T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/353 Esas
KARAR NO : 2025/606
DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 01/05/2023
KARAR TARİHİ : 19/06/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile eşinin 22.10.2022 tarihinde saat 12:30 sularında Bayraklı İlçesinde bulunan 2088 sokak kavşağında trafikte yaya olarak bulunduğu esnada sürücü ...'in sevk ve idaresinde bulunan ve ...Oto. Halıcılık Hiz.İç Dış Tic. Ve San. Ltd. Şti adına kayıtlı olan... plaka sayılı aracın çarpması sonucunda yaralandığını, kaza sonrası müvekkiline ilk müdahalenin Eski Trafik Hastanesi olarak bilinen ,,, Hastanesinde acil serviste yapılarak tedavisinin yapıldığını, müvekkilinin tedavisinin halen Bayraklı Semt Polikliğinde devam ettiğini, kaza sonrasında müvekkilin omuzunda kırık meydana geldiğini ve kırık bölgesine platin takıldığını, vücudunda kaza nedeniyle kırık,ezilme ve doku tahribatı bulunduğunu, kaza sebebiyle olay tarihinden bu yana ağrılarının olduğunu, vücudunu işlevli kullanamadığını, uzuvlarında hissizlik mevcut olup göğüs bölgesinde kazaya bağlı olarak nefes sıkışma hissi yaşamakta olduğunu, yasanan trafik kazasına müvekkilinin sebebiyet vermediğini, kusurunun bulunmadığını, karşıdan karşıya geçerken yolu kontrol ederek trafiğe eşi ile birlikte çıktığını, kaza esnasında olay yerinde bulunan tanıkların keşif mahalinde dinlenmesini talep ettiklerini beyanla öncelikle adli yardım ve teminatsız olmak üzere ihtiyati haciz taleplerinin kabulü ile, müvekkilinin maddi zararları bakımından belirsiz alacak davası olarak açtıkları davanın fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla...n çalışma gücünün azalmasından geçici ve kalıcı maluliyeti ile doğan zararlar/ekonomik geleceğinin sarsılmasından doğan zararları bakımından 500 TL, tedavi öncesi ve tedavi sonrası giderler 100 TL ile özel bakım ve bakıcı giderleri için ise 100 TL olmak üzere şimdilik 700,00 TL'nin haksız fiilin gerçekleştiği tarihten itibaren işletilecek ticari faiz ile ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline; (Sigorta şirketi bakımından poliçe miktarı ile sınırlı olmak-poliçe bedelini aşan maddi tazminatın diğer davalıların sorumlu tutulması), manevi tazminat davalarının kabulü ile müvekkili yönünden 50.000,00-TL manevi tazminatın 22.10.2022 kaza tarihinden işletilecek faiz ile birlikte davalılar ... Otomotiv Halıcılık Hiz.İç.Dış Tic. Ve San . Ltd Şti müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Talebin somutlaştırılması; Mahkememiz 19.10.2023 tarihli ön inceleme celsesinde davacı vekilinden, dava dilekçesinde geçici ve sürekli iş göremezlik zararı yönünden 500-TL olarak belirtilen maddi tazminat talebini her bir alacak kalemi yönünden ne kadar talep edildiği yönüyle somutlaştırması istenilmiş, davacı vekili, kalıcı maluliyete ilişkin 250-TL, geçici iş göremezliğe ilişkin 250-TL, bakıcı giderine ilişkim 100-TL, tedavi giderine ilişkin 100-TL olarak taleplerini somutlaştırdıklarını beyan etmiştir.
Dava değerinin belirlenmesi; Davacı vekili 14.05.2025 havale tarihli dilekçesi ile dava dilekçesi ile talep edilen 1.000,00-TL sürekli iş göremezlik tazminatını 136.204,58-TL' ye, 100,00-TL bakım gideri tazminatını 4.529,70-TL'ye, 100,00-TL tedavi masrafı tazminatını 900,00-TL'ye çıkardıklarını beyan etmiş, talebe ilişkin harç ikmal edilmiştir.
DAVALININ SAVUNMASININ ÖZETİ:
Davalı ... Ootmotiv...Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; Karayolları Trafik Kanunu'nun 97. maddesine göre; davacının öncelikle sigorta şirketine başvurması gerektiğini, sigorta şirketine başvuru yapılmadan müvekkil şirket aleyhinde dava açılmasının hukuka uygun olmadığını, davanın usulden reddi gerektiğini, davaya konu olayda TBK'nun 56. Maddesi gereğince manevi tazminata hükmedilmesini gerektirecek şartların bulunmadığını, müvekkili şirketin meydana gelen kazada hiçbir kusurunun bulunmadığını, manevi tazminata hükmedilmesi için ön şart kusurun belirlenmesi gerektiğini, davacının sunmuş olduğu kaza tespit tutanağında dahi davacının KTK'nun 68/1-c maddesini ihlal ettiğinin belirtildiğini, öncelikle kaza mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılarak kusur oranlarının belirlenmesi gerektiğini, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulunun 22.06.1966 tarih, 1966/7 Esas ve 1966/7 Karar sayılı kararında da belirlenecek kusur oranları sonrasında davacının ağır kusurlu olduğunun anlaşılması halinde manevi tazminata hükmedilmesin mümkün olmadığının belirtildiğini, davacı tarafından meydana gelen kaza nedeniyle elem ve ızdırap duyulduğunun ispatlanması gerektiğini, davacının kaza sebebi ile manevi bir yıkıma uğradığını ispat etmekle yükümlü olduğunu, yargıtay kararlarının bu yönde olduğunu, ispat edememesi halinde müvekkil şirkete kusur atfedilse dahi manevi tazminat talebinin reddi gerektiğini, davacının talep ettiği manevi tazminat miktarının fahiş olduğunu, manevi tazminatın bir zenginleşme aracı olarak kullanılmaması gerektiğini, davacının maddi tazminat taleplerini somutlaştırmak ve yapılan masrafların gerçekten kaza nedeniyle ortaya çıktığını ispat etmek zorunda olduğunu, yaşanılan kazanın davacının beden gücünü yaşamını etkileyecek derecede kısıtladığı iddialarının gerçek dışı olduğunu, ATK'ndan alınacak rapor ile davacının bedeninde oluştuğu iddia edilen zararların kazada kaynaklanıp kaynaklanmadığı ve kişiyi ne oranda etkilediğinin açıklığa kavuşması gerektiğini, davacının hastaneye gidiş geliş sırasında taksi yol masrafları yaptığını, bakıcı ve özel bakım giderleri olduğunu iddia ettiğini ancak buna ilişkin hiçbir delil sunmadığını, davacının farazi taleplerinin reddi gerektiğini beyanla davacının haksız olarak açmış olduğu davasının reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Dava dilekçesi ile ekleri ve tensip zaptı usulüne uygun davetiye ile davalılar ... Sigorta A.Ş. İle ...'e tebliğine rağmen davalıların dilekçeler aşamasında davaya cevap vermedikleri, anlaşılmıştır.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap süresinden sonra sunmuş olduğu cevaplarını içerir beyan dilekçesinde özetle; Öncelikle hasar aşamasında eksik evrak ile başvuru gerçekleştirildiğinden davanın reddine karar verilmesini, davacı tarafça delil olarak ibraz edilen maluliyet raporu üzerinden doğru bir maluliyet değerlendirmesinin yapılması mümkün olmadığından, belirtilen rahatsızlıkların kaza ile illiyet bağının bulunup bulunmadığının, maluliyet oluşup oluşmadığının tespiti için Adli Tıp ... İhtisas Dairesi veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlıkları tarafından başvuranda meydana gelen maluliyet oranının Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğe göre maluliyete ilişkin rapor alınmasını, bakım gideri ve tedavi gideri talebi poliçe teminatı dışında yer aldığından işbu taleplerin reddi gerektiğini, başvuruyu kabul anlamına gelmemek kaydıyla başvuru konusu kaza nedeniyle tazminat hesabı yapılmasına karar verilir ise; haksız eylem sonucu yaralanma ve maluliyet sebebiyle yapılacak başvurularda, tazminatın denkleştirilmesi kuralı gereğince, olay sebebiyle elde edilen kazanımların tazminat tutarından indirilmesi ile haksız eylem sonucu gerçekleşen gerçek zararın belirlenmesi ve ona göre tazminata hükmedilmesi gerektiğini, aleyhe hüküm kurulması halinde kusur durumunun tespiti için Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyeti’nden ve Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesi’nden rapor alınmasını talep ettiklerini, tazminat oranı ve miktarının tespiti için, Hazine Müsteşarlığı Aktüerler Sicili’ne kayıtlı aktüer bilirkişiden rapor alınarak gerçek zararın tespit ettirilmesini, aleyhe hüküm kurulması halinde dava tarihinden itibaren yasal faizle sorumlu tutulmalarına, harç, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini beyan etmiştir.
Mahkememiz 19.10.2023 tarihli ön inceleme celsesinde hazır bulunan davalı asil ...; "olmaması gereken bir kazaydı. İşimiz yoğundu. Kamyon da bir anda karşımıza çıktı . Ben şirket çalışanıyım. Kendisi benim önüme atlamış gibi oldu. Mesafe çok yakındı. Duramadık." şeklinde beyanda bulunmuştur.
DOSYANIN SAFAHATI:
i)Mahkememiz 03.05.2023 tarihli ara kararı ile trafik kaydına tedbir konulması talep edilen ... plaka sayılı aracın uyuşmazlık konusu olmaması nedeniyle davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.
ii)Davacı vekili 01.05.2023 havale tarihli dava dilekçesi ile adli yardım talebinde bulunmuş ise de, Mahkememiz 03.05.2023 tarihli ara kararı ile, davacının dava dilekçesi ile birlikte mali durumuna ilişkin belgeleri mahkemeye sunmadığı, dolayısıyla davacının ödeme gücünden yoksun olduğuna ilişkin bir kanaat oluşmadığından, davacı vekilinin adli yardım talebinin reddine dair karar verilmiş, talebin reddi kararı sonrası davacı vekili tarafından ikmali gerekli harç ve gider avansı Mahkememiz veznesine yatırılmıştır.
DELİLLER:
1-Trafik Kazası Tespit Tutanağı
2-Davalı sigorta şirketi nezdindeki hasar dosyası
Davalı sigorta şirketi tarafından ... numaralı ZMMS sigorta poliçesi ile ekleri Mahkememize sunulmuş, davacı tarafça herhangi bir başvuru yapılmadığından hasar dosyasının açılmadığının bildirildiği anlaşılmıştır.
3- SGK Kayıtları
Mahkememizce, davaya konu 22.10.2022 tarihli kaza nedeniyle davacıya bir ödeme yapılıp yapılmadığı hususlarında İzmir Sosyal Güvenlik Merkezi İl Müdürlüğüne yazılan müzekkereye Konak Sosyal Güvenlik Merkezi tarafından verilen 16.11.2023 tarihli cevabi yazı ile; davacının 22.10.2022 tarihli kazaya nedeniyle herhangi bir ihbar (iş göremezlik rapor bildirim) kaydına rastlanılmadığından geçici iş göremezlik ödeneği ödenmediği bildirilmiştir.
4-Sosyal ve Ekonomik Durum Araştırması
Davacı ile davalı ...'in mali ve sosyal durumlarının araştırılması için ilgili kollukça tanzim edilen tutanaklar dosya arasına alınmıştır.
5-... Noterler Birliği kayıtları
Dava konusu kazaya karışan ... plaka sayılı aracın kaza tarihi olan 22.10.2022 tarihi itibariyle araç tescil özet raporları celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
6-Davacının trafik kazası sonrasında görmüş olduğu tedavilere ilişkin hastane kayıtları
Davacının, dava konusu kaza nedeniyle tedavisine ilişkin kayıtlar, film ve grafiler Bornova Türkan Özilhan Devlet Hastanesinden celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
7-İzmir ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası
UYAP üzerinden celp edilerek dosyamız arasına alınan İzmir CBS'nin ... soruşturma sayılı dosyanın incelenmesinde; 22.10.2022 günü meydana gelen trafik kazası nedeniyle müştekinin hayati tehlikesi bulunmayacak ve BTM ile giderilemeyecek şekilde yaralanması ve şikayeti üzerine başlatılan soruşturma dosyasında müştekinin..., şüphelinin ..., suçun taksirle bir kişinin yaralanmasına neden olma suçu olduğu,
Dosya kapsamında savcılık aşamasında, müştekinin maluliyetine ilişkin İzmir Adli Tıp Şube Müdürlüğünden aldırılan 16.11.2022 tarihli kati raporda; Müşteki yaya ...in tarif edilen sol humerus boyun kesimi kemik kırığına neden olan yaralanmasının; şahsın yaşamını tehlikeye sokan bir durum olmadığı, basit bir tıbbi müdahale ile giderilebilecek ölçüde hafif nitelikte olmadığı; vücuttaki kemi kırkları hayat fonksiyonlarına etkisi Hafif(1), Orta(2-3) ve Ağır (4-5-6) olarak sınıflandırıldığında skorlama yapılarak şahısta saptanan kırığın, hayat fonksiyonlarını Ağır(4) derecede etkileyecek nitelikte olduğu, olduğu tespitlerinin yapıldığı,
Kusur durumlarının tespitine ilişkin Adli trafik bilirkişisinden aldırılan 17.06.2023 tarihli bilirkişi raporunda; Müşteki yaya... 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun Madde "68/b-) Yayalar, Taşıt yolunun karşı tarafına geçmek isteyen yayaların taşıt yolunu, yaya ve okul geçidi ile kavşak giriş ve çıkışları dışında herhangi bir yerden geçmeleri yasaktır. Ancak, 100m mesafede yaya geçidi, okul geçidi veya kavşak bulunmayan yerlerde yayalar, taşıt trafiği için bir zorluk ve engel yaratmayacak şartıyla ve yoldan gelen taşıtların uzaklık hızını kontrol ederek kendi güvenliklerini sağladıktan sonra en kısa doğrultuda ve en kısa zamanda taşıt yolunu geçebilirler." maddesini ihlal ettiğinden kazanın meydana gelmesinde Etken olduğu; şüpheli araç sürücüsü ...' in 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun Madde 52/1b-) "Hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak." maddesini ihlal ettiğinden kazanın meydana gelmesinde Etken olduğu tespitlerinin yapıldığı,
Savcılık tarafından iddianamenin düzenlenerek davanın açıldığı İzmir.... Asliye Ceza Mahkemesince yürütülen yargılama neticesinde verilen 15.02.2024 tarih... Karar sayılı karar ile sanığın adli para cezası ile cezalandırılması suretiyle HAGB ve Denetimli Serbestlik kararı verildiği, kararın itiraz edilmeden 21.03.2024 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
8-Tanık beyanı
Mahkememiz talimat evrakı doğrultusunda Elazığ....Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından 12.12.2023 tarihli celsede dinlenen,
Davacı tanığı...; "... benim babam olur. Annem ile babam İzmir' de yaşamaktadırlar. Kaza olduğunda haber verildi. Uçağa atladık, biz de gittik. Babamın kaza sebebiyle sol omzunda hasar kalmıştır. Kendisi koa hastası olduğu için ameliyat da edilemedi, müdahale yapılamadı. Şuanda kolunu sınırlı olarak kullanmaktadır. Psikolojik olarak sıkıntı yaşayıp yaşamadığını bilemiyorum. Ameliyat olamadığı için babama platin de takılamadı. Bildiğim kadarıyla kendi işini annemin yardımıyla görmektedir. Kaza ile ilgili olarak bir arabanın çarptığını biliyorum. Ben Elazığ' da olduğum için görgüye dayalı bilgim yoktur. Vuran kişi kaza sonrası hastaneye hiç gelmemiştir. Ben kendisiyle hiç görüşmedim. Telefonla da, yüzyüze de herhangi bir görüşümüz olmadı. Babamı sadece iş yeri sahibi aramış. Hastaneye kimse gelmedi. İş yeri sahibi teklifte bulunmuş ama babam kabul etmemiş, ne olduğunu tam olarak hatırlamıyorum. Babam emeklidir. Pazara giderken zaten kaza olmuş. Benim bilgim bu kadardır," şeklinde beyanda bulunmuştur.
9-Kusur raporu
İzmir ...iye Ceza Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyası fiziki olarak mahkememiz dosyası içerisine alınarak ceza dosyası kapsamında mevcut olan kaza anını gösterir CD kaydı da incelenmek suretiyle dosyada kusur oranlarının tespitine yönelik İzmir ATK Trafik İhtisas Dairesinden kusur raporu aldırılmıştır.
İzmir ATK Trafik İhtisas Dairesince düzenlenen 21.08.2024 tarihli raporda özetle; Tüm dosya kapsamı ve ekli gönderilen belgeler, dava ve cevap dilekçesi, beyanlar, bilirkişi raporu, kaza tespit tutanağı ve dosyada mevcut CD içeriği (olay anı görüntüsü) incelendiğinde,
Mevcut verilerle; davalı sürücü ... idaresindeki kamyonet ile seyri sırasında gereken dikkat ve özeni yola vermesi, kavşak mahalline yaklaşırken seyrini tedbirli sürdürmesi, kavşak başında karşıdan karşıya geçmekte olan yayaya ilk geçiş hakkını vermesi gerekirken bu hususlara riayet etmeyerek mevcut seyri ile geldiği kavşak noktasında karşıdan karşıya geçmekte olan yayaya çarptığı olayda %80 oranında asli kusurlu olduğu; davacı yaya ...in olay mahalli kavşak noktasını kullanarak karşıdan karşıya geçtiği sırada her ne kadar ilk geçiş hakkına sahip olsa da trafikteki araçların seyir durumlarını dikkate alarak geçişini kontrollü gerçekleştirmesi gerekirken bu hususa riayet etmeyerek yaklaşmakta olan araca rağmen kontrolsüzce geçişini sürdürmesi sonucu seyirle gelmekte olan aracın sadmesine maruz kaldığı olayda %20 oranında tali kusurlu olduğu, rapor edilmiştir.
10-Maluliyet Durumunun Tespitine İlişkin Rapor
Davacının, Ege Üniversitesi Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığıne sevki ile Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkındaki Yönetmelik" hükümlerine göre geçici ve kalıcı işgöremezlik oranının ve malul kaldığı dönem boyunca ne kadar süre ile bakıcıya ihtiyacının olduğunun, devamlı surette bakım ihtiyacının olup olmadığının tespitine ilişkin aldırılan 07.06.2024 tarihli raporda özetle; Davacının Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkındaki Yönetmeliğine ekli cetveller kullanılarak arızası değerlendirildiğinde; davaya konu trafik kazasına bağlı Üst Ekstremite Engellilik Yüzdesi hesaplandığı ve “Tablo 2.3. Üst Ekstremite Engelliliğinin Kişinin Engellilik Oranına Dönüştürülmesi” tablosu dikkate alındığında şahısta sol omuz hareketlerinde kısıtlılık nedeniyle kişinin engellilik oranı % 9 olarak hesaplandığı,
Tıbbi iyileşme süresinin olay tarihinden itibaren 4 ay olarak kabulünün uygun olacağı, ancak kesin iyileşme süresinin varsa kişinin takip ve tedavisini yapan hekimler (sağlık kuruluşu) tarafından düzenlenmiş istirahat veya çalışabilir raporu ile belirlenebileceği mütalaasına varıldığı,
Davacının yaralanma nedeniyle sürekli bakıma muhtaç olmadığı, geçici olarak bakıcıya muhtaç olunan süre ile ilgili olarak yönetmelikte bir değerlendirme olmamakla birlikte olaya bağlı yaralanmaları nedeniyle yardıma ihtiyaç duyacağı sürenin 21 gün olarak kabulünün uygun olacağı rapor edilmiştir.
11-Aktüer bilirkişi raporu
Davacının maddi tazminat talepleri hususunda Aktüer bilirkişiden aldırılan 17.02.2025 havale tarihli raporlarda özetle; Maddi tazminat hesaplanmasında esas alınan TRH- 2010 tablosu ile %10 artırım ve iskonto uygulanmak suretiyle düzenlenen progresif rant sistemine göre yapılan hesaplama sonucu, 22.10.2022 tarihinde yaralanan davacı ...in geçici iş göremezlikten kaynaklı maddi tazminat alacağının 27.212,58 TL, sürekli maluliyetten kaynaklı maddi tazminat alacağının 136.204,80 TL olduğu, Bakım giderinden kaynaklı maddi tazminat alacağının 4.529,70 TL, SGK sorumluluğunda olmayan belgesiz tedavi giderinin 300,00 TL, Tedavi ile ilişkili muhtemel ulaşım giderinin 600,00 TL olduğu, davacının toplam maddi tazminat alacağının 168.847,08 TL olup, olaydaki %20 oranında kusurunun indirilmesi sonrası bakiye maddi tazminat alacağının 135.077,66 TL'ye tekabül ettiği, davalı sigorta şirketinin teminat sorumluluğunun teminat limiti dahilinde olduğu ve ZMMS poliçesi kapsamında teminat limitinin 1.000.000,00 TL olduğu rapor edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, 6098 sayılı TBK md. 54 gereğince bedensel zarar nedeniyle maddi tazminat (geçici-sürekli iş göremezlik tazminatı ile tedavi ve bakıcı gideri) ile TBK md. 56 gereğince manevi tazminat istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, 22/10/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davacının yaralanması sebebiyle geçici ve sürekli iş göremezlik durumunun meydana gelip gelmediği, iyileşme döneminde ve devamlı surette bakıcı ihtiyacının bulunup bulunmadığı, davacının geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı ile bakıcı ve tedavi gideri tazminatı taleplerinin yerinde olup olmadığı ve faiz talebinin yerinde olup olmadığı, noktalarında toplanmaktadır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, "İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur."; 85/1 maddesinde, "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar."; 85/son maddesinde ise, "İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, "Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder." şeklinde ifade edilmiştir.
Sorumluluğu doğuran olayın, zarar görenin vücut bütünlüğünü ihlal etmesi hali 6098 sayılı TBK m. 54'te özel olarak hükme bağlanmıştır. Bu hüküm gereğince, vücut bütünlüğünün ihlali halinde mağdurun malvarlığında meydana gelmesi muhtemel olan azalmanın ve dolayısıyla maddi zararın türleri; tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ve ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar şeklinde düzenlenmiştir.
Bu açıklamalar doğrultusunda, tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde, davaya konu trafik kazasının, 22.10.2022 günü saat 12.25 sıralarında davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki... plakalı kamyonet ile Şehit Hakan Uysal Caddesini takiben Symrna istikametine doğru seyir halindeyken 2088 Sokak kavşağına geldiği sırada kamyonetin ön kısımları ile, araç istikametine göre yolun sağından kaplamaya girerek karşıdan karşıya geçmekte olan davacı yaya ...e çarpması neticesinde meydana geldiği,
Kazanın oluşumunda, ...plaka sayılı araç sürücüsü davalı ...' in dikkat ve özeni yola vermesi, kavşak mahalline yaklaşırken seyrini tedbirli sürdürmesi, kavşak başında karşıdan karşıya geçmekte olan yayaya ilk geçiş hakkını vermesi gerekirken bu hususlara riayet etmeyerek mevcut seyri ile geldiği kavşak noktasında karşıdan karşıya geçmekte olan yayaya çarptığı olayda %80 oranında asli kusurlu olduğu; davacı yaya...'in, olay mahalli kavşak noktasını kullanarak karşıdan karşıya geçtiği sırada her ne kadar ilk geçiş hakkına sahip olsa da trafikteki araçların seyir durumlarını dikkate alarak geçişini kontrollü gerçekleştirmesi gerekirken bu hususa riayet etmeyerek yaklaşmakta olan araca rağmen kontrolsüzce geçişini sürdürmesi sonucu seyirle gelmekte olan aracın sadmesine maruz kaldığı olayda %20 oranında tali kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır. Söz konusu kusur dağılımı gerek mahkememizce İzmir ATK Trafik İhtisas Dairesinden aldırılan raporda gerekse de kesinleşen ceza mahkemesi dosyası kapsamında adli trafikçi bilirkişiden aldırılan raporda aynı yönde benimsenmiş olup herhangi bir çelişki bulunmamaktadır.
Kazanın oluşumunda %80 oranında asli kusurlu olan... plakalı aracın kaza tarihini de kapsayan süreçte davalı sigorta şirketi nezdinde geçerli bir ZMMS poliçesinin bulunmaktadır. Davalılardan ... Otomotiv Halıcılık Hizmet İç ve Dış Ticaret Sanayi Limited Şirketi kazaya karışan aracın işleteni, diğer davalı ... ise aracın kaza anındaki sürücüsüdür.
Dosya kapsamında kusur raporu aldırıldıktan sonra, davacının yaralanması sebebiyle sürekli iş göremezlik oranının, geçici iş göremezlik süresinin ve bakıcı ihtiyacı bulunup bulunmadığının ve tedavi giderlerinin belirlenmesi yönünden, kaza tarihinde yürürlükte bulunan "Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik" hükümlerine uygun şekilde Ege Üniversitesi Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen rapora Mahkememizce itibar edilmiş, davacının 22.10.2022 tarihli trafik kazasına bağlı yaralanması nedeniyle oluşan engellilik oranının % 9 olduğu, tıbbi iyileşme süresinin 4 ay olacağı, yaralanmaları nedeniyle sürekli bakıcı ihtiyacının olmadığı, yardıma ihtiyaç duyacağı sürenin 21 gün olduğu kabul edilmiştir.
Oluşa ve dosya içeriğine uygun olarak ve kaza tarihinde yürürlükte bulunan "Erişkinler için Engellilik Değerlendirme Yönetmeliği" hükümlerine uygun olarak düzenlenen Ege Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalından alınan rapordaki tespitlere dayalı olarak TRH 2010 tablosu esas alınarak progresif rant yöntemine göre yapılan tazminata ilişkin hesaplamanın hükme esas alınmasının yerinde olacağı kanaatine varılmıştır.
Somut uyuşmazlıkta, meydana gelen trafik kazasında davacının yaralanması sebebiyle bedensel zararlarının tazminine karşılık davalı ... Sigorta A.Ş.'nin teminat limiti üzerinden sorumlu olacağı, davacının meydana gelen trafik kazasında kusur oranı olan %20 oranında yapılan indirim sonucu 108.963,84-TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 3.623,76-TL bakıcı gideri ile 720,00-TL tedavi gideri olmak üzere toplam 113.307,60-TL maddi zararının doğduğu kabul edilmiştir. Bu doğrultuda davacının değer artırım talebi de gözetilerek davacının maddi tazminat talebinin kısmen kabulüne, hükmedilen tazminatın davalı ... Sigorta A.Ş. Yönünden dava tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 22.10.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
Her ne kadar davacı tarafça geçici maluliyet tazminatı talep edilmiş ise de; davacı ...in kaza tarihinde 78 yaşında olmakla pasif dönemde olduğundan ve kazanç getiren herhangi bir işte çalışmadığından (bu konuda davacı tarafın bir iddiası ile sunduğu somut neden ve delil bulunmadığından) ve bu yönden mahrum kalınan bir kazançtan bahsedilemeyeceğinden davacının geçici iş göremezlik tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiştir. (Aynı yönde, Yargıtay 4 HD 24.03.2022 tarihli 2021/12882 E. 2022/5836 K. sayılı ilamı ile İzmir BAM 11. HD'nin 07.02.2024 tarihli 2021/980 E. 2024/242 K. Sayılı ilamı)
Tedavi gideri ve bakıcı gideri talepleri yönünden;
Yargıtay 17. HD'nin 2019/3068 E. 2021/1690 K. Sayılı kararında; "2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'un 98. maddesinde değişiklik yapan 6111 sayılı Kanun'un 59. maddesi ve geçici 1. maddesi ile, sigorta şirketleri ve sigorta şirketinin sorumluluğunu üstlendiği araç işleteni ve sürücüsünün belgeli tedavi giderleri yönünden sorumluluğu son bulmuştur. Sosyal Güvenlik Kurumu, 6111 sayılı Kanun ile değiştirilen 2918 sayılı Kanun'un 98. maddesi kapsamında tüm tedavi giderlerinden değil, ancak sözkonusu madde kapsamında kalan tedavi giderlerinden sorumludur. Belgeye dayanmayan tedavi giderlerleri, 6111 sayılı Kanun kapsamında değildir. Belgeli olmayan tedavi giderlerinden SGK sorumlu olmayıp, sigorta şirketi ile araç işleteni ve sürücüsünün sorumluluğu devam etmektedir." şeklinde belirtildiği üzere davalıların davacı tarafın belgesiz tedavi giderlerinden sorumlu oldukları, davacının geçici bakıcı gideri zararının da Yargıtay 4 HD'nin yerleşik uygulamaları gereği tedavi giderleri teminatında yer aldığı kabul edilmiştir. Bu surette davacının meydana gelen trafik kazasında kusur oranı gözetilerek 3.623,76-TL bakıcı gideri zararı ile 720,00-TL tedavi gideri zararının davalılardan tahsiline karar verilmiştir.
Davalı Sigorta şirketi vekilinin geçici iş göremezlik zararının, bakıcı ve tedavi giderlerinin poliçe teminatı kapsamında olmadığı savunması yönünden yapılan değerlendirmede;
TBK'nın 54.maddesi ile KTK'nın 98.maddesi hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, kazadaki yaralanmadan kaynaklanan iyileşme sürecindeki geçici bakıcı gideri, geçici işgöremezlik ve belgesiz tedavi giderlerine ilişkin zarardan sorumluluk, zarara neden olanlar ile bu kişilerin sorumluluğunu poliçe ile üstlenen sigorta şirketine ait olduğundan davalının bu yöndeki savunmasına itibar edilememiştir. (Bu yönde emsal olarak bkz. Yargıtay 4. HD’nin 2021/8288 Esas ve 2022/1147 Karar sayılı ilamı ile Yargıtay 4. HD’nin 2021/8341 Esas ve 2022/1644 Karar sayılı ilamı)
Manevi Tazminat Talebi Yönünden;
Türk Borçlar Kanunu'nun 56/II. maddesi uyarınca Hakim, ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verebilir. Buna göre haksız fiil sonucu ölüm halinde ölenin yakınlarına hakimin adalete uygun, zarara uğrayanda manevi huzuru gerçekleştirecek, zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesini sağlayacak oranda, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar manevi tazminata hükmetmelidir. Takdir edilecek miktarın, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22/06/1976 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde de takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
Somut olayda meydana gelen trafik kazasında davalı araç sürücüsünün meydana gelen trafik kazasındaki kusuru oranı, davacının ve davalının sosyal ve ekonomik durumları, olayın meydana geliş şekli ile kaza neticesinde davacıdan meydana gelen kalıcı iş göremezlik oranı ile tıbbi iyileşme süresi gözetilerek davacı lehine 35.000,00-TL manevi tazminata hükmetmenin hak ve nesafet kurallarına uygun olduğu değerlendirilerek manevi tazminat isteminin kısmen kabulüne karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Maddi tazminat davası yönünden davanın KISMEN KABULÜNE,
a)108.963,84-TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 3.623,76-TL bakıcı gideri ile 720,00-TL tedavi giderinin davalı sigorta şirketi yönünden dava tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 22/10/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
b) Davacının geçici iş göremezlik tazminatı talebi yönünden davanın REDDİNE,
2- Manevi tazminat davası yönünden davanın KISMEN KABULÜNE, 35.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 22/10/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ile ... Otomotiv Ltd. Şti.'den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
Maddi Tazminat yönünden;
3-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 7.740,04-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 2,48-TL harç ile ıslah harcı olarak yatırılan 2.400,00-TL harcın mahsubu ile bakiye 5.337,56-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,
4-7155 sayılı yasanın 19/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23.maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince İzmir Arabuluculuk Bürosunun...başvuru nolu dosyası ile taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti sonunda, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine tarafından karşılanan 3.200,00-TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul edilen bölümü üzerinden hesaplanan 2.555,49-TL'nin davalılar ... SİGORTA A.Ş. ile ... OTOMOTİV HALICILIK HİZMET İÇ VE DIŞ TİCARET SANAYİ LİMİTED ŞİRKETİ' nden müştereken ve müteselsilen alınarak, 644,51 -TL'nin davacıdan alınarak, Hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafça peşin harç için yapılan 2,48-TL ve ıslah harcı için yapılan 2.400,00-TL olmak üzere toplam 2.402,48-TL 'nin yargılama giderlerine dahil edilmeksizin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davanın red ve kabul edilen bölümleri orantılı olarak nazara alınarak işbu dosyada davacı tarafından yapılan (5.174,75-TL tebligat+posta+bilirkişi ücreti + 89,95-TL başvurma harcı) olmak üzere toplam 5.264,70-TL yargılama giderinden 4.204,34-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki AAÜT gereğince davanın kabul edilen miktarı üzerinden hesap edilen 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalılar ... Sigorta A.Ş. İle ... Otomotiv Halıcılık Hizmet İç ve Dış Ticaret Sanayi Limited Şirketi kendilerini bir vekille temsil ettirdiklerinden AAÜT gereğince davanın red edilen bölümü üzerinden hesap edilen 28.576,68-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak adı geçen davalılara verilmesine,
Manevi tazminat yönünden ;
9-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 2.390,85-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 177,42-TL harcın mahsubu ile bakiye 2.213,43-TL harcın davalılar ... Otomotiv Halıcılık Hizmet İç ve Dış Ticaret Sanayi Limited Şirketi ile ...' den müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına,
10-Davacı tarafından yatırılan 177,42-TL peşin harcın yargılama giderlerine dahil edilmeksizin davalılar ... Otomotiv Halıcılık Hizmet İç ve Dış Ticaret Sanayi Limited Şirketi ile ...' den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
11-Davacının manevi tazminat davası yönünden yaptığı ve karşıladığı toplam 5.174,75-TL (posta+ tebligat+ bilirkişi ücreti+ 89,95-TL başvurma harcı) olmak üzere toplam 5.264,70-TL yargılama giderinden 3.685,29-TL yargılama giderinin davalılar ... Otomotiv Halıcılık Hizmet İç ve Dış Ticaret Sanayi Limited Şirketi ile ...' den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
12-Davacı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince hesap edilen 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalılar ... Otomotiv Halıcılık Hizmet İç ve Dış Ticaret Sanayi Limited Şirketi ile ...' den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
13-Davalı ... Otomotiv Halıcılık Hizmet İç ve Dış Ticaret Sanayi Limited Şirketi kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince davanın red edilen bölümü üzerinden hesap edilen 15.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak adı geçen davalıya verilmesine,
14-Kararın kesinleşmesi halinde ayrıca karar yazılmaya gerek kalmadan artan gider avansının ilgilisine resen iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafların yokluğunda HMK'nın 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesince incelenmek üzere istinaf yolu açık olarak verilen karar açıkça okundu, ana çizgileriyle anlatıldı. 19/06/2025
Katip...
E imza¸
Hakim...
eimza ¸