T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/90 Esas
KARAR NO: 2024/255
DAVA: Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 01/02/2023
KARAR TARİHİ: 28/03/2024
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 02/10/2022 tarihinde İzmir İli Bornova İlçesi Atatürk Mahallesi ... plakalı araç ile ...aracın çarpışmaları neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen trafik kazasının oluşumunda... plakalı aracın %100 kusurlu olduğu,... plakalı aracın ise kusurunun olmadığının tespit edildiğini, Mahkeme nezdinde gerçekleştirilecek kusur incelemesi ile de maddi hasarlı trafik kazasında mevcut kusur durumları netlik kazanacağını, 02/10/2022 tarihli kaza neticesinde müvekkilin aracında meydana gelen değer kaybının tespiti için eksperden aldırılan raporda da görüleceği üzere müvekkilin aracında 45.000,00 TL değer kaybı tespit edildiğini, ekspere hizmet bedeli olarak 300,00 TL (KDV dahil) ödendiğini, zararların tazmin edilmesi amacıyla davalı sigorta şirketine 18/11/2022 tarihinde yazılı olarak başvurulduğunu ancak başvuru neticesinde sigorta şirketi tarafından müvekkilin zararının karşılanmamış olduğunu beyanla fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla HMK 107. Madde uyarınca belirlenebilir olduğunda artırılmak üzere 100,00 TL değer kaybı tazminatının ve 300,00 TL eksper hizmet bedelinin davalıdan (teminat limitleri dahilinde ve temerrüt tarihinden itibaren) kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava Değerinin Belirlenmesi: Davacı vekili 30/01/2024 havale tarihli değer arttırım dilekçesi ile bilirkişi raporunda belirlenen 30.000,00 TL değer kaybı zararının davalı sigorta şirketinin ödemiş olduğu hasar bedelleri mahsup edildiğinde sorumlu olunan limit olan 18.134,65-TL olarak talep ettiklerini, ayrıca 300,00 TL ekspertiz hizmet bedelinin yargılama giderlerinden sayılmasına karar verilmesini beyan etmiş, talebe ilişkin eksik harç ikmal edilmiştir.
DAVALININ SAVUNMASININ ÖZETİ:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin ekspertiz ücreti yönünden sorumluluğunun bulunmadığını, davaya konu kazanın ardından davacının, müvekkil sigorta şirketine başvuruda bulunmadığını müvekkili şirkete ulaşan usulüne uygun bir başvuru bulunmadığından dava şartı yokluğundan davanın usulden reddedilmesi gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte, müvekkil şirketin sorumluluğu sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, dava dilekçesinde bahsi geçen aracın müvekkil şirket nezdinde poliçe ile karayolları motorlu araçlar zorunlu mali mesuliyet (trafik) sigortası ile sigortalı olduğunu, poliçede limitlerin, maddi zarar araç başına 41.000,000 TL ve kaza başına 82.000,000 TL olduğunu, Mahkemece atanacak bilirkişinin aktüerler siciline kayıtlı olması gerekmekle birlikte yapılacak hesaplamada da 04.12.2021 tarihinde resmi gazetede yayımlanan genel şartların kullanılması gerektiğini, müvekkil şirket sigortalısının dava konusu kazanın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığını, kazanın meydana gelmesinde davacıya ait aracın sürücüsü %100 kusurlu olduğunu, Mahkeme tarafından kusur oranlarının belirlenmesi amacıyla; sigortalısının kusuru oranında sorumlu olan müvekkil sigorta şirketinin de sorumluluğunun tespiti açısından tüm dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesine gönderilerek kusur raporu alınmasını talep ettiklerini, müvekkil şirketten dava tarihinden önceki bir tarihten itibaren faiz talep edilemeyeceğini beyanla davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
DELİLLER:
1- Davalı sigorta şirketi nezdindeki hasar dosyası
Davalı sigorta şirketi tarafından ZMMM sigorta poliçesi ve hasar dosyası Mahkememize sunulmuş, ... no’lu trafik poliçesine istinaden açılan hasar dosyası kapsamında davacıya 25/10/2022 tarihinde 45.000,00-TL ve 03/08/2023 tarihinde 36.865,35-TL hasar tazminatı ödemesinin yapıldığı bildirilmiş, ödemeye ilişkin dekontlar ibraz edilmiştir.
2- Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtları
Davacıya ait olup, dava konusu 02.10.2022 tarihli trafik kazası sebebiyle hasarlandığı ve değer kaybı meydana geldiği belirtilen... plakalı aracın dava konusu trafik kazasından önceye ilişkin hasar kaydının bulunup bulunmadığı hususunda Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılmış, celp edilen kayıtlardan aracın dava konusu trafik kazasından önce 9 adet hasar kaydının bulunduğu anlaşılmıştır.
3-Türkiye Noterler Birliği kayıtları
Davacının, dava konusu kaza sebebiyle oluştuğunu iddia ettiği değer kaybının tazminini talep ettiği ... plakalı aracına ve dava konusu kazaya karışan davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalı... plaka sayılı araca ilişkin trafik tescil kayıtları celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.
4-Değer Kaybı Uzmanlık Raporu ve Hizmet bedeli faturası
Davacı tarafça ...Sigorta Ekspertizlik Hiz. Ltd. Şti.'den aldırılan ve dosyaya delil niteliğinde ibraz edilen 07/11/2022 tarihli değer kaybına ilişkin uzmanlık raporunda;... plaka sayılı aracın kazadan önceki piyasa rayiç değerinin 375.000,00-TL olduğu, kazadan dolayı onarım sonrası rayiç değerinin 330.000,00-TL olduğu ve kaza nedeniyle araçta 45.000,00-TL değer kaybı meydana geldiği tespitlerinin yapıldığı, rapor bedeline ilişkin faturanın ibraz edildiği anlaşılmıştır.
5-Ekspertiz Raporu
Davalı sigorta şirketi tarafından açılan ... nolu hasar dosyası kapsamında aldırılan ekspertiz raporunda;... plaka sayılı araçta iskontolu yedek parça tutarı 32.500,00-TL, iskontolu işçilik tutarı 12.500,00-TL olmak üzere toplam 45.000,00-TL hasar meydana geldiğinin tespit edildiği görülmüştür.
6-Bilirkişi raporu
i)Mahkememizce, dava konusu trafik kazasında tarafların kusur durumlarının belirlenmesi ve davacının maliki olduğu araçta davaya konu kaza neticesinde herhangi bir değer kaybı meydana gelip gelmediği, geldi ise meydana gelen değer kaybı miktarının tespitine ilişkin Otomotiv ve Kusur Uzmanı bilirkişiden aldırılan 13/01/2024 havale tarihli raporda; Dosyaya ibraz edilen tutanak, kroki, fotoğraf, bilgi ve beyanlara göre; davalı tarafa ait sürücü...un sevk ve idaresindeki... plaka sayılı aracı ile, meskun mahal, gündüz vakti ve görüş mesafesinin açık olduğu İzmir İli, Bornova İlçesi, Atatürk Mahallesi, Turgut Reis Caddesi üzerinde seyir halinde iken yolun ıslak olmasına rağmen aracının hızını yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmadan, görüş alanını yeterince kontrol altında tutmadığı, dikkatini gereği gibi yola ve seyir yönüne vermemek suretiyle, dikkatsiz ve tedbirsiz davrandığı, dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı bir şekilde, sevk ve idare hatasıyla nizami şekilde park halinde olan... plaka sayılı araca çarptığının belirlendiği, 2918 Sayılı Karayolu Trafik Kanunu Madde 84 - L bendinde belirtilen "Park için ayrılmış yerlerde veya taşıt yolu dışında kurallara uygun olarak park edilmiş araçlara çarpmak" ve yine 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu Madde 52 - 1-b) "Sürücüler hızlarını kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak" kuralını ihlal etmesi nedeniyle kazanın oluşumunda ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'un "Etken Olduğu",
Davacı tarafa ait... plaka sayılı aracın, kaza mahalli Turgut Reis Caddesi üzerinde trafik kurallarına ve nizamlara uygun bir şekilde park edildiği, kazanın oluşumuna bakıldığında davacı sürücünün park ettiği yol bölümünün aracını park etmeye uygun bir bölüm olduğu, trafiğin akmasına ve trafik düzenine engel teşkil etmediği; bu nedenle kazanın sürücünün tedbirsizliğinden kaynaklanmadığı, kazayı önleme adına alacağı bir tedbirin söz konusu olmadığı ve meydana gelen trafik kazasında hatalı tutum ve davranışı görülmediği, buna göre 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun herhangi bir maddesini ihlal etmediğinden dolayı ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'ın kazanın oluşumunda; "Etken Olmadığı",
Dava dışı...plaka sayılı aracın, kaza mahalli Turgut Reis Caddesi üzerinde trafik kurallarına ve nizamlara uygun bir şekilde park edildiği, kazanın oluşumuna bakıldığında davacı sürücünün park ettiği yol bölümünün aracını park etmeye uygun bir bölüm olduğu, trafiğin akmasına ve trafik düzenine engel teşkil etmediği; bu nedenle kazanın sürücünün tedbirsizliğinden kaynaklanmadığı, kazayı önleme adına alacağı bir tedbirin söz konusu olmadığı ve meydana gelen trafik kazasında hatalı tutum ve davranışı görülmediği, buna göre 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun herhangi bir maddesini ihlal etmediğinden dolayı... plaka sayılı araç sürücüsü ...ın bu kazanın oluşumunda; "Etken Olmadığı",
... plaka sayılı araçtaki değer kaybı Yargıtay içtihatlarına göre "gerçek zarar ilkesi" prensibiyle; "Aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile, kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki fark" dikkate alınarak ve kaza tarihi itibariyle davacıya ait aracın marka, model, tipi, km.si, yakıt cinsi, vites türü, kullanım şekli, kullanım süresi, kullanılmışlık düzeyi, yıpranma durumu, aracın vaki kaza öncesinde 9 adet kazaya karışarak hasarlanmış olması hususları dikkate alınarak hesaplandığında;... plaka sayılı aracın olaya konu kazadan dolayı motor kaputunun değiştirilerek boyandığı, ayrıca sağ ön çamurluk, sol ön çamurluk, sol ön şase kolu, sağ ön şase kolu ve ön panelin tamir edilerek boyandığı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı), araçta kazanın oluş şekline göre %10 oranında değer kaybı oluşacağı, ... plaka sayılı aracın kaza öncesi rayiç değerinin 300.000,00-TL olduğu, kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değerinin 270.000,00.-TL seviyelerinde olabileceği, buna göre araçta kaza tarihi itibariyle 30.000,00.-TL değer kaybı meydana gelebileceği,
Piyasa koşullarında yapılan inceleme ve araştırmalarda; davaya konu ... plaka sayılı araçtaki hasarın şekli, hasar boyutu ve hasar bedeli dikkate alındığında 300,00.-TL (KDV Dahil) hasar değer kaybı tespit rapor ücretinin, rayiç değerlere göre uygun olduğu, rapor edilmiştir.
UYUŞMAZLIK;
Dava, trafik kazası nedeniyle davacıya ait araçta oluştuğu iddia edilen değer kaybının ve ekspertiz rapor ücretinin tahsili istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davacıya ait ... plaka sayılı araç ile davalının ZMMS sigortacısı olduğu ... plaka sayılı araçlar arasında 02/10/2022 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında kusur oranı, davacının aracında değer kaybı oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise miktarı, davacının ekspertiz raporu bedeli talep edip edemeyeceği, edebilecekse miktarı, davalı sigortanın talep edilen tazminatlardan ve ekspertiz raporu bedelinden poliçe kapsamında sorumlu olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava açılmadan önce başvuru şartının yerine getirilmediği iddiası yönünden:
KTK'nın 97.maddesi "Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir." şeklindedir. Davacının bu kapsamda dava açılmadan önce davalı Sigorta şirketine başvurduğu, madde metninde başvuru sırasında hangi belgelerin sunulacağına ilişkin bir hükmün bulunmadığı sabit olduğundan davalı sigorta şirketi vekilinin gerekli belgelerle başvurulmadığı gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğine ilişkin itirazlarına itibar edilememiştir. (Emsal olarak; Yargıtay 4. HD'nin 25/10/2021 tarih 2021/4498 E. 2021/7405 K. Sayılı kararı )
Davanın esası yönünden:
Mahkememizce yapılan inceleme ve tüm dosya kapsamına göre;
Dava konusu trafik kazasının; 02.10.2022 günü saat 08:00 sıralarında sürücü ...sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile İzmir İli, Bornova İlçesi, Atatürk Mahallesi, Turgut Reis Caddesi üzerinde seyir halindeyken yerlerin ıslak olmasından dolayı direksiyon hakimiyetini kaybetmesi neticesinde aracının ön kısımları ile; Turgut Reis Caddesi üzerinde park halinde olan... plaka sayılı aracın arka kısımlarına çarptığı, çarpmanın etkisiyle ötelenen... plaka sayılı aracın ön kısımları ile; park halinde bulunan...plaka sayılı aracın arka kısımlarına çarpması neticesinde meydana geldiği,
Açıklanan oluş şekliyle gerçekleşen kazada,... plaka sayılı araç sürücüsünün seyri sırasında yolun ıslak olmasına rağmen aracının hızını yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmadan, görüş alanını yeterince kontrol altında tutmadığı, dikkatini gereği gibi yola ve seyir yönüne vermemek suretiyle, 2918 Sayılı Karayolu Trafik Kanunu Madde 84 - L bendinde belirtilen "Park için ayrılmış yerlerde veya taşıt yolu dışında kurallara uygun olarak park edilmiş araçlara çarpmak" ve yine 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu Madde 52 - 1-b) "Sürücüler hızlarını kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak" kurallarını ihlal ettiği anlaşıldığından asli kusurlu olduğu,
Davacıya ait ... plakalı araç ile dava dışı... plaka sayılı aracın trafik kurallarına ve nizamlara uygun bir şekilde park halinde oldukları, kazayı önleme adına alınacak bir tedbirin söz konusu olmadığı, araç sürücülerinin kazanın oluşumuna etken herhangi bir kusuru bulunmadığı kaza tespit tutanağı, taraf beyanlar ile alınan bilirkişi raporu doğrultusunda Mahkememizce değerlendirilmiştir.
Kazanın oluşumuna asli ve tam kusuruyla sebebiyet veren... plakalı araç davalı ...Sigorta A.Ş. nezdinde kaza tarihini de kapsar şekilde ZMSS poliçesi ile sigortalıdır.
Yukarıdaki izah şeklinde meydana geldiği anlaşılan trafik kazasında, kazaya etken kusuru bulunmayan davacıya ait... plakalı aracın hasar gördüğü, davalı sigorta şirketi tarafından... plakalı aracın ZMMS poliçesi üzerinden davacıya 25/10/2022 tarihinde 45.000,00-TL ve 03/08/2023 tarihinde 36.865,35-TL hasar tazminatı ödemesi yapıldığı; olayda ... plakalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda asli ve tam kusurlu olduğu,... plakalı araç sürücüsü davacının kazanın oluşumuna etken kusurunun bulunmadığı; denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporunda, davacıya ait ... plakalı aracın davaya konu trafik kazası sonucunda sağ ve sol ön kısımlarından araç gövdesinde ve sökülebilir / takılabilir parçalarda hasar olacak şekilde darbe alarak hasarlandığı, bilirkişi raporunda hesap edilen değer kaybının Yargıtay içtihatları doğrultusunda aracın hasarsız halinin ikinci el piyasa değeri ile hasarlı halinin serbest piyasadaki ikinci el değeri arasındaki farka göre hesaplandığı ve Mahkememizce hükme esas alınan bilirkişi raporu uyarınca hasar ile kaza tarihi itibariyle davacıya ait aracın marka, model, tipi, kilometresi, yakıt cinsi, vites türü, kullanım şekli, kullanım süresi, kullanılmışlık düzeyi, yıpranma durumu, aracın vaki kaza öncesinde 9 adet kazaya karışarak hasarlanmış olması hususları dikkate alınarak 02/10/2022 tarihli kazadan dolayı aracın ikinci el piyasasında 30.000,00-TL değer kaybı meydana geldiği belirlenmiştir. Davalı sigorta şirketi tarafından davacıya dava tarihinden önce 25/10/2022 tarihinde yapılan 45.000,00-TL ve 03/08/2023 tarihinde yapılan 36.865,35-TL hasar tazminatı ödemesi poliçe teminat limiti olan 100.000,00-TL'den mahsup edildiğinde davacının poliçeden kaynaklı değer kaybı zararı sorumluluğunun 18.134,65-TL ile sınırlı olacağı anlaşıldığından bu surette hükmedilen değer kaybı tazminatının meydana gelen kaza sebebiyle davacının aracında doğan zarardan sorumluluğu bulunan davalıdan temerrüt tarihi olarak takdir edilen 05/12/2022 (başvuru+8 iş günü) tarihinden itibaren -sigortalı aracın ticari araç vasfı da gözetildiğinde- işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıya ödenmesine, davacının talep konusu ettiği 300,00-TL değer kaybı ekspertiz raporu ücretinin yargılama giderleri kısmında hüküm altına alınmasına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜNE, 18.134,65-TL değer kaybı tazminatının temerrüt tarihi olarak takdir edilen 05/12/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
-Ekspertiz rapor ücreti talebinin yargılama giderleri kısmında değerlendirilmesine,
2-Alınması gereken 1.238,77-TL karar ve ilam harcından başlangıçta peşin harç olarak alınan 179,90-TL ile tamamlama harcı olarak yatırılan 247,70-TL harcın mahsubu ile bakiye 811,18-TL harcın davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
3-7155 sayılı yasanın 19/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23.maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince İzmir Arabuluculuk Bürosunun 2022/7950 başvuru nolu dosyası ile taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti sonunda, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine tarafından karşılanan 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin yargılama gideri olarak davalı Türkiye Sigorta A.Ş.'den alınarak Hazineye gelir kaydına,
4- Davacı tarafça yapılan ve karşılanan 179,90-TL başvurma harcı, 179,90-TL peşin harç ve 247,70-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 607,50-TL ile toplam 2.123,75-TL yargılama giderinin (tebligat+ posta masrafı + bilirkişi ücreti) ve davacı tarafından yapılan 300,00-TL değer kaybı ekspertiz rapor ücreti gideri olmak üzere toplam 3.031,25-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki AAÜT gereğince hesap edilen 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Karar kesinleştiğinde ayrıca karar yazılmaya gerek görülmeden artan gider avansının resen ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda HMK'nın 341/2. maddesi uyarınca kesin olarak verilen karar açıkça okundu, ana çizgileriyle anlatıldı. 28/03/2024
Katip...
E İMZA
Hakim ...
E İMZA