T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/667 Esas
KARAR NO: 2022/796
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 18/11/2020
KARAR TARİHİ: 20/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili Şirketin 09.12.2019 tarihli kira sözleşmesi ile ... Mahallesi, 275/8 Sokak, No: 6/A, Bayraklı/İzmir adresli ... Apartmanı’nda dükkân niteliğinde mecuru kiraladığını, 30.12.2020 tarihinde gerçekleşen İzmir depremi nedeni ile ... Apartmanı’nın bir kısmı deprem esnasında yıkılmış olduğunu, kalan bölümü ise Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü yazısı ve 01.11.2020 tarihli İzmir Kaymakamlığı oluru ile ağır hasarlı olarak tespit edilmiş ve apartmanın tamamı hakkında yıkım kararı verildiğini, Müvekkil Şirket’in ... Apartmanı’nda kiraladığı ve depo olarak kullanmakta olduğu adreste bulunan;
a)2015-2019 yıllarına ve 2020 yılı Ocak-Haziran ayına ait yevmiye defteri,
b)2015-2019 yıllarına ve 2020 yılı Ocak-Haziran ayına ait büyük defter,
c)2015-2019 yıllarına ve 2020 yılı Ocak-Haziran ayına ait envanter defteri,
d)2015-2019 yıllarına ve 2020 yılı Ocak-Haziran ayına ait tüm alım-satım faturaları, fişleri, dekontları, tahsilat ve tediye makbuzları ve resmi kayıtlardaki tüm belgeler yıkım kararı verilen ... Apartmanında enkaz altında kaldığını, Yıkım kararı üzerine Davacı/Müvekkil tarafından zayi olan defter ve belgeler fotoğraflarla kayıt altına alındığını, Müvekkil Şirket, ilgili mevzuat gereği ticari belgelerin saklanmasında basiretli bir tacirin göstermesi gereken dikkat ve iltizamı göstermiş olduğunu, evraklarını Şirket Merkezinde yeterli koruma koşullarına haiz bir ortamda tuttuğunu, ancak olağanüstü bir şekilde meydana gelen deprem sonucu depodaki evraklar alınamadan ... Apartmanı hakkında yıkım kararı verildiğini, HMK’nın 400. maddesi uyarınca delil tespiti yöntemiyle mahallinde yapılacak keşif ve bilirkişi incelemesiyle, belgelerin saklandığı koşulların ve hasar sonrası hangilerinin zayi olduğunun tespiti mümkün olduğunu, sunulan ve re’ sen nazara alınacak nedenlerle, 30.10.2020 tarihinde gerçekleşen İzmir depremi nedeni ile hakkında yıkım kararı verilen ... Apartmanında enkaz altında kalan defter ve belgeler için TTK 82 ve ilgili maddeleri uyarınca zayi belgesi verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava, TTK nun 82/7 maddesi gereğince zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
Davacı, 30.10.2020 tarihinde İzmir'de meydana gelen deprem nedeniyle ağır hasarlanan ve deprem sonrasında yıktırılan binada enkaz altında k kalan defter ve belgeler için TTK 82 ve ilgili maddeleri uyarınca belgelerin zayi olması nedeniyle zayi belgesi verilmesini mahkememizden talep etmiştir.
Davacı tarafça zayi olduğu belirtilen, ... Matbaacılık Ambalaj San.ve Tic. Ltd.Şti. tarafından basımı yapılan;
FATURA ......OCAK /2019
FATURA........- OCAK/2019
FATURA .......- EKİM /2018
FATURA ....... - AĞUSTOS/2018
SEVK İRSALİYESİ ...... - OCAK/2018
FATURA ...... numaralı faturaların taraflarınca basımı yapılıp teslim edildiği bildirilmiştir.
TTK 82/7. Maddesi uyarınca "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir."
Davacı tarafça dava dilekçesi ekinde defterlerin zayi olduğu yerin dilekçe ekinde sunulan kira sözleşmesi ile kiralandığının belirtildiği, davacının bildirmiş olduğu tanığın beyanının alındığı, tanık beyanında; kiralanan iş yerinin kayınvalidesine ait olduğunu, dükkan ile kendisinin ilgilendiğini, dükkanı kendisinin kayınvalidesi adına davacıya kiraya verdiğini ve kira sözleşmesini imzaladığını, davacı şirkete kiralanan iş yerini polisler tarafından deprem nedeni ile risk oluşturduğundan kimsenin sokulmadığını, binanın bir bölümünün deprem nedeni ile yıkıldığını, kolluk güçleri tarafından içeriye girişlerin engellendiğini, mahkememizce dava dilekçesi ekinde sunulan kira sözleşmesindeki imzanın kendisine ait olduğunu beyan etmiş olduğu, tanık beyanı ve davacının beyanlarına göre depremde yıkılan iş yerinin davacı tarafından kiralanan iş yeri olduğu kanaatine ulaşıldığı, iş yerinin deprem nedeni ile yıkıldığı ve davacının beyanına göre depo olarak kullanılan kiralık yerdeki ticari defter ve kayıtların zayi olduğu, zayi olduğu belirtilen ticari defter bilgilerinin açılış ve kapanış onaylarını yapan noter tarafından gönderildiği, ayrıca davacıya ait fatura bilgilerini ilgili matbaalar tarafından gönderildiği, somut olarak noter tarafından bildirilen davacı şirketin 2015, 2016, 2017, 2018 ve 2019 yıllarına ait yevmiye defteri, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019 ve 2020 yıllarına ait envanter defteri 2015, 2016,2017,2018 ve 2019 yıllarına ait defter-i kebirin deprem nedeni ile zayi olduğu, ayrıca davacı şirkete ait; ... Matbaacılık Ambalaj San.ve Tic. Ltd.Şti. tarafından basımı yapılan;
FATURA ......- OCAK /2019
FATURA .......- OCAK/2019
FATURA ....... - EKİM /2018
FATURA ....... - AĞUSTOS/2018
SEVK ...... - OCAK/2018
FATURA .....-OCAK/2018 numaralı faturaların ve ... Matbaası tarafından davacı ... Müşavirlik Taahhüt Mühendislik İnşaat ve Ticaret LTD.ŞTİ.'ne yönelik basımı yapılan; 2019 yılı fatura 5 cilt seri sıra numarası ......, fatura 5 cilt seri sıra numarası ....... fatura 10 cilt seri numarası .......... numaralı faturaların deprem nedeni ile zayi olduğu kanaatine ulaşılmış; davacının 2020 yılı yevmiye ve defteri kebir yönünden, noter açılış onayı bilgileri bildirilmediğinden bu defterler yönünden zayi nedeniyle iptal talebinin reddine ve iptal kararı verilen faturalar dışında ki alışlara ve satışlara ilişkin fatura fiş, dekontlar ile tahsilat ve tediye makbuzları ve resmi kayıtlara yönelik talebin somutlaştırılmaması nedeniyle bu belgeler yönünden talebin reddi gerektiği kanaatine varılmış ve davanın kısmen kabulü ile kısmen reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre;
1-DAVANIN KISMEN KABULÜNE,
2-Davacı şirketin 2015, 2016, 2017, 2018 ve 2019 yıllarına ait yevmiye defteri, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019 ve 2020 yıllarına ait envanter defteri 2015, 2016,2017,2018 ve 2019 yıllarına ait defter-i kebirin ayrı ayrı ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE,
3-Davacı şirkete ait; ... Matbaacılık Ambalaj San.ve Tic. Ltd.Şti. tarafından basımı yapılan;
FATURA .......- OCAK /2019
FATURA .......- OCAK/2019
FATURA .......- EKİM /2018
FATURA......- AĞUSTOS/2018
SEVK İRSALİYESİ ...... - OCAK/2018
FATURA...... -OCAK/2018 numaralı faturaların ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE,
4-... Matbaası tarafından davacı ... Müşavirlik Taahhüt Mühendislik İnşaat ve Ticaret LTD.ŞTİ.'ne yönelik basımı yapılan; 2019 yılı fatura 5 cilt seri sıra numarası......, fatura 5 cilt seri sıra numarası......., fatura 10 cilt seri numarası: .....numaralı faturaların ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE, iptal kararı verilen faturalar dışında alışlara ve satışlara ilişkin fatura fiş, dekontlar ile tahsilat ve tediye makbuzları ve resmi kayıtlara yönelik talebin somutlaştırılmaması nedeniyle bu belgeler yönünden talebin REDDİNE,
5-2020 yılı yevmiye ve defteri kebir yönünden, noter açılış onayı bilgileri bildirilmediğinden bu defterler yönünden ZAYİ NEDENİYLE İPTAL TALEBİNİN REDDİNE,
6-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 80,70-TL harçtan peşin alınan 54,40-TL harç mahsup edildiğinde bakiye 26,30-TL harcın davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
7-Yapılan yargılama giderlerinin davanın mahiyeti gereği davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Davacı tarafça yatırılan ancak sarf edilmeyen gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde resen davacıya iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize yahut başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamını ödemek suretiyle İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/10/2022
Katip ...
e-imzalıdır.
Hakim ...
e-imzalıdır.