T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/859 Esas
KARAR NO: 2024/617
DAVA: Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/11/2023
KARAR TARİHİ: 05/09/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 25.01.2022 tarihli makine satış sözleşmesi akdedildiğini, sözleşme gereğince makinelerin satışı ve toplamda 850.000 TL + KDV ödenmesi konusunda anlaşıldığını, müvekkili şirketin üzerine düşen edimleri eksiksiz olarak ifa ettiğini ve ödemeleri yaptığını, 2 çeşit kapak besleme kapatma özellikli makinelerden birinin 1 ay içinde müvekkiline teslim edildiğini, kalan iki adet makineden biri olan 2 çeşit kapak besleme kapatma özellikli makinelerden biri teslim süresi geçtikten çok sonrasında 8 ay sonra teslim edildiğini, diğer 1 adet 1 çeşit kapak besleme kapatma özellikli makinenin ise müvekkiline hiçbir şekilde teslim edilmediğini, iş bu makineler, sözleşmede yer alan otomatik besleme tavası ile taşıma bandı arası haberleşme olmadığından, ambalaj hava temizleme ünitesi ile dolum başlıkları arası haberleşme olmadığından senkronize bir şekilde çalışmadığını, plastik & aliminyum kapak ünitesinde otomatik vibrasyon çalışmadığını, kapakların elle müdahale edilip şişenin üzerine koyulduğunu, otomatik çakma ve aliminyum vidalama ünitesinde aliminyum vidalama özelliği bulunmadığını, 2 yönlü etiketleme makinasının eksiklerinin olduğunu, 4 adet yay milinin makinanın üzerinde olmadığını, etiketleme üzerine 3 satır yazıcının teslim edilmediğini, toplama tepsisinin motoru olmadığından çalışmadığını, makinelerin otomatik dolum makinesi olarak alındığını fakat üniteler arasında bir haberleşme olmadığından her ünitenin başında bir çalışan ile kullanılabildiğini ve makinelerin yarı otomatik makine gibi kullanıldığını, müvekkili tarafından davalı şirkete iş bu hususlar ve tüm makinelerin hemen teslim edilmesi gerektiğinin derhal ve defalarca iletildiğini, konu eksik ve ayıpların düzeltileceği süresinde teslim yapılacağı davalı şirket tarafından müvekkiline defalarca iletilse de sözleşmeye aykırılıkların yerine getirilmediğini, davalı şirkete Karşıyaka... Noterliği ... Yev. No ve 16.12.2022 tarihli ihtarnamesi gönderildiğini, davalı şirket tarafından Kartal .... Noterliği ... Yev No ve 21.12.2022 tarihli ihtarname ile cevap verildiğini, devamında müvekkili şirket tarafından gönderilen Karşıyaka .... Noterliği ... Yev. No ve 27.12.2022 tarihli ihtarnamesi ile cevap verildiğini, davalı şirket tarafından müvekkili şirkete 30.12.2022 tarihinde 142.000 TL ödeme yapıldığını, davalı şirket ihtarından ve kabul anlamına gelmemek kaydıyla eksik ödemesinden de anlaşılacağı üzere, davalı şirket sözleşmeye aykırı davranışlarını zaten kabul ettiğini, davalı tarafından teslim edilmeyen makine nedeniyle müvekkili şirketin davalıya yaptığı ödeme nedeniyle zarara uğradığını, aynı nitelikte ürünün güncel bedelinin kur farkı ve enflasyon gibi nedenlerle yükselmesinden dolayı zarara uğradığını, müvekkili tarafından arabuluculuk başvurusu yapılmış ise de anlaşma sağlanamadığını belirterek, sözleşmeye aykırı olarak müvekkili şirkete teslim edilmeyen makine nedeniyle; aynı makinenin satın alınmak istenmesi durumunda kur farkı ve enflasyon gibi sebeplerle güncel bedelin yükselmesi dolayısıyla oluşan zarar başta olmak üzere, oluşan tüm müspet zararlar olarak, şimdilik fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, 5.000 TL' nin temerrüt tarihinden işleyecek ticari avans faizi ile birlikte tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... vekili cevap dilekçesi ile özetle; davalı taraf genel hükümlere tabi olduğundan yetkili mahkemenin müvekkilinin ikametinin bulunduğu yer mahkemesi olan İstanbul Anadolu Mahkemeleri olduğunu, bu nedenle yetkisizlik yönünden davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini, davacı ticari hayatta uğradığı zararı bildiğinden belirsiz alacak davası açmasında hukuki bir yarar bulunmadığından davanın usul eksikliğinden reddi gerektiğini, davacının arıza olduğunu iddia ettiği makinenin 2020 senesinde aralarında sözleşme olmadan satın alınan makine olduğunun fark edildiğini, davalının müvekkili tarafından üretilen makineyi hak ettiği fiyatın çok üzerinde Tunus firmasına makinanın olmayan özellikleri sanki varmış gibi sattığını öğrendiklerini, davacının ahlak dışı ticaretinden dolayı müvekkilini sorumlu tutmak istemesinin kabul edilmeyeceğini, bu nedenle arada sözleşmesi olmadan kendi rızaları ile satın alınan makineyi de 25.01.2022 tarihinde imzalanan sözleşme içerisine sokulmaya çalışılması usule ve ahlaka aykırılık olacağını, davacı firma ile müvekkili arasında imzalanan 25.01.2022 tarihli sözleşmede yer alan 3 adet makinenin 2 tanesinin tam çalışır vaziyette teslim edildiğini, müvekkilinin sadece makineyi teslim ettiğini, kurulum veya kullanım aşamasında müvekkilinin bulunmadığını, taraflar arasında yapılan ihtarlar da incelendiğinde müvekkilinin bir adet makineyi teslim edemediğini kabul ettiğini, makinenin ücretini davacı firmaya iade ettiğini, ihtarlarda ve dava dilekçesinden de görüleceği üzere müvekkilinin arızalı ürün var ise müvekkiline iade edilmesi, gerekli kontroller yapıldıktan sonra fatura bedelinin 7 gün içerisinde iade edilebileceğinin dile getirildiğini, davalının her hangi bir makineyi göndermediğini, iş bu haksız davayı ikame ettiğini, çünkü 25.01.2022 tarihinde imzalanan sözleşmeye binaen teslim edilen makinelerde hiçbir eksiklik arıza veyahutta sözleşmeye aykırılık bulunmadığını, davacının ikame etmiş olduğu hukuka ve ticari hayata aykırı iş bu davanın reddi gerektiğini, fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile öncelikle mahkemenin yetkisizliğine, haksız ikame edilen davanın usul ve esastan reddine ve tüm yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, eser sözleşmesine dayalı olarak karşı tarafça edimin ifa edilmediği iddiasıyla oluştuğu belirtilen zararın tazmini istemine yönelik davadır.
HMK 116. maddesinde ilk itirazlar düzenlenmiştir. İlk itirazlardan biri de kesin yetki kuralının bulunmadığı hallerde yetki itirazıdır. Aynı yasanın 117. maddesinde ilk itirazların hepsinin ileri sürülmesinin zorunlu olduğu, aksi halde dinlenemeyeceği ve ilk itirazların dava şartlarından sonra ön sorunlar gibi incelenip karara bağlanacağı hüküm altına alınmıştır.
Davalı tarafça süresinde sunulan cevap dilekçesinde; yetkili yer mahkemesi de bildirilerek usulüne uygun şekilde yetki itirazında bulunulmuştur.
HMK 6. Maddesi uyarınca genel yetkili mahkeme davalının davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir.
HMK 10.maddesine göre; "Sözleşmeden doğan davalar, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabilir."
HMK nın 17. Maddesinde;" Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında dogmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır."
TBK'nun 89/2. maddesi uyarınca, borcun ifa yeri taraflarca kararlaştırılmadıkça parça borçlarında sözleşmenin kurulduğu sıradaki borç konusunun bulunduğu yer sözleşmenin ifa yeridir.
Bu açıklamalar kapsamında somut olayın ve bu kapsamda yetki itirazının değerlendirilmesinde; uyuşmazlığın eser sözleşmesine dayalı olduğu, davalının yerleşim yerinin İstanbul Pendik olduğu, davalının süresinde sunduğu cevap dilekçesinde seçimlik yetkili mahkemeyi de belirterek usulüne uygun yetki itirazında bulunduğu, davacı tarafça dosyaya sunulan sözleşmede taraflarca yetkili yer belirlenmediği gibi sözleşmenin ifa yerinin de belirlenmediği, buna göre HMK'nın yetkiye ilişkin hükümlerinin değerlendirilmesi sonucunda davada davalının yerleşim yeri mahkemesi olan İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yetkili olduğu, İzmir Mahkemeleri seçimlik yetkili mahkeme olmadığından davalının yetki itirazının kabulü ile yetkili mahkemenin İstanbul Anadolu Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunun tespitine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmakla, Mahkememizin yetkisizliğine ve yetkili mahkemenin İstanbul Anadolu Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi olduğuna karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi ayrıntılı kararda açıklanacağı üzere;
1-6100 Sayılı HMK'nun 114/1-ç ve 115/2 maddeleri uyarınca davanın usulden REDDİNE, Mahkememizin YETKİSİZLİĞİNE,
2-Yetkili Mahkemenin İSTANBUL ANADOLU ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ OLDUĞUNA,
3-Karar kesinleşince ve talep halinde dosyanın yetkili İstanbul Anadolu Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine,
4- 6100 sayılı HMK'nın 20. Maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden itibaren 2 hafta içerisinde dosyanın yetkili Mahkemeye gönderilmesinin talep edilmemesi halinde dosyanın resen ele alınarak davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesine, (ihtarat yapıldı)
5-Yargılama giderlerinin yetkili mahkemece değerlendirilmesine ve ancak davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi halinde ise şartlar oluşacağından yargılama giderlerinin mahkememizce değerlendirilmesine,
Dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin E-duruşma yolu ile yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İzmir Bölge Adliye mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 05/09/2024
Katip ...
E-imzalıdır.
Hakim ...
E-imzalıdır.