T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/944
KARAR NO : 2024/949
DAVA : Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : 01/12/2023
KARAR TARİHİ : 04/12/2024
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava dilekçesinde özetle; 04.07.2023 tarihinde saat 11;45 sıralarında davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç Ankara caddesi üzerinde seyir halinde olan sürücü... sevk ve idaresindeki ... plakalı araca arkadan çarpması sebebiyle maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazanın oluşumunda ... plakalı araç sürücüsü davalılardan ...'ın 2918 sayılı K.Y.T.K. 56/1-c ve Karayolları Trafik Yönetmeliği madde 107 (araçlar arasındaki mesafe kuralına uymamak) maddesini ihlal ettiği ve müvekkil şirkete ait araca arkadan çarpması sebebiyle tamamen kusurlu olduğu, diğer ... plakalı araç sürücüsü...’ nin ise bu kazada herhangi bir kural ihlalinin bulunmadığı kusursuz olduğunun tespit edildiğini, hasara neden olan ... plakalı araç, diğer davalı ... Ticaret Ve Sanayi Anonim Şirketi tüzel kişiliğine kayıtlı olduğunu, davalı sürücü ... olayın meydana gelmesinde tam kusurlu olduğunu, Kaza sebebiyle ... plakalı aracta çarpılmadan dolayı ekte bulunan sigortanın ödemiş olduğu Fatura No: ..., Fatura Tarihi:15-09-2023 Vergiler Dahil Toplam Tutar 107.937,26 TL Ödenecek Tutar 95.344,58 TL lik faturadan da görüleceği üzere hasar meydana geldiğini, olay davalı sürücünün haksız fiilinden kaynaklanmakta olduğunu, davalı sürücü ...'ın un 04.07.2023 tarihinde gerçekleştirdiği eylem haksız fiil niteliğinde olduğunu, kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle (haksız fiilden dolayı tazminat ödemekle) yükümlü olduğunu, davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını, davacının davacı ... kimya inşaat tarım turizm gıda sanayi ve dış ticaret limited şirketi fiil sebebiyle maddi zarara uğradığını, kaza sebebiyle ... plakalı aracta çarpılmadan dolayı ekte bulunan Fatura No: ..., Fatura Tarihi:15-09-2023 Vergiler Dahil Toplam Tutar 107.937,26 TL Ödenecek Tutar 95.344,58 TL lik faturadan da görüleceği üzere hasar meydana geldiğini, dava yoluna gitmeden önce sigorta şirketine yazılı başvuru koşulu yerine getirilmiş başvuru üzerine ... plakalı aracın Trafik sigortasını tanzim eden ... sigorta anonim şirketi den değer kaybı talep edildiğinde limitlerin altında bir miktar olan 9.202,21 TL ödeme yapıldığını, araç değer kaybıyla ilgili tazminat miktarının tam ve kesin olarak belirleyebilmesi tahkikat aşamasında delillerin incelenmesi, bilirkişi incelemesi gibi sair işlemlerin yapılmasına bağlı olduğundan, belirsiz alacak davası kapsamında tazminat miktarı, tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda artırılmak üzere, fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak şartıyla şimdilik 100 TL olay tarihinden itibaren hesaplanacak avans faizi ile tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.
Davalı ... Tic. ve San. A.Ş cevap dilekçesinde özetle; dava konusu alacak talebinin belirsiz alacak davası olarak ileri sürülebilmesi mümkün olmadığını, kazaya karışan davalı şirket adına kayıtlı ... plakalı araç, kaza tarihi olarak bildirilen 04.07.2023 tarihinin öncesinde ve sonrasında uzun süreli araç kiralama sözleşmesi ile ... lojistik ve depolama hizmetleri a.ş. tarafından kullanılan ve işletilen bir araç olduğunu, davalının bu uzun süreli araç kiralama sözleşmesi nedeni ile işleten sıfatı bulunmadığından, davalı aleyhine açılan iş bu davanın öncelikle pasif husumet yokluğu nedeni ile reddini, davalı şirket ... tic. ve san. a.ş., avıs ve budget markasının türkiye’deki temsilcisi olduğunu, bu markanın iştigal ettiği ticari faaliyet alanı ise araç kiralama işleri olduğunu, kazaya karışan ve kayden maliki davalı şirket olan ... plakalı araç, 23.09.2020 tarihli uzun dönem araç kiralama sözleşmesi ve bu sözleşmenin eki olan 19.11.2020 tarihli ek protokole bağlı olarak dava dışı ... lojistik ve depolama hizmetleri a.ş.'ye kiralanmış ve kaza tarihinden önceki bir tarih olan 05.01.2021 tarihinde bu şirkete teslim edilmiş ve kaza tarihi olan 04.07.2023 tarihinde bu şirketin kullanımında olduğu gibi sonrasında da aynı şirketin kullanımında kaldığını yani bu şirket, söz konusu aracın işleteni olduğunu, davacının kusura ilişkin bu iddiasını kabul ettiklerini, kusur oranları, yapılacak keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu ortaya çıkarılacağını belirterek icra takibine itiraz dilekçesinde ileri sürülen davanın evveliyetle pasif husumet yokluğu nedeni ile bu talebin kabul edilmez ise diğer savunmaların göz önüne alınarak reddine; yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.
Davalı ... Sigorta A.Ş cevap dilekçesinde özetle; Davacının işbu davayı Kısmi/Belirsiz dava olarak ikame etmesinde hukuki menfaati bulunmadığını, başvurucu yan tarafından konu araçta ekspertiz incelemesi yapıldığını bu nedenle başvurucunun hasar bedelini belirleyemediğinin kabul edilmesi mümkün olmayacağını, davalı şirketin sorumluluğunun söz konusu olabilmesi için öncelikle olayı kapsayan poliçe mevcut olmalı; olayın vukuundan itibaren 2 yıl içinde başvuruda bulunulması gerektiğini, öncelikle zamanaşımı itirazını sunduklarını,
davalı şirket nezdinde ... poliçe no ile 11/01/2023-2024 tarihleri arasında Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Sigorta Poliçesi ile sigortalanan ... plakalı sayılı aracın 04.07.2023 tarihinde karıştığı iddia edilen kazada hasarlanan ... plakalı aracın değer kaybı bedelinin karşılanması amacıyla, davacı yanca işbu davanın açıldığını, öncelikle, belirsiz alacak davası açılmasında hukuki menfaat bulunmaması sebebiyle davanın usulden reddini, esasa girilmesi durumunda davanın esastan reddini ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davacı yana yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.
Dilekçelerin teatisi aşaması usulüne uygun tamamlanmakla taraf teşkili sağlanmış ve yine usulüne uygun olarak tahkikat aşamasına geçilmiştir.
DELİLLER:
SBGM müzekkere cevabı, davalı sigorta müzekkere cevabı, 16/07/2024 havale tarihli... ve ... tarafından hazırlanan bilirkişi raporu dosyamız arasındadır.
Dosyanın tevdisi üzerine adı geçen bilrikişi heyeti tarafından hazırlanmakla birlikte taraflara tebliğ edildiği anlaşılan raporun incelenmesinde kazanın oluşumuna ... plaka sayılı araç sürücüsü ... etken olduğu, diğer ... plakalı araç sürücüsünün etken olmadığı, aracın konu trafik kazası öncesinde 04/03/2018 tarihinde bagaj kapağı, arka tampon onarımı, 20/03/2014 tarihinde ise bagaj kapağı, sol arka çamurluk değişimi yapıldığından aracın aynı bölümlerinde oluşan geçmiş hasar nedeniyle iş bu kazadan kaynaklı ayrıca değer kaybının oluşmayacağı, Mahkeme aksi kanaatte ise piyasa koşullarına göre araçta 27.500,00 TL değer kaybının meydana geleceği, önceden yapılan 9.202,21 TL'nin mahsubu neticesi davacının davalıdan 18.297,79 TL bakiye değer kaybı alacağının bulunduğu şeklinde kanaat belirtildiği görülmüş, rapora karşı davalılar ... ve ... vekillerince itiraz ve beyanlarda bulunulduğu anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;
Yapılan inceleme neticesinde; 04/07/2023 tarihinde davalı ... tarafından sevk ve idare edilen ... plaka sayılı araç ile dava dşı... tarafından sevk ve idare edilen ... plaka sayılı araçların maddi hasarlı trafik kazasına karıştıkları, ... tarafından kullanılan aracın davacıya ait olduğu, ... tarafından kullanılan aracın ise davalı ... isimli şirkete ait olmakla birlikte diğer davalı ... nezdinde ZMMS ile sigortalı olduğu, davalı ...'ın kaza tarihi itibari ile poliçe teminat limitinin 120.000,00 TL olduğu, davadan evvel davalı sigorta şirketi tarafından davacı aracındaki değer kaybına yönelik 04/10/2023 tarihinde 9.202,21 TL Tutarında ödeme yapıldığı konularında dosya kapsamında bir uyuşmazlık olmadığı tespit edilmiştir.
Yukarıdaki tespit göz önüne alındığında; taraflar arası uyuşmazlığın bahse konu kaza sebebi ile araçların kusur durumlarının tespiti bu kaza sebebi ile davacı aracının uğradığı hasar göz önüne alındığında aracın tamirinin ekonomik olup olmadığının öncelikli olarak tespiti suretiyle ekonomik değil ise sovtaj değerinin belirlenmesi, ekonomik ise bu kaza sebebi ile davacı aracının ne miktarda değer kaybına uğradığı, önceden yapılan ödeme göz önüne alındığında karşılanmamış bakiye değer kaybı alacağının olup olmadığı, davalı ... tarafından davacının kasko firmasına hasara ilişkin 17/11/2023 tarihinde 107.937,47-TL tutarda ödemede bulunulup bulunulmadığı, davalı ... ... A.Ş.'nin kazadan evvel aracı uzun süreli olarak kiraya verip vermediği, bu kapsamda talep konusu edilen bakiye değer kaybından davalıların sorumlu olup olmadıkları, sorumlu ise ne şekilde sorumlu olacaklarının tespiti ile davalı ...'un ileri sürdüğü takas mahsup talebinin yasal şartlarının oluşup oluşmadığının değerlendirilmesine yönelik trafik kazasından kaynaklı açılan bakiye değer kaybına yönelik maddi tazminat davası olduğu anlaşılmıştır.
Her ne kadar dosyaya kazandırılan rapora karşı itiraz ile ek rapor/ yenir bir rapor alınması talep edilmiş ise de yapılan itirazların bir kısmının resen değerlendirilecek itirazlardan olduğu bir kısmının aksi iddia edilmekte ise de Mahkememizce de kabul edildiği üzere hali hazırda raporda karşılandığı ve raporun denetime elverişli ve yeterli teknik incelemeyi içerdiği anlaşılarak yeniden bir rapor alınmasının yahut ek rapor alınmasının gerekli olmadığı kanaatine varılmıştır.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; dava konusu 04/07/2023 tarihli trafik kazasından kaynaklı açılan değer kaybının tahsiline yönelik işbu tazminat davası haksız fiil temelinde açıldığından koşulların oluşup oluşmadığının değerlendirilmesi ile sonuca gidilmesi gerektiği kanaatine varılarak yapılan değerlendirme neticesinde davalı ... tarafından sevk ve idare edilen ... plakalı aracın İzmir ili Bornova ilçesi Ankara Caddesi yan yol üzerinde seyir halindeyken öndeki trafiğin yavaşladığı ve bu nedenle fren yapılmasına rağmen aracın duramayarak ön kısımları ile aynı istikamette ve önde seyir halinde olmakla birlikte dava dışı ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın arka kısımlarına çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasının oluşumunda ... arkadan çarpma şeklindeki asli kusur ile takip mesafesini koruyamadığından eyleminin 2918 sayılı yasanın 56/c, 84/d ve aynı yasa yönetmeliği 107. maddelerini ihlal ettiği, ... ise kural ihlalinde bulunmadığı gibi kazayı engellemek amacıyla alabileceği bir önleminin de olmadığı değerlendirilerek söz konusu kazanın oluşumunda ... tam kusurlu olduğu, ... ise kusursuz olduğu kanaatine varıldığı ancak davacı yana ait aracın bahse konu trafik kazasında bagaj kapağı onarılmakla birlikte yapılan onarıma ilişkin hasar miktarının 95.344,58 TL olduğu görülmüş ise de iş bu dava konusu trafik kazası öncesinde 6 adet kazaya karıştığı anlaşılmakla birlikte her ne kadar bir kısım kayıtlar dosyaya kazandırılmamış ise de 20/03/2014, 04/03/2018 kazalarda arka tampon onarımının yapıldığı gibi bagaj kapağının da onarımının yapıldığı göz önüne alındığında bu kazadan kaynaklı hasar oluştuğu iddia edilen bagaj kapağının önceden birden fazla onarımının yapılması nedeniyle iş bu kaza sebebiyle bagaj kapağının değişmesinden kaynaklı aracın ayrıca değer kaybına uğramayacağı anlaşılmakla bu hususta başkaca bir araştırma yapılmasına ve davacıya yapılan değer kaybı ödemesi ile araçtaki hasara yönelik yapılan ödemelerin ayrıca incelenmesine gerek görülmeksizin haksız fiilin koşullarının somut olayda bulunmaması nedeniyle açılan bakiye değer kaybı bedeline yönelik işbu davanın reddine karar verilerek ve yine davanın reddine dair kanaat oluşmakla birlikte bu anlamda takas mahsup talebi yönünden ayrıca değerlendirme yapılamayacağı da göz önüne alınarak fazlaya ilişkin haklar saklı tutulduğu ve belirsiz alacak niteliğinde açıldığının tespiti ile hüküm istinaf yolu açık olmak üzere tesis edilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1- Davanın REDDİNE,
2- Karar tarihi itibariyle alınması gerekli 427,60 TL harçtan daha evvelden alınan 269,85 TL peşin harcın mahsubu ile hazineye irat kaydına, bakiye 157,75 TL harcın DAVACIDAN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE İRAT KAYDINA, söz konusu harcın ikmali yönünde tahsil harç müzekkeresi düzenlenmesine,
3- Davacı tarafından yatırılan başvuru harcı ile yukarıda mahsubuna karar verilen harç ile gider avansından kullanılan kısmın DAVACI ÜZERİNDE BIRAKILMASINA,
4- Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmın 6100 sayılı HMK'nın gider avans tarifesinin 5. maddesine göre İADESİNE,
5- Davalılar ......A.Ş. ile .......A.Ş. kendilerini ayrı ayrı vekil ile temsil ettirmekle birlikte ret sebebi ortak olduğundan hüküm tarihindeki A.A.Ü.T. gereğince hesaplanan 100,00 TL vekalet ücretinin DAVACIDAN ALINARAK DAVALILARA 1/2 ORANDA VERİLMESİNE,
6- Dava açmadan evvel dava şartı kapsamında başvurunun yapıldığı sabit olduğundan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin Hazine tarafından ilgili arabulucu ...'a ödenmesi halinde, bu ücretin 6831 sayılı Kanun kapsamında DAVACIDAN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE İRAT KAYDINA, bu hususta Hazineye müzekkere yazılmasına,
7- Dair davacı ve davalı ... vekili ile feri müdahil vekilinin yüzlerine karşı diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İzmir Bölge Adliye mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.04/12/2024
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı