T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/315 Esas
KARAR NO: 2022/907
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/04/2022
KARAR TARİHİ: 29/11/2022
GEREKÇELİ KARAR
YAZIM TARİHİ: 23/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinin incelenmesinde; 02.08.2021 tarihinde ... Ltd. Şti.'ye ait ve ...'ün sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın davacı ...'e ait ve kendi sevk ve idaresindeki ... plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazanın Ankara ili, ... ilçesi, ... mahallesi, ... Bulvarı, ... caddesi, ... kavşağında, sigortalı araç sürücüsünün sola dönüş kurallarına uymayarak sol şeritte trafik kurallarına uygun şekilde seyreden davacı aracına sağ yandan çarpması neticesinde meydana geldiğini, Her iki davalı sigorta şirketinin izmir’de şube şeklinde örgütlendiğini, bu nedenle davada izmir mahkemelerinin yetkili olduğunu, dava açılmadan arabuluculuk yoluna başvurulmuş ve dava şartı yerine getirildiğini, müvekkilde kaza neticesi oluşan hasar miktarı ve aracın rayiç değeri dikkate alındığında tamirin ekonomik olduğunu, davacının geçici olarak Türkiye’de bulunduğundan araçta meydana gelen hasarı Almanya'da gidermek hususunda seçimlik hakka sahip olduğunu, Almanya’da mukim Alabucak Motorlu Araç Bilirkişi Bürosu tarafından düzenlenen 3.11.2021 tarihli bilirkişi raporu ile müvekkil aracında kaza sebebiyle meydana gelen hasar miktarı KDV dahil 7.429,49 EUR, değer kaybı 500,00 EUR olarak tespit edildiğini, davalılar ZMMS ve İMMS sigortası sıfatıyla zarar görene gerçek zararı ödemek zorunda olduklarını, davacıya ait aracın rayiç değeri ortalama olarak 14.800,00 EUR olduğundan hasarın tamir edilebilir olduğu yönünde kuşku olmadığını, aracının hurda değerinin 4.900,00 EUR ile 3.800,00 EUR arasında olduğu emsal ilanlarla tespit edildiğini davacı tarafından ödenen yurtdışı hasar tespit ücretinin yargılma giderlerinde dikkate alınması ve davalılara yükletilmesine karar veilmesini ve fazlaya dair her türlü talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla haklı davanın kabulüne davacıya ait araçta meydana gelen 7.429,49 eur maddi hasar ve 500,00 EUR değer kaybı olmak üzere toplam 7.929,49 EUR tazminatın fiili ödeme günündeki Merkez Bankası Efektif Satış Kuru karşılığının 1 nolu davalı ZMMS Sigortası bakımından poliçe teminat limiti ile sınırlı olmak kaydıyla, 2 nolu davalı İMMS Sigortası yönünden ise ZMMS poliçe teminat limitini aşan kısımdan İMMS poliçe teminatı ile sınırlı olmak üzere, ZMMS sigortası bakımından 23.02.2022 tarihinden itibaren, İMMS sigortası bakımından ise 25.02.2022 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiz ile birlikte Türk Lirası olarak tahsiline, Müvekkilin bilirkişi ücreti olarak ödediği 935,10 EUR’nun fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası olarak yargılama giderlerine dâhil edilerek davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline,
Arabuluculuk aşaması ile ilgili AAÜT m.16/2-c uyarınca 1.350,00 TL vekalet ücreti de dikkate alınarak bu hususta ayrıca hüküm kurulmasına ve kanuni vekâlet ücretinin KDV hariç olarak hükmedilerek yargılama giderleri ile birlikte davalı taraflara yüklenmesine karar veilmesinin talep edildiği görülmüştür.
Davalı ... A.Ş. vekilince sunulan cevap dilekçesinin incelenmesinde; başvuru şartının yerine getirilmemesinden dolayı usul yönünden davanın reddini,davalı sigorta şirketinin yerleşim adresinin Esentepe Şişli İstanbul olduğunu belirterek dosyanın yetkili istanbul adliyesine gönderilmesini, davanın reddine karar verilmesi ile yargılama giderleri, masraf ve ücreti vekaletin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.
Davalı ... Sigorta Şirketi vekilince sunulan cevap dilekçesinin incelenmesinde; Sigorta şirketine başvuru şartı yerine getirilmediğinden davanın usulden reddini Mahkeme aksi kanaatte ise davacının aracının daha önce kazaya karışıp karışmadığının tramer kayıtları celp edilerek tespitine, adli tıp trafik ihtisas dairesinden kusur raporu alınmasına, davacının değer kaybı tazminatı talebine yönelik bilirkişi raporu alınmasına ve yapılacak hesaplamanın Yürülükte bulunan ve Resmi Gazete'de Yayınlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlar Eki uyarınca yapılmasına, Bilirkişi ve diğer dolaylı gider ücreti taleplerinin reddine karar verilmesini, huzurdaki dosyaya yürürlükteki 7327 sayılı kanunun uygulanmasını, müvekkil şirket temerrüde düşmediğinden haksız olarak talep edilen faiz talebinin reddini, haksız ve yasal dayanağı bulunmayan davanın reddi ile aleyhimize hüküm kurulmaması halinde, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.
Dilekçelerin teatisi aşaması usulüne uygun tamamlanmakla taraf teşkili sağlanmış ve yine usulüne uygun olarak tahkikat aşamasına geçilmiştir.
DELİLLER:
Noterler Birliği'ne, Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne, yazılan müzekkerelere cevap verildiği, davalı ... ... A.Ş.'ye yazılan müzekkereye cevap verilmemiş ise de adı geçen davalı vekilinin sunduğu cevap dilekçesinde müzekkere ile istenilen hususlara dair evrakların dosyaya sunulduğu, bilirkişi tarafından hazırlanan 16/09/2022 havale tarihli raporun dosya arasında olduğu anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;
Yapılan inceleme neticesinde; 02/08/2021 tarihinde davacı tarafından sevk ve idare edilen ... plaka sayılı araç ile dava dışı ... tarafından sevk ve idare edilen ... plaka sayılı araçların maddi hasarlı trafik kazasına karıştıkları, kaza sonrasında aynı tarihli trafik denetleme şube müdürlüğü ekiplerince kaza tespit tutanağının tutulduğu, ... tarafından sevk ve idare edilen aracın dava dışı ... Ltd. Şti.'ye ait olduğu, yine ... tarafından sevk ve idare edilen aracın kaza tarihi itibairyle davalılardan ... Sigorta Şirketi nezdinde ZMMS ile ve davalı ... A.Ş. Nezdinde ise İMMS ile sigortalı olduğu, davacı tarafından dava açılmadan ZMMS sigorta şirketine 08/02/2022 tebliğ tarihli yazı ile başvuruda bulunulduğu ve fakat başvuruya dair davacı yana herhangi bir ödeme yapılmadığı konularında bir uyuşmazlık olmadığı tespit edilmiştir.
Yukarıdaki yapılan tespit göz önüne alındığında taraflar arası uyuşmazlık konusu hususun; meydana gelen kazada kazaya karışan araç sürücülerinin kusur durumlarının tespiti, söz konusu kaza nedeniyle davacı aracının hasara uğrayıp uğramadığı, uğradığının anlaşılması halinde bunun ne miktarda olduğu ve davalı tarafların sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, bulunduğunun anlaşılması halinde ne miktarda ve ne şekilde (İMMS'nin sorumluluğunun ZMMS sınırı üzerinde kaldığı iddiasına yönelik) sorumluluklarının olacağı yine bu kaza nedeni ile davacı aracının değer kaybına uğrayıp uğramadığı uğradığının anlaşılması halinde bunun ne miktarda olduğu ve davalı tarafların sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, bulunduğunun anlaşılması halinde ne miktarda ve ne şekilde (İMMS'nin sorumluluğunun ZMMS sınırı üzerinde kaldığı iddiasına yönelik) sorumluluklarının olacağı yine davacının ödediğini iddia ettiği harici bilirkişi ücreti olarak ödediğini belirttiği 935,10 Euro'luk ücretinin davalılardan yargılama gideri olarak tahsilinin yerinde olup olmadığı, yerinde ise yine davalıların ne şekilde ve ne suretle sorumlu olduklarının değerlendirilmesi ile davacı yanca talep edilen AAÜT 16/2-c gereği arabuluculuk vekalet ücretinin davalılardan tahsilinin mümkün olup olmadığının tespit ve değerlendirilmesine esas trafik kazasından kaynaklı açılan hasardan kaynaklı maddi tazminat davası olduğu anlaşılmıştır.
Her ne kadar dosya taraflarınca rapora beyan ve itirazlarda bulunulmuş ise de raporun yeterli teknik incelemeyi içerdiği, ileri sürülen bir takım itirazların aksi iddia edilmekte birlikte raporda karşılandığı bir takım itirazların ise Mahkememizin resen değerlendirilecek itirazlardan olduğu, raporun denetlemeye elverişli olduğu kanaati ile yeniden rapor alınması talebinin reddine karar verilerek raporun hüküm kurmaya elverişli olduğu anlaşılmıştır.
Dava trafik kazasından kaynaklı hasar bedelinin tazmininde yönelik maddi tazminat davası olduğundan somut olay bakımından haksız fiilin koşullarının gerçekleşip gerçekleşmedi,ğinin tespiti ile sonuca gidilmesi gerektiği anlaşılmakla; 02/08/2021 tarihinde dava dışı ... tarafından sevk ve idare edilen ... plaka sayılı aracın Ankara ili, ... ilçesi, ... Caddesi istikametinde seyri sırasında olay mahalline geldiğinde sola geliş manevra ile döner kavşaktan dönüş yapmadan önce yol ve trafik durumunu kontrol etmesi, solundan gelen ve davacının sevk ve idaresindeki aracın geçişini beklemesi ve seyrini dikkat ve özen yükümlülüğü çerçevesinde sürdürmesi gerekmesine rağmen bunlara riayet etmeyerek dikkatsiz ve tedbirsiz biçimde aracın sol ön kısımları ile solundan kavşağa doğru seyreden davacı idaresindeki ... plaka sayılı aracın sağ ön kısımlarına çarpması ile oluşan trafik kazasından ...'ın 2918 sayılı yasanın 53/1b kuralını ihlal ettiği, davacının ise herhangi bir kural ihlalinde bulunmadığı gibi kazanın meydana gelmesini engellemek açısından alabileceği herhangi bir önleminin de bulunmadığı göz önüne alındığında bu kazanın oluşumunda ...'ın tam kusurlu, davacının ise kusursuz olduğu, ...'ın tam kusurlu eylemi neticesinde davacı aracının aksi belirtilmekle birlikte bilirkişi tarafından yapılan değerlemelere iştirak edilerek yedek parça, işçilik ve KDV dahil 7.429,49 euro hasara uğradığı ayrıca yine davacı aracının aksi belirtilmekle birlikte bilirkişi kanaati ve tespiti yerinde görülmekle bu kazadan kaynaklı 500 euro değer kaybına uğradığı, davalı yanca hasara ve değer kaybına ilişkin herhangi bir ödemenin yapılmadığı, oluşan bu hasar ile değer kaybının davaya konu trafik kazasından kaynaklandığı ve ...'ın eyleminin aynı zamanda hukuka aykırı bir eylem olduğu göz önüne alındığında talep konusu hasar ve değer kaybı bakımından davacının iş bu davayı açmakta hukuki yararının olduğu gibi az önce yapılan açıklamalar göz önüne alındığında davacı aracının alman plakalı oluşu ve alabucak motorlu araç bilirkişi bürosu tarafından yapılan hasar değerlendirilmesine ilişkin 935,10 euro ekspertiz ücreti ( faturalı olduğu anlaşılan) talebi bakımından da davacının hukuki yararının olduğu kanaatine varılmıştır.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; yukarıda oluş şekli belirtilen trafik kazasının davalı yana kaza tarihini kapsar biçimde ZMMS'li olduğu anlaşılan ... plaka sayılı aracın sevk ve idaresindekİ ...'ün tam kusurlu eylemi ile oluştuğu, söz konusu bu kusurlu eylem neticesinde davacı aracının yukarıda da belirtildiği gibi toplam 7.929,49 euro hasar ve değer kaybına uğradığı, davalı ... A.Ş.'nin ... plakalı aracın ZMMS şirketi olduğundan 2918 sayılı yasanın 91. Maddesi gereği sorumlu olduğu gibi diğer davalı ... A.Ş.'nin de yine ... plakalı aracın İMMS şirketi olduğundan yine aynı yasa ile sorumlu olduğu, davalılardan ... A.Ş.'nin poliçe limitinin 43.000,00 TL, Türkiye ... A.Ş.'nin ise poliçe limitinin 250.000,00 TL ile sınırlı olduğu, davacı yanca İMMS şirketinin davalı ZMMS şirketinin sorumluluğu üzerinde kalan kısmı yönünden talepte bulunulduğu, davacı tarafça ZMMS şirketine 08/02/2022 tarihinde başvuruda bulunmakla birlikte ödeme yapılmadığından davalı ZMMS şirketi ... .. A.Ş.'nin 19/02/2022 tarihinde temerrüte düşmesine rağmen taleple bağlılık ilkesi gereği davalı aleyhine faiz başlangıç tarihinin 23/02/2022 tarihi olarak değerlendirilmesi gerektiği, diğer davalı İMMS şirketi olan Türkiye ... A.Ş.'nin ise yapılan başvuruya istinaden 45 günlük ödeme süresi olduğundan başvuru tarihine 45 gün eklenmekle aksi iddia edilmekle birlikte iş bu davalının 26/03/2022 tarihinde temerrüte düşeceği ve ayrıca talep konusu 935,10 euro ekspertiz ücretinin de hasara ve değer kaybına yukarıda belirtildiği şekilde kanaat getirilmekle her iki davalının da sorumlu olması gerektiği değerlendirilerek açılı davanın kabulü ile 7.429,49 Euro hasar bedeli ile 500,00 Euro değer kaybından oluşan toplam 7.929,49 Euro maddi tazminatın davalı ... Sigorta A.Ş.'den ( poliçe limiti olan 43.000,00 TL ile sorumlu olmak kaydıyla) taleple bağlılık ilkesi gereği 23/02/2022 tarihinden itibaren, diğer davalı ... A.Ş.'den ( ZMMS poliçe limitini aşan kısımdan ve poliçe teminat limiti olan 250.000,00 TL ile sınırlı olmak kaydıyla) 26/03/2022 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte ve fiili ödeme tarihindeki merkez bankası efektif satış kuru üzerinden TL cinsinden hesaplanan karşılığının tahsili ile davacıya verilmesine, 935,10 Euro ekspertiz ücretinin fiili ödeme tarihindeki, kur üzerinden TL karşılığının yargılama gideri olarak davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Her ne kadar davacı vekili tarafından arabuluculuk görüşmeleri nedeniyle ayrıca vekalet ücreti talep edilmiş ise de 6325 sayılı yasadan kaynaklı arabuluculuk yönünden vekalet görevi nedeniyle verilen hizmetin vekil ile asil arasındaki avukatlık hizmeti nedeniyle belirlenen ücrete mahsus olduğu ve bu nedenle ücretin asil tarafından karşılanması gerektiği, bu tutarın iş bu davada verilen hizmet ilgi tutularak talep edilmesinin mümkün olmadığı kanaatiyle talebin yerinde olmadığına ve bu nedenle davacı yanın talebinin reddine karar vermek gerektiği kanaatine varılmıştır.
İş bu dava ile alınması gereken harç hükmedilen tutarın dava tarihi itibari ile efektif satış kuru karşılığı TL üzerinden ve vekalet ücretinin de yine bu tarihteki TL değeri üzerinden değerlendirilerek davalıların poliçe limiti göz önüne alınarak aşağıdaki şekilde hesaplanmıştır.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1- Davanın KABULÜ ile 7.429,49 Euro hasar bedeli ile 500,00 Euro değer kaybından oluşan toplam 7.929,49 Euro maddi tazminatın davalı ... Sigorta A.Ş.'den ( poliçe limiti olan 43.000,00 TL ile sorumlu olmak kaydıyla) taleple bağlılık ilkesi gereği 23/02/2022 tarihinden itibaren, diğer davalı ... A.Ş.'den ( ZMMS poliçe limitini aşan kısımdan ve poliçe teminat limiti olan 250.000,00 TL ile sınırlı olmak kaydıyla) 26/03/2022 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte ve fiili ödeme tarihindeki merkez bankası efektif satış kuru üzerinden TL cinsinden hesaplanan karşılığının tahsili ile davacıya verilmesine,
2- Karar tarihi itibariyle alınması gerekli 8.173,63 TL karar ve ilam harcından evvelce alınan 2.180,93 TL peşin harcın mahsubu ile hazineye irad kaydına, bakiye 5.992,70 TL karar ve ilam harcının ;
- 2.153,57 TL'sinin davalı ... Sigorta Şirketinden,
-Bakiye 3.839,13 TL'sinin ise davalı ... Anonim Şirketinden TAHSİLİ ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA, söz konusu tutar ile ilgili 492 sayılı harçlar kanunu 28. Madde uyarınca kararın tebliğinden itibaren 1 ay içerisinde tahsil harç müzekkeresi düzenlenmesine,
3- Davacı tarafından yatırılan 2.261,63 TL ( 2.180,93 TL peşin harç ile 80,70 TL başvuru harcından oluşan) harç ile gider avansından kullanılan 1.100,00 TL (tebligat ücreti, posta masrafı ve bilirkişi ücretinden oluşan) ile 935,10 Euro ekspertiz ücretinin fiili ödeme tarihindeki, kur üzerinden TL karşılığı yargılama giderinin;
-1.208,05 TL'si ile 336,04 euro ekspertiz ücretinin fiili ödeme tarihindeki kur üzerinden TL karşılığının davalı ... Sigorta Şirketinden,
- 2.153,58 TL'si ile 599,06 euro ekspertiz ücretinin fiili ödeme tarihindeki kur üzerinden TL karşılığının davalı ... Anonim Şirketinden tahsili ile DAVACIYA VERİLMESİNE,
4- Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan 345,00 TL'nin 6100 sayılı HMK'nın gider avans tarifesinin 5. maddesi gereğince DAVACI TARAFA İADESİNE,
5- Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki A.A.Ü.T. gereğince hesaplanan 18.948,23 TL vekalet ücretinin;
- 9.200,00 TL'sinin davalı ... Sigorta Şirketinden,
- 9.748,23 TL'sinin ise davalı ... Anonim Şirketinden TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,
- İstem konusu edilen arabuluculuk avukatlık ücretinin yargılama giderleri olarak davalıdan tahsili yönündeki talebin reddine,
6- Dava açmadan evvel dava şartı kapsamında başvurunun yapıldığı sabit olduğundan 1.600,00 TL arabuluculuk ücretinin Hazine tarafından ilgili arabulucu ...'a ödenmesi halinde, bu ücretin 6831 sayılı Kanun kapsamında davalılardan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA, bu hususta Hazineye müzekkere yazılmasına,
7- Dair davacı vekili ile davalı ... A.Ş. vekillerinin yüzlerine karşı diğer davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İzmir Bölge Adliye mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 29/11/2022
Katip ...
Hakim ...