T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/260 Esas
KARAR NO: 2021/856
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 10/10/2016
KARAR TARİHİ: 02/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili Mahkememizin ... Esas sayılı dosyasına sunduğu dava dilekçesinde özetle; 29/11/2015 tarihinde sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile seyir halinde iken ... sayılı araç ile çarpıştığını ve o sırada ... sayılı araçta yolcu olarak bulunan davacının ağır şekilde yaralandığını, davacının tedavisinin, Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi hastanesinde yapıldığını, davanın safahatında rapor alındığında davacı müvekkilin maluliyet oranı ( kalıcı iş göremezlik) açığa kavuşacağını, meydana gelen trafik kazasında ... plaka sayılı araç asli kusurlu bulunduğunu, fazlaya ilişkin tüm dava ve tazminat talep hakları saklı kalmak kaydıyla, yasaca yapılacak tüm indirimlerden sonra fazlaya ilişkin hak ve alacakları saklı kalmak kaydı ile 100,00 TL. maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketlerinden kusurları oranında tahsili ile davacıya ödenmesine, davacının Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nde bulunan tüm tedavi belgelerinin istenmesine, İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı ... dosyasının bir suretinin incelenmek üzere istenmesine, ... plakalı aracın kaza tarihi olan 29/11/2015 itibariyle tüm tescil bilgilerinin celbi için ilgili Trafik Tescil Şube Müdürlüğü'ne müzekkere yazılmasına, dava masrafları ve vekalet ücretlerinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili Mahkememizin ... Esas sayılı dosyasına sunduğu cevap dilekçesinde özetle; dava konusu kazada davacının yolcu olarak bulunduğu daval9ı şirkete sigortalı ... plakalı aracın kusur oranı, kazaya karışan ... plakalı motosikletin kusur oranı, yaralandığı belirtilen davacının daimi sakatlığa maruz kalıp kalmadığı, kalmışsa derecesi, gerçek zararının miktarının tarafların kusur oranlarına göre ehil ve uzman bilirkişilerce saptanmasına ve herhalükarda davalı şirketin sorumluluğunun azami olarak poliçe teminatı ile sınırlı olacağının dikkate alınmasına, davanın kazaya karışan ... plakalı motorsikletin kaza tarihinde geçerli trafik poliçesini tanzim eden ... Sİgorta A.Ş.'ye ihbarına, temerrüd söz konusu olmadığından ve hadisenin ticari niteliği bulunmadığından faiz talebinin dahi reddine, davalı şirket aleyhine haksız ve mesnetsiz açılan davanın reddine, dava harç ve masrafları ile vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesinde karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Taraf teşkili sağlanmış ve usulüne uygun olarak tahkikat aşamasına geçilmiş, Mahkememizin ... Esas sayılı dosyası üzerinden yapılan yargılama neticesinde ... Karar sayılı ilam ile "Davanın konusuz kaldığı anlaşıldığından esas hakkında bir karar verilmesine yer olmadığına" şeklinde verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusu üzerine İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin ... Esas ... karar sayılı 01/06/2020 tarihli ilamı ile bozulmakla Mahkememizin 2020/260 esasına kaydedilmiştir.
DELİLLER:
Bozma öncesi ve bozma sonrası kazandırılan raporlar, ... Sigorta A.Ş. Ve Feri Müdahil ... Sigorta A.Ş.'ye yazılan yazı cevapları ile aktüerya bilirkişisi raporu dosyamız arasında mevcuttur.
Bozma öncesi mahkememizin 11/05/2017 tarihli duruşmasında verilen ara karar gereği davacı asilin sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik süresinin ve oranın tespiti yönünde rapor tanzimi için dosyanın Ege ATK'ya tevdi edildiği, adı geçen tarafından 14/09/2017 tarihinde hazırlanan raporun dosyaya sunulduğu, 29/11/2015 tarihinde meydana gelen trafik kazasından kaynaklı sürekli iş göremezlik oranın % 26 olarak belirlendiği ve tıbbi iyileşme süresinin 6 ay olarak kabul edildiğinin mütala edildiği, raporun taraflara usulüne uygun tebliğ edildiği görülmüştür.
Yine bozma öncesi Mahkememizin 12/09/2017 tarihli duruşmasında verilen ara karar gereği kusur yönünden dosyanın tevdisi üzerine trafik uzmanı ... tarafından hazırlanan 11/10/2017 havale tarihli raporun dosyaya sunulduğu, kazanın oluşumunda ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'in asli ve tam kusurlu olduğu, ... plaka sayılı motosiklet sürücüsü ...'nın kusursuz olduğu yine davacı ...'in kusursuz olduğu kanaatlerine varıldığının bildirildiği, raporun taraflara usulüne uygun tebliğ edildiği görülmüştür.
Mahkememizin 21/11/2017 tarihli duruşmasında verilen ara karar gereği dosyanın aktüer bilirkişisine tevdi edildiği, hazırlanan 26/02/2018 havale tarihli raporun dosyaya sunulduğu, PMF yaşam tablosu kullanılmak sureti ile davacının geçici iş göremezlik zararının 960,14 TL, sürekli iş göremezlik zararının 194.679,46 TL olduğunun mütala edildiği, raporun taraflara usulüne uygun tebliğ edildiği görülmüştür.
Mahkememizce yine bozma öncesinde SGK tarafından ödenen tutarın bedelinin güncelleşmiş hali üzerinden raporun tanzimi yönünde verilen 01/11/20198 tarihli duruşmadaki ara karar gereği hazırlanan 15/01/2019 tarihli raporun dosyaya sunulduğu sonuç kısmında güncelleştirilmiş hali ile güncelleştirilmeden ki tutar üzerinden yeniden değerlendirme yapıldığı, bu değerlendirmenin TR 2010 tablosu kullanılmak sureti ile yapılan hesaplamasında güncelleştirme yapılması halinde; geçici iş göremezlik zararının 5.543,93 TL olduğu, SGK tarafından ödenen bedelin güncelleştirilmiş halinin 5.763,03 TL olduğu bu hali ile bu yöndeki zararın karşılandığı, sürekli maluliyet zararının 206.157,42 TL olduğu, önceden ödenen ve günceleştirilen 6.255,00 TL'nin mahsubu sonucu davacının bakiye 199.932,42 TL sürekli maluliyet zararının olduğunun, güncelleştirme yapılmaması halinde; geçici iş göremezlik zararının 5.543,93 TL olduğu, SGK tarafından ödenen bedelin 4.583,84 TL olduğu bu hali ile bakiye 960,09 TL geçici iş göremezlik tazminat alacağının, sürekli maluliyet zararının 206.157,42 TL olduğu, önceden ödenen 5.000,00 TL'nin mahsubu sonucu davacının bakiye 201.157,42 TL sürekli maluliyet zararının olduğunun mütala edildiği, raporun taraflara usulüne uygun tebliğ edildiği görülmüştür.
Mahkememizce bozma kararı üzerine düzenlenen tensip zaptı ile davalı sigorta şirketi ile feri müdahil ... Sigorta A.Ş.'ye ayrı ayrı müzekkere yazılmış, davacı tarafa herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığının bildirilmesi istenilmiş 08/10/2020 tarihli duruşmada feri müdahil vekili tarafından davacı tarafa ödeme yapılmadığının belirtildiği, davalı tarafça da ödemeye yönelik herhangi bir bilgi ve belgenin sunulmadığı görülmüş, davacı vekillince sunulan talep artırım dilekçesi ile geçici iş göremezlik tazminatının 960,14 TL olarak, kalıcı iş göremezlik tazminatının 194.679,46 TL olarak talep edildiği ve bu tazminat tutarlarının temerrüt tarihi olan 29/11/2015 tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan tahsili yönünden talepte bulunulduğu, bu dilekçenin davalı vekiline 02/01/2021 tarihinde tebliğ edildiği, davalı tarafça itiraz dilekçesinin sunulduğu ve dilekçenin ayrıca maluliyet oranının belirlenmesi yönünden rapor alınmasının talep edildiği görülmüştür.
Mahkememizin 27/04/2021 tarihli duruşmasında dosyanın önceki rapor sunan bilirkişiye tevdi ile güncel Yargıtay kararları doğrultusunda geçici ve sürekli iş göremezlik tazminat tutarlarının TR2020 hesaplama modeli kullanılarak 1,8 teknik faiz uygulanmaksızın hesaplanması ile önceden ödenen tutarların güncelleştirilmesi yapılarak istem konusu edilen maddi tazminat taleplerinin belirlenmesi istenilmesine karar verilmiş, Aktüer bilirkişi tarafından hazırlanan 27/08/2021 havale tarihli rapor dosyamıza sunulmuş ve taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir. Söz konusu raporun incelenmesinde her ne kadar Mahkememizce yukarıda belirtildiği şekilde hesaplama raporunun sunulması istenilmiş ise de TR 2010 tablosu kullanılmak sureti ile % 10 artırım ve % 10 iskonto uygulanarak raporun oluşturulduğu ve neticede davacı asilin 20.11.2015 tarihinde meydana gelen kaza sonucu yaralanarak sürekli malul hale gelen ...'un bakiye geçici iş göremezlik zararının 960,14 TL olduğu sürekli maluliyetten kaynaklı maddi tazminat alacağı ise 430.646,73 TL olduğu, ... tarafından önceden ödenen ve güncelleştirilen (7.535,00 TL) bedelin mahsubu sonrası 423.111,73 TL olacağı, böylelikle davacının toplam maddi tazminat alacağı 424.071,87 TL olup, davalı sigorta şirketinin police teminat limiti dahilinde (290.000,00 TL) sorumluluğunun olduğu hususlarında inceleme kanaatin belirtildiği görülmüştür. Söz konusu rapora karşı feri müdahil vekilince rapora itirazda bulunulduğu, diğer taraflarca itiraz yada beyanda bulunulmadığı görülmüştür.
Davacı vekili tarafından 15/09/2021 havale tarihli dilekçe ile davanın ıslah edildiğine ilişkin ıslah dilekçesinin sunulduğu, davalı ve feri müdahil vekillerine 21/09/2021 tarihinde tebliğ yapıldığı, ıslaha karşı beyanda bulunulmadığı görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;
Taraflar arası uyuşmalık konusu hususun 29/11/2015 tarihinde meydana gelen trafik kazasından kaynaklı davacının geçici ve kalıcı maluliyet durumunun oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise süresinin ve oranın tespiti ile bu tutara karşılık gelecek tazminat tutarının belirlenmesi ile önceden yapılan ödemede göz önüne alınarak davacının davalıdan alacaklı olup olmadığının tespit ve değerlendirilmesine esas geçici ve kalıcı iş göremezlikten kaynaklı maddi tazminat davasıdır.
Dosyaya kazandırılan kusur raporuna itirazlarda bulunulmuş ise de 29/11/2015 günü dava dışı ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araca çevre yolunu takiben otogar istikametinden Karşıyaka istikametine seyri sırasında Bornova yol ayrımına geldiğinde seyre göre yolun orta şeridinden sağ şeride geçmek için aniden şerit değiştirmesi ve aracın sağ yan kısımları ile aynı yön ve istikamette ve yolun en sağ şeridinde ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı motosikletin ön kısımlarına çarpması şeklindeki trafik kazasında ... plaka sayılı araç sürücüsünün 2918 sayılı yasanın 56/1-a maddesini ihlal etmesi sebebi nedeni ile bu kazanın oluşumunda asli ve tam kusurlu olduğu, motosiklet sürücüsünün herhangi bir kusurunun olmadığı yine motosiklette yolcu olarak bulunan davacı asilin de herhangi bir kusurunun olmadığı kanaatine varılmıştır.
Dosya kapsamından sabit olduğu üzere davacı asilin kazaya karışan motosiklet üzerinde kurallara uygun şekilde ve takması gereken aparatları takmış vaziyette yolcu konumunda bulunduğu anlaşılmıştır.
Dosya kapsamında yapılan inceleme neticesinde dava konusu trafik kazasından kaynaklı yapılan soruşturmanın uzlaşma ile sonuçlandığı, ... tarafından maddi ve manevi zararlar kapsamında 12.500,00 TL tutarında davacı yana ödemede bulunulduğu bunun 5.000,00 TL'sinin maddi geri kalan tutarının manevi zarara ilişkin alındığının belirtildiği görülmüştür. Yine dosya kapsamına göre SGK tarafından geçici iş göremezlik zararına esas teşkil edecek şekilde 29/11/2015-14/04/2016 tarihleri arasında toplam davacı yana 4.583,84 TL tutarında tazminat ödendiği anlaşılmıştır.
Bozma öncesi dosyaya her ne kadar maluliyet yönünden kazandırılan EGE ATK raporuna itirazda bulunulmuş ise de 29/11/2015 tarihinde meydana gelen trafik kazasından kaynaklı olarak bahse konu 14/09/2017 tarihli raporda uygulanması gereken yönetmeliğin doğru yönetmelik hükümleri olduğu, raporun dosya kapsamı ile uyumlu olduğu göz önüne alınarak ve raporun alanında uzman bilirkişilerce düzenlendiği görülmekle maluliyet raporunun hüküm kurmaya elverişli olduğu kanaati ile yapılan itirazın yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
Gerek bozma öncesi gerekse bozma sonrası dosyaya her ne kadar birden fazla aktüer raporu kazandırılmış ise de Anayasa Mahkemesinin 2019/40 Esas ve 2020/40 Karar sayılı ilamı neticesinde ortaya çıkan duruma yönelik son dönem Bölge Adliye Mahkemesi ve Yargıtay İçtihatları ile istikrar kazandığı ve aktüer raporlarının TR 2010 hesap tablosu kullanılarak % 10 artırım % 10 eksiltim yöntemi ile hazırlanması gerektiği hususu göz önüne alındığında hazırlanan 26/02/2018 tarihli ilk raporun PMF hesap tablosuna göre hazırlanması, 27/08/2018 tarihli ve 15/01/2019 tarihli ek raporların TRH 2010 modeli hesap tablosuna göre hazırlanmakla birlikte 1.8 teknik faiz uygulanması hususları değerlendirildiğinde bozma öncesi dosyaya kazandırılan raporlara dayanarak hüküm kurulamayacağından bu raporların hükme esas alınmaması gerektiği kanaatine varıldığı ve ancak her ne kadar bozma sonrası aktüer bilirkişisinden Mahkememizce TR 2010 tablosu kullanılarak 1,8 teknik fai,z üzerinden rapor aldırılması yönünde ara karar kurulmuş ise de aktüer bilirkişisi tarafından bozma sonrası kazandırılan raporun esasen TRH 2010 tablosu kullanılarak % 10 artırım % 10 eksiltim yöntemi ile hazırlanmış olduğu ve üst derece yargı kararları ile istikrar hale gelen şekilde uygun hesaplama yöntemi kullanıldığı görülmekle kurulan ara karar sehven hatalı olarak belirtilmiş ise de bilirkişi tarafından doğru hesap tablosuna göre hazırlandığı görüldüğünden yeniden bu hususa ilişkin ek rapor aldırılmaksızın nihai değerlendirilme Mahkememizce yapılacağından raporun sonuç tazminat bölümlerine yönelik bir takım hususlara aşağıda belirtildiği şekilde katılmamakla birlikte raporun yeterli teknik incelemeyi içermesi ve alanında uzman bir bilirkişi tarafından hazırlanması göz önüne alındığında hüküm kurmaya elverişli olduğu kanaatine varılmıştır.
Dava geçici ve kalıcı iş göremezlikten kaynaklı olarak açıldığından ve esasen haksız fiil temelinde talebe konu edildiğinden haksız fiil koşullarının somut olayda gerçekleşip gerçekleşmediğinin incelenmesi gerektiği kanaatine varılmakla yapılan değerlendirme neticesinde yukarıda oluş şekli belirtilen trafik kazası sonucu davacı asilin geçici ve kalıcı iş göremezliğe uğrayacak şekilde yaralandığı, yaralanmanın bahse konu trafik kazasından kaynaklandığı, söz konusu kazanın oluşumunda davalı yana ZMMS ile sigortalı araç sürücüsünün kusurlu hareketlerinin neden olduğu, davacının herhangi bir kusurunun bulunmadığı gibi zararın artmasını engellemeye yönelik dosya kapsamında da sabit olduğu üzere motosiklet yolculuğu konusunda gerekli aparatların kaza sırasında davacı asilde mevcut olduğu, söz konusu kazadan kaynaklı davacı tarafa bir kısım ödemelerde bulunulduğu kusurlu araç sürücüsünün somut olay bakımından davranışlarının hukuka aykırılık teşkil ettiği görülmekle haksız fiilin şartlarının davacı asil açısından gerçekleştiği kanaatine varılmıştır.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı ve istinaf bozma ilamı ve bu ilam neticesinde dosyaya kazandırılan bilirkişi raporunun bir bütün olarak değerlendirilmesi sonucunda davacı asilin 29/11/2015 tarihinde meydana gelen trafik kazasından kaynaklı olmak üzere yukarıda da belirtildiği gibi geçici ve kalıcı iş göremezliğe uğradığı, araç sürücüsü tarafından savcılık soruşturma aşamasında maddi tazminat yönünden 5.000,00 TL tutarında ödeme yapılmış ise de esasen davacının maddi tazminat tutarının karşılanmadığı, her ne kadar bozma sonrası dosyaya kazandırılan raporda davacı asilin geçici iş göremezlik tazminat alacağının kendisinde yapılan ödemenin güncelleştirilmeksizin düşülmesi neticesinde bakiye 960,14 TL olduğu belirtilmiş ise de bu görüşe Mahkememizce iştirak edilmediği ödeme tarihi ve dava tarihi göz önüne alındığında bu tutarın güncelleştirilmesi gerektiği bu kapsamda güncelleştirilmiş bedelinin bozma öncesi kazandırılan rapordan da görüleceği üzere bu kazadan kaynaklı kendisine ödenmesi gereken 5.543,98 TL'nin fazlasının SGK tarafından kendisine ödendiği ve dolayısıyla geçici iş göremezlik tazminat talebinin kabul edilmesinin mümkün olmadığı ve ancak davacı asilin sürekli maluliyetten kaynaklı tazminat alacağının önceden ödenen ve güncelleştirilen bedelin mahsubu neticesi 423.111,73 TL olmasına rağmen sigorta şirketinin sorumluluk limitinin 290.000,00 TL olduğu görülmekle ve ayrıca bu 290.000,00 TL'nin ıslah ile 289.039,86 TL'sinin tahsili talep edildiğinden ve davalının bu tutarda sorumluluğunun olduğu kanaatine varıldığından bu talep bakımından davacının dava açmasında hukuki yararının bulunduğu ve ancak her ne kadar davacı tarafça tutarın olay tarihinden itibaren yasal faiz ile birlikte tahsili talep edilmiş ise de KTK 97 uyarınca yapılan başvurunun davalı sigorta şirketine 02/09/2016 tarihinde tebliğ edildiğinden ve davalı tarafça yasal süre içerisinde ödemede bulunulmadığından davalının 21/09/2016 tarihinde temerrüte düştüğü kanaatine varılmakla açılı davanın kısmen kabul, kısmen reddi ile geçici iş göremezlik tazminat talebinin reddine, 289.039,86 TL kalıcı iş göremezlik tazminatının 21/09/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine kararı vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1- Davanın KISMEN KABUL, KISMEN REDDİ ile;
-Geçici iş göremezlik tazminat talebinin REDDİNE,
-289.039,86 TL kalıcı iş göremezlik tazminatının 21/09/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
2-Bozma öncesi hüküm ile tahsilinde tekerrür olmamak kaydıyla karar tarihi itibariyle alınması gerekli 19.744,32 TL karar ve ilam harcından evvelce alınan 1.019,20 TL (peşin, tamamlama ve ıslah harcından oluşan) harcın mahsubu ile hazineye irad kaydına, bakiye 18.725,12 TL karar ve ilam harcının DAVALIDAN TAHSİLİ ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA, söz konusu tutar ile ilgili 492 sayılı harçlar kanunu 28. Madde uyarınca kararın tebliğinden itibaren 1 ay içerisinde tahsil harç müzekkeresi düzenlenmesine,
3- Bozma öncesi hüküm ile tahsilinde tekerrür olmamak kaydıyla davacı tarafça yatırılan toplam 1.048,40 TL harç ile gider avansından kullanılan 1.415,50 TL (bozma öncesi ve bozma sonrası) yargılama giderlerinden oluşan toplam 2.463,90 TL'nin ret kabul oranına göre hesaplanan 2.455,74 TL'sinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE, bakiye kalan tutarın davacı üzerinde bırakılmasına,
4- Davacı tarafından yatırılan gider avansından kullanılmayan 49,50 TL'nin 6100 sayılı HMK'nın gider avansı tarifesinin 5. Maddesi uyarınca DAVACIYA İADESİNE,
5- Davalı tarafından yatırılan gider avansından kullanılan 20,00 TL'nin ret kabul oranına göre hesaplanan 0,07 TL'sinin DAVACIDAN ALINARAK DAVALIYA VERİLMESİNE, bakiye tutarın davalı üzerinde bırakılmasına,
6-Bozma öncesi hüküm ile tahsilinde tekerrür olmamak kaydıyla davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihi itibariyle yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. hükümleri gereğince kabul tutarı üzerinden hesap ve takdir edilen 28.682,79 TL vekalet ücretinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
7- Bozma öncesi hüküm ile tahsilinde tekerrür olmamak kaydıyla davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihi itibariyle yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. hükümleri gereğince ret tutarı üzerinden hesap ve takdir edilen 960,14 TL vekalet ücretinin DAVACIDAN ALINARAK DAVALIYA VERİLMESİNE,
8- Dair taraf vekillerinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İzmir Bölge Adliye mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.02/11/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır