T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/311 Esas
KARAR NO: 2022/42
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/07/2019
KARAR TARİHİ: 18/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin davalı şirket tarafından temin edilen iplik ve materyal numunelerine göre, davalı şirkete özel olmak üzere ... marka ...-... numaralı makineyi dizayn ettiğini, makinede yapılan numune çalışmalarını davalı şirkete ilettiğini ve davalı şirketin onayı akabinde 13.000,00 Euro tutarındaki 06.04.2018 tarih ve ... numaralı fatura ile teknik servis görevlileri refakatinde makineyi teslim etmiş olduğunu, ancak bunun karşılığında davalı şirketin herhangi bir ödemede bulunmadığını, ilerleyen zamanlarda kullanıcıların müdahaleleri sebebiyle makinede meydana gelen arızalara ilişkin müvekkili şirketin hiç aksatmadan en hızlı şekilde servis hizmeti sunduğunu ve bir yıldan fazla süredir makinenin davalı tarafça kullanıldığını, davalı şirketin müvekkili şirketin ödemesini talep etmesinin akabinde keşide etmiş olduğu ihtarname ekinde yer alan 25.01.2019 tarihli ... Odası tarafından düzenlenen bilirkişi raporunun hiçbir teknik bilgi içermediğini, müvekkili şirket tarafından davalıdan olan alacağı için icra takibi başlatıldığını, davalı şirketin haksız yere borca itiraz edilmiş olduğunu beyanla davalı borçlunun ... İcra Dairesi ... E. Sayılı icra takibine yapmış olduğu haksız ve hukuki mesnetten yoksun itirazın iptali ile takibin devamına, itirazın haksız olması sebebiyle alacağın %20 den aşağı olmamak üzere müvekkili şirket lehine icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket tarafından kullanılan iplik ve materyal numuneleri sağlanmak suretiyle karşı taraftan numunelere uygun dikiş makinesi imal edilmesinin istendiğini ancak satın alınan iki adet dikiş makinesinden biri olan ... marka ...-... seri numaralı makinenin teslimattan sonra ip kesici bıçaklarının kullanılan iplere kesme görevini yapmadığı ve sürekli olarak kırıldığının anlaşıldığını, buna bağlı olarak makine dikiş ayarlarının sürekli arıza verdiğini, bu durumun davacı tarafa iletildiğini, davacı tarafça söz konusu bıçakların garanti kapsamında değiştirilerek gerekli müdahalelerin yapılmış olmasına rağmen makineyle ilgili sorunun çözülemediğini, davacı tarafın müvekkili şirketin borcunu ödememek için makinenin çalışmadığını ileri sürdüğünü iddia ettiğini, bu iddiaların gerçeklerden uzak, yersiz ve dayanaksız olduğunu, satın alınan dikiş makinesinin yanlış imal edilmiş olduğundan müvekkilinin talebini karşılamadığını beyanla davanın reddine, takibinde haksız ve kötü niyetli olan alacaklı hakkında takip konusu alacağının %20 sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
Taraflar arasında uyuşmazlık bulunan hususların; davacı tarafça davalı taraf için özel üretilen ve davalıya teslimi yapılan dikiş makinesinin ayıplı olup olmadığı, ayıbın niteliği, davacının davalıdan makinenin ücretini talep edip edemeyeceği, itirazın haksız olup olmadığı, noktalarında toplandığı tespit edilmiştir.
DELİLLER:
İzmir ... Noterliğinin 04/02/2019 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarname sureti, Beyoğlu ... Noterliğinin 11/02/2019 tarih ... yevmiye numaralı ihtarname sureti, ... Odası tarafından düzenlenen bilirkişi raporu, dava konusu makineye ait fotoğraflar fiyat teklifi metni dosyamız içerisindedir.
İzmir ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.iş sayılı tespit dosyası celp edilerek dosyamız arasına alınmış, dosyada Makine ...' tarafından dava konusu makine üzerinde inceleme yapılarak tanzim edilen 13.03.2019 tarihli bilirkişi raporda özetle; tespiti istenen ... marka ...-... seri no.lu çift iğne sanayi dikiş makinesinin incelendiği, tespit isteyenin yıkama makinesi süpürgesi imalatı yaptığı, bu imalatta polyester ip kullanması gerektiği ancak makinenin polyester iple düzgün çalışmadığı, makinenin bu yönü ile polyester ip kullanmaya uygun olmadığı, imal edilen yıkama makinesi fırçasının pamuk iple dikilmesinin mümkün olmadığı, makinenin sık sık arızalanması sonucu makineden faydalanılamamasının süreklilik arz ettiği belirtilmiştir.
İzmir ...İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası celp edilerek dosyamız arasına alınmış, dosyanın yapılan incelemesinde; davacı tarafından davalı şirket aleyhine 79.430,00-TL Asıl alacak, 9.183,42-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 88.613,42-TL üzerinden başlatılan takip olduğu, davalının takibe itirazı üzerine takibin durdurulduğu anlaşılmıştır.
Dosya içerisinde mevcut ... Odası' nın 25.01.2019 tarihli bilirkişi raporunun incelenmesinde; bilirkişiler tarafından 18.01.2019 tarihinde ... ... sok. No:... Gaziemir adresinde bulunan .... Ltd. Şti.' nin almış olduğu ... marka ... (...) seri no.lu dikiş makinesi üzerinde yapılan inceleme sonucunda; "Tedarikçi firmanın kendileri tarafından bu makinanın pamuk ipliği ile dikilebileceğini, yalnız bu ürünlerin misinanın dışında herhangi bir iple dikilemeyeceğini, makinenin kesim bıçaklarının kesmeme nedeninin, misina ip kullanıldığından olduğunun tespit edilmiş olup makinelerin yapılan bu işe %100 uygun olmadığının tespitine varılmış olduğu belirtilmiştir.
Mahkememizce dava konusu makine üzerinde Makine Mühendisi bilirkişi ... maarifetiyle keşif yapılarak makinenin ayıplı olup olmadığı, ayıplı ise ayıbın niteliği hususlarında rapor tanzimi istenilmiş, 28/11/2019 tarihinde yapılan keşif sonucunda tanzim edilen 12/12/2019 havale tarihli raporda özetle; Davacı tarafından, davalı .... Ltd. Şti. için tasarlamış ve yapmış olduğu "Akaryakıt İstasyonları Fırçalarının Dikişi İçin'" Özel Üretim Dikiş Makinesinin ayıplı olmadığı,
Dava Konusu Makinenin Mevcut Haliyle Bakımının Yapıldığı ve bakım hizmetlerinin periyodik olarak devam ettiği takdirde Çalışıp Hizmet Verebileceği, belirtilmiştir.
Mahkememizce davacı vekili tarafından dosyaya sunulan 18/02/2020 tarihli dilekçe ile ekinde ki flash bellek incelenmek suretiyle davalı vekilinin rapora karşı itirazlarını karşılar şekilde daha önce rapor düzenleyen Makine Mühendisi bilirkişiden ek rapor aldırılmış, bilirkişi tarafından tanzim edilen 16/11/2020 havale tarihli ek raporda özetle; Davacı vekilinin 18.02.2020 tarihli dilekçesi ekinde sunulmuş olan flash bellek içeriğinde bulunan dikiş makinelerinin incelendiği, bellek içerisinde bulunan ve davacı tarafından ... markası altında üretilen dikiş makinelerine ait video görüntü ve resimlerin incelendiği,
Davacı Firmanın dilekçesinde belirttiği üzere yurt dışından ithal etmiş olduğu yalın dikiş makineleri üzerine eklentiler yapılarak; Özellikle deri tekstili, dikiş ve eklentilerine uygun tarzda mekanik, elektronik sistem ve yazılım yüklenmesi ile işin niteliğine uygun "Yeni Dikiş Makinesi Üretimi" yapmak olduğu anlaşılmakta olup flash bellekten yapılan alıntıların aşağıda ki şekilde olduğu,
Davah tarafından teslim edilen USB' ye alınan görüntünün incelenmesi: davalı Vekilinin sunmuş olduğu 47 saniyelik flash belleğin tekrar izlenmiş olup davacının ürettiği ve davalıya satmış olduğu makinenin çalıştığının gözlendiği, bu görüntülerin izlenmesinde makine operatörünün makas kullanmadığının görülmekte olduğu,
Dava dosyasında yer alan ve "... Odası' nm 25.01.2019 tarihli bilirkişi raporunun" ve ...' ın 13.03.2019 tarihli bilirkişi raporlarının teknik içeriği olmayan ve sadece "bu imalatta polyester ip kullanması gerektiği ancak makinenin polyester iple düzgün çalışmadığı, makinenin bu yönü ile polyester ip kullanmaya uygun olmadığı, imal edilen yıkama makinesi fırçasının pamuk iple dikilmesinin mümkün olmadığı" şeklinde sonuç içeren yüzeysel olarak düzenlenmiş olduğu ön görülerek bu raporlara iştirak edilmemiş olduğu,
İş bu ek raporda da fabrikada keşif esnasında yapılan incelemelerde görüldüğü üzere ... Odası ve ... D. iş. Tespit dosyasında bulunan bilirkişi raporlarının çok soyut düzeyde kaldığı, Keşif günü yapılan incelemede dikiş makinesinin genel görünüm itibariyle motor ve mekanik aksamlarının sağlam görüldüğü tek iğne olarak yapılan dikişte makinenin fırça dikişini yapabildiği görülmüş olup; Sürekli çalışan sanayi tipi dikiş makinelerinin randımanlı, verimli çalışabilmesi için genellikle her 100 saatte bir düzenli olarak yağlama, temizlik, iğne, masura, mekik, dişli plakası bakımlarının tansiyon ayarlarının yapılması gerekli olup dava konusu dikiş makinesinde kumaş dışı deri tarzı ürünlerin işlendiği göz önünde bulundurularak bu tür bakımların daha sık yapılması gerektiği ancak bunların yapıldığına dair herhangi bir dokümana rastlamadığı, sonuç Olarak dava konusu Makinenin Mevcut Haliyle Bakımının Yapıldığı Takdirde Çalışıp Hizmet Verebileceği Makinenin Ayıplı Olmadığı,
Sonuç itibariyle; Davacı .... Ltd. Şti. tarafından, Davalı .... Ltd. Şti. için tasarlamış ve yapmış olduğu "Akaryakıt İstasyonları Fırçalarının Dikişi İçin" Özel Üretim Dikiş Makinesinin ayıplı olmadığı, Dava Konusu Makinenin Mevcut Haliyle Bakımının Yapıldığı ve bakım hizmetlerinin periyodik olarak devam ettiği Takdirde Çalışıp Hizmet Verebileceği, belirtilmiştir.
Mahkememizce davacı tanığı ...' nın dinlenmesi için Bakırköy Nöbetçi ATM ne talimat yazılmış, talimat Mahkemesince 22/02/2021 tarihli duruşmada dinlenen Davacı Tanığı ...;" Ben dava dışı ... firmasının teknik çalışanıyım davacı davalı tarafın talebi üzerine bizden makina talep etti bu makinalar bizde çeşit çeşittir, davalının istediği özellikteki makina bizden temin edilmiştir, biz makinayı ... a sattık ... ta davalı tarafa satmıştır, biz ithalatçı firmayız bizim güvencemizde bu makinalar ithal edilmektedir, satıştan 5-6 ay sonra bildiğim kadarıyla resmi talebi davalı ... den düşen talep üzerine ben davalı şirkete gittim, makinadaki arızaları tespit ettim, bu makinaların ortalama 6 aylık periyodik bakımları vardır bu bakımlar alıcılar tarafından yapılmalıdır, davalının kullanmış olduğu metaryeller ortalamanın üzerinde ağırlığa sahip olup makinayı çok daha fazla yormuştur, bu sebeple 6 aylık periyodik bakım bile geç sayılmaktadır, ben gidince yapmaları gereken periyodik bakımı yaptırdım ve makinalar çalıştı, aslında makinalar bozuk değildi, kendileri periyodik bakımları yapmadığı için aksamalar olmuştur, davalı firma normal periyodik bakımını yapmış olsaydı benim oraya gitmeme gerek yoktu, davalı tarafın yapabileceği hamlelerdir bunlar, ben orada denetim yaptıktan sonra makina çalışır halde oradan ayrıldım," beyanında bulunmuştur.
Mahkememizin 09/03/2021 tarihli celsesinde beyanı alınan Davalı Tanığı ...;" Ben davalı şirketin müdürüyüm. Davacı şirketten 2 adet makine satın aldık. Makinelerden birinde hiç sorun çıkmadı. Parasını tamamen ödedik. Ancak diğer makinede sorunlar yaşadık. Bıçak kesmiyordu. Bazen iğneyi atıyordu, makinenin bütün ayarı bozuluyordu. Biz de bunu davacı şirkete her seferinde bildirdik. Onlarda gelip makineyi onarıp gidiyorlardı ancak 2 gün sonra tekrar yine makine bozuluyordu. Bu garanti süresi boyunca 2 kere bu şekilde sorunlar yaşadık ve gelip makine bu şekilde tamir edildi ancak yine de sonuç alamadık. Bize makinenin naylon ipi kesemediğini pamuk ip kullanmamız gerektiğini davacı taraf bize söyledi. Ancak bizim ürettiğimiz ürün araba yıkama fırçası olduğu için pamuk ip kullanmamız mümkün değildir.
Çünkü asit nedeniyle pamuk ip erimektedir. Biz makinelerin siparişini verdiğimiz de ben uçakla davacı şirkete gittim kullandığımız ipleri davacı tarafa verdim. Bu iplikleri kesen bir makine istediğimiz söyledim . Onlarda bize 2 adet makineyi gönderdiler ancak belirttiğimiz gibi makinelerden birinde hiç bir verim sağlayamadık. Şu anda bu makineyi halen kullanamıyoruz. Kullanamadığımız içinde makinin parasını da ödemedik. Onlarda ödemediğimiz için makine arızalandığında bakmayacaklarını söylediler. Davacı tarafın ustaları her geldiğinde uçak paralarını, otel paralarını, yeme içme paralarını karşıladık. Yeter ki sorun çözülsün dedik. Ancak sorun çözülmedi, davacı şirket çalışanları bize makinenin periyodik bakımlarını ve ne şekilde yağlanacağını söylediler. Ancak biz hiç o aşamaya gelemedik. Makine sürekli arızalandı. Davacı şirket İzmir den bir usta gönderdi. Bu usta makineyi söktü bazı parçaları çıkardı. Yapamıyorum deyip bırakıp gitti. Çıkarılan parçalarda halen bizim atölyemizde duruyordur dedi. Davaya konu aldığımız makine gelir gelmez 10 gün içinde bozuldu bunu davacı şirkete bildirdik onlarda gelip yaptılar hatta bir gün uğraştılar onlar gittikten sonra 3-4 gün sonra yine problem çıktı. Biz her defasında davacı şirkete arızaları bildirdik. Davacı tarafın yeni yazılım yüklediklerine dair beyanları yerinde değildir. Çünkü yazılım yüklendiğinde makinenin markasını değiştirmez. Mesela motif dikebilirsiniz farklı dikişler yapabilir. Bizim davacı tarafa tekliflerimizde istediğimiz makinenin markası ... tu. Ancak davacı bize ... marka gönderdi. Ancak işimizi göreceğini düşündüğümüzden kabul ettik. Sonra gönderilen makinenin markasının ... olmadığını markasının ... olduğunu tespit ettik. Benim bilgim bundan ibarettir" beyanında,
Davalı Tanığı ...;" Ben davalı şirkette Makine Mühendisi olarak çalışmaktayım. Davacı şirket ile görüşmeleri sürekli ben yapıyordum. Davaya konu makineyi davacı şirketten satın aldığımızda kullandıktan yaklaşık 1 ay sonra arıza çıktı. Davacı şirkete bildirdik. Davacı şirket gelip arızayı giderdi. Ancak 3 gün sonra arıza tekrar çıktı. Bu kez başka bir arıza çıktı. Yine davacı şirkete haber verdik. Yine gelip bakıldı. Arıza kısmen giderildi ancak bir kaç gün sonra tekrar arıza verdi. Bu kez bize farklı bir ip kullanmamızı ve makineyi manuel kullanmamızı söyledi. Makineyi manuel kullandığımızda arıza süresi biraz uzadı. 15 gün de bir arıza vermeye başladı. Makinenin aldığımızdan beri toplam çalışma saati 200 saati geçmemiştir. Şirketimiz araba yıkama makinelerinin fırçalarını üretmektedir. Seri üretim yapmamız gerektiği halde makinede ki arızadan dolayı aylık ortalama 1/3 üretim yapabildik. Atölyemizde bu makine dışında 6 tane daha makine vardır.
Hiç birinde bu sorunları yaşamadık. Makinede bu şekilde arızalar olduğu içinde şirketimiz davacı tarafa ödeme yapmadı. Davacı şirkette ödeme yapmadığımız için bundan sonraki arızalarda gelip arızayı gidermeyeceklerini söylediler. Makinelerin bakımını biz davacı tarafın gösterdiği şekilde yapıyorduk. Davacı tarafın yönlendirmesi ile İzmir den de usta geldi makineyi söküp taktı söküp takmalar sırasında bazı parçaları kaybolmuş olabilir. Zaten gelen usta makineyi tamir edemedi. O şekilde bıraktı. Bu kez davacı şirket İstanbul dan eleman gönderdi. Onlarda 7-8 saat çalışma ile yaptılar ancak 2 gün sonra yeniden arıza verdi. Davacı şirkete bildirdiğimizde artık biz gelemeyiz dediler bu nedenle de bizim şirketimizdeki bu işlerden anlayan ve davacı tarafça eğitim verilmiş olan eleman tekrar söküp baktı ancak tamir edemedi. Zaten makineyi 4 ay sonra kullanmadık. Çünkü yeni makine almak zorunda kaldık." beyanında bulunmuştur.
Mahkememizce dosyanın daha önce rapor düzenleyen Makine Mühendisi bilirkişi ..., Endüstri Mühendisi ... ile hesap bilirkişisi ... a tevdii edilerek Endüstri Mühendisi ve Makine Mühendisi bilirkişiye davaya konu makine üzerinde taraf vekillerinin de hazır olması şartıyla yerinde inceleme yapma yetkisi verilmek suretiyle davaya konu makinenin çalışır hale getirilerek davalının iddia ettiği gibi dikiş hataları olup olmadığı, sürekli ve düzgün dikim yapıp yapmadığı, davacının ürettiği makinenin ... markası olmasına rağmen davacı tarafça makinede yapılan değişikliklerle ... markası olarak satılıp satılamayacağı, makinenin ayıplı olup olmadığı, ayıplı ise ayıbın niteliği, tarafların iddia ve savunmaları, tanık beyanları da değerlendirilmek suretiyle davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise miktarı takipteki faiz talebi de değerlendirilmek suretiyle rapor tanzimi istenilmiş, bilirkişi heyeti tarafından inceleme sonrası tanzim edilen 10/08/2021 havale tarihli raporda özetle; Makinenin iş için teknik yeterliliği sağlamadığı, ürünün üzerinde eklenti yapıldığının net olmamasına rağmen tescili alınmış bir marka ile satışının müşteri muvafakati doğrultusunda sakınca olmadığı, ürünün hizmet yönüyle (numune alma, kontrol ve onay süreçlerinin hatalı yürütülmesi sebebiyle) ilk satıldığı tarih itibariyle ayıplı olduğu, makinenin davalı tarafın işinde kullanıma uygun olmadığı,
Ancak davacının davalıya özel mal ürettiğini belirttiği, davalının kendisine özel mal üretileceğini belirtip, ... markası belirtilerek altında ... Marka ürün teslim edildiğini belirtmekle, teslimin aluid teslim kabul edilip edilmeyeceği ve buna göre teslimin geçersiz sayılıp sayılmayacağının Mahkemenin takdirinde olduğu,
Teslimin aluid teslim sayılmaması halinde ise ayıplı ve davalının işinde kullanımına uygun olmayan mal teslimine karşın, sözleşme konusu ürünün eser olarak meydana getirileceğinin kararlaştırılıp kararlaştırılmadığı hususunun da Mahkemenin taktirlerinde olmakla 06.04.2018 tarihli faturaya bağlanmış iş karşısında 04.02.2019 tarihli ihtarnameye kadar da şekli bir ayıp ihbarının dosyada yer almadığı, buna karşı tanık beyanlarından ayıp ortaya çıktıkça servis hizmetinin alındığının anlaşılmakta olduğu, ayıp iddiasının kabul edilebilir olup olmadığı ve bu sebeple davalının davacı tarafa borçlu kabul edilip edilmeyeceğinin Mahkemenin taktirlerinde olduğu,
Davalı taraf davacı tarafa borçlu kabul edilir ise, davacının, fatura tarihi itibariyle 64.220-TL kur değeri olmakla, takip tarihi itibariyle 64.220-TL asıl alacak ve 6.838,55-TL işlemiş faiz alacağı olabileceği, belirtilmiştir.
Mahkememizce en son rapor düzenleyen bilirkişi heyetinden davacı vekilinin itirazlarını karşılar mahiyette ek rapor aldırılmış, bilirkişi heyeti tarafından tanzim edilen 24/11/2021 havale tarihli ek raporda; 10/08/2021 havale tarihli raporun yinelendiği, tespitlerde bir değişiklik olmadığının belirtildiği anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklı itirazın iptali davasıdır.
Davacının, davalı tarafa özel olarak imal ettiği ... marka ...-... numaralı makineyi teslim etmiş olduğu, servis hizmetinin sunulduğu ancak davalı tarafça makine bedelinin ödenmemesi üzerine İzmir ... İcra Dairesi ... E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durdurulduğu, davacının mahkememizde iş bu itirazı iptali davasını açtığı, davalının, davacı tarafça imal edilen makinenin yanlış imal edilmiş olduğundan ayıplı olduğu, yapılan müdahalelere rağmen ayıbın giderilemediğini beyanla davanın reddine karar verilmesini mahkememizden talep ettiği anlaşılmıştır.
TBK nun 470. Maddesinde; " Eser sözleşmesi, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, işsahibinin de bunun karsılıgında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmedir." şeklinde tanımlanmıştır.
TBK nun 475 maddesinde ise; " Eserdeki ayıp sebebiyle yüklenicinin sorumlu oldugu hâllerde issahibi, asagıdaki seçimlik haklardan birini kullanabilir:
1. Eser issahibinin kullanamayacagı veya hakkaniyet geregi kabule zorlanamayacagı ölçüde ayıplı ya da sözlesme hükümlerine aynı ölçüde aykırı olursa sözlesmeden dönme.
2. Eseri alıkoyup ayıp oranında bedelden indirim isteme.
3. Asırı bir masrafı gerektirmedigi takdirde, bütün masrafları yükleniciye ait olmak üzere, eserin ücretsiz onarılmasını isteme.
İş sahibinin genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır.
Eser, issahibinin tasınmazı üzerinde yapılmıs olup, sökülüp kaldırılması asırı zarar doguracaksa işsahibi, sözleşmeden dönme hakkını kullanamaz." şeklinde düzenleme bulunduğu anlaşılmaktadır.
Mahkememizce makinenin ayıplı olup olmadığı, ayıplı ise ayıbın niteliği hususlarında keşif incelemesi yapılarak Makine Mühendisi bilirkişi ...' ten 12/12/2019 tarihli kök ve 16/11/2020 tarihli ek raporlar aldırılmış, tarafların raporları itiraz ve beyanları doğrultusunda; davaya konu makinenin çalışır hale getirilerek davalının iddia ettiği gibi dikiş hataları olup olmadığı, sürekli ve düzgün dikim yapıp yapmadığı, davacının ürettiği makinenin ... markası olmasına rağmen davacı tarafça makinede yapılan değişikliklerle ... markası olarak satılıp satılamayacağı, makinenin ayıplı olup olmadığı, ayıplı ise ayıbın niteliği, tarafların iddia ve savunmaları, tanık beyanları da değerlendirilmek suretiyle davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise miktarı takipteki faiz talebi de değerlendirilmek suretiyle Makine Mühendisi bilirkişi ..., Endüstri Mühendisi bilirkişi ... ile hesap bilirkişisi ...' dan makine üzerine yerinde inceleme yapmak suretiyle 10/08/2021 tarihli rapor ile 24/11/2021 tarihli ek raporlar aldırılmış, 10/08/2021 tarihli rapor ile 24/11/2021 ek raporun denetime elverişli ve açık olması nedeni ile mahkememizce itibar edilmiştir. Her ne kadar bilirkişi ... 12/12/2019 tarihli kök ve 16/11/2020 tarihli ek raporlarında makinenin ayıplı olmadığını belirtmiş ise de; daha sonra endüstri mühendisi bilirkişinin de katılımı ile yapılan inceleme sonunda düzenlenen raporda inceleme sırasında makinanın üreticisi ve satıcı adına teknik servis hizmetini sağlayan ... firmasının teknik personelinin de bulunduğunun belirtildiği, hem fabrika operatörü hem de servis firması yetkilisi tarafından makinanın kullanıldığı, sürekli ve sağlıklı bir dikiş yapılamadığının görüldüğü, servis firma yetkilisinin bir kaç kez müdahalede bulunmasına rağmen sorunun çözülmediği, dikiş sırasında ipliğin otomatik kesilmediği, sürekli dikişi engelleyecek takılmalar olduğu, makinanın genel durumunun davalıya ait işe uygun olmadığı, makinanın firmaya özel tasarımı sürecinin doğru yönetilmediği, cihazın ayıplı olduğunun belirtildiği, dolayısıyla 10/08/2021 tarihli rapor ile 24/11/2021 tarihli ek raporların denetime elverişli ve açık olması, İzmir ... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D.iş dosyasına sunulan 14/03/2019 havale tarihli bilirkişi ...'ın raporu ile de aynı doğrultuda olması nedeniyle mahkememizce itibar edilmiş, davacı tarafça davalı için özel dizayn edilen makinanın ayıplı olduğu kanaatine varılmıştır.
Dosya kapsamında dinlenen tanık beyanlarına göre de davalı şirketin makine de arıza çıktığında davacı şirketi bilgilendirdiği, hatta üretici firma teknik çalışanının makinanın arızalarını tespit ederek arızaları onarmaya çalıştığı hususları bir bütün olarak değerlendirildiğinde davalının süresinde ayıp ihbarında bulunduğu, taraflar arasındaki sözleşmenin eser sözleşmesi olması nedeni ile ayıp ihbarının yerleşik Yargıtay içtihatlarına göre de bir şekle tabi olmadığı, tanık beyanlarından arıza meydana gelir gelmez davacı tarafa ihbarın yapıldığı kanaatine varılmıştır.
Tüm bu bilgiler ışığında; taraflar arasında yapılan sözleşmenin yazılı olmadığı, ancak davalı tarafa özel tasarım makina üretildiğinin her iki tarafında kabulünde olduğu, mahkememizce itibar edilen bilirkişi heyet raporuna görede üretilen makinanın ayıplı olduğu, davalı tarafça ayıp ihbarının arıza meydana gelir gelmez davacı tarafa bildirilmekle süresinde yapıldığı, davalının ayıp nedeni ile satış bedelini ödememekte haklı olduğu, dolayısıyla davacının üstlendiği edimi sadakat ve özenle ifa etmemiş olması nedeniyle davalıdan eserin ücretini talep edemeyeceği vicdani kanaatine varıldığından, davanın reddine, ancak birlikte ifa kuralı gereği taraflar arasındaki sözleşmede sona ermiş olduğundan davalının dava konusu makinayı davacıya iadesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-DAVANIN REDDİNE,
Davalının zilyetliğinde bulunan ... marka ...-... seri numaralı (yargılama sırasında ... marka olduğu anlaşılan ) makinenin davalı tarafça davacıya iadesine,
2-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 80,70-TL karar ve ilam harcının peşin alınan 1.513,30-TL harçtan mahsubu ile artan 1.432,60-TL harcın talebi halinde davacıya iadesine,
3-Yapılan harç ve masrafların davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafça iş bu dosyada yapılan 1.506,20-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davalının kendisini bir vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından hüküm tarihindeki AAÜT gereğince 12.319,74-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6- 7155 sayılı yasanın 19/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23.maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti sonunda, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine tarafından karşılanan 1.320,00-TL arabulucu ücretinin yargılama gideri olarak davacıdan alınarak, Hazineye gelir kaydına,
7-Kararın kesinleşmesi halinde, ayrıca karar yazmaya gerek görülmeden kalan gider avansının derhal taraflara iadesine,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize yahut başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamını ödemek suretiyle İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/01/2022
Katip ...
¸
Hakim ...
¸