T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/282 Esas
KARAR NO : 2025/389
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 18/05/2024
KARAR TARİHİ : 24/04/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Sürücü ... sevk ve idaresindeki davalı... Sigorta A.Ş nezdinde kaza tarihini kapsar şekilde... sayılı ZMMS (trafik ) poliçesiyle sigortalı... plakalı aracın 18.05.2022 tarihinde müvekkiline ait... plakalı araca, kaza tespit tutanağından, eksper raporundan ve SBM kayıtlarından da anlaşılacağı üzere asli ve tam kusurlu olarak çarparak hasara sebebiyet verdiğini, kusur incelemesi ile de maddi hasarlı trafik kazasında mevcut kusur durumlarının netlik kazanacağını, 18.05.2022 tarihli kaza neticesinde müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybının tespiti için yapılan hesaplama neticesinde müvekkilinin aracında 17.000,00 TL değer kaybı tespit edildiğini, kaza neticesinde gerçekleşen değer kaybının müvekkilinin aracında ekonomik yönden tespit edilebilir maddi bir zarar kalemi oluşturduğundan, sigorta şirketince bu zararın doğrudan karşılanması gerektiğini, dava şartı zorunlu arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamadığını, Yargıtay’ın yerleşik içtihatları doğrultusunda, müvekkilin aracında kaza sonrası meydana gelen hasar, değer kaybının ve araç mahrumiyet bedelinin kusurlu aracın malikinden haksız fiil hükümlerine göre karar verilmesi gerektiğini beyanla fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla şimdilik, HMK m. 107/2 gereği; 100,00 TL değer kaybı tazminatının davalıdan kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava değerinin belirlenmesi; Davacı vekili 19.03.2025 havale tarihli değer arttırım dilekçesi ile dava dilekçesi ile 100,00-TL olarak talep edilen değer kaybı bedeli alacağını 1.550,00-TL arttırarak 1.650,00-TL olarak talep ettiklerini beyan etmiş, talebe ilişkin harç ikmal edilmiştir.
DAVALININ SAVUNMASININ ÖZETİ:
Davalı... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; 2 yıllık zaman aşımı süresi geçtikten sonra müvekkil şirket aleyhine iş bu davanın ikame edildiğini, bu husustaki Yargıtay kararlarının uygulanarak davanın zaman aşımı nedeniyle doğrudan reddine karar verilmesini talep ettiklerini, ayrıca davacının belirsiz alacak davası açmakta menfaati bulunmadığından, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 107. maddesi uyarınca davanın esasına girmeden doğrudan ve usulen reddini talep ettiklerini, kazaya karışan ... plakalı aracın müvekkil şirket nezdinde ZMMS (Trafik) poliçesiyle sigortalı olduğunu, müvekkil şirketin bu poliçedeki maddi zararlara ilişkin teminat limiti ise kaza tarihi itibariyle araç başına 50.000,00-TL.olduğunu, dosya üzerinde yapılan tüm ödemelerin poliçe teminat limitinden mahsup edilmesi gerektiğini, uyuşmazlık kapsamındaki davacı yanın aracındaki hasar nedeniyle müvekkil şirketçe 29.07.2022 tarihinde davacı yana 4.300,00-TL, ... Oto Yedek Parça ve Servis hizmetleri...n'a 06.07.2022 tarihinde 2.499,24-TL.araç araç hasarı tazminat ödemesi ve davacı yana 01.11.2022 tarihinde 1.292,00- TL. değer kaybı ödemesi yapıldığını, davadan önce davacı yana 01.11.2022 tarihinde 1.292,00-TL değer kaybı ödemesi yapıldığını hesaplamanın tamamen doğru verilere göre yapıldığını ve müvekkil şirket poliçeden kaynaklanan tüm sorumluluğunu yerine getirdiğini, davacıya ait aracın davaya konu kazadan daha öncesinde bir kazaya karışıp karışmadığının ve aynı bölgeye hasar almış olup olmadığının, aracın onarım sonucu orjinalliği bozulmamış olduğunun tespitini talep ettiklerini beyanla davanın öncelikle usulden reddine, aksi halde esastan reddine, kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkil şirket aleyhine tazminata hükmedilmesi halinde dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
DELİLLER:
1-Trafik kazası tespit tutanağı, kazaya ilişkin fotoğraflar, ehliyet ve ruhsat suretleri
2-Davalı sigorta şirketi nezdindeki hasar dosyası
Davalı sigorta şirketi tarafından... nolu trafik sigorta poliçesi ile hasar dosyası Mahkememize sunulmuş, açılan ... nolu hasar dosyası kapsamında araçta meydana gelen hasara ilişkin davacıya 29.07.2022 tarihinde 4.300,00-TL ödeme yapıldığı, aracın parçaları için tedarikçi firma ...edek Parça ve Servis hizmetleri San. Tic. A.Ş.'ye 06.07.2022 tarihinde 2.499,24-TL ödendiği, değer kaybına ilişkin ise davacıya 01.11.2022 tarihinde 1.292,00-TL ödeme yapıldığı bildirilmiş, ödemeye ilişkin dekontlar ibraz edilmiştir.
3- Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtları;
Davacıya ait olup, dava konusu 18.05.2022 tarihli trafik kazası sebebiyle hasarlanarak değer kaybı meydana geldiği belirtilen ... plakalı aracın dava konusu trafik kazasından önceye ilişkin hasar kaydının bulunup bulunmadığı hususunda Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılmış, celp edilen kayıtlardan aracın dava konusu trafik kazasından önce 3 adet hasar kaydının bulunduğu anlaşılmıştır.
4- Trafik Tescil Kayıtları
Davacının, dava konusu kaza sebebiyle oluştuğunu iddia ettiği değer kaybının tazminini talep ettiği...lı aracına ve dava konusu kazaya karışan davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalı...ı araca ilişkin trafik tescil kayıtları Uyap sistemi üzerinden çıkartılarak dosyamız arasına alınmıştır.
5-Ekpsertiz Raporu
Davalı sigorta şirketi tarafından açılan ... nolu no.lu hasar dosyası kapsamında hasara ilişkin eksperden aldırılan 22.07.2022 tarihli ekspertiz raporunda, "Araç üzerinde tespit edilen hasarın anlaşmalı kaza tespit tutanağında belirtilen kaza ile uyumlu olabileceği, ... plakalı araçta 2.118,00-TL yedek parça, 4.300,00-TL işçilik olmak üzere toplam 6.418,00-TL hasar meydana geldiği" tespitlerinin yapıldığı anlaşılmıştır.
6-Bilirkişi raporu
Mahkememizce, Adli Trafik Uzmanı ve Otomotiv ve Hasar Uzmanı bilirkişiden oluşan heyetten aldırılan 29.01.2025 havale tarihli raporda özetle;
Dosyada mevcut aksi ispat edilinceye kadar geçerli tüm veri ve tespitler, Karayolları Trafik yönetmeliğinin 157. maddesinin sürücü kusurlarının tespiti başlıklı (b) bendi ile 2918 sayılı Karayolları Trafik kanunun 84. maddesi gereğince detaylıca incelenmesi sonucu,
Davalı taraf sürücüsü ..., idaresindeki... plakalı aracı ile sürücülerin trafik düzen ve güvenliği açısından uymak zorunda oldukları hususlara gerekli önem ve özeni göstermeyip aksine davranışla, görüş alanını kontrol altında bulundurmamak ve aracının hızını yol ve trafik durumunun gerektirdiği mahal şartlarına uyarlamak suretiyle olay mahalli trafik ışıklarına yaklaşması sonucu duramayarak önünde düz yolda görüş alanı içinde aynı istikamete yolun kapalı olduğunu bildiren kırmızı trafik ışıklarında beklemekte olan davacı taraf sürücüsü idaresindeki ... plakalı araca mevcut seyir hızıyla sevk ve idare hatasıyla dikkatsiz ve tedbirsiz davranış faktörleriyle önlemsizce arkadan çarparak sebebiyet verdiği kazada, 2918 sayılı yasanın diğer sürücü kusurlarından 52/B (Sürücüler hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak zorundadırlar) ile sürücü asli kusurlarından 84/D (Arkadan çarpma) maddelerini ihlal ettiği,
Davacı taraf sürücüsü...'un, sevk ve idaresindeki... plakalı ticari taksi ile olay mahalli Gaziler caddesi Altındağ istikameti Yeşildere caddesi Yenişehir köprü altında trafik ışıklarında yolun kapalı olduğunu bildiren DUR anlamındaki kırmızı ışıkta beklemekte iken, arakasından gelen davalı sürücü sevk ve idaresindeki... plakalı otomobilin çarpmasına maruz kaldığı olayda alabileceği her hangi bir önlem bulunmadığı gibi kazaya katkı sağlayacak trafik kurallarına aykırı etken davranış faktörü görülmediği kanaatine varıldığı,
Dosya kapsamında mevcut ekspertiz raporu üzerinden yapılan tespitlerde, ...plakalı aracın davaya konu kaza nedeni ile arka kısmından hasarlandığı ve aracın hasar onarımı için aracın arka tamponu ile arka tampon bağlantı elemanlarının, sağ stop lambasının ve plaka lambasının değiştirildiği, bagaj kapağı, arka panel ve araç havuz sacında doğrultma ve boya şeklinde onarım işlemlerinin yapılması gerektiğinin tespit edildiği,
Hasar ve onarım resimleri incelendiğinde dava konusu aracın arka tamponunda ve arka panelinde hasar oluştuğu ancak aracın bagaj kapağında herhangi bir hasarın oluşmadığı olay yeri ile onarım resimlerinden görüldüğü, onarım resimlerinde aracın bagaj kapağının araç üzerinde montajlı olduğu ve bagaj kapağına ait onarım resimlerinin dosyada yer almadığının görüldüğü, benzer şekilde araç hasar onarım resimlerinde de havuz sacında herhangi bir hasar tespit edilmediği gibi bir onarım ve boyama işleminin de görülmediği,
Davaya konu aracın değer kaybının tespitinde ekspertiz raporunda belirtilen fakat gerek olay yeri gerekse onarım resimlerinde görülmeyen bagaj kapağı ile havuz sacı onarım işlemleri aracın değer kaybı değerlendirilmesinde dikkate alınmadığı,
Yargıtay içtihatlarına göre gerçek zarar ilkesi prensibiyle; Aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile, kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki fark ve aracın kasko değer değişimleri dikkate alınarak yapılan değerlendirmede, aracın davaya konu kaza öncesi mevcut hasarları, aracın taksi çıkması olması ve km sinin 504.438 gibi yüksek bir değerde olması nedeniyle aracın ortalama rayiç değerinin yaklaşık 378.000,00-TL olarak tespit edildiği, araçta davaya konu kaza nedeni ile arka tampon ve arka panel onarım işlemlerinin yapıldığı dikkate alındığında aracın daha önceki kazalarında hasarlanmayan (üzerinde işlem yapılmayan) arka paneli üzerinde yapılan işlemler nedeni ile araçta meydana gelecek değer kaybının 26/01/2025 rapor tarihi itibarı ile araç rayiç değerinin % 1 i kadar 3.780,00 TL olacağı,
Davaya konu aracın 26/01/2025 rapor tarihi ile 18/05/2022 hasar tarihleri arasındaki kasko değer oranının 2.29 olarak bulunduğu, buna göre araçta 18.05.2022 kaza tarihi itibariyle ( 3.780,00/2,,29 ) 1.650,00-TL değer kaybı meydana geleceği, aracın hasar onarım bedelinin 6.858,78 TL ve hasar tarihindeki araç rayiç değerinin 165.065,502 TL olarak tespit edilmiş olması nedeniyle davaya konu aracın onarımının ekonomik olacağı, rapor edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Davalının zamanaşımı def'i yönünden yapılan değerlendirme:
2918 Sayılı KTK' nun 109/2 maddesinde" Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrar." hükmü yer almaktadır. Eldeki davada, davaya konu kazanın 18.05.2022 tarihinde meydana geldiği, arabuluculuk aşamasında geçen süre de gözetildiğinde 18.05.2024 olan dava tarihi itibariyle zamanaşımı süresinin dolmadığı anlaşıldığından davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin zamanaşımı def'inin reddine karar vermek gerekmiştir.
Davanın Esası Yönünden:
Dava, trafik kazası nedeniyle davacıya ait araçta oluştuğu iddia edilen bakiye değer kaybının tazmini istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, 18/05/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında tarafların kusur durumlarının ne şekilde olduğu, kaza sebebiyle davacının aracında değer kaybı meydana gelip gelmediği, davalı sigorta şirketi tarafından yapılan ödemenin davacının gerçek zararını karşılayıp karşılamadığı, davacının bakiye değer kaybının tazmini talebinin ve avans faiz talebinin yerinde olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
Dava konusu trafik kazasının, 18.05.2022 günü saat 08.30 sıralarında sürücü ... sevk ve idaresindeki... plakalı aracı ile İzmir- Konak ilçesi Yenişehir Semtinde, Gaziler caddesini takiben Basmane istikametinden Altındağ istikametine seyri esnasında Yeşildere caddesi Yenişehir köprü altındaki trafik ışıklarına geldiği sırada duramayarak aracının ön kısımlarıyla, önünde aynı istikamete seyreden ve trafik ışıklarında beklemekte olan dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki davacıya ait ... plakalı ticari taksinin arka kısımlarına çarpması neticesinde meydana geldiği;
Açıklanan oluş şekliyle gerçekleşen kazada, sürücü... in sevk ve idaresindeki... plakalı araç ile sürücülerin trafik düzen ve güvenliği açısından uymak zorunda oldukları hususlara gerekli önem ve özeni göstermeyip aksine davranışıyla, görüş alanını kontrol altında bulundurmadan ve aracının hızını yol ve trafik durumunun gerektirdiği mahal şartlarına uyarlamamak suretiyle olay mahalli trafik ışıklarına yaklaşması sonucu duramayarak önünde düz yolda görüş alanı içinde aynı istikamete yolun kapalı olduğunu bildiren kırmızı trafik ışıklarında beklemekte olan ... plakalı araca mevcut seyir hızıyla sevk ve idare hatasıyla dikkatsiz ve tedbirsiz davranış faktörleriyle önlemsizce arkadan çarparak sebebiyet verdiği kazada, 2918 sayılı yasanın diğer sürücü kusurlarından 52/b (Sürücüler hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak zorundadırlar) ile sürücü asli kusurlarından 84/d (Arkadan çarpma) maddelerini ihlal ettiği anlaşıldığından asli kusurlu olduğu, davacıya ait ... plaka sayılı araç sürücüsü ...un olay mahalli yerde kırmızı ışıkta beklemekte olduğu sırada maruz kaldığı olayda alabileceği her hangi bir önlem bulunmadığı gibi kazaya katkı sağlayacak trafik kurallarına aykırı etken davranışının bulunmadığı, taraf beyanları, kaza tespit tutanağı ve alınan bilirkişi raporu doğrultusunda Mahkememizce değerlendirilmiştir.
Kazanın oluşumuna asli ve tam kusuruyla sebebiyet veren ...plakalı araç, davalı sigorta şirketi nezdinde kaza tarihini de kapsar şekilde ZMSS poliçesi ile sigortalıdır.
Yukarıdaki izah şeklinde meydana gelen trafik kazasında, kazaya etken kusuru bulunmayan davacıya ait ... plakalı aracın hasar gördüğü, olayda... plakalı araç sürücüsünün asli ve tam kusurlu, davacıya ait araç sürücüsünün kusursuz olduğu, denetime ve hüküm kurmaya elverişli 29.01.2025 havale tarihli bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere, olayda davaya konu ... plakalı davacıya ait aracın arka kısımlarından darbe alarak hasarlandığı, hasar nedeniyle araçta arka tampon ve arka panel onarım işlemlerinin yapıldığı, dava konusu kaza nedeniyle araçta onarıma ilişkin yedek parça ve işçilik olmak üzere 6.858,78-TL hasar meydana geldiği tespit edilmekle, Yargıtay içtihatları doğrultusunda dava konusu aracın rayiç değeri/hasar toplamı dikkate alındığında pert - total şartlarının oluşmadığı ve aracın mevcut hali ile tamirinin teknik ve ekonomik açıdan uygun olacağı, bilirkişi raporunda hesap edilen değer kaybının Yargıtay içtihatları doğrultusunda aracın hasarsız halinin ikinci el piyasa değeri ile hasarlı halinin serbest piyasadaki ikinci el değeri arasındaki farka göre hesaplandığı ve Mahkememizce hükme esas alınan bilirkişi raporu uyarınca meydana gelen kaza neticesinde davacıya ait... plakalı aracın olaya konu kazada arka kısımlarından hasarlanması sonucu arka tampon ve arka panelin onarım işlemlerine maruz kaldığı, aracın önceki kazalarında hasarı bulunmayan arka paneli üzerinde yapılan işlemler nedeniyle araçta rayiç değerinin %1'i oranında değer kaybı meydana geldiği tespit edilmiş, kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri 165.065,50-TL seviyelerinde olduğu anlaşılan davacının aracında kazadan dolayı dava konusu olaya bağlı olarak araçta piyasa rayiçlerine göre 1.650,00-TL değer kaybı meydana geldiği kabul edilmiştir. Bu surette belirlenen değer kaybı bedeli olan 1.650,00-TL'den, davalı sigorta şirketi tarafından dava tarihinden önce ZMMS poliçesi kapsamında davacıya 01.11.2022 tarihinde yapılan 1.292,00-TL değer kaybı ödemesi mahsup edildiğinde davacının talep edebileceği bakiye değer kaybı miktarının 358,00-TL olacağı kabul edilerek, bakiye değer kaybının temerrüt tarihi olarak takdir edilen 01.11.2022 (kısmi ödeme) tarihinden itibaren -sigortalı aracın hususi araç vasfında olduğu da gözetilerek- işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin değer kaybı tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, 358,00-TL bakiye değer kaybı tazminatının temerrüt tarihi olarak takdir edilen 01/11/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
2-Karar tarihi itibariyle alınması gereken maktu 615,40-TL karar ve ilam harcından peşin harç olarak alınan 427,60-TL ile tamamlama harcı yatırılan 26,47-TL harcın mahsubu ile bakiye 161,33-TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-7155 sayılı yasanın 19/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23.maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince İzmir Arabuluculuk Bürosunun... başvuru nolu dosyası ile taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti sonunda, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine tarafından karşılanan 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin 781,09-TL'sinin davalı... Sigorta A.Ş.'den, 2.818,91-TL'sinin davacıdan yargılama gideri olarak alınarak Hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafça peşin harç için yapılan 427,60-TL ile tamamlama harcı olarak yatırılan 26,47-TL olmak üzere toplam 454,07-TL'nin yargılama giderlerine dahil edilmeksizin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davanın red ve kabul edilen bölümleri orantılı olarak nazara alınarak işbu dosyada davacı tarafından yapılan toplam 6.229,00-TL (tebligat+posta+bilirkişi ücreti) ile 427,60-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 6.656,60-TL yargılama giderinden davanın kabul ve red edilen miktarı üzerinden hesaplanan 1.444,28-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki AAÜT gereğince davanın kabul edilen değeri üzerinden belirlenen 358,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı ... Sigorta A.Ş. kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki AAÜT gereğince (md. 13/3) bakiye değer kaybı tazminatı davasının reddedilen bölümü üzerinden hesaplanan 358,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak adı geçen davalıya verilmesine,
8-Karar kesinleştiğinde ayrıca karar yazılmaya gerek görülmeden artan gider avansının ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda HMK'nın 341/2 maddesi uyarınca kesin olarak verilen karar açıkça okundu, ana çizgileriyle anlatıldı. 24/04/2025
Katip ...
E imza
Hakim...
eimza