T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/21
KARAR NO: 2022/132
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 06/01/2022
KARAR TARİHİ: 16/02/2022
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkili şirkete ait 18/01/2019 Ticaret Sicil Memurluğu Tasdik Tarihli Ortaklar Pay Defteri 05/01/2022 tarihinde pay devri için arandığında tüm aramalara rağmen bulunamadığını, şirket Merkezinin fiziken 03.01.2022 tarihinde taşınması esnasında kaybolduğu ve bulunamadığına dair tutanak tanzim edildiğini, müvekkilinin tüm dikkat ve özeni gösterdiğini ancak Pay Defterinin iradesi dışında kaybolduğunu ve zayi olduğunu, TTK'nın 82. Maddesinde sayılı ziyaa haline ilişkin sınırlı sayıda bir düzenleme getirilmediğini, ekte sunmuş oldukları
İstanbul BAM 13 HD E.2021/1943, K.2021/1511, T.26.10.2021 günlü kararında ;"....Bilindiği üzere TTK' nun 82/7. maddesi gereğince ticari defter ve belgelerin zayiinin istenebilmesi için öncelikle kaybolup kaybolmadığı, tacirin saklama yükümlülüğünü usulüne uygun yerine getirip getirmediği, ticari defter ve belgelerin korunması amacıyla gerekli dikkat ve özenin gösterilip gösterilmediği ve ziyaa uğramanın onun iradesi dışında meydana gelip gelmediği hususlarının irdelenmesi gerekir. Hak arama kapsamında mahkeme bu değerlendirmeyi yapabilmek için davacıya delillerini sunmak üzere yargılamasında olanak tanımalıdır. HMK 320/1 maddesinde "mahkeme mümkün olan hallerde tarafları duruşmaya davet etmeden dosya üzerinde karar verir," düzenlemesine yer verilmekle birlikte, HMK 31 maddesine göre Hakimin davayı aydınlatma ödevi bulunmaktadır. Bu husus da dikkate alındığında davacı yanın şirket karar defterinin kaybına ilişkin iddiası kapsamında delilleri sorulup toplandıktan sonra değerlendirme yapılarak sonuca gidilmesi gerekecektir. Bu itibarla ilk derece mahkemesince dosya üzerinden yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi doğru olmamıştır..." denilmekte olduğunu, Pay defterinin, yapısı gereği şirketlerin aktif olarak kullandığı bir şirket defteri olmadığı için taşınma sürecinin tamamlanma tarihi olan 03/01/2022 den sonra yukarıda bahsi geçen pay devri işlemlerinin pay defterine işlenmesi aşamasına kadar pay defterinin kaybolduğunun öğrenilemediğini, pay defterinin zayi olduğunun öğrenilmesinden sonra TTK 82/7 maddesine uygun bir şekilde on beş gün içinde işbu davanın açıldığını beyanla 18/01/2019 Ticaret Sicil Memurluğu Tasdik Tarihli Ortaklar Pay Defterinin kayıp olması nedeniyle zayi olduğuna dair müvekkil şirkete zayi belgesi verilmesinini talep etmiştir.
DELİLLER:
İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğü' ne müzekkere yazılarak celp edilen ; ... vergi nolu davacı ... Anonim Şirketi' nin ticaret sicil kaydı dosyamız arasına alınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;
Dava, zayi belgesi verilmesi davasıdır.
Davacı şirket vekili, davacı şirkete ait 18/01/2019 Ticaret Sicil Memurluğu Tasdik Tarihli Ortaklar Pay Defterinin bulunamaması nedeniyle zayi belgesi verilmesini mahkememizden talep etmiştir.
TTK 82/7. maddesinde "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir." şeklinde düzenleme bulunduğu, davacının yasal 15 günlük süre içerisinde davayı açtığı anlaşılmıştır.
Davacının iddiasına göre davaya konu 18/01/2019 Ticaret Sicil Memurluğu Tasdik Tarihli Ortaklar Pay Defteri şirket Merkezinin 03.01.2022 tarihinde taşınması esnasında kaybolmuştur. Tacirin belgelerini muhafazada gerekli dikkat ve özeni göstermesi, koruması için gerekli tedbirleri alması, basiretli bir tacir gibi hareket etmesi gerekmektedir. ( Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2013/17799 esas, 2014/2045 karar sayılı ilamı da aynı doğrultudadır)
Tüm bu bilgiler ışığında; davacının taşınma işlemi sırasında gerekli dikkat ve özeni göstermeyerek, kendi kusuru ile davaya konu Ortaklar Pay defterinin kaybına neden olduğundan zayi belgesi verilmesini talep edemeyeceği (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi nin 2015/9715 esas, 2015/12566 karar sayılı kararı aynı doğrultudadır. )kanaatine varılarak davanın reddi yönünde aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
DAVANIN REDDİNE,
-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
-Yapılan harç ve masrafların davacı üzerinde bırakılmasına,
-Kararın kesinleşmesi halinde, ayrıca karar yazmaya gerek görülmeden kalan gider avansının davacıya iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize yahut başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamını ödemek suretiyle İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.16/02/2022
Katip ...
(e-imzalıdır)
Hakim ...
(e-imzalıdır)