T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/842 Esas
KARAR NO : 2025/489
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 30/10/2023
KARAR TARİHİ : 22/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı tarafından zorunlu trafik sigortası ile sigortalı, maliki ... Seyahet'e ait ... plakalı araç ile müvekkiline ait ...plakalı aracın 02/05/2023 tarihinde kazaya karıştıklarını, kaza sebebi ile müvekkile ait ... plakalı aracın hasar gördüğünü, kaza neticesinde taraflarca %50-%50 kusur oranı üzerinden kaza tespit tutanağı tutulduğunu ancak müvekkilinin arkasından gelen ve sellektör yapan sigortalı araca yol vermek amacıyla şerit değiştirmeye çalışırken ve tam şeridini terk etmek üzereyken sigortalı aracın sağ ön farının müvekkilin sol stop lambasına çarptığını ve müvekkilin aracını yan döndürdüğünü, sigortalı aracın bu kez de müvekkilin aracına tam ortadan çarptığını, müvekkili aracın 600-700 metre sürüklendikten sonra durabildiğini, müvekkilinin aracına fren yapmaksızın arkadan çarpan sigortalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğunu, kazada tam kusurlu olan aracın , kaza tarihi itibari ile davalı sigorta tarafından ... nolu poliçe ile zorunlu trafik sigortalı olduğunu, hasar sebebiyle davalı sigorta şirketi nezdinde... numaralı hasar dosyasının açıldığını ancak müvekkiline 35.600,00-TL hasar ödemesi yapıldığını, hasar miktarının tespiti amaçlı alınan bilirkişi raporunda hasar bedelinin 97.918,32-TL olarak tespit edildiğini, müvekkil aracının onarımı süresince araç mahrumiyet zararı (kazanç kaybı) doğduğunu, davalı sigorta şirketinin araç mahrumiyet zararı yönünden sorumluluğu bulunmadığın davalı araç maliki ve sürücüsüne müracaat haklarının saklı tuttuklarını, gerçek değer kaybının, pazar koşulları nazara alındığında hasar gören aracın, hasara uğramayan emsaliyle arasında oluşan fark olduğunu kaza sebebiyle müvekkile ait araçta 40.000,00-TL değer kaybı meydana geldiğini beyanla HMK M. 107 uyarınca belirsiz alacak davacı olarak açılan dava kapsamında fazlaya ilişkin müvekkil hak ve alacakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik hasar ve işçilik bedeli olarak 500,00-TL değer kaybı için 500,00-TL olmak üzere 1.000,00-TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, hasar için 737,29-TL, değer kaybı için 531,00-TL eksper rapor ücreti ile birlikte işbu davamızda yapılacak yargılama giderleri ile birlikte vekalet ücretinin de davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkememiz 14.11.2024 tarihli celsesinde hazır bulunan davası asil ... "ben otobanda 3 şeritli yolun sol şeridinde seyir halindeydim. Arkamdan gelen otobüs yol isteyince yol vermek için orta şeride sinyal vererek geçerken yol benim geçişime müsaitti. Kontrollü geçiş yapıyordum. Arkamdan gelen otobüs ben geçişimi tamamlamadan geçmek isteyince benim sol arka stop lambamdan çarptı. Çarpmanın etkisiyle benim aracım dönerek ivmelendim ben sol taraftaki bariyere aracımın ön bölgesi ile çarptım. Otobüs çok hızlı geliyordu herhangi bir fren izi de tespit edilmedi" şeklinde beyanda bulunmuştur.
Dava değerinin belirlenmesi; Davacı vekili 06.03.2025 havale tarihli dilekçesi ile dava dilekçesi ile 500,00-TL olarak talep edilen hasar tazminatı taleplerini 26.307,00-TL arttırarak 26.807,00-TL'ye, 500,00-TL olarak talep edilen değer kaybı tazminatı taleplerini 19.500,00-TL arttırarak 20.000,00-TL'ye çıkardıklarını beyan etmiş, talebe ilişkin harç ikmal edilmiştir.
DAVALININ SAVUNMASININ ÖZETİ:
Davalı...Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın, 2918 sayılı karayolları trafik kanununda öngörülen sürelerde açılmamış olduğundan usulden reddi gerektiğini, davanın belirsiz alacak davası olarak ikame edilemeyeceğinden yargılamanın ilerleyen aşamasında davalı tarafça davanın ıslah edilmesi halinde ıslah edilen kısım bakımından 2 yıllık zamanaşımının dolması söz konusu ise iş bu kısma ilişkin talebin zamanaşımı yönünden reddi gerektiğini,... plakalı aracın müvekkil şirket nezdind 16.04.2023/2024 vadeli,... nolu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkil şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru oranında ve araç başına azami 120.000,00-TL ile sınırlı olduğunu, karşı taraf aracında hasar oluştuğunun müvekkil şirkete ihbarını takiben müvekkili şirketçe hasar dosyası açılarak tayin edilen bağımsız ve uzman eksper marifeti ile inceleme yapıldığını, yapılan inceleme neticesinde 02.05.2023 tarihli trafik kazası nedeniyle davacı aracında oluşan hasar bedelinin 35.400,00-TL olduğu tespit edildiğinden bu miktarın davacı tarafa 15.06.2023 tarihinde ödendiğini, ayrıca değer kaybı bedelinin tespiti amacıyla müvekkili şirket tarafından tayin edilen bağımsız ve uzman eksper marifeti ile inceleme yapıldığını, yapılan inceleme neticesinde 02.05.2023 tarihli trafik kazası nedeniyle davacı aracında oluşan değer kaybı bedelinin 15.869,06-TL olduğu tespit edildiğinden bu miktarın davacı tarafa 28.07.2023 tarihinde ödendiğini, bilirkişi incelemesinde aracın tamirinin ekonomik olup olmadığı hususunun tespit edilmesi gerektiğini, mahkemece bilirkişi marifeti ile yaptırılacak hasar incelemesinde, aracın tamirinin ekonomik olup olmadığının belirlenmesi, aracın tamirinin ekonomik olmadığının anlaşılması halinde, aracın “trafikten çekilme belgesi” alınarak hurdaya ayrılmasını ve bu belgenin ibrazı şartıyla aracın rayiç değerinden hurda bedelinin mahsup edilerek bulanacak tazminat değerinin ödenmesi gerekeceğini, poliçede sigorta bedellerine KDV dahil olduğuna dair bir ifade bulunmadığını, söz konusu kalemin de reddini talep ettiklerini, değer kaybı talebine ilişkin karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları kapsamında genel şartlara göre hesaplama yapılması gerektiğini, davacıya ait aracın davaya konu kazadan önceki tüm hasarlarının tespiti gerektiğini, aracın aynı bölgeden daha önce hasar almış olması halinde değer kaybı oluşmayacağı, karayolları motorlu araçlar zorunlu mali mesuliyet sigortası genel şartlarında teminat dışında kalan haller düzenlendiğini, teminat dışı kalan hallerin var olup olmadığının mahkemece araştırılmasını talep ettiklerini, eksper atama yönetmeliğine aykırı olarak düzenlenen belgeye dayanılarak talep edilen ekspertiz rapor ücretinin reddi gerektiğini, kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi talebinin yasal düzenlemeye aykırı olduğunu beyanla davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
DELİLLER:
1-Trafik kazası tespit tutanağı, kazaya ilişkin fotoğraflar, ehliyet ve ruhsat suretleri
2-Davalı sigorta şirketi nezdindeki hasar dosyası
Davalı sigorta şirketi tarafından sigorta poliçesi ve hasar dosyası Mahkememize sunulmuş, ... nolu poliçeye istinaden açılan ...no.lu hasar dosyası kapsamında davacıya 15.06.2023 tarihinde 35.400,00-TL hasar tazminatı ödemesi,... no.lu hasar dosyası kapsamında 28.07.2023 tarihinde 15.869,06-TL değer kaybı ödemesi yapıldığı bildirilmiş ise de 28.07.2023 tarihinde yapılan 15.869,06-TL değer kaybı ödemesinin sigortalı ... plakalı araç işleteni vekili ...'e yapıldığı anlaşılmış, ödemeye ilişkin dekontlar ibraz edilmiştir.
3-Ekspertiz Raporu
Davalı sigorta şirketi tarafından açılan... no.lu hasar dosyası kapsamında hasara ilişkin eksperden aldırılan 12.06.2023 tarihli ekspertiz raporunda, "Araçta iskontolu 34.542,50-TL yedek parça ve 25.457,50-TL işçilik olmak üzere toplam 60.000,00-TL (KDV Hariç) hasar meydana geldiği" tespitlerinin yapıldığı, değer kaybına ilişkin eksperden aldırılan 18.07.2023 tarihli raporda, ... plakalı aracın sol ön çamurluk (sac),sol arka kapı (kapı sacı),sol arka çamurluk,sol ön kapı (kapı sacı),kısımlarının hasarlanmış olduğu, araçta 31.738,11-TL değer kaybı meydana geldiği, %50 kusur nispetinde hesap edilen tutarın 15.869,06-TL olduğu tespitlerinin yapıldığı anlaşılmıştır.
4- Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtları;
Davacıya ait olup, dava konusu 02.05.2023 tarihli trafik kazası sebebiyle hasarlanarak değer kaybı meydana geldiği belirtilen ... plakalı aracın dava konusu trafik kazasından önceye ilişkin hasar kaydının bulunup bulunmadığı hususunda Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılmış, celp edilen kayıtlardan aracın dava konusu trafik kazasından önce 1 adet hasar kaydının bulunduğu anlaşılmıştır.
5-Trafik Tescil Kayıtları
Davacının, dava konusu kaza sebebiyle oluştuğunu iddia ettiği hasar ve değer kaybının tazminini talep ettiği... plakalı aracına ve dava konusu kazaya karışan davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalı ... plaka sayılı araca ilişkin trafik tescil kayıtları Uyap sistemi üzerinden çıkartılarak dosyamız arasına alınmıştır.
6-Uzman Görüşü Raporu ve Hizmet bedeli faturası
Davacı tarafça Sigorta Eksperi...dan aldırılan ve dosyaya delil niteliğinde ibraz edilen 24.05.2023 tarihli hasarın tespitine ilişkin uzmanlık raporunda; ... plaka sayılı araçta 47.981,63-TL yedek parça ve 35.000,00-TL işçilik olmak üzere KDV dahil toplam 97.918,32-TL hasar meydana geldiği tespitlerinin yapıldığı,
06.07.2023 tarihli değer kaybının hasarın tespitine ilişkin uzmanlık raporunda; kaza öncesi 2. El piyasa değeri 750.000,00-TL olan tespit konu ... plaka sayılı aracın kaza sonrası piyasa rayiç değerinin 710.000,00-TL olduğu, araçta 40.000,00-TL değer kaybı meydana geldiği tespitlerinin yapıldığı anlaşılmış, rapor bedellerine ilişkin faturaların ibraz edildiği anlaşılmıştır.
7- ATK raporu
Mahkememizce, meydana gelen trafik kazasında tarafların kusur oranlarının tespitine yönelik İzmir Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden aldırılan 01.07.2024 tarihli raporda;
- Davacı sürücü... sevk ve idaresindeki kamyonet ile gece vakti otoyolda seyri sırasında yola gereken dikkat ve özeni göstermesi, görüş ve hareket alanını kontrol altında bulundurması, olay mahalline geldiğinde sola şerit değiştirme manevrasına başlamadan önce katılacağı sol şeritte gerisinde seyir halinde bulunan araç trafiğine dair gerekli ve yeterli kontrolleri yapması, dava dışı sürücü idaresindeki otobüse ilk geçiş hakkını vermesi gerekirken bahsedilen bu hususlara riayet etmediği, kontrolsüzce yaptığı şerit değiştirme manevrasıyla dava dışı sürücü idaresindeki otobüsün seyir şeridini kapatarak kazaya sebebiyet verdiği anlaşılmakla, meydana gelen olayda %100 oranında asli kusurlu olduğu,
- Sürücü ..., sevk ve idaresindeki yolcu otobüsü ile gece vakti otoyolda seyir halinde iken olay mahalline geldiğinde ön ilerisinde orta şeritte ilerlemekte iken sol şeride yönelen davacı sürücü idaresindeki kamyonete çarptığı anlaşılmakla, meydana gelen olayda atfı kabil kusuru bulunmadığı, rapor edilmiştir.
8- Hasar ve değer kaybı tespitine ilişkin bilirkişi raporu
ii)Mahkememizce, davacıya ait... plaka sayılı araçtaki hasar ve değer kaybının tespitine yönelik araç hasar ve değer kayıpları konusunda uzman Makine Mühendisi bilirkişiden aldırılan 23.03.2024 havale tarihli raporda özetle;
Kazaya karışan araçlara orijinal parça takılması gerektiği, hasar tespit raporlarında parça fiyatlarının kazaya en yakın parça fiyatların alındığı, sigorta eksperi tarafından bazı parçaların kazaya yakın alındığı bazı parçaların kazadan önceki fiyatlarının alındığı bazı parçaların da yan sanayi fiyatları alındığının görüldüğü, davacı eksperi tarafından alınan yedek parça fiyatlarının kaza tarihinden yaklaşık 2 ay sonra 10.07.2023 tarihindeki fiyatlar esas alındığından yedek parça fiyatlarının yüksek çıktığını, İşçilik fiyatları servis ile eksper arasında karşılıklı olarak belirlendiğinden sigorta eksperi tarafından belirlenen fiyatlar alındığını, yedek parçalara ve işçiliklere uygulanan iskontonun kabul edilmediğini, yapılan tespit ve incelemeler neticesinde davacı aracında ki toplam hasarın kdv dahil 84.813,84 TL olarak hesaplandığı,
Davacı aracın... plakalı olarak 28.06.2021 tarihinde tek taraflı kazaya karıştığı ve davacı aracın sağ ön kısmından aldığı darbe ile ön tampon, ön panjur, sağ park sensörü, ön tampon demiri, motor kaputu, sağ ön çamurluk kısmından hasarlandığının görüldüğü,
Davacı aracın ilk kazası ile son kazası arasında bazı parçaların aynı olmadığının görüldüğü,
Davacı aracın değer kaybına sebebiyet veren parçalarının, sol ön çamurluğun değişimi, sol arka kapı, ve sol arka çamurluğun onarılması ve bu parçaların boyanması işlemleri olduğu, kaza tarihi itibari ile aracın ksko değerinin 545.624 TL olduğu ,
Davacı aracında değer kaybı ile birlikte toplam hasarın = 84.813,84 + 40.000 = 124.813,84 TL olarak hesaplandığı, kaza tarihi itibari ile ZMMS sigortası limitinin araç başına 120.000 TL olduğu, davacı kazada %50 kusurlu olduğundan davalı sigortanın davacıya ödeyeceği hasar bedeli = 124.813,84/2 = 62.407,00 TL olacağı, davalı sigorta tarafından davacıya 35.600 TL ödendiğinden hasardan geriye kalan 26.807 TL bedelin ödenmesinden davalı sigortanın sorumlu olduğu görüş ve kanaatine varıldığı, rapor edilmiştir.
9- Keşif ve Bilirkişi Raporu
Mahkememizce taraf beyan ve itirazları doğrultusunda, tüm dosya kapsamı göz önünde bulundurularak davaya konu trafik kazası sebebiyle kazaya karışan tarafların kusur durumunun tespiti için trafik kazalarında kusur alanında uzman bir bilirkişi refakate alınarak mahallinde keşif icra edilerek rapor aldırılması için Adana Nöbetçi ATM'ye talimat yazılmıştır.
Adana ...Asliye Ticaret Mahkemesince 19.12.2024 tarihinde mahalde yapılan keşif sonrası Adli Trafikçi bilirkişi tarafından Mahkememize sunulan 20.02.2025 havale tarihli raporda özetle;
Davaya konu kazanın meydana geldiği taşıt yolu üzerinde, kazaya etken oluşturacak görünürlüğü ve görüşü engelleyici her hangi bir olumsuzluğun olmadığı kazanın gece karanlığında meydana geldiği, kaza mahalli ve çevresinde aydınlatmanın olduğu
Kazanın TAG Otoyolu içerisinde, Adana'dan, Mersin istikametine, Şambayatı mevkinde meydana geldiği, taşıt yolunun üç şeritli olduğu ve taşıt yolunun genişliğinin ise 10.5 metre olduğu, kaza mahallinde azami hız limitinin 130 kilometre olduğunun tespit edildiği,
Dosya içerisindeki belge, beyanlardan ve kaza mahallinde yapılan incelemeden tespitle, sürücü ...t'in, akış hızı yüksek olan üç şeritli olan taşıt yolunda orta ve sol şeridi kullanarak seyir halinde olduğunun anlaşıldığı,
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 56. maddesinde şerit izleme kurallarından bahsedildiği, sürücü ...'in kaza esnasında iki şeridi birden kullanarak seyir halinde olduğunun anlaşıldığı, sürücü ...'ın sol şeritten seyir halinde iken önünde sol ve orta şeridi kullanarak seyir halinde olan aracı sollamaya çalıştığının anlaşılmakta olduğu,
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 54. maddesinde ve aynı kanuna bağlı yönetmeliğin 103. maddesinde geçme kurallarından bahsedildiği, sürücü ...'ın kaza esnasında önünde seyir halinde olan aracın iki şeridi birden kullanmasına rağmen bu aracı geçmeye çalıştığı,
... plakalı kamyonet sürücüsü ...'in 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 56/a-1 (Sürücülerin; iki şeridi birden kullanmaları.) maddesini ihlal ederek akış hızı yüksek olan taşıt yolunda sol ve orta şeridi birlikte kullanarak seyir halinde olduğu, kazanın meydana gelmesinde %50 oranında kusurlu olduğu,
... plakalı otobüs sürücüsü ...'ın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 54. maddesi ile aynı kanuna bağlı yönetmeliğin 103/a-4 (Sürücülerin önlerinde giden bir aracı geçmeleri için; geçişin, geçilen araçlar için bir güçlük yaratmayacak şekilde ve araçların bu geçişe uygun durumda bulunması mecburidir.) maddesini ihlal ederek önünde seyir halinde olan aracı kullandığı şeridin tam olarak boş olmamasına rağmen geçmeye çalıştığı, kazanın meydana gelmesinde %50 oranında kusurlu olduğu rapor edilmiş, rapor ekinde kaza yerine ait krokilerin ve fotoğrafın ibraz edildiği anlaşılmıştır.
10- İTÜ Bilirkişi Heyeti Raporu
Dosyamız kapsamında alınan ATK Trafik İhtisas Dairesi raporu ile Adana ATM'den keşfen talimat yoluyla Adli Trafikçi bilirkişiden aldırılan raporlar arasında çelişki meydana geldiğinden, davaya konu 02.05.2023 tarihli trafik kazasında tarafların kusur durumlarını tespit eden çelişkileri giderir nitelikte İTÜ'de görevli 3 kişiden oluşan kusur konusunda uzman akademisyen bilirkişi heyetinden aldırılan 21.04.2025 havale tarihli raporda özetle;
Dosya kapsamında mevcut veriler doğrultusunda; sürücü ...'ın yönetimindeki... plakalı otobüs ile en sol şerit üzerinde seyir etmekte olduğu sırada önünde seyir etmekte olan ve kısmen en sol şerit kısmen orta şerit üzerinde seyirine devam eden kamyoneti fark ettiğinde yavaşlaması ve en sol şeridin tam olarak boşalmasını beklemesi gerekir iken önünde seyir halinde olan aracı kullandığı şerit tam olarak boş olmamasına rağmen geçmeye çalıştığı anlaşılmak ile KYTK’nun 54. maddesi ile aynı kanuna bağlı yönetmeliğin 103/a-4 maddesinde belirtilen “Sürücülerin önlerinde giden bir aracı geçmeleri için; geçişin, geçilen araçlar için bir güçlük yaratmayacak şekilde ve araçların bu geçişine uygun durumda bulunması mecburidir.” kuralına aykırı davrandığı için kazada %50 oranında kusurlu olduğu,
Davacı sürücü ...' in yönetimindeki ... plakalı kamyonet ile seyir etmekte olduğu sırada yüksek trafik yoğunluğu olan üç şeritli bir taşıt yolunda sol ve orta şeridi birlikte kullanarak seyir halinde olduğu anlaşılmak ile KYTK’nun 56/a-1 maddesinde belirtilen “Sürücülerin; iki şeridi birden kullanmaları yasaktır" kuralını ihlal etmiş olduğundan kazanın meydana gelmesinde %50 oranında kusurlu olduğu,
Dava konusu... plaka sayılı aracın dava konusu kaza neticesinde ayna muhafaza kapağı, sol ön amortisör, sol arka kapı çıtası, sürgülü kapı orta ray, sol ön kapı çıtası, sol ön aks rulman set, sol ön sis far çerçeve, marşbiyel, basamak tk., sol rot başı, ön tampon ön, tampon demiri, tampon takviye demiri, sensör yuvası, kaput takozu, sol arka tamp braketi, sol sol ön lastik, sol ön çamurluk, sol ön üst çamur sacı sol çamur davlumbazı, sol stop, tampon alt muhafaza, ön tampon nikelajı, arka tamponun hasar görmüş olduğu, toplam hasar tutarının yedek parça, kaporta ve boya işçilikler dahil olmak üzere KDV dahil 84.813 TL
Davacı aracın değer kaybına sebebiyet veren parçaların, sol ön çamurluğun değişimi, sol arka kapı, ve sol arka çamurluğun onarılması ve bu parçaların boyanması işlemleri olduğu, kaza tarihi itibari ile aracın kasko değerinin 545.624 TL olduğu, kaza tarihinde dava konusu aracın hasarsız eşdeğerinin ikinci el piyasa satış fiyatının 690.000-TL olduğu, araç onarıldıktan sonra kaza tarihinde ikinci el piyasa satış fiyatının ise 650.000-TL olduğu buna göre araçta meydana gelen değer kaybının 40.000-TL olarak hesaplandığı,
Davacının toplam zararının 84.813 TL +40.000TL= 124.813 TL olduğu, davalının ödemek ile mükellef olduğu tutarın ise kusur indirimi sonrası 62.406.5 TL olduğu, davalı sigorta şirketi 35.600 TL'lik bir tutarı davacıya ödemiş olduğundan bakiye tutarın 26.807 TL olarak hesaplandığı, rapor edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava açılmadan önce başvuru şartının yerine getirilmediği iddiası yönünden:
KTK'nın 97.maddesi "Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir." şeklindedir. Davacının bu kapsamda dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine başvurduğu, madde metninde başvuru sırasında hangi belgelerin sunulacağına ilişkin bir hükmün bulunmadığı sabit olduğundan davalı Türkiye Sigorta A.Ş. vekilinin gerekli belgelerle başvurulmadığı gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğine ilişkin itirazlarına itibar edilememiştir. (Emsal olarak; Yargıtay 4. HD'nin 25/10/2021 tarih 2021/4498 E. 2021/7405 K. Sayılı kararı )
Zamanaşımı def'i yönünden;
Davalı tarafça zamanaşımı definde bulunulmuş ise de, talep sonucu, dava dilekçesinde bulunması gereken zorunlu unsurlardandır. Ancak maddi hukukta alacaklının bazı hallerde alacağının miktarını tam olarak belirlemesi mümkün değildir. Alacağın miktarını tam olarak belirleyemeyen davacının dilekçesinde talep sonucunu tam olarak belirtmesi kendisinden beklenmemelidir. İşte bu düşünce ile HMK'nun 107. maddesinde yapılan düzenleme gereği belirsiz alacak davası açma hakkı getirilmiş ve uygulamadaki aksaklıkların giderilmesi amaçlanmıştır. Somut olayda davacının dava dilekçesi içeriğinden ve davanın konusuna göre açmış olduğu davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığı sabittir. Belirsiz alacak davasının açılması ile tüm alacak için zamanaşımı süresi kesilmiş olmaktadır. Dolayısıyla belirsiz alacak davasında ıslah değil alacağın belirli hale getirilmesi hali mevcut olup yapılan bu arttırım da zamanaşımına tabi değildir.
Davanın Esası Yönünden:
Dava, trafik kazası nedeniyle davacıya ait araçta oluştuğu iddia edilen bakiye hasar bedeli ile değer kaybının tazmini istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, 12/05/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazasında tarafların kusur durumlarının ne şekilde olduğu, davalı sigorta şirketi tarafından dava tarihinden önce yapılan ödemelerin davacının gerçek zararını karşılayıp karşılamadığı, davacının bakiye hasar bedelinin ve bakiye değer kaybının tazmini talebi ile faiz talebinin yerinde olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
Dava konusu trafik kazasının, 02/05/2023 günü saat 21:35 sıralarında sürücü ... sevk ve idaresindeki... plakalı otobüs ile Adana istikametinden, üç şeritli olan otobanın sol şeridini takiben, Mersin istikametine doğru seyir halinde iken kaza yeri olan Şambayatı mevkine geldiği esnada. kendisi aynı istikametten gelen ve önünde yine Mersin istikametine doğru sol şeridi ve orta şeridi birlikte kullanarak seyir halinde olan sürücü ...'in sevk ve idaresindeki... plakalı kamyoneti geçmek istediği esnada aracının sağ ön köşe kısımlarıyla, sürücü ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı kamyonetin sol yan kısımlarına çarparak önünde sürüklemesi ve... plakalı kamyonetinde ön kısmı ile demir bariyerlere çarpması neticesinde meydana geldiği;
Açıklanan oluş şekliyle gerçekleşen kazada, sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki... plakalı otobüs ile en sol şerit üzerinde seyir etmekte olduğu sırada önünde seyir etmekte olan ve kısmen en sol şerit kısmen orta şerit üzerinde seyirine devam eden kamyoneti fark ettiğinde yavaşlaması ve en sol şeridin tam olarak boşalmasını beklemesi gerekir iken önünde seyir halinde olan aracı kullandığı şerit tam olarak boş olmamasına rağmen geçmeye çalıştığı olayda KTK’nun 54. maddesi ile aynı kanuna bağlı yönetmeliğin 103/a-4 maddesinde belirtilen "Sürücülerin önlerinde giden bir aracı geçmeleri için; geçişin, geçilen araçlar için bir güçlük yaratmayacak şekilde ve araçların bu geçişine uygun durumda bulunması mecburidir." kuralını ihlal ettiği anlaşıldığından %50 oranında etken kusurlu olduğu,
Davacı sürücü ...'in yönetimindeki...plakalı kamyonet ile seyir etmekte olduğu sırada yüksek trafik yoğunluğu olan üç şeritli bir taşıt yolunda sol ve orta şeridi birlikte kullanarak seyir halinde olduğu anlaşıldığından KTK’nun56/a-1 maddesinde belirtilen "Sürücülerin; iki şeridi birden kullanmaları yasaktır" kuralını ihlal ettiği anlaşıldığından %50 oranında etken kusurlu olduğu, mahallinde keşif icrası sonrası Adli Trafikçi bilirkişiden aldırılan rapor ile kusur raporları arasında oluşan çelişkileri giderir yönde İTÜ bilirkişi heyetinden aldırılan rapor doğrultusunda Mahkememizce değerlendirilmiştir.
Kazanın oluşumuna %50 oranında etken kusuruyla sebebiyet veren...plakalı araç, davalı sigorta şirketi nezdinde kaza tarihini de kapsar şekilde ZMSS poliçesi ile sigortalıdır.
Yukarıdaki izah şeklinde meydana geldiği anlaşılan trafik kazasında, %50 oranında kazaya etken kusuru bulunan davacıya ait... plakalı aracın hasar gördüğü, olayda... plakalı araç sürücüsünün %50 oranında etken kusurlu olduğu,... plakalı araç sürücüsünün %50 oranında etken kusurunun bulunduğu, denetime ve hüküm kurmaya elverişli 24/06/2024 havale tarihli bilirkişi raporlarında tespit edildiği üzere, olayda davaya konu... plakalı davacıya ait aracın ayna muhafaza kapağı, sol ön amortisör, sol arka kapı çıtası, sürgülü kapı orta ray, sol ön kapı çıtası, sol ön aks rulman set, sol ön sis far çerçeve, marşbiyel, basamak tk., sol rot başı, ön tampon ön, tampon demiri, tampon takviye demiri, sensör yuvası, kaput takozu, sol arka tamp braketi, sol sol ön lastik, sol ön çamurluk, sol ön üst çamur.saçı sol çamur davlumbazı, sol stop, tampon alt muhafaza, ön tampon nikelajı, arka tamponundan darbe alarak hasarlandığı, araçta onarıma ilişkin yedek parça, kaporta ve boya işçilikler olmak üzere KDV dahil 84.813,00-TL hasar meydana geldiği tespit edilmekle, Yargıtay içtihatları doğrultusunda dava konusu aracın rayiç değeri/hasar toplamı dikkate alındığında pert - total şartlarının oluşmadığı ve aracın mevcut hali ile tamirinin teknik ve ekonomik açıdan uygun olacağı, davalı sigorta şirketinin hasar bedeline ilişkin sorumluluğunun kaza tarihindeki teminat limiti olan 120.000,00-TL ile sınırlı olacağı, kazanın poliçe teminat süresi içinde meydana geldiği anlaşılmıştır.
Yargıtay'ın yerleşmiş kararlarında belirtildiği üzere davalı sigorta şirketi ile anlaşmalı ya da yetkili servisleri arasında yapılan anlaşmalara göre iskonto uygulanması davacıyı bağlamayacak olup, davalı tarafın iskonto indirimi yapılmadan davacının gerçek zararından sorumlu olduğu, sigorta şirketi poliçeden kaynaklanan tazmin borcunu yerine getirirken gerçek zararı ödemekle yükümlü olduğundan, aracın onarımı yapılsın ya da yapılmasın onarıma ilişkin fatura olsun ya da olmasın hasar bedeli üzerinden hesaplanan KDV'yi de zarar görene ödemek zorunda olduğu değerlendirilerek, Mahkememizce hükme esas alınan bilirkişi raporu uyarınca 35 BFT 650 plaka sayılı araçta KDV dahil 84.813,00-TL hasar meydana geldiği kabul edilmiştir.
Yargıtay... HD'nin ...Karar 31/05/2023 tarihli kararında, "TBK 51 ve 52. maddelere göre nihai tazminatı belirlemedeki indirimler; 1-Trafik kazasının oluşumunda zarar görenin kusuru varsa (birlikte kusur) bu oranda indirim yapılması, 2-Hatır taşıması varsa TBK 51 ve KTK 87. maddeleri uyarınca indirim yapılması, Zarar görenin olayın oluşumunda etkili olmamakla beraber zararın oluşumunda veya artmasında kusuru varsa(müterafik kusur) kalan tazminattan bu sebeple indirim yapılması biçiminde olmalıdır. (...) Somut olayda; davacıya davadan önce davalı tarafından kısmi ödeme yapılmıştır. Uyuşmazlık Hakem heyetince hesaplanan tazminattan, davadan önceki ödeme güncellenerek düşülmüş, bundan sonra da müterafik kusur indirimi ve hatır taşıması indirimi yapılarak tazminata hükmedilmiştir. Yukarıdaki açıklamalar ışığında hesaplanan tazminattan önce hatır taşıması indirimi, sonrasında müterafik kusur indirimi yapılıp, daha sonra güncellenen ödemenin düşülmesi gerektiğinden, kararın bu kısım yönünden de bozulması gerekmiştir." şeklinde belirtildiği üzere somut olayda davacının talep edebileceği tazminatın hesaplanmasında önce davacının kusuru oranında indirim yapıldıktan sonra davalı tarafında yapılan kısmi ödemenin mahsubu gereklidir.
Davacının aracında meydana gelen hasar bedeli olan 84.813,00-TL üzerinden davacının kusuru olan %50 oranında indirim yapıldıktan sonra akabinde davalı sigorta şirketi tarafından dava tarihinden önce 15.06.2023 tarihinde yapılan 35.400,00-TL hasar ödemesinin mahsup edilmesi neticesinde davacının talep edebileceği bakiye hasar tazminatının 7.006,92-TL olduğu kabul edilmiştir.
Davacının değer kaybı tazminatı talebi yönünden, bilirkişi raporunda hesap edilen değer kaybının Yargıtay içtihatları doğrultusunda aracın hasarsız halinin ikinci el piyasa değeri ile hasarlı halinin serbest piyasadaki ikinci el değeri arasındaki farka göre hesaplandığı ve Mahkememizce hükme esas alınan bilirkişi raporu uyarınca,... plakalı davacıya ait aracın 02.05.2023 riziko tarihi itibarıyla ikinci el piyasa rayicinin ortalama olarak 690.000,00-TL olduğu, aracın kaza neticesinde sol ön çamurluk ve sol arka kapı kısımlarından darbe alarak hasarlandığı, aracın onarım ve boya işlemlerine maruz kaldığı, aracın onarım sonrası 2.el piyasa değerinin 650.000,00-TL olduğu ve dava konusu olaya bağlı olarak araçta piyasa rayiçlerine göre 40.000,00-TL değer kaybı meydana geldiği kabul edilmiş, davalı vekilince her ne kadar dava tarihinden önce açılan hasar dosyası kapsamında davacı tarafa 28.07.2023 tarihinde 15.869,06-TL değer kaybı ödemesi yapıldığı beyan edilmiş ise de yapılan ödemenin sigortalı... plakalı araç işleteni vekili...e yapıldığı tespit edildiğinden bu savunmaya itibar edilmemiş, davacının aracında meydana gelen değer kaybı bedeli olan 40.000,00-TL üzerinden davacının kusuru olan %50 oranında indirim yapıldığında davacının talep edebileceği değer kaybı tazminatının 20.000,00-TL olduğu kabul edilmiştir.
Bu suretle belirlenen bakiye hasar bedeli ve değer kaybı tazminatının temerrüt tarihi olarak takdir edilen (davacı tarafından davalı sigorta şirketine yapılan başvurunun tebliğ tarihi olan 24/07/2023 + 8 işgünü) 03/08/2024 tarihinden itibaren sigortalı aracın vasfı da gözetilerek işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
Davacının talep konusu ettiği 737,29-TL hasar tespiti uzman görüş rapor ücreti ile 531,00-TL değer kaybı uzman görüş rapor ücreti makul olmakla, talebin yargılama giderleri kısmında hüküm altına alınmasına karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, 7.006,92-TL bakiye hasar bedeli ile 20.000,00-TL değer kaybı tazminatının temerrüt tarihi olarak takdir edilen 03/08/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 1.844,84-TL karar ve ilam harcından peşin harç olarak alınan 269,85-TL ile ıslah harcı yatırılan 800,00-TL harcın mahsubu ile bakiye 774,99-TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-7155 sayılı yasanın 19/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23.maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince İzmir Arabuluculuk Bürosunun... başvuru nolu dosyası ile taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti sonunda, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine tarafından karşılanan 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin 1.800,19-TL'sinin davalı... Sigorta A.Ş.'den, 1.319,81-TL'sinin davacıdan yargılama gideri olarak alınarak Hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafça peşin harç için yapılan 269,85-TL ile ıslah harcı olarak yatırılan 800,00-TL olmak üzere toplam 1.069,85-TL'nin yargılama giderlerine dahil edilmeksizin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davanın red ve kabul edilen bölümleri orantılı olarak nazara alınarak işbu dosyada davacı tarafından yapılan 31.285,40-TL (tebligat+posta+bilirkişi ücreti+ATK rapor ücreti+keşif harcı+başvurma harcı) ile 531,00-TL değer kaybı uzman görüş rapor ücreti ve 737,29-TL hasar tespiti uzman görüş rapor ücreti olmak üzere toplam 32.553,69-TL yargılama giderinden davanın kabul ve red edilen miktarı üzerinden hesaplanan 18.782,96-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki AAÜT gereğince dava değeri üzerinden hesaplanan 27.006,92-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı... Sigorta A.Ş. Kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki AAÜT gereğince bakiye hasar tazminatı davasının reddedilen bölümü üzerinden hesaplanan 19.800,08-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak adı geçen davalıya verilmesine,
8-Karar kesinleştiğinde ayrıca karar yazılmaya gerek görülmeden artan gider avansının ilgilisine iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, HMK'nın 341/2. maddesi uyarınca kesin olarak verilen karar açıkça okundu, ana çizgileriyle anlatıldı. 22/05/2025
Katip ...
eimza
Hakim ...
E imza