T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/352 Esas
KARAR NO : 2025/144
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 11/06/2024
KARAR TARİHİ : 13/02/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı... Sigorta A.Ş. nezdinde... numaralı Motorlu Kara Taşıtları Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi bulunan ... plakalı aracın kaza tutanağında belirtildiği üzere 05.11.2023 günü sebep olduğu kaza sonucunda müvekkili adına kayıtlı... plakalı aracın hasarlandığını, meydana gelen kazada davalı... Sigorta A.Ş. nezdinde trafik poliçesi ile güvence altına alınan ... plakalı aracın % 100 oranında asli kusurlu bulunduğunu, müvekkilinin, meydana gelen kaza ile ilgili olarak hasar dosyası açtırarak gerekli işlemleri yaptırdığını, davalı sigorta şirketinin müvekkili aracında meydana gelen hasarın tespiti için eksper görevlendirdiğini, ancak düzenlenen eksper raporunun afaki olup müvekkili aracında ortaya çıkan gerçek hasarı yansıtmadığını, mahkemece yapılacak yargılama da müvekkilin aracında ne kadar hasar olduğu hususunun netlik kazanacağını, tarafsız eksper ...den müvekkili aracında meydana gelen hasara ilişkin aldırılan raporda müvekkiline ait araçta 51.990,83-TL hasar meydana geldiğinin tespit edildiğini, dosyanın bilirkişiye gönderildiğinde müvekkilinin aracında ne kadar hasar olduğunun netlik kazanacağını, davalı sigorta şirketinin müvekkilin aracında değişmesi gereken parçaları değiştirmediğini, değiştirmiş olan parçaların da orijinali ile onarılmadığını, sigorta şirketinin göndermiş olduğu eksperin taraflı ve yanlı davranarak bağımsızca hareket etmeyerek hazırlamış olduğu raporda müvekkilinin gerçek zararını ortaya çıkarmadığını, trafik kazasından sonrasında müvekkilin aracının muhtelif yerlerinin hasar aldığını, meydana gelen bu kaza nedeniyle, daha önce hasar kaydı bulunmayan aracın ikinci el piyasa rayiç değerinde esaslı kayba sebep olduğunu, Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarına göre sigortacının sigortalısının 3.kişilere vermiş olduğu maddi ve bedeni zararlara karşı teminat limitleri dahilinde kalmak kaydıyla, müştereken ve müteselsilen sorumlu bulunduğunu, dava öncesi davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığını ancak sigorta şirketi tarafından talebin reddedildiğini beyanla talep edilebilir tazminat bedelinin mahkemece yaptırılacak bilirkişi incelemesi ile tespit edileceği baz alınarak, fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla (HMK 107 maddesi gereği belirsiz alacak davamızı) şimdilik 100,00 TL değer kaybı tazminatının, 100,00 TL eksik bakiye hasar alacağının davalı şirketin temerrüde düştüğü tarihten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden alınarak müvekkile ödenmesine, müvekkilin aracında meydana gelen gerçek hasarın tespiti için ekspere ödenen 750,00 TL ücretin yargılama giderinden sayılarak sigorta şirketi üzerine bırakılmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava değerinin belirlenmesi; Davacı vekili 27/12/2024 havale tarihli dilekçesi ile dava dilekçesi ile 100,00-TL olarak talep edilen bakiye hasar bedelini 34.062,07-TL artırarak 34.162,07-TL' ye, 100,00-TL olarak talep edilen değer kaybı bedelini 2.067-TL artırarak 2.167-TL'ye çıkardıklarını beyan etmiş, talebe ilişkin harç ikmal edilmiştir.
DAVALININ SAVUNMASININ ÖZETİ:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının iddia ettiği maddi zararın miktarı belirli olduğunu, dava dilekçesinde şartları bulunmadığı halde davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığından hukuki yarar yokluğundan davanın reddinin gerektiğini, İhbar sonrası müvekkili şirketin araçtaki değer kaybı bedelinin görevlendirilen eksper vasıtasıyla tespit edildiğini, tespit edilen tutar olan 20.333,00-TL nin davacı asil hesabına, 29/03/2024 tarihinde ödendiğini, müvekkil şirketçe araçtaki hasara ilişkin alınan eksper raporuna göre tespit edilen 17.828,76 TL' nin 29/11/2023 tarihinde davacı asil hesabına hasar bedeli olarak ödendiğini, ödeme ile müvekkil şirket her türlü hukuki sorumluluğunu yerine getirdiğini, bu nedenle başvurunun reddi gerektiğini, davacının hasarın onarımına dair herhangi bir fatura sunmadığını, kdv’ye hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğunu, aracın hasarının onarım bedeli hesaplanırken makul oranda indirim/iskonto uygulanması gerektiğini, genel şartlarda; hasar tazminatının nasıl hesaplanması gerektiğinin açıklandığını, bizzat kanunun, trafik sigortası kapsamındaki tazminatların hesaplanması konusunda genel şartlara atıf yaptığından genel şart hükümlerine göre değerlendirme yapılmasını talep ettiklerini, buna göre müvekkil şirketin, parça ve işçilik ücretlerinde sözleşmeli servis fiyatlarına göre indirimde bulunma hakkının mevcut olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, değer kaybı genel şartlarda yer alan formüle göre hesaplanması gerektiğini, kusur oranının tespiti bakımından dosyanın adli tıp trafik ihtisas dairesine gönderilmesini talep ettiklerini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla; aleyhe tazminata hükmedilmesi halinde ıslah edilmemiş tutar için tazminat faiz sorumluluğunun dava tarihinden itibaren, ıslah edilmiş tutara ilişkin tazminat ve faiz sorumluluğunun ise ıslah tarihinden itibaren başlatılması gerektiğini beyanla haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
DELİLLER:
1-Trafik Kazası Tespit Tutanağı
2-Davalı sigorta şirketi nezdindeki hasar dosyası
Davalı sigorta şirketi tarafından sigorta poliçesi ve hasar dosyası Mahkememize sunulmuş,... nolu poliçeye istinaden açılan... no.lu hasar dosyası kapsamında davacıya 29/03/2024 tarihinde 20.333,00-TL değer kaybı ödemesi, 29/11/2023 tarihinde 17.828,76-TL hasar ödemesi yapıldığı bildirilerek ödemeye ilişkin dekontlar ibraz edilmiştir.
3- Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtları
Davacıya ait olup, dava konusu 05.11.2023 tarihli trafik kazası sebebiyle hasarlandığı ve değer kaybına uğradığı belirtilen ... plakalı aracın dava konusu trafik kazasından önceye ilişkin hasar kaydının bulunup bulunmadığı hususunda Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılmış, celp edilen kayıtlardan aracın dava konusu trafik kazasından önce 2 adet hasar kaydının bulunduğu görülmüştür.
4-Trafik Tescil Kayıtları
Davacının, dava konusu kaza sebebiyle oluştuğunu iddia ettiği hasar bedelinin ve değer kaybının tazminini talep ettiği ... plakalı araca ve davalı sigorta tarafından ZMMS ile sigortalı...plaka sayılı araca ilişkin trafik tescil kayıtları uyap sistemi üzerinden çıkartılarak dosya arasına alınmıştır.
5-Ekspertiz Raporu
Davalı sigorta şirketi tarafından açılan ... no.lu hasar dosyası kapsamında hasara ilişkin eksperden aldırılan 21.11.2023 tarihli ekspertiz raporunda, "Araçta iskontolu 7.517,97-TL yedek parça ve 8.500,00.-TL işçilik olmak üzere toplam 16.017,97-TL (KDV Hariç) hasar meydana geldiği" tespitlerinin yapıldığı, değer kaybına ilişkin eksperden aldırılan raporda ... plakalı aracın piyasa değerinin kaza öncesi 676.666,00-TL, hasar sonrası 656.333,00-TL olarak belirlendiği, buna göre araçta 20.333,00-TL değer kaybı meydana geldiği tespitlerinin yapıldığı anlaşılmıştır.
6-Uzman Görüşü Raporu ve Hizmet bedeli faturası
Davacı tarafça... Sigorta Eksperliğinden aldırılan ve dosyaya delil niteliğinde ibraz edilen 20.12.2023 tarihli hasarın tespitine ilişkin uzmanlık raporunda; ... plaka sayılı araçta 29.075,69-TL yedek parça ve 14.250,00-TL işçilik olmak üzere toplam 51.990,83-TL (KDV Dahil) hasar meydana geldiği tespitlerinin yapıldığı, rapor bedeline ilişkin faturanın ibraz edildiği anlaşılmıştır.
7-Bilirkişi Raporu
Mahkememizce, Adli Trafik Uzmanı bilirkişi ve Otomotiv ve Hasar Uzmanı bilirkişiden oluşan heyetten uyuşmazlığa yönelik aldırılan 10/12/2024 havale tarihli raporda özetle;
Davaya konu kazanın oluşumunda;... plakalı otomobil sürücüsünün 2918 sayılı KTK 52 maddesinde belirtilen Hızın gerekli şartlara uygunluğunu sağlamak Sürücüle başlıklı; b) Hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak, zorundadır" hükmünü ihlal ettiği,
...plakalı otomobil sürücüsünün kazada, kaçınma amacıyla yapabileceği bir manevra boşluğunun bulunmaması ve kazanın artık kaçınılmaz olması halinde, bu sürücü aleyhine kusur paylaşımı yapılamayacağından kazanın oluşumunda etken olmadığı,
... plakalı kamyonet sürücüsünün kazanın oluş şekline göre arkasından gelen aracı kontrol etme zorunluluğu olmadığından dolayı kural ihlali yapmadığı,
Dosya kapsamında yapılan incelemelerde; yerleşik Yargıtay içtihatlarına göre dava konusu aracın tamir edildiği servis ile sigorta şirketi arasında parça tedariki konusunda bir anlaşmanın olmadığının belirlendiği, buna göre; araçta değişmesi gereken yedek parçaları servisin temin etmesi nedeniyle, davalı sigorta şirketi tarafından yedek parça iskontosu uygulanamayacağı kanaatine varıldığı,
Dosyaya sunulu tutanak, bilgi, belge ve fotoğraflara göre; davaya konu...plaka sayılı aracın meydana gelen kaza nedeniyle sol ön kısımlarından ve ayrıca mekanik aksamlarından araç gövdesinde ve sökülebilir/ takılabilir parçalarda hasar olacak şekilde darbe alarak hasarlandığı, dava konusu araçta tespit edilen hasarların araçla karşılaştırılması sonucu mevcut hasarlar ile kazanın oluş şekli, hasarın alınış şekli, açısı ve darbenin şiddeti bir bütün olarak ele alınıp, irdelendiğinde nitelik ve boyut anlamında kaza tespit tutanağını doğrular şekilde uyumlu olabileceği, hasar gören kısımların kaza ile uyumlu olduğu kanaatine varıldığı,
Dava konusu ... plaka sayılı araçta, kaza nedeniyle yedek parça ve işçilik olmak üzere toplam 51.990,83.-TL (KDV Dahil) hasar meydana gelebileceği,
Piyasa koşullarında yapılan inceleme ve araştırmalarda; davaya konu ... plaka sayılı aracın marka, model, tipi, km.si, yakıt cinsi, vites türü ve kullanım şekli dikkate alındığında kazadan önceki piyasa rayiç değerinin ortalama 700.000,00.-TL seviyelerinde olabileceği, buna göre; Yargıtay kararları doğrultusunda dava konusu aracın mevcut teknik özellikleri, rayiç değeri ve hasar toplamı dikkate alındığında pert - total şartlarının oluşmadığı, aracın hasar bedeli, araç rayicinin %50'sini aşmadığından, aracın mevcut hali ile tamirinin teknik ve ekonomik açıdan uygun olacağı,
Yargıtay içtihatlarında, değer kaybı tespite konu aracın, onarımı sonrası satılmak istendiğinde; kaza öncesine göre 2. el piyasa rayiç bedelinde ortaya çıkan farkın, piyasa rayiçlerine göre reel değer kaybı bedeli olarak belirlendiği, bu doğrultuda Yargıtay içtihatlarına göre, değer kaybı bedeli tespite konu...ı aracın , marka, model, tipi, km.si, yakıt cinsi, vites türü, kullanım şekli, kullanım süresi, kullanılmışlık düzeyi, yıpranma durumu, aracın vaki kaza öncesinde iki adet hasar kaydının olması ve ayrıca pazarlık payı da dikkate alındığında ikinci el piyasa rayiç değerinin ortalama 700.000,00-TL seviyelerinde olabileceği, araçta söz konusu kaza nedeniyle sol ön çamurluk ve sol şasi kolunun tamir edilerek boyanması nedeniyle değer kaybı oluşabileceği, bu durumda kaza meydana geldikten ve aracın onarımının tamamlanarak, piyasada satılabileceği ikinci el piyasa rayiç değerinin 677.500,00.-TL seviyelerinde olabileceği ve sonuç olarak dava konusu araçta kaza tarihi itibariyle 22.500,00.-TL değer kaybı meydana gelebileceği kanaatine varıldığı, rapor edilmiştir.
UYUŞMAZLIK;
Dava, trafik kazası nedeniyle davacıya ait araçta oluştuğu iddia edilen bakiye hasar bedelinin ve bakiye değer kaybının tazmini istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; 11/06/2024 tarihinde meydana gelen trafik kazasında tarafların kusur durumlarının ne şekilde olduğu, kaza sebebiyle davacının aracında hasar ve değer kaybı oluşup oluşmadığı, davalı sigorta şirketi tarafından yapılan ödemelerin davacının gerçek zararını karşılayıp karşılamadığı, davacının bakiye hasar bedelinin ve bakiye değer kaybının bulunup bulunmadığı, davacının avans faiz talebinin yerinde olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan inceleme ve tüm dosya kapsamına göre;
Dava konusu trafik kazasının, 05.11.2023 günü saat 00.30 sıralarında, İzmir ili, Buca ilçesi,...Sokak üzerinde seyir halinde bulunan ...plakalı otomobil sürücüsü...'ın seyri sırasında direksiyon hakimiyetini kaybederek önünde seyir halinde bulunan ...plakalı kamyonetin arka kısımlarına ve davacıya ai...plakalı aracın ön kısımlarına çarpması neticesinde üç aracın karıştığı trafik kazasının meydana geldiği,
Açıklanan oluş şekliyle gerçekleşen kazada... plaka sayılı araç sürücüsü ...n seyri sırasında sevk ve idare hatasıyla dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranış faktörleriyle önlemsizce arkadan çarparak sebebiyet verdiği trafik kazasının oluşumunda, 2918 sayılı KTK'nun hızın gerekli şartlara uygunluğunu sağlamak başlıklı 52'nci maddesinin b bendinde yer alan "Sürücüler hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak, zorundadır" hükmünü ihlal ettiği anlaşıldığından kazanın oluşumunda asli ve tam kusurlu olduğu, davacıya ait... plaka sayılı araç sürücüsünün kaçınma amacıyla yapabileceği bir manevra boşluğu bulunmadığından kaçınılmaz hale gelen kazada etken kusurunun bulunmadığı, yine...plakalı kamyonet sürücüsünün arkadan çarpma şeklinde meydana gelen kazanın oluşumunda trafik kurallarına aykırı davranışının bulunmadığı, kaza tespit tutanağı ve alınan bilirkişi raporu doğrultusunda Mahkememizce değerlendirilmiştir.
Kazanın oluşumuna asli ve tam kusuruyla sebebiyet veren... plakalı araç davalı ...Sigorta A.Ş. şirketi nezdinde kaza tarihini de kapsar şekilde ZMSS poliçesi ile sigortalıdır.
Yukarıdaki izah şeklinde meydana gelen trafik kazasında, kazaya etken kusuru bulunmayan davacıya ait ... plakalı aracın hasar gördüğü, olayda ... plakalı araç sürücüsünün asli ve tam kusurlu, davacıya ait araç sürücüsünün kusursuz olduğu, denetime ve hüküm kurmaya elverişli 10.12.2024 havale tarihli bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere, olayda davaya konu... plakalı davacıya ait aracın sol ön kısımlarından ve ayrıca mekanik aksamlarından araç gövdesinde ve sökülebilir/ takılabilir parçalarda hasar olacak şekilde darbe alarak hasarlandığı, araçta onarıma ilişkin yedek parça ve işçilik olmak üzere KDV dahil 51.990,83-TL hasar meydana geldiği tespit edilmekle, Yargıtay içtihatları doğrultusunda dava konusu aracın rayiç değeri/hasar toplamı dikkate alındığında pert -total şartlarının oluşmadığı ve aracın mevcut hali ile tamirinin teknik ve ekonomik açıdan uygun olacağı, davalı sigorta şirketinin hasar bedeline ilişkin sorumluluğunun kaza tarihindeki teminat limiti olan 120.000,00-TL ile sınırlı olacağı, kazanın poliçe teminat süresi içinde meydana geldiği anlaşılmıştır.
Yargıtay'ın yerleşmiş kararlarında belirtildiği üzere davalı sigorta şirketi ile anlaşmalı ya da yetkili servisleri arasında yapılan anlaşmalara göre iskonto uygulanması davacıyı bağlamayacak olup, davalı tarafın iskonto indirimi yapılmadan davacının gerçek zararından sorumlu olduğu, sigorta şirketi poliçeden kaynaklanan tazmin borcunu yerine getirirken gerçek zararı ödemekle yükümlü olduğundan, aracın onarımı yapılsın ya da yapılmasın onarıma ilişkin fatura olsun ya da olmasın hasar bedeli üzerinden hesaplanan KDV'yi de zarar görene ödemek zorunda olduğu değerlendirilerek, Mahkememizce hükme esas alınan bilirkişi raporu uyarınc... plaka sayılı araçta KDV dahil 51.990,83-TL hasar meydana geldiği, davalı sigorta şirketi tarafından dava tarihinden önce 29/11/2023 tarihinde yapılan 17.828,76-TL hasar ödemesi mahsup edildiğinde davacının talep edebileceği bakiye hasar tazminatının 34.162,07-TL olduğu kabul edilmiştir.
Davacının değer kaybı tazminatı talebi yönünden, bilirkişi raporunda hesap edilen değer kaybının Yargıtay içtihatları doğrultusunda aracın hasarsız halinin ikinci el piyasa değeri ile hasarlı halinin serbest piyasadaki ikinci el değeri arasındaki farka göre hesaplandığı ve Mahkememizce hükme esas alınan bilirkişi raporu uyarınca,... plakalı davacıya ait aracın 05.11.2023 riziko tarihi itibarıyla ikinci el piyasa rayicinin ortalama olarak 700.000,00-TL olduğu, aracın kaza neticesinde sol ön çamurluk ve sol şasi kolunun tamir edilerek boyanma işlemlerine maruz kaldığı, aracın , marka, model, tipi, km.si, yakıt cinsi, vites türü, kullanım şekli, kullanım süresi, kullanılmışlık düzeyi, yıpranma durumu, aracın vaki kaza öncesinde iki adet hasar kaydının olması ve ayrıca pazarlık payı da dikkate alındığında hasar onarımı sonrası değerinin riziko tarihi itibariyle 677.500,00-TL olduğu ve dava konusu olaya bağlı olarak araçta piyasa rayiçlerine göre 22.500,00-TL değer kaybı meydana geldiği, davalı sigorta şirketi tarafından dava tarihinden önce tarihinde 29/03/2024 tarihinde yapılan 20.333,00-TL değer kaybı ödemesi mahsup edildiğinde davacının talep edebileceği bakiye değer kaybı tazminatının 2.167,00-TL olduğu kabul edilmiştir.
Bu suretle belirlenen bakiye hasar bedeli ve bakiye değer kaybı tazminatının temerrüt tarihi olarak takdir edilen 29/03/2024 (kısmi ödeme) tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜNE, 34.162,07-TL hasar bedeli tazminatı ile 2.167,00-TL değer kaybı tazminatının temerrüt tarihi olarak takdir edilen 29/03/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 2.481,63-TL karar ve ilam harcından başlangıçta peşin harç olarak alınan 427,60-TL ile tamamlama harcı olarak yatırılan 621,00-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.433,03-TL harcın davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
3-7155 sayılı yasanın 19/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23.maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince İstanbul Arabuluculuk Bürosunun ... başvuru nolu dosyası ile taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti sonunda, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine tarafından karşılanan 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin yargılama gideri olarak davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafça 427,60-TL başvurma harcı, 427,60-TL peşin harç ve 621,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam yapılan 1.476,20-TL yargılama gideri ile iş bu dosyada yapılan ve karşılanan toplam 5.084,00-TL yargılama gideri (tebligat+ posta masrafı+ bilirkişi rapor ücreti) ile 750,00-TL hasar ekspertiz rapor ücreti olmak üzere toplam 7.310,20- TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki AAÜT gereğince hesaplanan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Karar kesinleştiğinde ayrıca karar yazılmaya gerek görülmeden artan gider avansının resen ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda HMK'nın 341/2. maddesi uyarınca kesin olarak verilen karar açıkça okundu, ana çizgileriyle anlatıldı. 13/02/2025
Katip ...
E imza ¸
Hakim ...
eimza ¸