T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/369 Esas
KARAR NO: 2023/117
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 25/04/2022
KARAR TARİHİ: 21/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı tarafından; Garanti Bankası İncirliova Şubesine ait ... seri numaralı 10/10/2021 keşide tarihli 100.000 TL bedelli ve Garanti Bankası İncirliova Şubesine ait ... seri numaralı 20/10/2021 keşide tarihli 40.000 TL bedelli çekler keşide edilmiş ve dava dışı ...'a teslim edildiğini, Daha sonra söz konusu çekler, dava dışı ...'ın müvekkilimizden incir vs. satın alması sebebiyle, söz konusu çekler alım-satım bedeli karşılığından müvekkiline teslim edildiğini, Söz konusu çekler müvekkili tarafından bankaya ibraz edilmiş, ancak çeklerin karşılığı bulunmadığı kendisine şifahen söylenmiş, ancak davalının ısrar etmesi ve borcunu ödeyeceğini söylemesi üzerine, müvekkili çekleri süresi içerisinde bankaya ibraz etmediğini, Ancak söz konusu çeklerle ilgili olan borç miktarı gerek davalı gerek dava dışı ... tarafından ödenmemiş, bunun üzerine taraflar hakkında çekler kambiyo vasfını yitirdiği için Tire İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası ile 7 örnek ilamsız icra takibi başlatıldığını, Davalı yan, söz konusu takibe böyle bir borcu olmadığı gerekçesi ile itiraz etmiş, takip durdurulduğunu, Arz edilen nedenlerle; Davamızın kabulü ile takibin devamına, Davalının itirazı kötü niyetli olduğundan asıl alacağın %20'sinden az olmamak üzere inkâr tazminatının davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine, Davalı arabuluculuk görüşmelerine katılmadığından yargılama masraflarının davalıya tahmili ile adına vekâlet ücreti takdirine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... 07.06.2022 tarihli davaya cevap dilekçesinde özetle; Hakkımda ikame olunan işbu davanın açılmasını gerekli kılan usul ve esas yönden yasal şartların hiçbiri oluşmadığını, Dava konusu edilen iki adet çekten dolayı davacı / alacaklıya her hangi bir borcunun olmadığını, Tüm çek ve senetler çek ve senet defterine kayıtlı olduğunu, Çekleri davacı/alacaklıya ciro edilen çekler ..." in tarafıma getireceği incir mahsullerine karşılık verilen çekler olup, bu çeklere karşılık ..."tan 50,000 TL, 80,000 TL, 40,000 TL senetler alındığını, Ancak ciranta ... çeklere karşılık incir mahsullerini tarafıma getirmediği gibi davacı/ alacaklı olan 3. Kişiye ciro ettiğni, Ancak ciro tarihinde dava konusu edilen çekler hükümsüz bedelsiz olduğunu, Üçüncü şahıs olarak nitelendirdiğimiz davacı / alacaklı burada kötü niyetli olduğunu, Çünkü alacaklı / davacıya bu çeklerin bedelsiz hükümsüz, hatır çeki olduğunu bu çekleri ciro yoluyla almaması gerektiğini ... ile aralarında husumet oluştuğunu, ..." in beni dolandırdığını açıkça izah etmiş buna rağmen çekleri cironta yoluyla alarak tahsile koyduğunu, Burada cironta alacaklısı olan davacı/alacaklının ... ile arasında borç doğuracak bir ticari ilişki de söz konusu olmadığnı, ... İle birlikte hareket ederek amaçlarının hükümsüz ve hatır çeki olan dava konusu çekleri parayı dönüştürmek istediklerini ve bu sebepler dahilinde iş bu davanın açılmasını gerektirecek usul vesas yönden yasal şartların hiçbiri oluşmadığından dolayı davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Tire İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası, Ödemiş İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyası, Garanti Bankası İncirliova Şubesine ait ... seri numaralı 10/10/2021 keşide tarihli 100.000,00-TL bedelli ve Garanti Bankası İncirliova Şubesine ait ... seri numaralı 20/10/2021 keşide tarihli 40.000,00-TL bedelli çek suretleri, Garanti Bankası AŞ ye yazılan müzekkere cevabı, ... Arabuluculuk tutanağı ve son tutanak,
Mahkememizce Aydın Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak dosyanın SMMM bilirkişisi ... tarafından 16/01/2023 tarihli bilirkişi raporu düzenlenmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; davalının keşidecisi olduğu 10/10/2021 keşide tarihli, 100.000,00-TL bedelli çek ile 20/10/2021 keşide tarihli ve 40.000,00-TL bedelli Garanti BBA İncirliova Şubesine ait çeklerden dolayı başlatılan ilamsız icra takibine davalı borçlu tarafından yapılan itirazın iptali istemli TTK uyarınca açılan sebepsiz zenginleşme davasıdır.
Davacı taraf dava dilekçesi ile davalı tarafından keşide edilen ancak süresinde bankaya ibraz edilmeyen ve ibraz kaşesi bulunmayan çeklerden dolayı davalının sebepsiz olarak zenginleştiği iddiasıyla ve TTK'daki çekteki sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayanarak davalıdan tahsili amacıyla başlatılan icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptalini talep etmiştir.
Davalı sunduğu cevap dilekçesinde; dava konusu çekleri ...'ın kendisine getireceği incirlerin karşılığı olarak verilen çekler olduğu, bu çeklere karşılık ...'tan 50.000,00-TL; 80.000,00-TL ve 40.000,00-TL'lik senetler alındığını ancak ...'ın çeklere karşılık incirlerin kendisine getirmediğini, çekleri ciro ettiğini, 3.şahısların kötü niyetli olduğunu, çekin hatır çeki olduğunu, ... ile aralarında husumet oluştuğunu ...'ın kendisini dolandırdığını, ... ile aralarında borç doğuracak bir ticari ilişkisinin bulunmadığını, husumetin ...'a yöneltilmesi gerektiğini, çeklerin incir taahüdüne karşılık hatır çeki olarak keşide edildiğini, ancak ...'ın incirlerini teslim etmediğini ve çekleri de ciro ettiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İcra Takibine konu Tire İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından ... ve ... aleyhine ilamsız icra takibi başlatıldığı, borçlu davalı ... tarafından dava konusu çeklerin ...'a hatır çeki olarak verildiği ve bunların karşılığında senet alındığı belirtilerek borca ve ferilerine itiraz edilmiş ve süresinde itirazın iptali davası açılmıştır.
TTK'nın 732.maddesine göre; zamanaşımı sebebiyle veya poliçeden doğan hakların korunması için gerekli olan işlemlerin yapılmasına ihmal edilmiş olması dolasıyla düzenleyeni veya kabul edenin poliçeden doğan yükümlükleri düşmüş bile olsa, bunlar poliçenin hamiline karşı onun zararına zenginleşmiş olabilecekleri kadar borçlu kalırlar. Sebepsiz zenginleşmeden doğan istem muhataba, yerleşim yerli bir poliçeyi ödeyecek olan kimseye ve düzenleyen, poliçeyi başka kişi veya ticari işletme hesabına düzenlenmiş olduğu takdirde o kişiye veya ticari işletmeye karşı da ileri sürülebilir. Poliçeden doğan borcu düşmüş olan cirantaya karşı böyle bir istem ileri sürülemez, zamanaşımı süresi poliçenin zamanaşımına uğradığı tarihi takip eden tarihten itibaren bir yıldır; ispat yükü, sebepsiz zenginleşmediğini iddia edene aittir.
TTK'nın 818.maddesinin 1.fıkrasının m bendinde sebepsiz zenginleşmeden doğan haklara dair TTK'nın 732.maddesinin çekler hakkında da uygulanacağına yer verilmiştir.
Davalının delil olarak bildirdiği ve inceleme yapılmasını istediği ticari defterleri üzerinde yapılan incelemede; dava konusu çeklerin davalının ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı anlaşılmıştır.
Somut olayda; icra takibine konu 100.000 ve 40.000-TL bedelli çeklerin keşide tarihlerinin 10/10/2021 ve 20/10/2021 olduğu, çeklerin süresinde bankaya ibraz edilmediği, zamanaşımı süresinin dolmadığı, çekten dolayı sebepsiz zenginleşme davasının süresinde açıldığı, davada ispat yükünün keşideci davalıya ait olduğu, davalının çeklerden dolayı sebepsiz zenginleşmediğini ispat etmesi gerektiği, davacının çekin hamili olduğu, keşideci davalının lehtar veya cirantalar arasındaki kişisel def'ilerini çekin yasal hamiline karşı ileri süremeyeceği, davalının çekten dolayı sebepsiz olarak zenginleşmediğini ispat edemediğinden icra takibine yaptığı itirazın iptali gerektiği kanaatine varılmakla itirazın iptaline ve alacak likit olduğundan hüküm altına alınan alınan alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-DAVANIN KABULÜNE; Tire İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına davalı borçlu tarafından yapılan itirazın iptali ile; 140,000,00-TL asıl alacak üzerinden, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık yasal faiz uygulanmak suretiyle takibin devamına,
2-İİK'nın 67/2.maddesi uyarınca hüküm altına alınan 140.000,00-TL alacağın %20 si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gereken 9.563,40-TL nispi ilam harcından, peşin alınan 2.390,85-TL nispi harç indirildikten sonra kalan 7.172,55-TL harcın davalıdan alınarak, Hazineye gelir kaydına,
4-Davacının yatırmış olduğu 80,70-TL başvurma harcı ile 2.390,85-TL nispi harç toplamı 2.471,55-TL'nin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
5-Davacının yapmış olduğu 1.000,00-TL bilirkişi ücreti ile 196,75-TL tebligat-posta giderinden ibaret toplam 1.196,75-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
6-7155 sayılı yasanın 19/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23.maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti sonunda, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine tarafından karşılanan 1.320,00-TL arabulucu ücretinin yargılama gideri olarak davalıdan alınarak, Hazineye gelir kaydına,
7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre takdir ve tayin edilen 22.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
8-Davacının yatırdığı gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde kendisine iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize yahut başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamını ödemek suretiyle İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.21/02/2023
Katip ...
e-imzalıdır.
Hakim ...
e-imzalıdır.