T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/578 Esas
KARAR NO: 2024/556
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 21/07/2023
KARAR TARİHİ: 10/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkili ile davalı şirket arasında 04.08.2022 tarihinde meydana gelebilecek tıbbi vakalarda ambulans ve acil sağlık hizmetlerinin sözleşmenin mütemmim cüzi olan şartname ve protokol koşullarına uygun olarak belirtilen yer ve bölgelerde müvekkili tarafından sağlanacağına ilişkin ambulans hizmetleri sözleşmesi imzalandığını, sözleşmenin geçerlilik süresinin 1 yıl olmasına rağmen davalı tarafından herhangi bir gerekçe sunulmaksızın 07.10.2022 tarihinde Bornova ... Noterliği'nin ... Yevmiye Numaralı ihtarnamesi ile sözleşmenin haksız olarak feshedildiğini ve neticesinde müvekkilinin zarara uğratıldığını, sözleşmenin 11. Maddesinde cezai şart düzenlendiğini, ancak, cezai şartın tarafların sözleşmeden doğan sorumluluklarını ihlal etmeleri durumunda 150.000,00-TL cezai şart ödeyecekleri şeklinde değil, yalnızca davacı müvekkilinin sözleşmeye aykırı davranması durumunda cezai şart ödeyeceği şeklinde tek taraflı koruma sağlayan bir sözleşme olarak düzenlendiğini, sözleşme kapsamında, elde edilen gelir ve yapılan masraflardan tarafların eşit oranda sorumlu olacaklarını taahhüt ettiklerini, bu nedenle, sözleşmenin geçerli olduğu süreçte yapılmış olan masraflardan da davalının %50 oranında sorumluluğu bulunduğunu, toplam 197.050,00 TL masraftan davalı şirketin sorumlu olduğu miktar 98.525,00TL olduğunu, sözleşmenin gereği gibi ifa edilmemesi nedeniyle müvekkil elde etmesi muhtemel kârlardan mahrum kaldığını, müvekkili şirketin davalı taraf ile aralarındaki sözleşmenin 1 yıl süreceğine olan inancıyla yeni ambulans araçları kiraladığını, kiralanan araçların üzerine davalıya ait logoları yapıştırdığını, bu kapsamda yapmış olduğu masraflarda davalının sözleşmesini haksız olarak feshetmiş olmasından dolayı boşuna yapıldığını ve müvekkilini zarara uğrattığını, yapılan masraflardan davalının sorumlu olduğu kısmın ödenmesine ilişkin olarak Karşıyaka ... Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ve 10.11.2022 tarihli ihtarnamesi gönderilerek bedelin ödenmesinin talep edildiğini, davalı tarafın Bornova ... Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ve 22.11.2022 tarihli ihtarnamesi ile borcu reddettiğini ve ödeme yapmadığını, arabuluculuk başvurusunda bulunulmuşsa da 23.12.2022 tarihinde yapılmış olan son toplantı neticesinde anlaşma sağlanamadığını belirterek, davalının İzmir .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyasındaki haksız itirazın iptali ile takibin devamı ile yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının müvekkili şirket yanında birçok kurum ve şirketle anlaşması bulunduğunu, bu kapsamda, davacı şirket bünyesinde çok sayıda acil sağlık ve hasta nakil ambulansının bulunduğunu, işbu dava konusu ambulans hizmetlerinin sözleşmesinin de davacının ambulans hizmeti veren bir şirket olduğu dolayısıyla da birçok ambulanslarının olmasının, davacı tarafın çalışma talebi üzerine imzalandığını, müvekkili şirketin ...Vakfının bir iştiraki olması sebebiyle Ege Üniversitesi Hastanesi çevresinde faaliyet gösterdiğini, bu durumdan yola çıkarak davacı şirketin ambulanslarını değerlendirmek ve hasta kapasitesi çok yoğun olan Ege Üniversitesi Hastanesi bölgesinde faaliyet gösterebilmek için müvekkili şirketle çalışmak istediğini, dolayısıyla davacı şirketin, sözleşmenin ayakta kalacağı inancıyla başka bir firma ile "ambulans kiralama sözleşmesi" yaptığı iddiasının mesnetsiz olduğunu, dava dilekçesi ekinde sunulan ... Eğt. Ltd. Şti ile imzalandığı iddia edilen 22.08.22 tarihli ambulans kiralama sözleşmesinin sonradan oluşturulan bir sözleşme olduğunu, taraflar arasında akdedilen ambulans hizmetleri sözleşmenin "Sözleşmenin Feshi" başlıklı 9. maddesinin b bendin gereği tek taraflı olarak bir gerekçe göstermeksizin sözleşmeyi feshetme hakkının bulunduğunu, davacının, sözleşmede müvekkili şirket lehine düzenlenen cezai şart sebebiyle müvekkili şirketin kötüniyetli olduğu iddiasının maddi mesnedi ve hukuki dayanağı olmadığını, davacının iddialarının aksine asıl zarara uğrayan tarafın müvekkili şirket olduğunu, davacı tarafından 3 aylık sözleşme süresi içinde ambulans-taşıma hizmetlerinden kar elde edilmediğinden müvekkili şirkete de herhangi bir ödeme gönderilemediğini, müvekkili şirket bu işbirliğinden kar elde edemediği gibi bu 3 aylık sözleşme süresi içinde acil ambulansı giderlerinin yarısının, müvekkili şirket tarafından karşılandığından bu işbirliğinden müvekkili şirketin zararlı çıktığını, müvekkili şirketin sözleşmenin geçerli olduğu süreçte tüm hizmet bedellerini eksiksiz bir şekilde ödemişken davacı tarafça İzmir .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile 31.08.2022, 22.09.2022 ve 20.10.2022 tarihli faturaların ödenmediği iddiasıyla ilamsız icra takibi başlatıldığını ve söz konusu icra takibine konu borca yasal süresi içerisinde itiraz edildiğini, itirazın üzerine takibin durduğunu davacı tarafça bu konuda itirazın iptaline yönelik bir dava açılmadığını, bu durumun üzerinden 6 ay gibi bir süre geçtikten sonra davacı tarafça bu kez, sözleşmenin haksız feshi sebebiyle uğranılan zarar bedeli talebi ile işbu davaya konu icra takibi başlatıldığını, müvekkili şirketin de ...Vakfı şirket ortakları arasında yer aldığını, vakıflar düzenli olarak Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından denetlendiğinden Vakfın iştiraklerinin denetlemelere tabi olabildiğini, müvekkilinin davacıya herhangi bir nam altında bir borcu bulunmadığından İzmir .... İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyası kapsamında gerçekleştirilen borca itirazın haklı bir itiraz olduğunu belirterek, davacı tarafından ikame olunan işbu maddi mesnedi ve hukuki dayanağı bulunmayan davanın reddine, müvekkilinin lehine alacağın % 20’sinden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
İzmir .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası,
Ambulans Hizmetleri Sözleşmesi,
Tarafların ticari defter ve kayıtları,
Bornova... Noterliğinin 07.10.2022 tarihli ... Yevmiye Numaralı İhtarnamesi,
Karşıyaka .... Noterliği'nin 10.11.2022 tarihli ... Yevmiye Numaralı İhtarnamesi
Bornova .... Noterliğinin 22.11.2022 tarihli ... Yevmiye Numaralı İhtarnamesi
SMMM bilirkişisi ve Hukukçu Nitelikli Hesap Bilirkişisinden oluşan bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 25.04.2024 tarihli rapor,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; taraflar arasında imzalanan Ambulans Hizmetleri Sözleşmesinin feshi nedeniyle oluştuğu iddia edilen menfi zararın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine davalı borçlu tarafından yapılan itirazın iptali davasıdır.
İzmir .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas Sayılı dosyasının incelemesinde; alacaklının davacı borçlunun ise davalı olduğu, davacı tarafından davalı aleyhine 98.525,00 TL asıl alacak ve 5.903,40 TL yasal faiz olmak üzere toplam 104.428,40 TL alacak üzerinden ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı tarafından süresinde borca itiraz edildiği, takibin durduğu ve davacı tarafça süresinde itirazın iptali davası açıldığı anlaşılmıştır.
Taraflar arasında 04.08.2022 tarihinde ambulans ve acil sağlık hizmetlerinin teminine yönelik sözleşme imzalanmıştır. Sözleşme gereğince davacı hizmet veren ve davalı hizmet alan şirkettir. Sözleşmenin 4. Maddesinde tarafların hak ve yükümlülükleri düzenlenmiş ve 5. Maddesinde sözleşmenin 1 yıl geçerli olduğu belirtilerek sözleşmenin bitiminden 30 gün öncesine kadar sözleşmenin yenilenmeyeceği bildirilmedikçe aynı koşullarda yenilenmiş sayılacağı kararlaştırılmıştır.
Sözleşmenin yürürlükte bulunduğu 1 yıllık süre dolmadan davalı tarafça davacıya gönderilen Bornova ... Noterliği'nin 07.10.2022 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname ile sözleşmenin ihtarname tarihi itibari ile sona erdirildiği karşı tarafa bildirilerek sözleşme feshedilmiştir.
Davacı taraf davalıya göndermiş olduğu10.11.2022 tarihli Karşıyaka .... Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile sözleşmenin feshedilmesi sonucunda sözleşme gereğince belirtilen 150.000,00 TL cezai şart ile sözleşmenin geçerli olduğu süreçte yapılan masraflara ilişkin 98.525,00 TL'nin ödenmesi istenilmiştir.
Davalı tarafından keşide edilen Bornova .... Noterliği’nin 22.11.2022 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname ile fesih nedeniyle davalının herhangi bir borcunun bulunmadığı davacıya bildirilmiştir.
Davacı tarafça sözleşmenin feshi nedeniyle oluşan menfi zararın tahsili istemi yönünden icra takibi başlatılmış davalı tarafından borca itiraz edilmiş ve süresinde itirazın iptali davası açılmıştır.
Talebini somutlaştırması bakımından davacı vekilinden dava konusu zarar tazmininin sözleşme öncesine mi yoksa sözleşmeden doğan zarara ilişkin mi olduğu konusunu açıklaması sorulmuş, davacı vekilinin 07.12.2023 tarihli beyanında dava konusu alacağın sözleşmenin feshi nedeniyle davacının uğradığı zararın tazminine ilişkin olduğu beyan edilmiştir.
Uyuşmazlık konusunda değerlendirme yapılması ve varsa davacının uğradığı zararın tazmininin hesaplanması için Mali Müşavir ile Nitelikli Hesap Bilirkişisinden oluşan bilirkişi heyetinden rapor düzenlenmesi istenilmiş, bilirkişi heyetince düzenlenen raporda seçenekli olarak değerlendirme yapılarak davanın adi ortaklığın tasfiyesine ilişkin olması durumunda yapılacak işlemle haksız feshe dayanması halinde oluşacak durum yönünden değerlendirme yapılmıştır.
Davacı tarafça her ne kadar tanık deliline dayanılmış ve süresinde tanıklar bildirilmiş ise de davanın niteliği ve dava değeri dikkate alınarak tanık dinletme talebinin reddine karar verilmiştir.
Davacı vekilinin duruşmadaki beyanından da anlaşılacağı üzere dava haksız fesih nedeniyle oluşan menfi zararın tazmini istemine yönelik tazminat davası olduğu değerlendirilmiştir.
Davanın haksız fesihten kaynaklanan tazminat alacağına yönelik alacağın tahsili istemi ile başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptaline ilişkin dava olduğu dikkate alınarak bu kapsamda sözleşme hükümlerinin incelenmesinde; sözleşmenin 9.b. maddesinde, "hizmet veren, hizmet alanın hiçbir sebep göstermeksizin ve evvelce hiçbir ihtar ve ihbara gerek kalmaksızın tek taraflı olarak nedensiz şekilde her zaman, derhal sözleşmeyi fesih edebileceğini, hizmet alanın bu hakkını kullanması ve/veya haklı nedenle fesih hakkını kullanması halinde de herhangi bir zarar, ziyan, kar mahrumiyeti, ücret, masraf, işçilik, müspet-menfi tazminat, gider, nakliye, SGK gideri vesair talebinde bulunmayacağını kabul ve taahhüt eder." hükmünün bulunduğu, sözleşmenin bu hükmü dikkate alındığında davalının tek taraflı olarak nedensiz şekilde her zaman sözleşmeyi fesih hakkının bulunduğu ve bu durumda davacının menfi ve müspet zarar ile masraf ve diğer zarar ve giderleri talep etmeyeceğini taahhüt ettiği, sözleşmenin davacı tarafından imzalandığı, tarafların tacir olduğu, tacir olan davacının sözleşme ile bağlı olduğu, davacının sözleşmedeki taahhüdüne göre davalının sözleşmeyi her zaman feshedebileceği ve bu fesih nedeniyle davacının bundan doğan zararı talep edemeyeceğinin kararlaştırıldığı anlaşılmış, bu nedenlerle davacının davalıdan sözleşmenin feshi nedeniyle tazminat talep edemeyeceği kanaatine varılmış ve davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 427,60 TL harcın peşin alınan 1.261,24 TL harç mahsup edildikten sonra artan 833,64 TL'nin davacıya iadesine,
3-Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki AAÜT gereğince belirlenen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-7155 sayılı yasanın 19/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23.maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti sonunda, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine tarafından karşılanan 3.120,00 TL arabulucu ücretinin davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
6-Karar kesinleştiğinde ayrıca karar yazmaya gerek görülmeden kalan gider avansının yatırana iadesine,
Dair; davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize yahut başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamını ödemek suretiyle İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
10/07/2024
Katip ...
E-imzalıdır.
Hakim ...
E-imzalıdır.