'e cirolandığı ve bankaya ibraz ile tahsilinin sağlandığı görülmüştür. ... A.Ş.'ye yazılan müzekkereye verilen cevabi yazıda ... bankasına ait ... seri numaralı ve 4.000,00 TL bedelli çekin ... tarafından lehtar sıfatıyla hamiline keşide edildiği, ... tarafından cirolanarak davacı tarafa verildiği, davacı tarafından cirolanarak dava dışı ....Ltd.Şti'ye verildiği ve bu ciranta tarafından cirolanan çekin sonuçta tahsilinin sağlandığı görülmüştür. ...na yazılan müzekkereye verilen cevabi yazıda ... Bank'a ait ... seri numaralı çekin dava dışı ... tarafından tarafından lehtar sıfatıyla davacıya verildiği, çek bedelinin 1.782,00 TL olduğu ve bankaya ibraz ile tahsilinin sağlandığı, ... seri numaralı çekin dava dışı ... tarafından tarafından lehtar sıfatıyla davacıya verildiği, çek bedelinin 6.000,00 TL olduğu ve bankaya ibraz ile tahsilinin sağlandığı görülmüştür.
...'ye yazılan müzekkere cevabında ... isimli işletmenin bünyelerinde faaliyete başlamadığı, ... isimli iş yerinin olduğu yerde ... isimli iş yerinin faaliyet göstermesi şeklindeki taraflar arası anlaşmadan yönetimin haberinin olmadığı bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;
Taraflar arası uyuşmazlık konusu hususun; taraflar arasında marka hakkı kullanım bedeli aluınmadan bayilik sözleşmesinin imzalandığı söz konusu bayilik sözleşmesi gereğince sözleşme ekinde belirtilen restorant ekipman ve dekorasyon ücretinin 60.000,00 TL olarak belirlendiği bu tutarın sözleşme tarihinde davacı tarafça davalıya verilmesi ve bedel karşılığının ekipman ve dekorasyon ücreti olduğu, bu kapsamda davacı tarafça davalı tarafa 10.000,00 TL peşin verildiği, ekipman ve dekorasyonun sağlanması külfeti Mahkememiz davalısında olmakla bu külfet gereği dava dışı 3. Kişi olan ... Ltd. Şti. Tarafından yerine getirilmesinin taraflar arasında anlaşıldığı konularında dosya kapsamında taraflar arasında bir tereddüt bulunmamakta ancak davacı taraf dava dışı 3. Kişi olan şirketin ekipman ve dekorasyon ücretinin kendileri tarafından yükümlülük olmamasına rağmen ödendiği ve buna ilişkin delil dilekçesinde faturalardan bahsedildiği ayrıca tedarik edilen ekipman ve dekorasyonun ayıplı olarak kendisine teslim ve temininin belirtmesi karşısında davalı tarafça bahse konu 3. Kişi olan şirkete 03/02/2017 tarihinde 11.000,00 TL 16/03/2017 tarihinde ise 45.000,00 TL olmak üzere toplam 56.000,00 TL ödediğini ve bahse konu sözleşme nedeni ile yükümlülüğünü yerine getirdiğini belirtmesi üzerine uyuşmazlığın sözleşmede kararlaştırılan 60.000,00 TL'nin davacı tarafça davalıya verilip verilmediği, 60.000,00 TL'nin karşılığında ekipman ve dekorasyon ürünlerinin davacı tarafa teslim ve temin edilip edilmediği, ekipman ve dekorasyon ücretinin davalı tarafından mı davacı tarafından mı karşılandığının tespit edilmesi gerektiği hususlarına ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
Uyuşmazlığın değerlendirilmesine geçmeden evvel şu hususun belirtilmesinde fayda vardır; her ne kadar ...na yazılan müzekkereye verilen cevabi yazı ile çeke yönelik yukarıda belirtilen hususlarda cevabi yazı sunulmuş ise yeniden müzekkere yazıldığı ve fakat cevabın sunulmadığı ve ancak bahse konu çekin davacı tarafça ödemesinin ... isimli kişiye yapıldığı ve bu kişinin davacı yan yönünden şirket yetkilisi olmasından kaynaklı olarak verildiği beyan edildiğinden artık söz konusu çek yönünden müzekkere cevabının beklenilmesine gerek olmadığı kanaatine varılmıştır.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; her ne kadar tarihleri farklı olarak belirtilmekte ise de 12/11/2015 tarihinde bayilik sözleşmesinin imzalandığı, söz konusu sözleşme konusunun ...'a ait bulunan ... marka ve logosunun kullanılması suretiyle yine firmaya ait bulunan ... patentli ürünlerin satışından ibaret olduğu, sözleşme ile tarafların asıl ve yan yükümlülükler yüklendiği, 14. maddesinde ise davacıya ait olan ... marka kullanımı bedeli alınmadan, ekte belirtilen restoran ekipmanları ve dekorasyon ücreti olan 60.000,00 TL (KDV hariç) tutarın karşılığında anlaşıldığı ve bu bedelin anlaşma gününde banka havalesi yolu ile ödemesinin yapılacağının kararlaştırıldığı şeklinde düzenleme bulunduğu, sözleşmenin imzalanması ile birlikte geçerli olacağının da kararlaştırıldığı görülmüştür. Dolayısı ile bahse konu bedelin restoran ekipmanları ve dekorasyon ücreti olduğunda bir tereddüt bulunmamaktadır. Dosya kapsamına sunulan deliller ve beyanların bir bütün olarak değerlendirilmesi neticesinde söz konusu restoran ekipmanları ve dekorasyonlar davalı tarafından yaptırılacağı ve davacı tarafça karşılığında bedel ödeneceği, davacının davalı tarafa bu tutardan 10.000,00 TL'lik kısmını ödediği, dava dışı ...Ltd. Şti'nin davalı yerine geçerek söz konusu edimi bizzat davalı yönlendirmesi ile üstlendiği, her ne kadar söz konusu restoran ekipmanları ve dekorasyon ücretine esas olmak üzere davacı tarafından yapılan bir takım ödemeler ispat edilmiş ve ancak bir takım ödemeler ispat edilememiş ise de davalı beyanına göre davacı tarafça söz konusu restoran ekipmanları ve dekorasyon ücretinin dava dışı firmaya tüm tadilat ve anlaşma bedelinin eksiksiz ödendiğinin beyan edildiği bu nedenle dava dilekçesi ile yemin deliline dayanılmış ise de bu delilin ispatı yönünden ayrıca bir araştırma yapılmasına gerek görülmediği, davacının davalı ile sözleşmesini sona erdirdiği dolayısı ile davalının davacıdan esasen restoran ekipmanları ve dekorasyon ücretinden kaynaklı alacağının bulunmadığı, bu kapsamda davaya konu icra dosyası üzerinden yürütülen takipten kaynaklı olarak belirtilen alacağın varlığının ispatının davalı-alacaklı tarafta olduğu ve ancak gerek taraf kayıtlarına bu alacağın varlığını ispat edecek mahiyette bir durumun yansımadığı ve ayrıca bu durumun aksinin de davalı tarafça ispat edilemediği anlaşılmakla davacının bahse konu icra dosyasından kaynaklı olarak davacıdan alacaklı olmadığına kanaat getirildiğinden açılı davanın kabulü ile İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası üzerinden davalı tarafından davacı aleyhine başlatılan ilamsız takipten kaynaklı davacının davalıya borcunun bulunmadığının tespitine ve takibin davacı yan yönünden iptaline ve ancak davacı tarafından istem konusu edilen ve ancak yasal şartları oluşmayan kötüniyet tazminat talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1- Davanın KABULÜ ile; İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası üzerinden davalı tarafından davacı aleyhine başlatılan ilamsız takipten kaynaklı davacının davalıya borcunun bulunmadığının tespitine ve TAKİBİN DAVACI YAN YÖNÜNDEN İPTALİNE,
2- Davacı tarafından istem konusu edilen ve ancak yasal şartları oluşmayan KÖTÜNİYET TAZMİNAT TALEBİNİN REDDİNE,
3- Karar tarihi itibariyle alınması gerekli 2.718,74 TL karar ve ilam harcından evvelce alınan 679,69 TL peşin harcın mahsubu ile hazineye irad kaydına, bakiye 2.039,05 TL karar ve ilam harcının DAVALIDAN TAHSİLİ HAZİNEYE İRAD KAYDINA, söz konusu tutar ile ilgili 492 sayılı harçlar kanunu 28. Madde uyarınca kararın tebliğinden itibaren 1 ay içerisinde tahsil harç müzekkeresi düzenlenmesine,
4- Davacı tarafından yatırılan 715,59 TL (679,69 TL peşin harç ile 35,90 TL başvuru harcından oluşan) harç ile gider avansından kullanılan 2.016,80 TL (tebligat ücreti, posta masrafı ve bilirkişi ücretinden oluşan) yargılama giderinden oluşan toplam 2.732,39 TL'nin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
5- Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan 290,50 TL'nin 6100 sayılı HMK'nın gider avans tarifesinin 5. maddesi gereğince DAVACI TARAFA İADESİNE,
6- Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki A.A.Ü.T. gereğince hesaplanan 5.970,00 TL vekalet ücretinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
7- Dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İzmir Bölge Adliye mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 28/09/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır