T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/634 Esas
KARAR NO: 2021/708
DAVA : İtirazın iptali
DAVA TARİHİ: 20/01/2011
BİRLEŞEN DİKİLİ ASHM'NİN ... ESAS VE ... KARAR SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN;
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 09/09/2014
KARAR TARİHİ: 01/10/2021
Dikili ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin yukarıda belirtilen esas ve birleşen dava dosyasında verilen karar ile İzmir Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ne devrine karar verilmiş ve dava dosyası tevzi birimince mahkememizin 2021/634 esas sırasına kaydolunmasıyla mahkememize intikal etmekle dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili Ticaret Mahkemesi sıfatıyla Dikili Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasına sunduğu dava dilekçesinde; müvekkil şirket ile davalı kooperatif arasında yapılan İzmir Dikili Salihleraltı mevkiinde bulunan ve tapunun 25 ada numarasında kayıtlı taşınmaz üzerindeki pasaj inşaatı ince işinin yapılması hususunda yaptıkları 09/05/2009 tarihli yazılı eser sözleşmesine istinaden yüklenici, taahhüt ettiği işi eksiksiz olarak bitirip iş sahibine teslim ettiğini, müvcekkil yükleniciye, taahhüt ettiği iş karşılığı ihale bedeli 200.000,00 TL ile kooperatif genel kurulu veya yönetimi kurulu kararıyla ekstre işler karşılığı 120.921,00 TL daha hak ettiği ücretin ödeneceğini, müvekkil yüklenici, davalı iş sahibinin 281.000,00 TL avans aldığını, bakiye 30.921,00 TL'sinin de kendisine ödenmesini şifahen isteyip de ödenmeyince aleyhine 10/12/2010 tarihinde Dikili İcra Müdürlüğü'nün 2010/697 Esas sayılı dosya ile 33.856,38 TL'lik ilamsız icra takibinde bulunulmuş ise de; borçlu tarafından icra takibine yapılan itiraz nedeniyle icra takibinin durdurulmasına karar verildiğini, sonuç olarak yapılan itirazın iptaline ve %40 icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkemece ... Esas sayılı dosya üzerinden yapılan yargılama sırasında yine Dikili ASHM'nin ... Esas ve ... Karar (birleşen dava dosyası) üzerinden Mahkemenin ... Esas sayılı dosyasına birleştirme kararı verildiği, yargılamanın esas ve birleşen dosya olmak üzere ... Esas sayılı dosyası üzerinden devam ettiği, Mahkemece birleşen dosyanın tefrikine karar verildiği, Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin ... Esas ve ... Karar sayılı ilamı ile tefrikine karar verilen dosya ile asıl dosyanın birlikte yürütülmesinin gerektiği sebebiyle bozma kararı verildiği, Mahkemece bu sefer uyuşmazlığın ... Esas sayılı dosyasına kayıt edildiği ve tefrik edilen dosya üzerinden yapılan değerlendirme ile Dikili ASHM'nin ... Esas ve ... Karar sayılı ilam ile asıl dosya ile birleştirmesine karar verildiği ve her iki dosyanın Dikili ... ASHM'nin ... Esas sırasına kaydedildiği görülmüştür.
Yargılamanın devamı sırasında Dikili ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas, ... sayılı kararı ile Hakimler ve Savcılar Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarihli 608 sayılı kararı ile İzmir ATM'nin yargı çevresinin İzmir ili mülki sınırları olarak belirlendiğinden dava dosyasının görevli ve yetkili İzmir Nöbetçi ATM'ne devredilmesine/gönderilmesine karar verilmiştir.
Dava dosyası İzmir Adliyesi Tevzi Bürosunca mahkememizin 2021/634 esas sırasına kaydolunarak mahkememize intikal ettirilmiştir.
Esas davanın itirazın iptali, birleşen davanın tazminat davası olduğu, ticari nitelikte olduğu, Dikili ... ASHM'nin ticaret mahkemesi sıfatıyla davayı görmekte iken Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarihli 608 sayılı kararına dayanarak dava dosyasını gönderme kararı ile mahkememize devrettiği belirlenmiştir.
Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun 08/07/2021 tarihli resmi gazetede yayınlanan 07/07/2021 tarihli 608 sayılı kararı ile yeni kurulan asliye ticaret mahkemelerinin yargı çevresinin belirlendiği, mevcut bulunan asliye ticaret mahkemelerinin yargı çevresini ise genişleterek yeniden belirlendiği, bu kapsamda İzmir Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin İzmir ili mülki sınırları (Karşıyaka Ağır Ceza yargı çevresi hariç) olarak belirlediği ve bu kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Bu aşamada davayı görmeye gönderme kararı veren mahkemenin mi yoksa mahkememizin mi görevli olduğu konusunda değerlendirme yapılması gerekmiştir.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2017/11-10 esas 2019/401 karar sayılı 04/04/2019 tarihli kararında ortaya konulduğu ve mahkememizce de benimsendiği üzere; usul hukukumuza göre mahkemelerin görevi ancak kanunla düzenlenir ve göreve ilişkin kurallar kamu düzenindendir.
Mahkemenin görevli olması aynı zamanda dava şartıdır. Bu nedenle yargılamanın her aşamasında taraflar görev itirazında bulunabileceği gibi taraflar ileri sürmese dahi mahkemece yargılamanın her aşamasında görev konusu resen gözetilir. Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının "kanuni hakim güvencesi" başlığını taşıyan 37.maddesinde "hiç kimse kanunen tabi olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarılamaz" hükmüne yer verilmiştir. Bilimsel çevrelerde ve uygulamada kanuni hakim güvencesi olarak uyuşmazlığı yargılayacak ve çözecek olan mahkemenin o uyuşmazlığın doğmasından önce kanunen belli olması olarak kabul edilmektedir. Dikkat edilecek olursa, anayasadaki bu düzenleme, hukuk ya da ceza davaları yönünden herhangi bir ayrım gözetmemiş ve uyuşmazlığın doğduğu tarihte bu uyuşmazlığı çözecek olan mahkemenin belli olması durumunda yargılama yapacak veya yargılamaya devam edecek mahkemeyi gösteren bir düzenleme yapılmadığı takdirde davanın mutlaka bu mahkeme tarafından çözüme kavuşturulması öngörülmüştür. Bu açıklamalardan da anlaşılacağı üzere uyuşmazlık konusunu teşkil eden her hukuki olay meydana geldiği tarihteki yasal düzenlemelere tabidir ve olayın meydana geldiği zamanda mevcut olan mahkemeler tarafından çözümlenmelidir. O halde yeni bir mahkeme kurulurken o mahkemenin kuruluş yasasında zaman bakımından faaliyete geçme yönünden önceki uyuşmazlıklara bakacak mahkemelerle ilgili özel bir düzenleme bulunmadığı takdirde her uyuşmazlık meydana geldiği tarihte bu işe bakacak olan mahkemece çözümlenecektir. Başka bir anlatımla her dava açıldığı koşullara göre görülüp sonuçlandırılacaktır. Dava konusu edilen hukuki uyuşmazlığın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan yasalara göre kurulmuş bulunan mahkemelerin uyuşmazlığı çözmesi ana kural olmakla birlikte yasal düzenlemelerle böyle bir uyuşmazlığın çözümü yeni kurulan mahkemelere de verilebilmektedir. Gönderme kararının dayandığı Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun kararında eldeki derdest davaların yargı yetkisi belirlemesine konu mahkemelere devredileceğine ilişkin bir karar yer almadığı gibi söz konusu kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına (kararın 08/07/2021 tarihli resmi gazetede yayınlanmasına rağmen) karar verildiği anlaşılmıştır.
Yukarıda belirtildiği üzere; davanın açıldığı tarihteki yasal düzenlemelere göre görevli ve yetkili mahkemece sonuçlandırılmasının anayasayla güvence altına alınmış doğal hakim ilkesinin bir sonucu olduğu, yargı çevresinin belirlenmesine ilişkin Hakimler Savcılar Genel Kurulu kararının 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiği, bu tarihten evvel genişleyen yargı çevremizde açılan ve görülmekte olan davaların mahkememize devredileceğine ilişkin yasal bir düzenleme bulunmadığı, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 04/04/2019 tarihli 2017/11-10 esas 2019/401 karar sayılı kararında ortaya konulan ilkeler dikkate alındığında söz konusu davaları görmeye açıldığı tarihte görevli ve yetkili olan mahkemenin görmesi gerektiği, bunun sonucu olarak da iş bu davayı görmeye gönderme kararını veren mahkemenin görevli olduğu, mahkememizin görevli olmadığı kanaatine varılmıştır.
Gönderme kararının gerekçesinde bahsedilen Yargıtay ... Hukuk Dairesi ve ... Hukuk Dairesinin çeşitli kararlarında konu, yeni mahkeme kurulması nedeniyle dava dosyasının devri olarak nitelendirilmişse de, yukarıda bahsi geçen Hukuk Genel Kurul kararı karşısında söz konusu kararlara iştirak edilmemiş, davayı görmeye gönderme kararını veren mahkemenin görevli olduğu değerlendirilmiştir. İş bu dava dosyasının devir/gönderme kararıyla mahkememize gönderildiği dikkate alınmakla birlikte 01/09/2021 tarihinden sonra mahkememizin gönderme kararını veren mahkemenin yetki alanında yetkili hale geldiği, gönderme kararını veren mahkemenin ticaret mahkemesi sıfatıyla gönderme kararını verdiği, dolayısıyla 01/09/2021 tarihinden sonra mahkememizin yeni açılan davalarla ilgili ve gönderme kararını veren mahkemenin bu tarihe kadar açılmış davalarla ilgili aynı mahkemenin daireleri olarak değerlendirilmesi gerektiği, buna göre mahkememizce görevsizlik kararı değil gönderme kararı verilmesinin daha uygun olduğu kanaatine varılmıştır.
Tüm bu açıklamalar karşısında mahkememizin yargı çevresinin genişletilerek belirlenmesi konusundaki Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu kararının 01/09/2021 tarihinden itibaren yürürlüğe girdiği, bu tarihten evvel açılıp ilgili ilçelerde görülmekte olan davaları görmeye gönderme kararını veren mahkemenin görevli olduğu ve mahkememizin görevsiz olduğu kanaatine varılmakla dava dosyasının gönderme kararını veren Dikili ... ASHM'ne gönderilmesine oluşan görev uyuşmazlığının giderilmesi için dava dosyasının İzmir BAM 6 Hukuk Dairesine tevdiine karar vermek gerekmiştir.
KARAR:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davayı görmeye mahkememizin görevsiz olup Dikili ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görevli olması sebebiyle dava dosyasının Dikili ... Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesine,
Dikili ... Asliye Hukuk Mahkemesi ile mahkememiz arasında oluşan görev uyuşmazlığının çözümü için dosyanın İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi'ne tevdiine,
Yargılama giderinin nihai kararda dikkate alınmasına,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda kararın niteliği gereği kesin olarak karar verildi. 01/10/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır