T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/670 Esas
KARAR NO: 2024/382
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Zayi Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 28/08/2023
KARAR TARİHİ: 23/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Zayi Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil şirketin, ... Pazarlama İnşaat Turizm ve Tic. Ltd. Şti., 'den olan alacaklarına karşılık olarak ilgili firmadan Türkiye ... Bankası A.Ş. ... Ticari Şubesi(Ankara) ne ait ... IBAN numaralı hesabından verilme ... çek nolu, 24.11.2023 tarihli ve 208.000 TL. bedelli çeki aldığını, ancak bahse konu çekin müvekkili şirketin muhasebe biriminde kaybolmuş olduğunu, şirkette yapılan aramalara rağmen bulunamadığını, çek sahibi ve keşidecisi ... Pazarlama İnşaat Turizm ve Tic. Ltd. Şti., Türkiye ... Bankası A.Ş. Ankara/ ... Ticari Şubesi'ne ait ... IBAN numaralı hesabından verilme ... çek nolu, 24.11.2023 tarihli ve 208.000 TL. Bedelli çekin kaybedilmesi nedeni ile haklı hamilin müvekkil olması nedeni ile kötü niyetli şahıslarca ciro ve tahsil edilmelerinin önlenmesi açısından öncelikle çekin bankaya ibrazı halinde ödenmemesi için tedbiren ödeme yasağı konulmasına ve çekin kayıp nedeni ile iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE :
Dava, zayii (kaybetme) nedeniyle çek iptali davasıdır.
TTK gereği, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde çeki fiilen elinde bulunduranların ilk ilandan itibaren üç ay içinde mahkememize ibraz etmeleri aksi halde iptaline karar verileceği hususu üç kez ilan ettirilmiş ve ilk ilandan itibaren karar vermek için gerekli olan üç aylık sürenin geçmesi mahkememizce beklenmiş olup, herhangi bir kimsenin müracaat ve ibrazı olmamıştır.
Çek konusunda ilgili bankaya müzekkere yazılmış ve çekin ibraz edilmediği belirtilmiştir. Yapılan ilanlar sonucu çek Mahkememize ibraz edilmemiştir.
6102 sayılı TTK'nın m.651 ve m.818/s bendi yollaması ile aynı kanunun m.757 ve devamı maddelerine göre açılacak kıymetli evrakın zayii nedeniyle iptali istemine ilişkin davalarda, dava açma yetkisi hamile aittir. Zayii nedeniyle iptal davalarında amaç, keşidecinin mükerrer ödeme yapmasını önlemek ve kaybedilen kambiyo senedi yerine mahkemece verilecek iptal kararının keşideciye/ muhataba ibraz etmektir.
Hasımsız olarak açılan ve kesin hüküm niteliği de taşımayacak olan bu tür davalarda, davacının yetkili hamil olduğu konusunda mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunmasını yeterli saymak gerekir. Esasen hasımsız olarak açılan bu davada iptal talebinde bulunan şahsın ispat etmesi gereken husus zilyet bulunduğu çekin rızası hilafında elinden çıktığıdır. Ancak iptal davasında kesin ispat aranmayıp çekin kaybolduğunun "kuvvetle muhtemel" olduğunu göstermesi yeterlidir. (Bkz. Y.11 HD'nin 2016/3882-2017/6192 E.K)
Davacının çek bilgilerini ve çek suretini ibraz ettiği, yapılan ilanlar sonucu hak sahiplerinin ortaya çıkmadığı, bankadan gelen cevabi yazıdan da çekin ibraz edilmediğinin belirtildiği gözetildiğinde talep edenin zilyedi iken çekin kaybolduğu değerlendirilmiş ve bu nedenle davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Talebin Kabulüne; Keşidecisi ... Pazarlama İnşaat Turizm ve Ticaret Limited Şirketi, lehtarı ... Madencilik ve Kimya Tic. A.Ş., muhatap bankası Türkiye ... Bankası ... Ticari Şubesi/ Ankara olan 24/11/2023 keşide tarihli ... seri numaralı 208.000,00-TL bedelli çekin zayi sebebiyle iptaline;
2-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 427,60-TL karar ve ilam harcının başlangıçta alınan 3.552,12-TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 3.124,52-TL harcın hüküm kesinleştiğinde ve talebi halinde davacıya iadesine,
3-Yapılan harç ve masrafların davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Yapılan giderin avanstan mahsubu ile bakiye kısmın HMK'nın 333. maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde İzmir BAM nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 23/05/2024
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı