T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/948 Esas
KARAR NO: 2024/551
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 03/12/2023
KARAR TARİHİ: 10/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 21.06.2023 tarihinde davalı ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın müvekkiline ait ... plakalı araca çarptığını, bu kaza nedeniyle davalı sürücü ... %100 kusurlu bulunduğunu, davalının tam kusurlu olduğunun kaza tespit tutanağında sabit olduğunu, davalı ...'ın tam kusurlu olduğunun Sigorta Bilgi Gözetim Merkezi kayıtlarında da sabit olduğunu, ... plakalı aracın malikinin ... olduğunu, şu durumda meydana gelen kaza nedeni ile müvekkilinin aracında oluşan değer kaybı ile müvekkilinin aracını kullanamaması nedeni ile ortaya çıkan mahrum kalınan gün bedelinden kusurlu davalı sürücü ... ile birlikte araç malikinin de müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu, hasar faturasında yer aldığı şekli ile müvekkilinin aracında toplamda 26.542,02 TL'lik hasar meydana geldiğini, müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybı bedelini tahsil etmek maksadıyla davalı ... Sigorta A.Ş.'ye başvurulduğunu, davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından müvekkili adına 12.500,00 TL ödeme yapıldığını, davalı sigorta şirketince yapılan ödemenin yetersiz olduğunu, Yerleşik Yargıtay kararlarında da belirtildiği üzere müvekkilinin aracında meydana gelen hasarın reel değer kaybının ödenmesi gerekirken davalı sigorta şirketince daha düşük miktarda ödeme yapıldığını, davalı sigorta şirketince ödenmeyen bakiye değer kaybı bedeli ile mahrum kalınan günlere ait mahrum kalma bedelinin ödenmesi maksadıyla tüm davalılara karşı dava şartı arabuluculuk başvurusunda bulunulmuş ise de anlaşma sağlanamadığını, bahse konu kazadan dolayı müvekkilinin aracının tamiri nedeni ile uzun süre araçsız kaldığını, kendi arkadaşlarından ödünç araç almak zorunda kaldığını, işbu nedenle davalılardan davalı ... ve davalı ... müvekkilinin aracından mahrum kaldığı günlere ait mahrum kalınan gün bedelinden de müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını belirterek, belirsiz alacak davası olarak açılan işbu davada, gerçekleşen trafik kazası sonucu, başta dava değerini arttırmaya yönelik hakkı olmak üzere fazlaya ilişkin tüm hakları saklı kalmak kaydıyla; araç değer kaybı bedeli olarak 100,00 TL'nin Sigorta şirketinin poliçe limitleri ile sınırlı olmak üzere, tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen, mahrum kalınan gün bedeli olarak 100,00 TL davalılardan sadece ... ve ... müştereken ve müteselsilen kaza tarihi olan 21.06.2023 tarihinden itibaren bankalarca uygulanan en yüksek mevduat faizi ile birlikte tahsili, yargılama gideri ve dava vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; 21/06/2023 tarihli kaza sebebiyle ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybı tazmini için toplam 12,500.00 TL ve 27,903.86 TL rücu ödemesi olmak üzere toplam 40.403,86 TL ödeme yapıldığını, müvekkilinin sigorta şirketinin sorumluluk hesabında bu tutarların dikkate alınması gerektiğini, davacının eksper incelemesi yaptırarak iddia edilen alacağını tam olarak tespit ettirdiği/ettirebileceği halde, 6100 sayılı Kanun'un 107. maddesine aykırı olarak başvurunun belirsiz alacak davası şeklinde açılmış olması karşısında, konuya ilişkin Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun...-... E., ... K. sayılı ve 17.06.2015 tarihli kararında da yer verildiği üzere, başvurunun hukuki menfaat yokluğu sebebiyle reddedilmesi gerektiğini, trafik sigortası sözleşmesinin yasa ile zorunlu kılınmış olması ve bu sözleşmenin içeriğinin de yine yukarıda belirtilen Türk Ticaret Kanunu ve Sigortacılık Kanunu’nun ilgili maddeleriyle düzenlenerek halen yürürlükte olan genel şartlar ile poliçenin bir bütün olduğunun vurgulanmış olması karşısında, dosyada tazminat hesaplanması bakımından Genel Şartlarda belirlenen usul ve esasların dikkate alınmasını talep ettiklerini, kabul anlamına gelmemek üzere davacının değer kaybına ilişkin talepleri bakımından genel şartlar ekinde yer alan teminat dışı haller ve hesaplama yöntemi gözetilerek değerlendirme yapılması ve daha önce yapılan ödeme de gözetilerek fazlaya ilişkin taleplerin reddi gerektiğini, davacı tarafın aracında meydana gelen zarar miktarının tespit edilebilmesi için uyuşmazlık konusu poliçenin tanzim tarihinde yürürlükte olan Trafik Sigortası Genel Şartların ilgili ekinde yer alan hesaplama yönteminin esas alınması gerektiğini, davacının araç mahrumiyeti için talep ettiği tazminatın genel şartlara göre teminat kapsamı dışında olduğunu belirterek, davanın reddi ile yargılama gideri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar ... ve ... cevap dilekçesi sunmamıştır.
DELİLLER:
Kaza tespit tutanağı, ... Hasar dosyası, ... poliçe, ödeme dekontu,
... plakalı ve ... plakalı araçların araç tescil raporu,
... Sigorta A.Ş. ve Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi yazı cevapları,
Otomotiv bilirkişisi tarafından düzenlenen 27.03.2024 tarihli bilirkişi raporu,
Davacı vekili değer artırım dilekçesi ile özetle; 100,00 TL olarak belirtilen değer kaybı bedeli dava değerini 7.500,00 TL'ye arttırdıklarını, 100,00 TL olarak belirtilen mahrum kalınan gün bedeli dava değerini 4.000,00 TL'ye arttırdıklarını belirterek, fazlaya ilişkin tüm hakları saklı kalmak üzere (talep, dava vb.) dava değerini arttırma dilekçesi ile davanın kabulüne, 7.500,00 TL değer kaybı bedelinin (sigorta şirketi poliçe limitleri ile sorumlu olmak üzere tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen), 4.000,00 TL mahrum kalınan gün bedelinin (davalılardan ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen) kaza tarihi olan 21.06.2023 tarihinden itibaren ticari (reeskont avans) faizi ile birlikte tahsiline, dava değerini arttırım dilekçesinin davalılardan ... ve ...'a hızlı tebligat ile tebliğine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep etmiş ve tamamlama harcını ikmal etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat davasıdır.
Davacı, adına kayıtlı ... plakalı araç ile davalı ... Sigorta A.Ş. nezdinde ZMMS poliçesi ile sigortalı davalı ...'ın işleteni, davalı ...'ın sürücüsü olduğu ... plakalı aracın karıştığı 21.06.2023 tarihli trafik kazasında davacıya ait araçta oluşan değer kaybının davalılardan bu hasar nedeniyle oluşan ikame araç bedelinin davalı işleten ve sürücüden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu 85/1.maddesi gereğince, bir motorlu aracın işletilmesi, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa işleten doğan zarardan sorumlu olur. 85.maddenin son fıkrası gereğince araç işleteni aracın sürücüsünün kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olur.
TBK'nun 49.maddesi gereğince, kusurlu ve hukuka aykırı bir fiil ile başkasına zarar veren bu zararı gidermek ile yükümlüdür. Aynı kanunun 50.maddesi gereğince zarar gören zararın ve zarar verenin kusurunun ispat yükü altındadır.
Dava konusu ... plakalı araç kaza tarihinde davacı adına kayıtlıdır. Bu nedenle davacının kaza nedeniyle araçta oluşan değer kaybını talep hakkı bulunmaktadır.
Davalıların sorumluluk durumunun tespiti bakımından alanında uzman otomotiv bilirkişisi tarafından düzenlenen 26.03.2024 tarihli bilirkişi raporu, kaza tespit tutanağı, hasar kayıtları ile tüm dosya kapsamının incelenmesinde; davalı tarafa ait sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç ile gündüz vakti, meskun mahal ve görüş mesafesinin açık olduğu ... istikametinden seyirle, ... Caddesi'ne doğru dönel kavşağın en sağından dönüş yaptığı esnada dikkatini yeterince seyir yönüne vermediği, seyir şeridini dikkatle izlemesi gerekirken bu kurala uymadığı, görüş alanı ve çevresel kontrolünü gereği gibi yapmadığı, hızını kullandığı aracın görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmadığı, sevk ve idaresindeki aracının sol yan kısımları ile; dönel kavşakta dönüş yapan davacıya ait aracın sağ ön kısımlarına sevk ve idare hatasıyla, dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranışıyla çarparak kazaya neden olmasından dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 46/1-c, 46- b maddelerinde yer alan kural ihlali nedeniyle kazanın oluşumunda %100 oranında kusurlu olduğu, davacının maliki olduğu ... plakalı araç ile davalı araç sürücüsünün kusuru ve hatasından dolayı karıştığı trafik kazasında önlem alma imkanının bulunmadığı, hatalı tutum ve davranışı görülmediği ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun herhangi bir maddesini ihlal etmediğinden kazanın oluşumunda bir kusurunun bulunmadığı kanaatine varılmıştır.
Yargıtay yerleşik içtihatlarına göre araçtaki değer kaybı aracın kazadan önceki ikinci el piyasa rayiç değeri ile araç onarıldıktan sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farktır. Buna göre yapılan inceleme ve değerlendirmede davacıya ait aracın kaza tarihinden önceki ikinci el piyasa rayiç değerinin 550.000,00 TL olduğu, araç onarıldıktan sonraki ikinci el piyasa rayiç değerinin 530.000,00 TL olduğu anlaşılmakla, araçtaki değer kaybının 20.000,00 TL olduğu, davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından davalı araca ilişkin ZMMS poliçesi kapsamında davacıya değer kaybı bedeli olarak 20.10.2023 tarihinde 12.500,00 TL ödeme yapıldığından, davacının 7.500,00 TL bakiye değer kaybı alacağı tespit edilmiştir.
İkame araç bedeli istemi yönünden yapılan değerlendirmede; aracın kaza tarihi olan 2023 yılı Haziran ayındaki aynı donanım ve teknik özelliklere göre muadil bir aracın mevsim koşulları da dikkate alındığında günlük ortalama kira bedelinin 400,00 TL olduğu, aracın makul tamir süresinin ise düzenli ve sistemli bir çalışma ile 10 iş günü olduğu, buna göre araçta ikame araç zararının 4.000,00 TL olduğu anlaşılmıştır.
Davacıya ait araçta oluşan 7.500,00 TL bakiye değer kaybı ve 4.000,00 TL ikame araç bedelinden davalı araç işleteni ve sürücüsü sorumludur. Davalı sigorta şirketi ise 7.500,00 TL değer kaybından bakiye poliçe limiti kapsamında sorumludur. Belirtilen nedenlerle belirsiz alacak davası olarak açılan davada bedel artırım dilekçesi doğrultusunda davanın kabulüne ve tescil belgesinde davalı aracın kullanım amacının ticari olması nedeniyle hüküm altına alınan tazminata talep gibi reeskont avans faizi uygulanmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ İLE; 7.500,00 TL değer kaybı bedelinin davalı sigorta şirketi vekili yönünden kısmi ödeme tarihi olan 20.10.2023 tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden olay tarihi olan 21.06.2023 tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4.000,00 TL ikame araç bedelinin kaza tarihi olan 21.06.2023 tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 785,56 TL nispi ilam harcından, peşin alınan 269,85 TL nispi harç ile 157,75 TL tamamlama harcı indirildikten sonra bakiye 357,96 TL harcın (davalı sigorta şirketinin 233,45 TL'sinden diğer davalılar ile birlikte sorumlu olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Davacının yatırmış olduğu 269,85 TL başvurma harcı, 269,85 TL nispi harç ile 157,75 TL ıslah harcı toplamı 697,45 TL'nin (davalı sigorta şirketinin 454,85 TL'sinden diğer davalılar ile birlikte sorumlu olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacının yapmış olduğu 2.500,00 TL bilirkişi ücreti ile 934,50 TL tebligat-posta giderinden ibaret toplam 3.434,50 TL yargılama giderinin (davalı sigorta şirketinin 2.239,89 TL'sinden diğer davalılar ile birlikte sorumlu olması kaydıyla) davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre takdir ve tayin edilen 11.500,00 TL vekalet ücretinin (davalı sigorta şirketinin 7.500,00 TL'sinden diğer davalılar ile birlikte sorumlu olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-7155 sayılı yasanın 19/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23.maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti sonunda, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine tarafından karşılanan 3.200,00 TL arabulucu ücretinin davalı ... Sigorta A.Ş.'den alınarak Hazineye gelir kaydına,
7-Tarafların yatırdığı gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda dava değeri itibari ile kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 10/07/2024
Katip ...
E-imzalıdır.
Hakim ...
E-imzalıdır.