T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/711 Esas
KARAR NO: 2024/493
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 14/09/2023
KARAR TARİHİ: 13/06/2024
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin yetkilisi ... (TCKN: ...) şirketin ticari defterlerini eski fabrikadan yeni taşınacakları ''.../ İzmir'' adresinde bulunan fabrikaya götürmek amacı ile kolileyerek yeni fabrikaya götürdüğünü, 13/09/2023 tarihinde şirketin yeni taşınacağı fabrikaya hırsız girmiş ve bahsi geçen taşınma amacı ile kolinin içerisinde bulunan, müvekkili şirkete ait ticari defterlerin iş bu hırsızlık olayında çalındığını, bu durumun Ulucak Jandarma Karakol Komutanlığı'na 13/09/2023 tarihinde verilen şikayetçi ifade tutanağı ile sabit olduğunu belirterek; müvekkili şirkete ait, ticari defterlerden olan genel kurul toplantı ve müzakere defterleri ve ortaklar pay defterlerinin zayi sebebiyle iptaline, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı şirket yetkilisi 22.02.2024 tarihli duruşmada; "bizim şirketimizin Ankara Asfaltı üzerinden ... de fabrikası vardı. Mal sahibi ile kira sebebiyle anlaşmazlık yaşadığımız için fabrikayı ... -İzmir adresine taşımaya karar verdik. Taşıma esnasında elemanlarımız şirketin kuruluşundan bu yana Genel Kurul Toplantı ve Müzakere defterleri ile ortaklar pay defterlerinin de içinde bulunduğu muhasebe bölümündeki defter ve belgeleri kolileyip yeni fabrikaya götürdüler. Taşınma sebebiyle henüz bir düzen kurulmadığı için ayrı küçük bir bölüme bu kolileri koyduk. Aslında kapının kilidi vardı. Daha sonra fabrikada meydana gelen hırsızılık olayında bu koli hırsızlar tarafından tamamiyle alınıp götürülmüş. Çalışanlar kapıyı açık bırakmışlar. Hırsız sadece koliyi almış bunun dışında fabrikamızda çalınan başka bir şey olmadı." şeklinde beyanda bulunmuştur.
DELİLLER:
1-İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğü Kayıtları
...'nin sicil kayıtları İzmir Ticaret Müdürlüğünden celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğünün cevabı yazısının incelenmesinden, Merkez ... sicil numarasında kayıtlı ...'nin faal olduğu, adresinin .../İzmir olduğu, ortaklarının ... ve ..., şirket temsilcisinin ... olduğu, 30.03.2018 tarihi itibari ile ...' in 20 yıl süre ile münferiden şirketin temsilcisi olarak seçildiği ve yetki süresinin 30.03.2038 tarihinde sona ereceğinin bildirildiği anlaşılmıştır.
2-Vergi Dairesi Kayıtları
Mahkememizce davacı şirket hakkında 14/09/2023 tarihinden önceki dönemde vergi incelemesi için davacıdan ticari defter, faturalar, vergiye esas belgelerinin ibrazının istenip istenmediği, davacı hakkında vergi hukuku veya ticari defter, faturalar vergiye esas belgeleri yönünden herhangi bir soruşturma/inceleme olup olmadığı, davacının ticari defter ve belgelerini neden ibraz etmediği hakkında ne gibi bilgi-belge olduğu, konu ile ilgili başkaca bilgi-belge olup olmadığının araştırılarak bu hususlarla ilgili tüm belge örneklerinin ve varsa vergi tekniği raporlarının mahkememize gönderilmesi istenilmiş müzekkeremize verilen cevaplarından, talep konusu edilen ticari defterlere ilişkin olarak vergi dairesi tarafından ibrazın talep edilmediği, vergi incelemesinin bulunmadığı anlaşılmıştır.
3-Kolluk ifade tutanağı ile Kemalpaşa CBS'nin ... Soruşturma sayılı dosyası
Davacı şirket yetkilisi tarafından Ulucak Jandarma Karakol Komutanlığı'na verilen 13/09/2023 tarihli ifade tutanağı kapsamında .../İzmir adresinde bulunan fabrikaya taşınma esnasında koli içerisinde fabrika binasına bırakılan karar defterinin gece vakti çalındığınından bahisle şikayette bulunduğu, kolluk tarafından mahallinde tespitim yapıldığı, failin tespit edilemediği ve meçhul sanık hakkında fezleke düzenlenerek Kemalpaşa CBS'nin ... Soruşturma sayılı dosyasına gönderildiği anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
6102 Sayılı TTK 82/7 maddesinde, tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin maddede öngörülen hallerde ziyaı halinde zayi belgesi verileceği düzenlenmiş, aynı maddenin 82/1-d maddesinde de, 64. maddenin birinci fıkrasına göre yapılan kayıtların dayandığı belgelerin, tacirin saklamakla yükümlü olduğu belgelerden olduğu öngörülmüş, Kanun'un 64/1 maddesinde de defter tutma yükümlülüğüne dair düzenlemelere yer verilmiştir.
Bilindiği üzere TTK'nın 82/7. maddesinde; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde ziyaa uğrarsa tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren 15 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir." hükmüne yer verilmiştir.
Somut olayda, davacı tarafından şirkete ait fabrika adresinden yeni adres olan .../İzmir adresine taşınma işlemleri gerçekleştirilirken, talep konusu ticari defterlerin de içinde bulunduğu muhasebe bölümüne ait defter ve belgelerin koli içerisine konularak fabrika binasına bırakıldığını, gece vakti gerçekleşen hırsızlık olayı neticesinde kolilerin çalındığını beyanla zayi belgesi verilmesini talep etmiştir. Mahkememizce kolluk tahkikat evrakı celp edilmiş olup incelenen soruşturma dosya kapsamına göre; davacı şirket yetkilisinin ifadesine göre 05/09/2023 tarihi itibariyle davacı şirketin hırsızlık olayının gerçekleştiği mahal olan adrese taşınma işlemlerinin başladığı, şirkete ait genel kurul toplantı ve müzakere defteri ile ortaklar pay defterinin de içinde bulunduğu kolinin fabrika binasına bırakıldığı, gece vakti gerçekleşen hırsızlık neticesinde kolinin çalındığı, meydana gelen hırsızlık olayı ile ilgili olarak kolluk tarafında yapılan araştırma neticesinde olayı kayıt eden kameranın bulunmadığı, yaşanan olayı gören tanık veya tanıkların olmadığının ve failin kim olduğunun tespit edilemediği anlaşılmakla mevcut dosya durumu itibariyle davacı şirketin karar defterinin genel kurul toplantı ve müzakere defteri ile ortaklar pay defterinin hırsızlık sonucu zayi olduğu kanaatine varılmış, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜNE, davacı şirketin genel kurul toplantı ve müzakere defteri ile ortaklar pay defterinin ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE,
2-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 427,60-TL karar ve ilam harcından başlangıçta alınan 269,85 TL peşin harcın mahsubu ile 157,75-TL harcın davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
3-Yapılan harç ve masrafların davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Yapılan giderin avanstan mahsubu ile bakiye kısmın HMK'nın 333. maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, HMK'nın 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesince incelenmek üzere istinaf yolu açık olarak verilen karar açıkça okundu, ana çizgileriyle anlatıldı. 13/06/2024
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı