T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/978 Esas
KARAR NO : 2025/180
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 12/12/2023
KARAR TARİHİ: 26/02/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;...plaka sayılı aracın müvekkili Türkiye Sigorta A.Ş. nezdinde ...sayılı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile Trafik Sigortası bulunduğunu, sigortalı ...plakalı aracın 08.05.2023 tarihinde firari sürücü idaresinde iken, müteveffa ...sevk ve idaresinde bulunan...Plaka sayılı motosiklete çarpması sonucunda yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza tespit tutanağında olay yerinden firar eden ... Plaka sayılı aracın tam ve asli kusurlu olduğunun belirtildiğini, dava dışı tanık ... ifadesinde anlatılanların olay yerine ait kamera görüntüleri ile uyumlu olduğunu, dava dışı firari sürücü ... beyanında müteveffa ...'ın hızının yüksek olduğu iddiasını ileri sürmüş olsa da bu durumun gerçeği yansıtmadığını, firari sürücü ... aracının sağ tarafını minibüse sürttüğünü ve müteveffaya çarptığını fark etmediğini beyan etmişse de bu durumun sorumluluktan kaçmak adına söylenmiş olduğunu, firari sürücünün olay yerine geri dönmediğini, kolluk kuvvetlerine de bir ihbarda bulunmadığını, aksine olay yerini terk ettikten sonra aracını ağabeyi ... isimli şahısa verdiğini, bu durumun dava dışı firari sürücünün kusurunun farkında olduğunu ve sorumluluktan kaçma gayretini gösterdiğini, işbu kazada kusuru bulunmayan ve hayatını kaybeden müteveffa ...'ın desteğinden yoksun kalan ...(anne) ve...(baba) isimli hak sahipleri ile müvekkili sigorta şirketi arasında yapılan arabuluculuk görüşmeleri sonucunda anlaşmaya varıldığını, bu anlaşmaya istinaden müvekkili sigorta şirketi tarafından toplam 825.000,00 TL tazminat ödemesi yapıldığını, ZMSS Genel Şartları ile KTK, TTK hükümleri, sigortacıya, bazı koşulların gerçekleşmesiyle kendi sigorta ettirenine rücu imkânı öngördüğünü, ödenen tazminat bedelinin, kazaya sigortalı araç sürücüsünün ağır kusuru ile sebebiyet vermesi ve olay yerinin terk etmesi neticesinde poliçe umumi şartlarını ihlal edildiğinden, araç işleteni davalı şirkete rücusu hususunda İzmir... İcra Dairesinin ... Esas Sayısı ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, takibe, borçlu tarafından 31.10.2023 tarihinde itiraz edildiğini ve takibin durduğunu, sonrasında dava şartı Arabuluculuk yoluna başvurulmuş ise de borcun ödenmediğini, anlaşma sağlanamadığını belirterek, fazlaya ilişkin tüm talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, İzmir ... İcra Dairesinin ... Esas Sayılı dosyaya yapılan itirazın iptaline, takibin devamına ve davalı/borçlu aleyhine %20’den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesine, ilgili masraf, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; söz konusu kazada araç maliki müvekkilinin şirket olup araç şoförü ...'in müvekkil şirketin çalışan personeli olduğunu, aracın personelin kullandığı araç olduğunu, davanın davalı müvekkili şirketin sigorta şirketi olan ... Sigorta Anonim Şirketi'ne ihbar edilmesini talep ettiklerini, davacı dava dilekçesinde görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu belirtmişse de 2014 yılında yürürlüğe giren 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun göz ardı edilerek görev yönünden böyle bir belirleme yapıldığını, sigorta sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklar yönünden görevli mahkemenin tüketici mahkemeleri olduğunu, salt olay yerinin terkine ilişkin sigorta şirketinin sigortalısından rücu talebinde bulunamayacağını, Zorunlu mali mesuliyet sigortası genel şartlar B4'de belirtildiği üzere sigortalıya başlıca rücu sebeplerinin belirtildiğini, olay yerini terkin başlı başına rücu sebebi olmadığını, dava dışı ...'in olay anında kazanın beraberinde getirdiği şok nedeniyle olay yerinden ayrıldığını, müteveffanın kanında ve idrarında lyrica uyuşturucu maddesinin etken maddesi olan pregablin madde kalıntısı bulunduğunu, dava konusu trafik kazasının meydana gelmesinde davalı şirket üzerine tescilli araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığını, aksine kazanın meydana gelmesinde...'ın dikkatli ve özenli sürüş yükümlülüğüne aykırı hareket etmesinin sebebiyet verdiğini, kaza tespit tutanağında maktulun sürücü belgesinin olmadığını, kaza anına ilişkin video ve fotoğraf görüntülerinden de kask takmadan motorsikleti kullanmasının yanında sevk ve idaresindeki motorsiklette hız sınırını aşacak seviyede seyretmesinin başlı başına asli kusurlu olarak nitelendirilmesi için yeterli neden teşkil ettiğini, kaza tarihi olan 08.05.2023 tarihinde müteveffanın 17 yaşında olduğunu, bu durumda kazaya birebir maktulun kusurlu fiillerinin neden olduğunu, müvekkili şirket üzerine yüklenmeye çalışılan kusur oranının belirlenmesi gerektiğini, destekten yoksun kalma adı altında davacı sigorta şirketince müteveffanın ailesine ödenmesi için aktüer tarafından belirlenen miktarın kabulünün mümkün olmadığını, huzurdaki davanın rücuen tazminat davası olması nedeniyle belirlemesi yapılan bu miktarın müvekkili şirketçe sigorta şirketine geri ödenmesinin beklendiğini, halbuki poliçe limitleri dahilinde belirlenen miktarın Türk Borçlar Kanunu'nun Destekten Yoksun Kalma Tazminatı mahiyetine uygun olmayan bir belirleme olup davalı şirketin bu miktarı rucüen karşılamasının olanaksız olduğunu belirterek, davacı sigorta şirketi tarafından ikame edilen davanın öncelikle görevsiz mahkemede açılması nedeniyle usulden reddedilmesine, mahkeme aksi kanaatte ise davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Trafik Kazası Tespit Tutanağı, Kaza Anına İlişkin Fotoğraflar, Kaza Anına İlişkin Video Kaydı Görüntüleri, Ödeme dekontları,
...sayılı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi,
İzmir ... İcra Dairesinin ...Esas Sayılı Dosyası,
İzmir 28. Asliye Ceza Mahkemesi ... Esas sayılı ceza dosyası,
Davalıya ait aracın ... Sigorta A.Ş tarafından yapılan ... numaralı İşveren Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi,
Trafik ve Sigortacı bilirkişiden oluşan bilirkişi heyetince düzenlenen 28.06.2024 tarihli rapor,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; davacı tarafça Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi ile sigortalı ...plakalı aracın karıştığı 08.05.2023 tarihli trafik kazası nedeniyle davacı sigorta şirketinin karşı araç sürücüsünün dava konusu kazada vefat etmesi nedeniyle mirasçılarına ödenen toplam 825.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının
halifiyet ilkesi gereğince rücuen davalıdan tahsiline ilişkin başlatılan İzmir ...İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın iptali davasıdır.
2918 sayılı yasanın 85/1.maddesi gereğince bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa aracın işleteni bu zarardan sorumludur. Aynı kanunun 84/5.maddesi gereğince işleten araç sürücüsünün kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur. TBK'nın 49.maddesi gereğince kusurlu ve hukuka aykırı bir fiil ile başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür.
İzmir... İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı Türkiye Sigorta Anonim Şirketi tarafından, davalı borçlu ... Nakliyat İnşaat Gıda Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. ve dava dışı borçlu ... aleyhine, 30.10.2023 tarihinde 7 örnek İlamsız takip yolu ile icra takibine girişildiği, takibe konu alacağın 825.000,00 TL asıl alacak, 2.847,95 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 827.847,95 TL olduğu, borçluların itirazı üzerine, İcra Müdürlüğü tarafından İİK.m.66 gereğince, boçlular yönünden takibin durdurulmasına karar verildiği ve davalı borçlu...Nakliyat İnşaat Gıda Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. Aleyhine süresinde itirazın iptali davası açıldığı anlaşılmıştır.
Dava konusu trafik kazasına ilişkin yapılan soruşturma sonucunda şüpheli davalı araç sürücüsü ... hakkında taksirle ölümü neden olma suçundan dava açılmış, yapılan yargılama sonucunda İzmir 28. Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas, ... Karar sayılı kararı ile ölen müteveffanın kusursuz olduğu, araç sürücüsü sanığın kusurlu olduğu, araç sürücüsü sanığın kaza yerinde hiç durmayarak kaçtığı gerekçesi ile teşdiden alt sınırdan uzaklaşılarak sanık sürücüsünün cezalandırılmasına karar verilmiştir.
Dava, davalıya ait aracın karıştığı trafik kazası sırasında araç sürücüsünün olay yerini terki sebebiyle davacı sigorta şirketi tarafından ödenen destekten yoksun kalma tazminatının davalıdan tahsili istemine ilişkindir.
Öncelikle sigorta şirketi tarafından ZMMS kapsamında ödenen tutarın kaza tarihi itibari ile ödenecek tutar olup olmadığının belirlenmesi bakımından araç sürücülerinin kusur durumu ve tazminat miktarının belirlenmesi için trafik bilirkişisi ve aktüerya bilirkişisinden rapor düzenlenmesi istenilmiş, bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 28.06.2024 tarihli rapor ve tüm dosya kapsamının incelenmesinde; olay görüntüleri ile birlikte ayrıntılı olarak değerlendirilmiş ve davalı şirkete ait araç sürücüsünün meskun mahalde görüş mesafesinin far ışığı ve cadde aydınlatmaları ile açık olduğu güzergahında seyir halindeyken yola ve yol üzerinde bulunan hareketli araç trafiğine dikkat ve özeni gösterip, önünde seyreden aracın trafik kuralları içerisinde sollaması gerekirken bu hususlara riayet etmeyerek olay mahallinde karşısından kendi şeridinden gelen motosiklete rağmen önündeki aracı hatalı bir şekilde sollayıp karşı şeride geçip motosikletin seyir yönünü kapatarak çarpması ile oluşan trafik kazasında davalı şirkete ait araç sürücüsünün asli ve tam kusurlu olduğu, dava dışı müteveffa sürücünün ise sürücü belgesiz oluşunun kazanın oluşumuna bir etkisinin bulunmadığı, karşı yoldan hatalı sollama yaparak kendi şeridine kısa mesafeden gelen ve seyir yönünü kapatarak kazaya sebebiyet veren karşı araç sürücüsünün hareketine karşı alabilecek bir önlem bulunmadığından ve herhangi bir kural ihlali bulunmadığından kazanın oluşumunda bir kusurunun bulunmadığı kanaatine varılmıştır.
Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunun denetime elverişli olduğu, kaza tespit tutanağı ve ceza dosyasında alınan kusur raporu ile Ceza Mahkemesince verilen kararla uyumlu olduğu anlaşılmıştır.
Toplanan delillere göre alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamının incelenmesinde; kazada vefat eden ...'ın annesi ve babasının müteveffanın desteğinden mahrum kaldığı, şahsın çocuksuz bekar olarak vefat ettiği, davacı sigorta şirketi tarafından arabuluculuk aşamasında 16.10.2023 tarihinde anne ... için 450.000,00 TL ve baba İsa Başdaş için 370.000,00 TL olmak üzere toplam 825.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ödendiği, TRH-2010 Yaşam Tablosu dikkate alınarak ve müteveffanın bekar olarak vefatı nedeniyle 26 yaşında evleneceği ve 28 yaşında 1., 30 yaşında 2. Çocuğu olacağı farz edilerek destek paylaşımının ve anne baba payının buna göre yapıldığı, bu ilkelere göre yapılan ve ödenen destek hesabı yönünden hesaplama ve değerlendirmede; anne ... için toplam 715.532,34 TL ve baba İsa için 546.497,39 TL destekten yoksun kalma zararının bulunduğu, motosiklet sürücüsü müteveffa yönünden %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılsa dahi anne ve babanın toplam 1.011.223,78 TL destekten yoksun kalma zararının hesaplandığı, davacı sigorta şirketi tarafından 825.000,00 TL ödeme yapıldığı, ödeme tarihi ile takip tarihi arasında işleyen yasal faizin 2.887,50 TL olduğu, davacı sigorta şirketi tarafından takipte talep edilen faiz tutarının 2.847,95 TL olduğu, hesap edilen faizden daha düşük olduğu, davalı sigortalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda %100 oranında kusurlu olması nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatından davacı sigorta şirketi ile sürücü ve davalı işletenin sorumlu olduğu, kaza tespit tutanağında davalı işletene ait aracın kazadan sonra yavaşlamadan kaçmış olduğu, olay yerini terk etmiş olduğu, olay yerine ilişkin kamera kayıtlarının bulunduğu ve bu kayıtlardan da davalı aracın olay yerini terk ettiğinin sabit olduğu, 2918 Sayılı Yasanın 95. Maddesi uyarınca sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran hallerin zarar görene karşı ileri sürülemeyeceği, ödeme de bulunan sigortacının, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre tazminatın kaldırılmasına veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabileceği, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın B.4/f maddesi uyarınca, bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere olay yerini terk etmesi halinde sigorta şirketinin ödeme yaptıktan sonra kendi sigortalısına rücu edebileceği, dava konusu trafik kazasında davalı araç sürücüsünün kazadan sonra olay yerini terk ettiğinin sabit olduğu, bu nedenle davacı sigorta şirketi yönünden davalı sigortalı işletene rücu koşullarının bulunduğu, ödenen tazminat tutarının fazla ödeme olmadığı, bu nedenle ödenen destekten yoksun kalma tazminatının davalıdan rücuen talep edilebileceği, davacının davalıdan icra takibinde belirtilen asıl alacak ve işlemiş faiz tutarında alacaklı olduğu kanaatine varılmış ve bu nedenle itirazın iptali ile takibin aynen devamına karar vermek gerekmiş, alacak haksız fiilden kaynaklı ödenen tazminatın rücuen tahsiline ilişkin olduğundan likit olmadığı değerlendirilmekle, icra inkar tazminatı koşulları oluşmadığından davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ İLE; İzmir ...İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin aynen devamına,
Alacak likit olmadığından davacının icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,
2-Alınması gereken 56.550,29 TL nispi ilam harcından, peşin alınan 14.137,58 TL nispi harç indirildikten sonra bakiye 42.412,71 TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Davacının yatırmış olduğu 269,85 TL başvurma harcı ile 14.137,58 TL nispi harç toplamı 14.407,43 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacının yapmış olduğu 6.500,00 TL bilirkişi ücreti ile 80,00 TL tebligat-posta giderinden ibaret toplam 6.580,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre takdir ve tayin edilen 127.898,71 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-7155 sayılı yasanın 19/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23. maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti sonunda, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine tarafından karşılanan 3.200,00 TL arabulucu ücretinin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
7-Tarafların yatırdığı gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair; davacı vekilinin ve davalı ... Şirketi vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize yahut başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamını ödemek suretiyle İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
26/02/2025
Katip...
E-imzalıdır.
Hakim ...
E-imzalıdır.