T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/637 Esas
KARAR NO: 2024/412
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 01/08/2022
KARAR TARİHİ: 29/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin İzmir Büyükşehir Belediyesi iştiraklerinden olduğunu ve kamu hizmeti sunduğunu, Kamu hizmeti olarak toplu ulaşım hizmeti verdiğini, bu hizmeti yerine getirirken, bünyesinde bulunan merkez binası başta olmak üzere, Tamir Atölyesi, İstasyon binaları ile taşıma işlevini yerine getiren trenlerin koruma ve güvenlik hizmetlerinin yapılması için İhale yoluyla bu hizmetleri almak için mevzuatlara uygun şekilde ihaleler açtığını, yapılan bu ihaleler sonucunda ihaleye en uygun fiyatı veren davalı şirketler ile müvekkili şirketin her bir ihale dönemi için ayrı ve sözleşme kapsamında çalışmaya başladığını, sözleşmelerin temeli güvenlik ve koruma işleri hizmeti satın almak olduğundan, davalılardan istenen hizmet kalitesi ve şartları sözleşme ile maddeler halinde düzenlendiğini, bu doğrultuda davalı şirketlerin sözleşmeden doğan yükümlülüklerini yerine getirmek için kendi kadrosunu kurduğunu ve sözleşme konusu işi yerine getirdiğini, davacı müvekkili şirketin , davalıların hangi işçi ile çalışacağına, işçilerinin hangi şartlarda çalıştığına müdahale etmediğini, İhale dönemlerinde yapılan her bir ihalenin kendi başına ayrı bir hukuki durum yarattığından, her bir ihale kapsamında ticari şartların yeniden belirlendiğini, tüm bu süreçte, ihaleden doğan ücret ödeme yükümlülüğünü müvekkili davacı şirketin eksiksiz ve tam olarak Kamu İhale Kanunu kapsamında mevzuata uygun bir şekilde yerine getirdiğini, davalı şirketlerin işçileri olan ..., ... ve ... da bu ihale sözleşmeleri kapsamında müvekkili şirkette güvenlik işçisi olarak çalıştıklarını, dava dışı işçilerin, işçilik alacaklarının tahsili talebiyle müvekkili şirkete dava ikame ettiklerini, mahkeme ilamları doğrultusunda müvekkili şirketin asıl işveren sıfatıyla tek başına sorumlu tutulduğunu ve ödeme yapma durumunda kaldığını, arabuluculuk sürecine başvurulmuş ise de anlaşma sağlanamadığını belirterek, fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla, müvekkili şirket tarafından dava dışı işçi ...’a yapılan 30.620,95 -TL’nin ödemenin yapıldığı 13.06.2019 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile, müvekkili şirket tarafından dava dışı işçi ...’e yapılan 6.316,73 -TL-TL'nin ödemenin yapıldığı 30.05.2019 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile müvekkili şirket tarafından dava dışı işçi ...’a yapılan 6.272,58 -TL'nin ödemenin yapıldığı 28.05.2019 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalı şirketlerden müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkili davacı şirkete ödenmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin de davalı şirkete yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı ...Hizmetleri Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkili mahkemede açılmamış olmasından dolayı yetki itirazında bulunduklarını ve mahkemece iş bu davada yetkisizlik kararı verilerek, dosyanın yetkili Siirt Mahkemelerine gönderilmesini talep ettiklerini, davacı yanın talepleri yönünden tüm zamanaşımı ve hak düşürücü süreler geçtiğinden zaman aşımı def’inde bulunduklarını, davacı şirketin, ödemiş olduğu işçilik alacağı miktarının, taşeron firmalara sorumlulukları oranında pay edilip dava dilekçesinin bu şekilde düzenlenmesi gerektiğini, davacının rücu edeceği miktarda, şirketlerin her birinin sorumluluğunun kendi dönemi ile sınırlı olduğunu, ..., ..., ... isimli işçilerin bünyesinde çalışmadığının tespit edildiğini, İş bu nedenden dolayı husumet yokluğundan davanın müvekkili şirket yönünden reddi gerektiğini, müvekkili şirketin, alt taşeron firma olup davacı yan tarafından ihale edilen Hizmet Alımı ihalelerinin müvekkili şirketlerin üzerinde kalması neticesinde davacı işirkete hizmet verdiğini, bu hizmetlerin yeni dönem ihalesinin başka şirketler uhdesinde kalması ile son bulduğunu, Söz konusu personellerin, değişen sürelerle değişen şirketler sigortası altında çalıştıklarını, davacının rücu talebini hizmet sürelerine düşen sorumluluk tutarlarını ayırarak yöneltmesi gerektiğini, dava dışı işçilerin iş akdi, kıdem tazminatının ödenmesini gerektirir şekilde sona ermediğini, belirtilen kanun maddesi uyarınca ve diğer nedenlerle müvekkili şirketin kıdem tazminatının ödenmesi bakımından herhangi bir yasal sorumluluğunun bulunmadığını, davalı müvekkili işveren kılan ihaleye ilişkin sözleşme ve şartnameler incelendiğinde; işçilik alacaklarından müvekkili şirketin sorumluluğuna ilişkin düzenleme bulunmadığını, bu halde taşeron şirketin hizmet vermediği dönem işçilik alacaklarından sorumlu olmadığı gibi, taşeronun hizmet verdiği döneme ilişkin doğan tazminatlar dahil tüm işçilik alacaklarından davacı şirket son taşeronla birlikte yarı oranında müşterek müteselsil sorumlu olacağını belirterek, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın esastan reddine, haksız ve mesnetsiz olarak ikame edilen işbu dava nedeniyle doğacak, anapara, faiz, ücret-i vekâlet ve yargılama giderlerinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Hizmet Alım Sözleşmeleri,
İzmir ... İş Mahkemesi’nin ... Esas ... Karar Sayılı dosyası,
İzmir .... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyası,
İzmir .... İş Mahkemesi’nin ...Esas ... Karar sayılı dosyası,
İzmir .... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı, ... Esas sayılı dosyaları,
İzmir .... İş Mahkemesi’nin ... Esas,... Karar Sayılı dosyası,
İzmir ... İş Mahkemesi tarafından ... Esas sayılı dosyası
Nitelikli Hesap Bilirkişisi tarafından düzenlenen 20.03.2023 tarihli rapor ve 16.04.2024 tarihli ek rapor,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davacı iş yerinde çalışan dava dışı işçiler ... ve ... ve ... için ödediği toplam 43.210,26-TL ödenen işçilik alacaklarının davacı ile davalılar arasındaki sözleşme gereğince davalıların sorumlulukları oranında tahsili istemine ilişkin alacak davasıdır.
Davalı ... Hizmetleri Limited Şirketi'nin zaman aşımı itirazı ve yetki itirazı yönünden yapılan değerlendirmede, taraflar arasındaki sözleşmenin 37.1.1.maddesi uyarınca İzmir mahkemeleri yetkili kılındığından ve TBK uyarınca 10 yıllık zamanaşımı süresi dolmadığından davalı ... şirketi vekilinin yetki ve zamanaşımı itirazının reddine karar verilmiştir.
Dava dilekçesi ile İzmir ... İş Mahkemesi’nde dava dışı işçi ... tarafından davacı hakkında açılan ... Esas, ... Karar sayılı ilamı ile davanın kabulüne karar verildiği, karara karşı yapılan istinaf başvurusunun İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin ... Esas... Karar sayılı kararı ile reddedildiği, işçilik alacaklarının tahsili talebiyle İzmir .... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasıyla davacı şirket aleyhine icra takibi başlatıldığı, davacı şirket tarafından 13.06.2019 tarihinde 30.620,95-TL icra dosyasına ödeme yapıldığı, dava dışı işçi ... tarafından davacı hakkında İzmir .... İş Mahkemesi’nde açılan... Esas ... Karar sayılı ilamı ile davanın kabulüne karar verildiği, işçilik alacaklarının tahsili talebiyle İzmir .... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasıyla davacı şirket aleyhine icra takibi başlatıldığı, davacı şirket tarafından 30.05.2019 tarihinde 6.316,73 TL icra dosyasına ödeme yapıldığı, dava dışı işçi ... tarafından davacı hakkında İzmir .... İş Mahkemesi’nde açılan ... Esas ... Karar sayılı ilamı ile davanın kabulüne karar verildiği, işçilik alacaklarının tahsili talebiyle İzmir ....İcra Müdürlüğü’nün... Esas sayılı dosyasıyla davacı şirket aleyhine icra takibi başlatıldığı, davacı şirket tarafından 28.05.2019 tarihinde 6.272,58 TL icra dosyasına ödeme yapıldığı, bu ödemelerin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalı şirketlerden müştereken ve müteselsilen tahsili talep edilmiştir.
Mahkememizce dava dışı işçilere ödenmeyen işçilik alacakları yönünden davacı tarafça yapılan ve davalının sözleşme kapsamında sorumlu olduğu bedellerin belirlenmesi amacıyla bilirkişiden rapor aldırılmış, bilirkişi tarafından düzenlenen 20.03.2023 tarihli raporda "davacının İşçi ...için icra dosyasına 6.316,73-TL ödeyip borcu kapatmış gözükmekle, davacının rücu edebileceği gerçek borç miktarı üzerinde bir borç ödemiş gözükmemekle, ödediği 6.316,73-TL'nin tamamını 30.05.2019 tarihinden itibaren faiziyle rücu edebileceği, İşçi ... için incelemeye sunulan tahsilat makbuzuna göre davacı şirket icra dosyasına 6.272,58-TL ödeyip borcu kapatmış gözükmekle, davacının rücu edebileceği gerçek borç miktarı üzerinde bir borç ödemiş gözükmemekle, ödediği 6.272,58-TL'nin tamamını 28.05.2019 tarihinden itibaren faiziyle rücu edebileceğinin, İşçi ... için incelemeye sunulan tahsilat makbuzuna göre davacı şirket icra dosyasına 30.620,95-TL ödeyip borcu kapatmış gözükmekle, davacının rücu edebileceği gerçek borç miktarı üzerinde bir borç ödemiş gözükmemekle, ödediği 30.620,95-TL'nin tamamını 13.06.2019 tarihinden itibaren faiziyle rücu edebileceği" belirtilmiştir.
Davacı ile davalılar ... Hiz. Ltd. Şti. İle ... Koruma ve Eğitim Ltd. Şti. İş ortaklığı arasında imzalanan sözleşme uyarınca davalıların kurduğu iş ortaklığının davacıya özel güvenlik hizmeti sunmak üzere anlaştıkları, davalı iş ortaklığında çalışan işçiler ..., ... ve ...'ın işten ayrılmaları nedeniyle işçi Semih Torbaç tarafından İzmir ...İş Mahkemesi'nin... Esas sayılı dosyasında açılan işçilik alacaklarına ilişkin dava sonucu yapılan yargılama ile ... karar sayılı karar ile kararın kabulüne karar verildiği, kararın kesinleştiği ve İzmir .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında yapılan icra takibine istinaden davacı tarafından bu işçi için 30.620,95 TL ödeme yapıldığı,dava dışı işçi ... tarafından davacı hakkında İzmir .... İş Mahkemesi’nde açılan ... Esas ... Karar sayılı ilamı ile davanın kabulüne karar verildiği, işçilik alacaklarının tahsili talebiyle İzmir .... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasıyla davacı şirket aleyhine icra takibi başlatıldığı, davacı şirket tarafından 30.05.2019 tarihinde 6.316,73 TL icra dosyasına ödeme yapıldığı, dava dışı işçi ... tarafından davacı hakkında İzmir .... İş Mahkemesi’nde açılan ... Esas, ... Karar sayılı ilamı ile davanın kabulüne karar verildiği, işçilik alacaklarının tahsili talebiyle İzmir ....İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasıyla davacı şirket aleyhine icra takibi başlatıldığı, davacı şirket tarafından 28.05.2019 tarihinde 6.272,58 TL icra dosyasına ödeme yapıldığı, davacı tarafça yapılan bu ödemelerin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan tahsilinin talep edildiği, taraflar arasındaki sözleşmenin 22.1.maddesinde "Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Genel Şartnamenin 6.bölümünde belirlenmiş olup yüklenici bunları aynen uygulamakla yükümlüdür. " hükmünün yer aldığı, yapılan sözleşmedeki hüküm gereğince bu sözleşme ve eklerinde hüküm bulunmayan hallerde ilgilisine göre 4734 ve 4735 Sayılı kanun hükümlerine, bu kanunlarda hüküm bulunmaması halinde ise genel hükümlere göre hareket edilir hükmü ile sözleşmede kararlaştırılan şekilde yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve genel şartnamenin ilgili bölümünde belirlenmiş olduğu ve yüklenicinin buna uymakla yükümlü olduğuna ilişkin hükümleri dikkate alındığında bu kapsamda düzenlenen tip sözleşmede atıf yapılan genel şartname hükümleri gereğince ve Yargıtay .... H.D'sinin ve İzmir Bölge Adliye Mahkemesi .... H.D.'nin yerleşik içtihatlarına göre dava dışı işçilere ödenen tazminat ve alacaklardan dava dışı işçileri çalıştırdıkları döneme isabet eden miktarın tamamından işçileri çalıştıran şirketlerin sorumlu olduğu, dava dışı işçilerin davalı şirketler ve davalılarca kurulan iş ortaklığı nezdinde çalışmış olduğu, çalıştıkları bu döneme isabet eden tutarda davacı tarafından dava dışı işçilere ödenen bedelden davalıların sorumlu olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ İLE; dava dışı işçi ... için ödenen 30.620,95 TL'nin 13.06.2019 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte, dava dışı işçi ... için ödenen 6.316,73 TL'nin 30.05.2019 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte, dava dışı işçi ... için ödenen 6.272,58 TL'nin 28.05.2019 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 2.951,69 TL nispi ilam harcından, peşin alınan 737,93 TL peşin harç indirildikten sonra kalan 2.213,76 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Davacının yatırmış olduğu 80,70 TL başvurma harcı ile 737,93 TL peşin harç toplamı 818,63 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacının yapmış olduğu 1.200,00 TL bilirkişi ücreti ile182,00 TL tebligat-posta giderinden ibaret toplam 1.382,00 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre takdir ve tayin edilen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-7155 sayılı yasanın 19/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23.maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti sonunda, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine tarafından karşılanan 1.320,00 TL arabulucu ücretinin davalılardan alınarak Hazineye gelir kaydına,
7-Davacının yatırdığı gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde kendisine iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize yahut başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamını ödemek suretiyle İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
29/05/2024
Katip ...
E-imzalıdır.
Hakim ...
E-imzalıdır.