T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/926 Esas
KARAR NO: 2022/548
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 16/12/2021
KARAR TARİHİ: 30/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından Mahkememize sunulan dava dilekçesinin incelenmesinde; davacı tarafa ZMMS'li sigortalı ... plaka sayılı aracın yaya haldeki ...'a çarpması neticesinde meydana gelen trafik kazasında adı geçen Cevat'ın vefat etmesi nedeniyle davalı Ceyda'ya 7.000,00 TL DYK tazminat ödemesinin yapıldığı, konu ile ilgili İzmir 3 ATM'nin ... Esas ve ... Karar sayılı ilam ile yapılan yargılamada araç sürücüsünün %25 oranında, yaya Cevat'ın %75 oranında kusurlu olduğu, her ne kadar Ceylan'a 7.000,00 TL ödeme yapılmış ise de Ceylan'ın söz konusu DYK tazminat tutarının 737,21 TL olarak hesaplandığı, Mahkemece bu nedenle davalı Ceyda yönünden açılı DYK tazminat dosyasında ret kararı verildiği ve kararın kesinleşmesine rağmen davacıya fazla ödenen bedelin iadesine yönelik İzmir 25. İcra Müdürlüğü'nün ..... Esas sayılı dosyası üzerinden başlatılan takibe itiraz edildiği yapılan itirazın haksız olduğu ve yetkili icra müdürlüğünün haksız fiilin meydana geldiği yer icra müdürlüğü olduğu belirtilerek itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesinin yanı sıra yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesinin talep edildiği görülmüştür.
Davalı vekili tarafından Mahkememize sunulan cevap dilekçesinin incelenmesinde; davacı sigorta şirketi tarafından 01/12/2010 tarihinde meydana gelen trafik kazasında vefat eden ...'ın vefatından dolayı Ceyda'ya sigorta şirketince 7.000,00 TL ödeme yapıldığı ve bu ödemelerin ibraname feragatname imzalatılarak verildiği, İzmir 3 ATM'nin ...... Esas sayılı dosyası üzerinden açılan DYK tazminat talepli dosyada ibraname feragatname nedeniyle .... Karar sayılı ilam ile davanın reddine karar verildiği, bu kararın Yargıtay 17 HD'nin ... Esas ve ...... Karar sayılı ilamı ile tutarın makbuz niteliğinde olması nedeniyle hükmün bozulmasına kara verildiği bu kapsamda İzmir 3 ATM'ce ... Esas ve ... Karar sayılı ilam ile açılı DYK tazminat dosyası yönünden kısmen kabule karar verildiği, her ne kadar davacı yanca adı geçen ... Esas sayılı dosyadaki bilirkişi raporu dayanak gösterilmiş ise de ödeme ve ödemenin iadesine ilişkin bir sebep sunulmadığı, söz konusu ödemenin bir lütuf ödemesi olduğu, bunun geri istenebilmesinin mümkün olmadığı, bu konuda Yargıtay 17 HD'nin birçok içtihadının bulunduğu, lütuf ödemesinin sigorta şirketlerinin teminat kapsamına girmeyen ya da teminat kapsamında olup olmadığı tartışmalı olan hasarlarda yaptığı ödemeler olduğu, teminat dışında kalan sebeplere dayalı ödeme yapan bir başka deyişle lütuf ödemesi gerçekleştiren sigorta şirketlerinin rücu hakkını kaybedeceği, sigorta şirketinin basiretli bir tacir gibi davranarak gerekli araştırmayı yapması gerektiği belirtilerek davanın reddi ile davacının kötü niyetli olmasından kaynaklı %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesinin yanı sıra yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasının talep edildiği görülmüştür.
Dilekçelerin teatisi aşaması usulüne uygun tamamlanmakla taraf teşkili sağlanmış ve yine usulüne uygun olarak tahkikat aşamasına geçilmiştir.
DELİLLER:
İzmir 25. İcra Dairesi'nin... Esas sayılı dosyası'nın uyap çıktısı, Mahkememizin ait ... esas ve ... karar sayılı dosya sureti dosyamız arasındadır.
İzmir 25. İcra Dairesi'nin... Esas sayılı dosyasının Mahkememiz davacısı tarafından davalı aleyhine 6.262,20 TL asıl alacak ve 123,53 TL işlemiş faizden oluşan toplam 6.385,73 TL alacağın tahsili bakımından ilamsız takip başlatıldığı, davalı yanca borca geniş anlamda yapılan itiraz üzerine takibin durdurulduğu görülmüştür.
İzmir 3. ATM'nin ... Esas ve ... Karar sayılı dosyanın incelenmesinde; Mahkememiz davalısı ve dava dışı ... ve ... tarafından davacı aleyhine 26/05/2014 tarihinde 01/12/2010 tarihinde davacı sigorta şirketine ZMMS' ile sigortalı olan ... plakalı aracın ...'a çarpması neticesinde adı geçenin vefat etmesinden kaynaklı DYK tazminatı istemi ile dava açıldığı, yapılan yargılamada ...'ın %75 oranında, sigortalı araç sürücüsünün ise %25 oranında kusurlu olduğuna kanaat getirildiği, aktüer hesaplaması neticesinde davacı ... lehine 35.645,15 TL DYK tazminatına hükmedildiği ancak ... yönünden 737,21 TL'lik DYK tazminatının hesaplandığı ancak dava tarihinden evvel Ceyda'ya 7.000,00 TL ödeme yapıldığı anlaşıldığından Ceyda yönünden açılı davanın reddine, yine Ceyhun yönünden 378,62 TL'lik DYK tazminatının hesaplandığı ancak dava tarihinden evvel Ceyhun'a 7.000,00 TL ödeme yapıldığı anlaşıldığından Ceyhun yönünden açılı davanın reddine karar verildiği, kararın istinaf yoluna başvurulmaksızın 20/11/2019 tarihinde kesinleştiği görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;
Yapılan inceleme neticesinde 01/10/2010 tarihinde ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın yaya haldeki ...'a çarpması ile adı geçen Cevat'ın vefat ettiği, Mahkememiz davacısı sigorta şirketinin adı geçen aracın kaza tarihindeki ZMMS sigortacısı olduğu, Cevat'ın vefatından kaynaklı Mahkememiz davalısı, dava dışı Ceyhun ve dava dışı ... tarafından ... Sigorta AŞ aleyhine açılan DYK tazminat talebine ilişkin maddi tazminat davası neticesinde İzmir 3 ATM'nin ... Esas ve ... Karar sayılı dosyasında yaya Cevat'ın %75 oranında kusurlu olduğu, sigortalı araç sürücüsünün %25 oranında kusurlu olduğu kanaati ile aldırılan aktüer raporu neticesinde Mahkememiz davalısı Ceyda'nın kusura isabet eden DYK tazminat tutarının 737,21 TL olduğu, dava tarihinden evvel Ceyda'ya 7.000,00 TL tutarında ödeme yapıldığı, kararın yasa yoluna başvurulmaksızın kesinleştiği, davacı yanca fazla ödeme iddiasına dayalı olarak davalı aleyhine İzmir 25. İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı dosyası üzerinden ilamsız takip başlatıldığı, yapılan itiraz üzerine takibin durdurulduğu konularında bir uyuşmazlık olmadığı tespit edilmiştir.
Yukarıdaki yapılan tespit göz önüne alındığında taraflar arası uyuşmazlığın davalıya yapılan ödemenin fazla ödeme olup olmadığı, fazla ödeme olduğunun anlaşılması halinde bu ödemenin davalı yanın savunmasına konu ettiği lütuf ödemesi olup olmayacağı yahut iadesinin gerekip gerekmeyeceği, iadesinin gerekmesi halinde iade tutarının ne miktarda olacağı ve işlemiş faiz talebinin yerinde olup olmadığı, bu kapsamda davalı yanca yapılan itirazın haklılık teşkil edip etmediği ve davalı yanca istenen kötü niyet tazminat talebinin yerinde olup olmadığının tespit ve değerlendirilmesine esas açılan itirazın iptali davası olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce davacı yandan icra takip dosyasında konu ettiği faiz tutar aralığına yönelik beyanda bulunulmasının istenilmesi üzerine davacı vekilince faiz başlangıç tariihnin 14/09/2020 olduğu, bitiş tarihinin ise icra takip tarihi olduğu, asıl alacak üzerinden % 9 oranında yasal faiz talep ettiği anlaşılmıştır.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; Yukarıda da ayrıntısında anlaşılacağı üzere iş bu dava dosyası tarafları ve bir kısım dava dışı şahıslar arasında Mahkememizin ... esas sayılı dosyası üzerinden görülen DYK tazminatına ilişkin yargılamanın kesinleşen ilamı neticesinde Mahkememiz davalısına davacı tarafça adı geçen davanın açılmasından evvel 7.000,00 TL tutarında DYK tazminat ödemesinin yapıldığı ve ancak davalı yanın gerçekte hak ettiği DYK tazminat tutarının737,21 TL ile sınırlı olduğunun anlaşıldığı, bu husus her ne kadar davalı yanca kabul edilmeyerek inceleme talep edilmiş ise de kesinleşen karar ilamına konu yargılamanın iş bu dava dosyası huzurunda görülüp sonuçlandırılmış olması nedeni ile yeniden bu hususta bir inceleme yapılmasının gerekli olmadığı kanaatine varılmakla birlikte her ne kadar davalı yanca esasen kendisine yapılan ödemenin bir lütuf ödemesi olduğunu beyan etmekte ise de davacı tarafça teminat kapsamında yapılan ödemenin lütuf ödemesine vücut vermeyeceği yani lütuf ödemesinin esasen teminat kapsamına girmeyen yahut teminat dışında kalan sebeplere göre yapılan ödemelerden kaynaklı olacağı, somut olayda davacı yanın yaptığı ödemenin bu nitelikte olmadığı, ödemenin fazlaca bir ödeme içerdiği anlaşıldığından davalıya yapılan fazla ödemenin az önce açıklanan teminat haricindeki kısım ödemesine sebebiyet vermeyeceği yine davalı yanca sigorta şirketinin basiretli tacir olduğu da belirtilmiş ise de davalı yanın ödeme ile birlikte sebepsiz zenginleştiği göz önüne alındığında davacının ödemeyi teminat dışında kaldığının anlayabileceği bir araştırma yapmadan ödemesine ilişkin durumda bu ödemenin davalıdan talep edilmesinde davacının haksız olmadığın anlaşılmakla davacının talebini 6098 sayılı yasanın 82. Maddesinde belirtilen yasal süresi içerisinde ileri sürdüğü göz önüne alınmakla ödenen tutardan hak edilen tutarın düşülmesi ile davacının davalıdan asıl alacak olarak 6.262,79 talep edebileceği ancak davacı tarafça 6.262,20 TL'nin talep edildiği göz önüne alındığında talep konusu asıl alacak miktarına yönelik istemin yerinde olduğu bu anlamda davalının asıl alacağa yönelik itirazının yerinde olmadığı, davalı tarafın kendisine yapılan fazla ödemeyi en geç Mahkememizin ... esas sayılı dosyasının kesinleşme tarihi itibariyle davacıya iade etme yönündeki temerrütünün başlayacağı ancak davacı tarafça faiz başlangıç tarihinin 14/09/2020 tarihi olarak belirtildiği görülmekle yine faiz yönünden taleple bağlılık ilkesi göz önüne alındığında;
Asıl alacak
Başlangıç
Bitiş
Faiz oranı
Faiz türü
Gün sayısı
Tutar
6.262,20 TL
14/09/2020
03/12/2020
%9
Yasal
2 ay 19 gün
123,53 TL
Tutarda davacının davalıdan faiz isteyebileceği anlaşılmakla açılı davanın kabulü ile davalı tarafça yukarıda belirtilen icra dosyasına yapılan itirazın iptali ile takip çıkış tutarı üzerinden alacağın tahsili bakımından takibin devamına ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren ödeme emrindeki faiz işletilmesi yönündeki davacı talebinin yerinde olduğuna karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1- Davanın KABULÜ ile İzmir 25. İcra Müdürlüğü'nün... esas sayılı dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın iptali ile takibin 6.262,20 TL asıl alacak ve 123,53 TL işlemiş faiz den oluşan toplam 6.385,73 TL alacağın tahsili bakımından aynen devamına,
- Asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık % 9 oranından az olmamak üzere ve artan oranlarda yasal faiz uygulanmasına,
2- Karar tarihi itibariyle alınması gerekli 436,21 TL karar ve ilam harcından evvelce tahsil edilen 106,95 TL (75,02 TL peşin harç ile icra dosyasından alınan 31,93 TL'den oluşan) harcın mahsubu ile hazineye irad kaydına, bakiye 329,26 TL karar ve ilam harcının DAVALIDAN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE İRAD KAYDINA, söz konusu tutar ile ilgili 492 sayılı harçlar kanunu 28. Madde uyarınca kararın tebliğinden itibaren 1 ay içerisinde tahsil harç müzekkeresi düzenlenmesine,
3- Davacı tarafından yatırılan 134,32 TL ( 75,02 TL peşin harç ile 59,30 TL başvuru harcından oluşan) harç ile gider avansından kullanılan 57,00 TL (tebligat ücreti, posta masrafından oluşan) yargılama giderinden oluşan toplam 191,92 TL'nin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
4- Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan 263,00 TL'nin 6100 sayılı HMK'nın gider avans tarifesinin 5. maddesi gereğince DAVACI TARAFA İADESİNE,
5- Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki A.A.Ü.T. gereğince hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
6- Dava açmadan evvel dava şartı kapsamında başvurunun yapıldığı sabit olduğundan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin Hazine tarafından ilgili arabulucu...'e ödenmesi halinde, bu ücretin 6831 sayılı Kanun kapsamında DAVALIDAN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE İRAT KAYDINA, bu hususta Hazineye müzekkere yazılmasına,
7-Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 30/06/2022
Katip...
e-imza
¸
Hakim ...
e-imza