İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 2014/362 Esas 2024/393 Karar

T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2014/362
KARAR NO: 2024/393
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 25/11/2008
BİRLEŞEN İZMİR 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN
... ESAS SAYILI DAVASINDA;
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 03/07/2009
BİRLEŞEN İZMİR 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN
... ESAS SAYILI DAVASINDA;
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 15/12/2008
KARAR TARİHİ: 23/05/2024
Mahkememizde görülen davanın ve birleşen davaların yapılan açık yargılaması sonucunda;
İDDİA ;
Asıl davada davacı... Elek. Müh. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili dava dilekçesi ile özetle; davalı ... Ltd. Şti.'nin, diğer davalı İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından “... Parkı Alt Yapı ve Çevre Düzenlenmesi” işi için açılan ihaleye katıldığını ve verdiği teklif ile ihaleyi kazandığını, ihaleye ilişkin koşullar incelendiğinde ihale şartnamesinin “4.1.7” maddesinde “ihale konusu işin tamamının veya bir kısmının alt yüklenicilere yaptırılamayacağı” konusunda düzenlemenin bulunduğunu, bu düzenleme ile davalı yüklenici şirketin almış olduğu işi alt yüklenicilere yaptırmasının yasaklandığını, davalı yüklenici şirketin buna rağmen işin yapımını kendi ortaklarından veya ortaklarının akrabalarından oluşan davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ye devrettiğini, davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin de kendisine devredilen işin bir kısmını yani projenin tüm elektrik işlerini 10/04/2008 tarihli sözleşme ile müvekkiline verdiğini, bu sözleşmeye göre müvekkilinin sözleşmenin eki teknik şartnamede belirtilen işleri yapacağını ve karşılığında davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından kendisine hak ediş ücretinin ödeneceğini; davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin ödemeleri aksatmaya başladığını, verdiği çeklerin bir kısmının karşılıksız çıktığını, bunun üzerine bu şirket ile işbirliği içerisinde hareket eden ve organik bağı olan diğer davalı ... Ltd. Şti.’nin karşılıksız çıkan çeklere ve yapılmayan ödemelere mahsuben müvekkiline bir kısım ödemeler yaptığını, ancak müvekkilinin alacağının tamamını alamadığını ve müvekkili tarafından toplam 550.000,00 YTL bedelli 2 adet çeke dayalı olarak İzmir... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyasında ihtiyati haciz kararı alınarak İzmir .... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyasında takibe konulduğunu, ancak davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin iş yerini boşaltması sebebiyle haciz ve muhafazanın yapılamadığını, bunun üzerine bu şirketle organik bağı olan davalı ... Ltd. Şti.'nin iş yerine gidildiğini, bir kısım haciz yapıldığını, bu şirket adresinde davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye ait kaşenin bulunduğunu, yaptıkları araştırmalarda “davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve .... Ltd. Şti.'nin yapılan hisse devirleriyle ortaklarının sık sık değiştiğini, ancak ortaklık sıfatını alan kişilerin aynı aileden ve aynı kişiler olduklarını” belirlediklerini, şirketlerin kuruluşundan bu yana hisse çoğunluğunun ... ailesine mensup ortakların elinde olduğunu, bu iki şirketin yıllar boyunca birbirine çok yakın adreslerde faaliyet gösterdiklerini, her iki şirketin kurucu ortağı olan...'un geçmiş dönemlerde politika içerisinde aktif olarak yer aldığını, davalı şirketler arasında kurulan düzenekle kazanılan paralar bir şirkette toplanırken diğer şirketin muhatap edildiği alt yüklenici pozisyonundaki kişilerin mağdur edildiklerini, davalı şirketlerin muvazaalı kötü niyetli işlemler yaptıklarını, sözleşme kapsamında işin % 97'sini tamamlamış olan müvekkiline ödeme yapmayan davalıların müvekkilinin işi zamanında bitiremediği yönündeki iddialarının haksız ve borçtan kaçma çabasını ortaya koyduğunu, kalan % 3'lük kısmın müvekkilinin yüklendiği elektrik işlerinin yapılmasının diğer yükleniciler tarafından üstlenilmiş olan inşaat işlerinin bitirilmesine bağlı olan ve bitirilmeyen işlerden kaynaklandığını, müvekkilinin gecikmede kusurunun bulunmadığını, kanallar açılmadıkça kabloların döşenemeyeceğini ve pano ve aydınlatma kaideleri dökülmeden elektrik direklerinin dikilemeyeceğini, kontrol teşkilatının müvekkiline gecikmeye dayalı hiçbir uyarısının bulunmadığını, müvekkilinin davalı ... Ltd. Şti. ile imzaladığı sözleşmenin feshi ile birlikte müvekkili tarafından yapılan inşaatlar arsa sahibi veya arsa üzerinde ayni/şahsi hak sahibi olan İzmir Büyükşehir Belediyesi'ne kalacağından BK'nın 61 ve devamı maddelerinde düzenlenen sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca davalı İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin de diğer davalılarla birlikte müştereken ve müteselsilen sorumluluğunun bulunduğunu belirterek, 10/04/2008 tarihli sözleşmenin feshine, müvekkilinin bu sözleşmenin 4. maddesi uyarınca davalı ... Ltd. Şti.'ye verdiği teminatın iadesine, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla İzmir .... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyasında başlatılan takip ile mükerrerlik oluşturmamak kaydı ile müvekkili tarafından sözleşme kapsamında yapılan işlerin ve ilave işlerin bedeli olarak şimdilik 200.000,00 YTL'nin dava tarihinden itibaren en yüksek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dava dosyasında davacı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili dava dilekçesi ile özetle; müvekkilinin, sözleşme ile dava dışı ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'den “... Parkı Alt Yapı ve Çevre Düzenlemesi” işinin bir kısım işlerin yapılmasını üstlendiğini, bu işin yapılması için davalı şirketle 10/04/2008 tarihli sözleşmenin imzalandığını, bu sözleşmenin 5. maddesine göre işin bitim tarihinin 07/09/2008 olduğunu ancak davalı şirketin işi zamanında bitiremediğini, davalının yüklendiği işi zamanında bitirememesi nedeniyle davalı şirkete İzmir .... Noterliği'nden gönderilen 19/11/2008 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarname ile "eksik işlerin tamamlanmasının, aksi halde sözleşmenin 07/09/2008 tarihi itibariyle feshedilmiş sayılacağının" ihtar edildiğini, ihtarnameye rağmen eksik işlerin tamamlanmaması üzerine davalıya gönderilen İzmir .... Noterliği'nin 24/11/2008 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile sözleşmenin feshedildiğini, müvekkili şirketin cezai şart, tazminat ve uğrayacağı her türlü zararları isteme haklarını saklı tuttuklarını, işin zamanında bitirilememesi nedeniyle müvekkilinin kendi işvereni olan ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'ye karşı zor durumda kaldığını, bu sebeple müvekkili ile işvereni ... Ür. Tic. Ltd. Şti. arasındaki sözleşmenin ... Ür. Tic. Ltd. Şti. tarafından feshedildiğini, müvekkili ile davalı arasındaki sözleşmenin 7. maddesinde; "TAŞERON işi belirtilen bitiş tarihinde bitirememesi halinde geçen her gün için toplam keşif bedelinin (%1) (yüzdebir) i tutarında gecikme cezası öder. Cezalı olarak çalışma müddeti işin bitim tarihinden itibaren 5 gündür. Bu 5 günün bitiminde ŞİRKET isterse iş ceza uygulamasına devam ederek TAŞERON'a yaptırabilir..." dendiğini, bu maddeye göre 07/09/2008 tarihine kadar işin teslim edilmemesi nedeniyle davalının cezai şart ödemesi gerektiğini, işin teslim edilmemesinin davalı şirket tarafından Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... D.İş dosyasında yaptırılan tespit ve alınan bilirkişi raporu ile sabit olduğunu belirterek, hesaplanacak cezai şart bedelinden fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 100.000,00 TL'sinin 07/09/2008 tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini istemiştir.
Birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dava dosyasında davacı... Elektrik Müh. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili dava dilekçesi ile özetle; davalı ... Ür. Ltd. Şti. ile davalı İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından "... Parkı Alt Yapı ve Çevre Düzenlemesi" işinin yapılmasına ilişkin 08/04/2008 tarihli sözleşmenin imzalandığını, davalı ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'nin sözleşme ile üstlenmiş olduğu işin tamamını yine kendi ortaklarının bir kısmı ve ortaklarının akrabaları tarafından kurulmuş olan davalı ... Ltd. Şti.'ne devrettiğini, davalı ... İnş. Ltd. Şti.'nin de bu projenin tüm elektrik işlerini 10/04/2008 tarihli sözleşme ile müvekkiline verdiğini, sözleşmeye göre müvekkilinin hakedişlerini ... İnş. Ltd. Şti.'den alacağını, davalı ... İnş. Ltd. Şti.'nin çalışmaların başlamasının ardından bir kısım ödemeler yapmış ise de sonrasında ödemeleri aksatmaya başladığını ve müvekkili şirkete vermiş olduğu çeklerin bir kısmının karşılıksız çıktığını, bunun üzerine bu şirket ile organik bağı olan ve işbirliği içerisinde hareket eden diğer davalı ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'nin karşılıksız çıkan çeklere ve yapılmayan ödemelere mahsuben müvekkiline bir kısım ödemeler yaptığını ancak bir süre sonra ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'nin de ödemekten kaçınmaya başladığını, alacağın tahsili amacıyla şirkete verilen 550.000,00 TL tutarlı iki adet çeke dayalı olarak İzmir .... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyasında takip başlatıldığını ancak ... İnş. Ltd. Şti.'nin iş yerinin boşaltılmış olması nedeniyle haciz ve muhafaza işleminin yapılamadığını, haciz işlemi sırasında taraflarınca yapılan araştırmada ... ve ... şirketlerinin yapılan hisse devirleri ile ortaklarının sık sık değiştiğinin ancak kuruluşlarından bu yana ortaklık sıfatını alan kişilerin aynı aileden ve hatta aynı kişiler olduğunun belirlendiğini,...'un her iki şirketin de imza yetkilisi olduğunu, müvekkili şirketin anılı sözleşme kapsamında üstlenmiş olduğu ve bedeli 2.100.000,00 TL olan işin % 97'sini tamamladığını, kalan % 3 oranındaki yaklaşık 72.000,00 TL'lik kısmın malzemelerinin proje alanına getirildiğini ancak elektrik tesisatı için gerekli zeminin davalı ... İnş. Ltd. Şti. tarafından sağlanmamasından dolayı kalan işlerin yapılamadığını, bu durumun Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyası ile belirlendiğini, müvekkilinin üslenmiş olduğu işin % 97'sini tamamlamışken ödemelerini yapmayan davalı tarafın işin zamanında bitirilmediğini iddia etmesinin sözleşmeden doğan borçtan kaçma çabası olduğunu, dava konusu proje alanının tapuda İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin yan kuruluşu olan ... Genel Müdürlüğü adına kayıtlı olduğunu, taşınmaz üzerindeki projenin bizzat davalı belediye tarafından yürütüldüğünü, dava konusu projeye ilişkin ihale şartnamesi incelendiğinde 4.1.7 maddesinde işin bir kısmının veya tamamının alt yüklenicilere devrinin yasaklandığının görüldüğünü, projenin başlangıcından bitişine kadar olan süre boyunca proje konusu alanda davalı belediyenin bir elemanın denetim görevini yerine getirmek üzere hazır bulunduğunu, dolayısıyla proje konusu işin davalı ... İnş. Ltd. Şti.'ye tamamen ve bu şirket tarafından da müvekkili şirketin de aralarında bulunduğu taşeronlara kısmen devredildiğinin belediye tarafından bilindiğini, davalı İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin müvekkili şirketin projenin elektrik tesisatı işlerini yapmakta olduğunu bilerek ve projenin bittiği tarihe kadar ses çıkarmayarak zımnen muvafakat etmiş olduğunu, Medeni Kanun'un 2. maddesi uyarınca müvekkili şirketin proje kapsamında doğmuş olan alacağından sorumlu olduğunu, yapılacak inşaatlar arsa sahibi ... Genel Müdürlüğü'ne ve projeyi yürüten İzmir Büyükşehir Belediyesi'ne kalacağından ve davalıların bu imalatlara sahip olmasını yasal kılacak bir sebep de bulunmadığından sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca davalı idarelerin dava konusu alacağın ödenmesinden müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını, işbirliği içerisinde hareket ederek alt taşeronları mağdur eden davalı şirket yetkilileri hakkında dolandırıcılık suçunu işlediklerinden bahisle şikayette bulunulduğunu, İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... hazırlık numaralı dosyası üzerinden soruşturmanın devam ettiğini, müvekkilinin İzmir ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyasındaki isteği üzerine hak ediş alacaklarının 500.000,00 TL'lik kısmına ihtiyati tedbir konulmasına karar verildiğini belirterek, 10/04/2008 tarihli sözleşmenin davalı ... Ltd. Şti.'nin sözleşmeye aykırı hareket ederek sözleşmeden doğan borcunu ödememesinden dolayı feshine, müvekkili şirketin sözleşmenin 4. maddesi uyarınca davalı ... Ltd. Şti.'ye vermiş olduğu teminatın iadesine, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla ve davalılar hakkında İzmir .... İcra Müdürlüğü'nün..., ... ve... sayılı dosyaları üzerinden başlatılan icra takiplerinde tahsilat yapılması halinde yapılacak tahsilatlar ile mükerrer olmamak üzere müvekkilinin sözleşme kapsamında yapmış olduğu ve bununla birlikte davalı tarafça verilmiş ilave işlerin bedeli olarak şimdilik 500.000,00 TL'nin dava tarihinden itibaren en yüksek reeskont faiz oranı üzerinden işleyecek faiziyle birlikte davalıların tamamından müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini istemiştir.
CEVAP ;
Asıl davada davalı ... Ür. Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesi ile özetle; müvekkili ile davacı arasında herhangi bir hukuki ilişkinin bulunmadığını, müvekkilinin davada taraf ehliyetinin olmadığını, davacı tarafın bu davada diğer davalı şirket ile aralarındaki sözleşme ilişkisine dayandığını ve buna ilişkin alacak isteğinde bulunduğunu, sözleşmenin serbestliği ve nispiliği ilkesinin bulunduğunu, müvekkilinin sorumluluğunun söz konusu olmadığını, müvekkilinin TTK hükümleri çerçevesinde kurulmuş bir tüzel kişilik olduğunu, diğer davalı şirketin ortaklarının tamamının aynı olabileceğini, bu durumun şirketlerin birbirinden bağımsız tüzel kişilikler olduğu ve hak ve borçları ile bağımsız oldukları gerçeğini değiştirmediğini, davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin hiçbir malının müvekkiline devredilmediğini ve satılmadığını, bu durumun defter kayıtları ile sabit olduğunu, müvekkili ile diğer davalı şirket hakkında yabancı yönetimin söz konusu olmadığını, müvekkili tarafından davacı şirkete havale yapılmasının kısa elden teslim olduğunu, davacı tarafça dosyaya sunulan havalelerin müvekkili tarafından yapıldığının doğru olduğunu, ancak bu havalelerin diğer davalı şirketin talimatı ile diğer davalı şirkete ait olan borcun ödenmesi amacıyla yapıldığını, bu ödemenin başka bir anlamını olmadığını, davacı tarafın sözleşmenin imzası sırasında İzmir Büyükşehir Belediyesi'nden işi alan şirketin ... Ür. Tic. Ltd. Şti olduğunu bilmekte olduğunu, tacir olan davacının basiretli davranması gerektiğini belirterek, davanın öncelikle husumet yokluğu nedeniyle, bu olmadığı takdirde esastan reddine karar verilmesini istemiştir
Asıl davada davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesi ile özetle; taraflar arasındaki sözleşmenin 5. maddesine göre işin bitiş tarihinin 07/09/2008 olduğunu, ancak davacının sözleşme ile yüklendiği işin tamamını yerine getirmediğini, kendisine İzmir .... Noterliği'nden 19/11/2008 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarname gönderdiklerini ve “eksik işleri tamamlamasını, aksi halde sözleşmenin otomatik olarak 07/09/2008 tarihi itibariyle feshedilmiş sayılacağını” ihtar ettiklerini, davacının ihtarname gereğini yerine getirmemesi üzerine sözleşmenin İzmir .... Noterliği'nin 24/11/2008 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile feshedildiğini, davacının işi zamanında bitirmemesi nedeniyle müvekkilinin de kendi işvereni olan davalı ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'ye karşı zor durumda kaldığını ve müvekkili ile davalı ... Üretim Tic. Ltd. Şti. arasındaki sözleşmenin bu şirket tarafından feshedildiğini, davacının sözleşme gereği yatırmakla yükümlü olduğu primleri, stopaj ve vergileri yatırmadığını, bu hususun sözleşmenin 10. maddesinde yazılı olduğunu, ayrıca 7. maddesi gereğince müvekkilinin cezai şart alacağının bulunduğunu, davacının verilen 2 günlük süre içinde eksik işleri tamamlamadığını, davacıya gönderilen ... yevmiye numaralı ihtarname ile cezai şart istendiğini, müvekkili tarafından davacıya yaptığı imalat karşılığı 1.400.000,00 TL ödeme yapıldığını, davacının haksız eylemleri sebebiyle müvekkilinin ticari itibarının zedelendiğini, maddi ve manevi zarara uğradığını belirterek, takas ve mahsup isteklerinin kabulüne, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Asıl davada davalı İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı vekili cevap dilekçesi ile özetle; müvekkili tarafından ihale edilen işin davalı ... Üretim Tic. Ltd. Şti. tarafından yüklenildiğini, sözleşmenin 16/1 maddesi gereğince alt yüklenici çalıştırılmasının yasaklandığını ve hak edişlerin ödendiğini, davacı ile müvekkili arasında herhangi bir hukuki ilişkinin bulunmaması nedeniyle müvekkiline husumet düşmeyeceğini, davacı tarafça İzmir... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında aynı gerekçe ile aynı miktar alacak yönünden dava açıldığını, derdestlik bulunduğunu; dava konusu işin anahtar teslimi götürü bedel üzerinden 4734 sayılı KİK hükümleri gereğince ihale edildiğini, sözleşme ile birlikte bu sözleşmenin ayrılmaz parçası olan Yapım İşleri Genel Şartnamesinin de imzalandığını, işin devamı süresince tüm yasal işlemlerin yüklenici şirket olan davalı ... Üretim Tic. Ltd. Şti. ile sürdürülerek tamamlandığını, 05/01/2009 tarihli geçici kabulle işin sözleşme ve eklerine uygun olarak yapıldığının belirlendiğini, sebepsiz zenginleşmeye ait koşulların bulunmadığını, davacı tarafın ihalenin alt yükleniciye devrinin yasak olduğunu bildiği halde 10/04/2008 tarihli sözleşmeyi taşeron sıfatıyla imzaladığını, basiretli bir tacirin göstermesi gereken özeni göstermediğini, müvekkili ile davalı ... Üretim Tic. Ltd. Şti. arasında 08/04/2008 tarihli sözleşmenin imzalandığını, davacı ile davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasındaki sözleşmenin 10/04/2008 tarihli olduğunu, davacının işin tamamlanmasına kadar müvekkiline başvuruda bulunmadığını, davacıya hak edişlerin ödendiğini, istenen tazminat miktarının fahiş olduğunu belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı davasında davalı... Elektrik Müh. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesi ile özetle; taraflar arasında İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nde görülen ... Esas sayılı davanın bulunduğunu, dava dışı ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'nin İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından "... Parkı Alt Yapı ve Çevre Düzenlemesi" işi için açılan ihaleyi alarak İzmir Büyükşehir Belediyesi ile 08/04/2008 tarihli sözleşmeyi imzaladığını, ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'nin, üstlenmiş olduğu işin tamamını kendi ortaklarının bir kısmı ve ortaklarının akrabaları tarafından kurulan ve aralarında organik bulunan ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye devrettiğini, davacı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin de projenin tüm elektrik işlerini müvekkiline 10/04/2008 tarihli sözleşme ile verdiğini, işe başlanılmasından sonra bir kısım ödemeler yapılmış ise de sonrasında ödemelerin aksadığını ve müvekkili şirkete verilen çeklerin bir kısmının karşılıksız çıktığını, hatta bunun üzerine organik bağı olan ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'nin karşılıksız çıkan çeklere ve yapılamayan ödemelere mahsuben müvekkiline bir kısım ödeme yapmış ise de bir süre sonra ödeme yapmaktan kaçınmaya başladığını, bunun üzerine müvekkilinin o ana kadar yapılan işlerle ilgili alacağının tahsilini istediğini, bu kapsamda ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenerek müvekkiline verilen toplam 550.000,00 TL tutarlı iki adet çeke dayalı olarak İzmir .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyası üzerinden ihtiyati haciz kararının alındığını, bu kararın İzmir .... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyası üzerinden takibe konulduğunu ancak haciz ve muhafazanın yapılamadığını, Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyası üzerinden alınan tespit raporu ile "müvekkili şirketin üslendiği işin % 97'sini tamamladığı, kalan kısmının ise davalı tarafın gerekli inşaat zeminini sağlamamasından dolayı yapılamadığı, dolayısıyla işlerin eksik kalmasında müvekkilinin kusurunun bulunmadığı" hususlarının belirlendiğini, davacı tarafın, müvekkiline olan yaklaşık 2.000.000,00 TL borcu olmasına rağmen bu davayı açmasının kötü niyetli olduğunu, müvekkilinin alacağının ödenmemesi üzerine İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dava dosyasında alacak davasının açıldığını, ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin aynı iddia ile takas-mahsup isteğinde bulunduğunu, bu nedenle bu davayı açmakta hukuki yararının bulunmadığını, davacı tarafın müvekkili şirketin işi zamanında teslim etmediğini iddia edebilmesi ve gecikmeye ilişkin cezai şart isteyebilmesi için öncelikle üstlenmiş olduğu ücret ödeme borcunu tamamen yerine getirmiş olmasının gerektiğini, işin zamanında tamamlanamamasının davacının kusurundan kaynaklandığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı davası yönünden davalılarca ayrı bir cevap dilekçesi verilmemiştir.
DELİLLER ;
Sözleşmeler, protokol, ihale dosyası, yazışmalar, İzmir .... İcra Müdürlüğü'nün ..., ... ve ... sayılı takip dosyaları, İzmir .... İcra Hukuk Mahkemesi’nin ... Esas ve ... Karar sayılı kararı, İzmir .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dava dosyası, Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...,... ve ... D.İş sayılı dosyaları, İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyası, İzmir Ticaret Sicili Müdürlüğü kayıtları, uzman görüşleri, ihtarnameler, Ticart Sicil Müdürlüğü'nün kayıtları, bilirkişi raporları.
GEREKÇE ;
Dava ve birleşen davalar; eser sözleşmesi nedeniyle alacağın tahsili, sözleşmenin haklı sebeple feshedildiğinin tespiti ile gecikme cezasının tahsili istemine ilişkindir.
İzmir ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas ve... Karar sayılı dava dosyası aradaki fiili ve hukuki bağlantı nedeniyle 29/12/2009 tarihli birleştirme kararı ile İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dava dosyası ile birleştirilmiştir. İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas ve ... Karar sayılı dava dosyası aradaki fiili ve hukuki bağlantı nedeniyle 31/12/2008 tarihli birleştirme kararı ile İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dava dosyası ile birleştirilmiştir. İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde ... Esas sayısında açılan dava, mahkemelerin birleşmesi, heyete ve tek hakimli mahkemeye dönülmesi gibi sebeplerle ... Esas ve son olarak da İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayısını almıştır.
09/10/2020 tarihli ve 19/02/2021 tarihli duruşmalarda asıl davada davacı... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti. vekiline asıl dava kapsamında davada müvekkiline iade edilmesini istediği teminat miktarını bildirmesi ve harcını yatırması için süre verilmiş ancak davacı tarafça herhangi bir beyanda bulunulmamıştır.
İzmir .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas ve... Karar sayılı dava dosyası 20/12/2012 tarihli birleştirme kararı ile İzmir .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dava dosyası ile birleştirilmiş ise de; 13/10/2017 tarihli duruşmada birleşen ... Esas sayılı dava dosyasının bu dosyadan tefriki ile başka bir esasa kaydına karar verilmiştir. Tefrik edilen bu dava dosyası mahkememizde ... Esas numarasını almıştır. ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkındaki bu davanın iflas davası olması ve bu şirketin asıl davada ve birleşen davaların tamamında davacı veya davalı sıfatıyla yer alması nedeniyle bu şirketle ilgili iflas davasının sonucu beklenmiştir. Mahkememizce ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında iflas kararı verilmiş, bu aşamadan sonra İİK’nın 194. maddesi gereğince işlem yapılmıştır. İflas işlemleri İzmir İflas Müdürlüğü’nün ...İflas sayılı dosyasında yürütülmüş, İzmir İflas Müdürlüğü’nün 09/10/2020 tarihli yazısı ile “müflis şirketin herhangi bir mal varlığının bulunmadığının, faaliyet adresinin boş olduğunun, İİK’nın 217. maddesi gereğince tasfiyenin tatiline karar verildiğinin, dosyada adi ve basit tasfiye usulüne karar verilmediğinden tasfiyenin tatiline karar verilmiş olmakla sıra cetvelinin ve herhangi bir aciz vesikasının düzenlenmediğinin, müflis şirketin tasfiye edilecek herhangi bir mal varlığının bulunmadığının” bildirilmesi üzerine mahkememizce “İİK’nın 255. maddesindeki haklar saklı kalmak kaydıyla aynı kanunun 254/3 maddesi gereğince müflis şirketin iflasının kapatılmasına” ilişkin 26/10/2020 tarihli,... Esas ve ... Karar sayılı karar verilmiş, karar istinaf yoluna gidilmeksizin kesinleşmiştir. Bu aşamadan sonra eldeki bu dava ve birleşen davalar kapsamında müflis şirketin davacı ve davalı sıfatlarının bulunduğu dikkate alındığında bu davaların sonuçlanması durumunda masaya dahil edilmesi gereken hak veya alacakların bulunma ihtimalinin olduğu gözetilerek yasa gereği masa ile ilgili davaları takip yetkisi iflas dairesinde olduğundan ve iflas dairesi iflasın kapanmasına karar veren mahkemeden iflasın kapanması kararının kaldırılmasını ve tasfiyenin devamını istemek zorunda olduğundan; İzmir İflas Müdürlüğü’nden belirtilen yasal işlemleri yapması ve bu yapılan işlemlere ilişkin bilgi vermesi istenmiştir. İzmir İflas Müdürlüğü’nün 21/07/2022 tarihli yazısı ile ... İflas sayılı dosya kapsamında müflis şirketin taraf olduğu dava dosyasına İzmir İflas Müdürlüğü’nün temsilci sıfatıyla kaydının yapılarak müflis şirket adına çıkartılacak tebligatların müdürlüklerine gönderilmesi ve bu şekilde taraf teşkilinin sağlanarak davaya devam edilmesi bildirilmiştir. Mahkememizce bu yazı çerçevesinde müflis şirket yönünden taraf teşkili ve tebligat işlemleri gerçekleştirilmiştir.
Yargılama aşamasında asıl davanın ve birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı davasının davalısı olan davalı ... Ür. Tic. Ltd. Şti. hakkında İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında iflas kararı verilmiş ve İzmir İflas Müdürlüğü'nün ... sayılı iflas dosyasında tasfiye işlemleri yürütülmüştür. Şirketle ilgili 2. alacaklılar toplantısı 07/09/2016 tarihinde yapılmıştır. Mahkememiz bu süreçte İİK'nın 194. maddesi kapsamında hareket etmiştir.
08/04/2008 tarihli Yapım İşlerine Ait Sözleşme (Anahtar Teslimi Götürü Bedel İşler için) incelendiğinde; ihale kayıt numarasının ... olduğu, sözleşmenin taraflarının İzmir Büyükşehir Belediyesi (idare) ile yüklenici ... Üretim Tic. Ltd. Şti. olduğu; 3. maddesine göre işin ... Parkı Alt Yapı ve Çevre Düzenlenmesi işi olduğu; 6. maddesine göre sözleşmenin anahtar teslimi götürü bedel sözleşme olduğu ve işin tamamı için yüklenici tarafından teklif edilen 8.229.001,00 TL toplam bedel üzerinden düzenlendiği: 11. maddede kesin teminat miktarının 493.740,06 TL olarak düzenlendiği, yüklenicinin 500.000,00 TL kesin teminat verdiği hususunun düzenlendiği; 12. maddesinde ödeme yeri ve şartlarının düzenlendiği; 16. maddede alt yüklenicilere ilişkin bilgilerin ve sorumluluklara yer verildiği, bu maddenin “bu işte alt yüklenici çalıştırılmayacak ve işlerin tamamı yüklenicinin kendisi tarafından yapılacaktır” şeklinde düzenlendiği, sözleşmenin İzmir Büyükşehir Belediyesi (idare) ile yüklenici ... Üretim Tic. Ltd. Şti. Tarafından imzalandığı görülmüştür.
09/04/2008 tarihli protokol incelendiğinde; taraflarının ... Ür. Tic. Ltd. Şti. ve ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. olduğu, protokolde ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'nin "şirket"; ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin "taşeron" ve "... Parkı (Alt Yapı ve Çevre Düzenlenmesi) işveren idareli" olarak yazıldığı; konusunun; "şirketin, işverene yapmayı taahhüt ettiği alt yapı ve çevre düzenlemesi işinin projesine ve şartnameye uygun olarak ... Ür. Tic. Ltd. Şti. kontrollüğünde eksiksiz ve tam olarak teslim edilmesi" olduğu görülmüştür.
Davaya konu 10/04/2008 tarihli sözleşme (Faturalı, Malzemeli İşçilik) incelendiğinde; taraflarının ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti. olduğu,... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.'nin "taşeron", ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin "şirket" ve İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin "işveren" olarak yazıldığı; sözleşmenin konusunun; "... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin işveren idareye yapımını taahhüt ettiği ... Parkı Alt Yapı ve Çevre Düzenlemesi İşinin projesine ve şartnamesine uygun olarak tüm elektrik işlerinin İzmir Büyükşehir Belediyesi Etüt ve Projeler Dairesi Başkanlığı Yapım İşleri İhaleleri Şube Müdürlüğü kontrollüğünde eksiksiz ve tam olarak teslim edilmesi olduğu, taşeronun, işi anahtar teslimi götürü bedelle işveren ile imzaladığı sözleşme hükümlerine göre yapmayı kabul ve taahhüt ettiği, işverenin izni olmadan başka taşerona devredemeyeceği, alacağını hiçbir şekilde devir veya temlik edemeyeceği" hususlarının düzenlendiği; sözleşmenin 5. maddesinde iş programı, işe başlama ve bitirme hususunun düzenlendiği, buna göre işe başlamanın sözleşmenin imza tarihi olduğu, işin bitim tarihinin 07/09/2008 olduğu, "kötü hava şartları durumunda çalışılmayan günlerin süreye dahil edilmeyeceği" hususlarının düzenlendiği; projelerin ve teknik şartnamenin sözleşmenin eki olarak sayıldığı; 14. maddesinde işin geçici ve kesin kabulünün düzenlendiği; 18. maddesine göre işe ait tüm elektrik işlerinin toplam bedelinin 2.100.000,00 TL + KDV olduğu; sözleşmenin ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti. tarafından imzalandığı görülmüştür.
İzmir Ticaret Sicili Müdürlüğü'nden gönderilen kayıtlar incelendiğinde; ... Üretim Ticaret Ltd. Şti.'nin adresinin "... Alsancak/İZMİR" olduğu, şirket temsilcisinin ..., şirket ortaklarının ..., ... ve... olduğu,...'un adresinin "...Kahramanlar/ İZMİR" olarak gözüktüğü; ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin adresinin "... Kahramanlar/İZMİR" olduğu, şirket temsilcisinin ..., şirket ortaklarının... ve ... olduğu görülmüştür.
İzmir .... Noterliği'nin 24/11/2008 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi incelendiğinde; keşidecisinin ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti., muhatabının... Elek. Müh. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İthalat Ltd. Şti., konusunun sözleşmenin feshinin ihbarı olduğu; bu ihtarname ile "sözleşmenin 5. maddesine göre tüm işlerin 07/09/2008 tarihinde bitirilip teslim edilmesi gerekirken teslim yapılmadığı, İzmir .... Noterliği'nden gönderilen 19/11/2008 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarname ile 2 gün içerisinde tüm işlerin bitirilmesi aksi halde sözleşmenin otomatikman feshedilmiş sayılacağı hususunun ihtar olunmasına rağmen bu ihtarın keşide edildiği tarih itibariyle halen işlerin bitirilmediği, işin yüklenicisi ... Ür. Ltd. Şti.'nin iş yerine hacze gidilmesi, birinci haciz ihbarnamesinin gönderilmesi sebebiyle ... Ür. Ltd. Şti. ile şirketleri arasındaki sözleşmeyi feshettiği..." hususlarının ve ayrıca "İzmir .... Noterliği'nden gönderilen 19/11/2008 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamenin tebliğ tarihinden itibaren 2 gün sonra 10/04/2008 tarihli sözleşmenin otomatikmen feshedildiği" hususunun bildirildiği görülmüştür.
İzmir .... Noterliği'nden gönderilen 19/11/2008 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarname incelendiğinde; ... Taah. San. ve Tic. Lid. Şti. tarafından... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.'ne gönderildiği ve iki gün içerisinde eksik işlerin tamamlanarak teslim edilmesinin, aksi durumda sözleşmenin 5. ve 7. maddelerine göre sözleşmenin feshedilmiş sayılacağının ihtar edildiği görülmüştür.
İzmir .... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı takip dosyası incelendiğinde; takip alacaklısının... Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti., takip borçlusunun ... Taah. San. ve Tic. Lid. Şti., takip tarihinin 26/11/2008 olduğu, takipte faiz ve ferileri ile birlikte toplam 264.174,66 TL alacağın tahsilinin istendiği, takibin kambiyo takibi olduğu, takibin dayanağının 21/11/2008 tarihli 250.000,00 TL bedelli bir adet çek olduğu, borçlu şirketin icra müdürlüğüne verdiği 28/11/2008 tarihli mal beyanı dilekçesiyle “alacaklı şirketin, yetkilisi olduğu borçlu şirketin İzmir ...’da yapılan doğal yaşam parkı işinde elektrik taşeronu olduğunu, işi süresinde bitirmemesi, eksik ve kusurlu pek çok işin olması nedeniyle sözleşmesinin feshedildiğini, alacaklı şirkete avans mahiyetinde verilen çekler ödenemeyince bu çekler ile icra takiplerinin başlatıldığını, mükerrer isteklerin söz konusu olduğunu” bildirdiği görülmüştür.
İzmir .... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı takip dosyası incelendiğinde; takip alacaklısının... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti., takip borçlularının ... Taah. San. ve Tic. Lid. Şti., ... Ür. Tic. Ltd. Şti., İBB; takip tarihinin 27/11/2008 olduğu, takipte toplam 100.000,00 TL alacağın istendiği, takibin dayanağının 10/04/2008 tarihli 2.478.000,00 TL bedelli sözleşme olduğu görülmüştür.
İzmir .... İcra Müdürlüğü’nün ... sayılı takip dosyası incelendiğinde; takip alacaklısının... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti., takip borçlusunun ... Taah. San. ve Tic. Lid. Şti., takip tarihinin 20/11/2008 olduğu, takipte faiz ve ferileriyle birlikte toplam 586.875,01 TL’nin tahsilinin istendiği, takibin dayanağının İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... Esas ve ... Karar sayılı ihtiyati haciz kararı olduğu; ihtiyati haciz kararının dayanağının ise 11/11/2008 tarihli 300.000,00 TL bedelli ve 21/10/2008 tarihli 250.000,00 TL bedelli çekler olduğu görülmüştür.
İzmir ... İcra Hukuk Mahkemesi’nin 03/12/2009 tarihli, ...Esas ve ... Karar sayılı kararı incelendiğinde; davacısının ... Üretim Tic. Ltd. Şti., davalısının... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti., dava tarihinin 24/12/2008, davanın istihkak davası olduğu; mahkemece yapılan yargılama sonucunda “incelenen İzmir .... İcra Müdürlüğü’nün ... sayılı dosyasında davacı şirketle borçlu şirketin (... Tic. Ltd. Şti.’nin) aynı bina içerisinde altlı üstlü oldukları ve faaliyet gösterdikleri, bağlı oldukları ticaret sicil memurluğundan ortaklarının ve yetkililerinin belgelerinin istendiği, incelenen şirket kayıtlarından davacı şirket ile borçlu şirket yetkililerinin ve ortaklarının değişkenlik göstermekle birlikte birbirleriyle kardeş ve akraba olan kişiler oldukları, aynı şirketlerde ortaklık ve temsilcilik yaptıklarının açık ve net bir şekilde anlaşıldığı, bunun sonucuda her iki şirketin yani davacı şirket ile borçlu şirketin organik bağ içerisinde bulunduklarının kanıtlandığı” gerekçesiyle "davacının davasının reddine" karar verildiği görülmüştür.
İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dava dosyası incelendiğinde; ... Ür. Tic. Ltd. Şti. tarafından İzmir Büyükşehir Belediyesi hakkında açılan 2 adet 250.000,00 TL bedelli toplamda 500.000,00 TL bedelli teminat mektuplarından dolayı “borçlu olunmadığının tespiti” istemiyle açılan dava sonucunda “iş sözleşmesinin feshinin haklı görüldüğü, davacının kesin teminat mektuplarının paraya çevrilmesinde herhangi bir engel olmadığı” gerekçesiyle “davanın reddine” ilişkin 11/10/2010 tarihli kararın verildiği görülmüştür.
İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyası incelendiğinde;... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.'nin başvurusu üzerine mahkemece "dava konusu işin ... Ür. Tic. Ltd. Şti. tarafından alındığı, ... Taah. San. ve Tic. Lid. Şti.'nin üstlendiği işin elektrik kısmını yapmak üzere davacı ile sözleşme yaptığı, her iki davalı şirketin ortaklarının aynı ve akraba oldukları, ... Taah. San. ve Tic. Lid. Şti. tarafından ödeme aracı olarak verilen iki adet 550.000,00 TL tutarlı çeklerin ödenmediği ve icra takibinin semeresiz kaldığı" gerekçeleriyle ... Ür. Tic. Ltd. Şti. aleyhinde ihtiyati tedbir kararının verildiği görülmüştür.
Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyası incelendiğinde; ... Ür. Tic. Ltd. Şti. vekilinin başvurusu üzerine 02/12/2008 tarihli bilirkişi raporunun aldırıldığı, bu raporda "25/11/2008 tarihi itibariyle paratoner tesisatının yapılmadığı, 2 adet yangın ihbar santralinin getirilmediği, su deposu ve filtre binasına çekilecek kabloların bir bölümünün çekilmediği, servis yolunda bulunan aydınlatma direklerinin bir kısmının OG hattı altında kaldığı ve tehlike oluşturduğu gerekçesiyle direk montajlarının yapılmadığı, filtre odalarındaki MCC ve PLC pano montajlarının yapılmadığı, telefon dağıtım kutularının konmadığı, ayrıca telefon kablosunun, yangın ihbar kablolarının 2x1,5 mm² kabloların bazılarının çekilmediği" hususlarının belirlendiği görülmüştür.
Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyası incelendiğinde;... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.'nin başvurusu üzerine ... D.İş sayılı dosyada rapor hazırlayan bilirkişi tarafından 02/12/2008 tarihli raporun düzenlendiği, bu raporda "25/11/2008 tarihi itibariyle elektrik besleme, telefon besleme ve yangın ihbar hatlarının döşenmesi için gerekli olan kablo kanallarının ve rögar yapımlarının işin inşaat keşfinde yer aldığı, dolayısıyla kablo kanalının açılması, PVC boruların döşenmesi ve rögar imalatlarının yerine montajı işinin kimin uhdesinde olduğu ve hangi tarihte bitirilerek elektrikçiye teslime edileceği bilinmemekle birlikte bu imalatlar tamamlanmadan söz konusu kabloların çekilmesinin mümkün olmadığı, idare ile yapılan sözleşme birim fiyatı ve pursantaj oranları ile eksik işlerin 72.062,18 TL olduğu ve işin %3,21'inin tamamlanmadığı" hususlarının belirlendiği görülmüştür.
Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyası incelendiğinde; ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'nin bu dosyada... D.İş sayılı dosyada yapılan tespite "eksik işlerin eksik belirlendiği" hususunu ileri sürerek itiraz ettiği, dosya kapsamında 06/03/2009 tarihli bilirkişi raporunun aldırıldığı, bu raporda "... Parkı'nda yapılan incelemelerde elektrik imalatları proje ve idarenin yaklaşık maliyetlerinde bulunmasına rağmen toplam 214.382,60 TL+KDV tutarındaki eksik bırakılan işlerin "... İnşaat Gıda İthalat İhracat San Tic. Ltd. Şti.'ye tamamlattırıldığı ancak montajı yapılan jeneratörün ... İLE... şirketleri arasında yapılan sözleşmenin kapsamında bulunmadığı" hususlarının belirlendiği görülmüştür.
... Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.'nin defter ve kayıtlarını inceleyen mali müşavir bilirkişi ... 26/07/2011 tarihli raporunda özetle; bu şirkete ait 2008 yılı yasal defterlerinin usulüne uygun olarak düzenlendiğini, açılış tasdikinin yapıldığını, yevmiye ve envanter defterlerinin kapanış tasdiklerinin bulunmadığını, davacı şirketin kendi yasal defter kayıtlarına göre davalı ... Ltd. Şti.’den 25/11/2008 dava tarihi itibariyle 533.915,45 TL alacaklı olduğunu, kestiği faturalar toplamının 1.703.315,45 TL, yaptığı tahsilat toplamının 1.169.400,00 TL olduğunu, diğer davalıların bu miktardan sorumlu olup olmadıkları hususunun mahkemenin takdirinde olduğunu bildirmiştir.
Elektrik mühendisi ... ve mali müşavir ... 08/12/2011 tarihli raporlarında özetle; davalı ... Ür. Tic. Ltd. Şti.’nin diğer davalı İzmir Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı ile düzenlediği 08/04/2008 tarihli 05567 yevmiye numaralı noter sözleşmesi ile ... Parkı inşaatı yapım işini sözleşme ekindeki şartnamelere uygun şekilde yapmayı yüklendiğini, davalı 19/02/2021 tarihli duruşmada asıl davada ve birleşen davada davacı- birleşen davada davalı... Elektrik Müh. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekiline asıl davada müvekkiline iadesini istediği teminat miktarını bildirmesi için iki haftalık süre verilmiş ancak herhangi bir beyanda bulunulmamıştır. n üstlendiği bu işin tamamını 09/04/2008 tarihli protokol ile davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ye devrettiğini, davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin de kendisine devredilen projenin elektrik tesisatına ilişkin kısmının gerçekleştirilmesi işini 10/04/2008 tarihli sözleşmeyle davacı... Elektrik Ltd. Şti.’ye verdiğini, sözleşmenin 18. maddesinde davacının üstlendiği işin bedelinin 2.100.000,00 TL + KDV olarak belirlendiğini, Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... D.İş sayılı tespit dosyasında 02/12/2008 tarihli raporun düzenlendiğini, raporun sonuç kısmında “davacı... Ltd. Şti.’nin 10/04/2008 tarihli sözleşmeyle üstlendiği işin % 3,21’ini tamamlamadığı, kalan % 96,79’luk kısmını bitirdiği, eksik işler bedelinin 72.062,18 TL olduğu” görüşüne varıldığını, kendilerinin de teknik olarak bu görüşe katıldıklarını, İzmir .... İcra Müdürlüğü’nün ... sayılı takip dosyasında mükerrer tahsilat oluşturmamak kaydıyla davacının sözleşme kapsamında ve ilaveten yaptığı imalatların KDV dahil 1.703.315,45 TL toplam hakediş bedelinden davalı şirketlerce yapılan toplam 1.169.400,000 TL ödeme ve davacının eksik bıraktığı % 3,21’lik iş bedeli olan 72.062,18 TL’nin düşülmesi sonrası davacı... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.'nin bu davada isteyebileceği alacak tutarının 461.853,27 TL olduğunu, bu alacağın 200.000,00 TL’lik kısmına asıl dava tarihi olan 25/11/2008 tarihinden, kalan 281.853,27 TL’lik kısmına ise birleşen İzmir ... ATM’nin ... sayılı dava tarihi olan 15/12/2008 tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunda ticari işler için öngörülen esas ve oranlar dahilinde temerrüt/reeskont faizi işletilmesinin mümkün olduğunu; davacı... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.'nin sözleşmenin 4. maddesi kapsamında davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ye verdiği teminatın iadesi isteğine gelince; 10/04/2008 tarihli sözleşmenin 16. maddesinde teminat iadesi için öngörülen SGK ilişiksiz belgesi ve istihdam edilen işçilerden alınacak ibranamelerin davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ye tevdi edildiğine dair dosyada bir belgeye rastlanmadığını, bu nedenle teminatın iadesi için hali hazırda sözleşmesel şartların oluşmadığını, diğer yandan davacının alacağının tüm davalılardan tahsilini istediğini, davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile organik bağ içerisinde bulundukları İzmir... İcra Hukuk Mahkemesi’nin ... Esas ve ... Karar sayılı kararı ile kesinleşen diğer davalı ... Ür. Tic. Ltd. Şti.’ye, keza dosya içerisinde bulunan 02/12/2008 tarihli özel raporda hukuki mütalaa edilen TMK’nın 2. maddesindeki dürüstlük ilkesi ile BK’daki sebebsiz zenginleşme ve müteselsil sorumluluk ilkelerinden hareketle 08/04/2008 tarihli asıl sözleşmede idare sıfatlı asıl işveren durumundaki İBB’ye ve hiçbir sözleşmenin tarafı olmayan birleşen İzmir... ATM’nin ... Esas sayılı dosyasında davalı ... Genel Müdürlüğü’ne gidilip gidilemeyceği konusunda hukuki değerlendirmenin mahkemeye ait olduğunu bildirmişlerdir.
Aynı bilirkişiler 18/05/2012 tarihli ek raporlarında özetle; kök raporlarındaki eksik iş miktarının belirlenmesinde Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi’nin... D.İş sayılı tespit dosyasındaki bilirkişi raporunun esas alındığını ve 72.062,18 TL’lik tutara ulaşıldığını, bu bedelin tesislerin devreye alınmasından ve geçici kabul yapılmadan önce yerinde yapılan incelemeler sonucu düzenlenmiş tespit raporunda belirlenen rakam olduğunu, buna karşılık Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... D.İş sayılı dosyasına sunulan tespit raporunun tesislerin devreye alınmasından ve geçici kabul yapılmasından sonra düzenlenmiş bir rapor olduğunu, bu nedenle... D.İş sayılı tespit raporunu değerlendirmeye almadıklarını, zira; bir tesiste elektrik tesisatı tamamlanmadan elektrik verilmesi veya bir başka deyişle yapılan tesisin % 5’den fazla eksik imalatın kalması durumunda tesislere enerji verilmemesi gerektiğini, oysa anılan tesislere komple enerji verildiğini ve kabul yapıldığını, bu nedenle ... D.İş sayılı dosyanın değerlendirmeye alınamayacağını, bunun yanı sıra kök raporda belirtilen görüş ve kanatlerinde herhangi bir değişikliğin bulunmadığını bildirmişlerdir.
Mali müşavir bilirkişi ... ile elektrik mühendisi bilirkişi ...hazırladıkları 20/11/2013 tarihli raporlarında özetle; birleşen İzmir... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı davası yönünden; herhangi bir engel olmamasına rağmen davacı şirketin işleri 25/11/2008 tespit tarihinde tamamlamadığını, sözleşmenin feshedildiğini, 7. maddesi uyarınca davalı şirketin davacı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye 105.000,00 TL gecikme cezası ödemesi gerektiğini, ancak 100.000,00 TL istendiğini, eksik işlerin dava dışı ... İnş. Şirketi'ne tamamlattırıldığını, eksik işler için yapılacak harcama miktarının KDV hariç 150.372,09 TL olduğunu, eksik işler tamamlandıktan sonra geçici kabulün yapıldığını, idare tarafından herhangi bir eksiltme yapılmadığına göre elektrik iş kalemlerinin tamamının yapılarak işin bitirilmiş olduğunu, işin bitirilen kısmının 1.949.627,91 TL olduğunu, fatura kesilmemiş olmasının işin yapılmadığı anlamını taşımayacağını, işin bitirilen 2.100.000,00 TL'lik kısmından gecikme bedeli düşüldükten sonra davacının KDV hariç toplam hak ediş bedelinin KDV dahil 2.176.660,93 TL olduğunu, davalı şirketler tarafından yapılan KDV dahil toplam 1.169.400,00 TL ödemenin düşülmesinden sonra davacı şirketin davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'den KDV dahil 1.007.260,93 TL alacağının kaldığını, ancak davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında takas mahsup savunması ileri sürmesi nedeniyle asıl alacaktan yani 1.007.260,93 TL'den 105.000,00 TL cezai şartın mahsubu halinde davacı alacağının 902.260,93 TL olması gerektiğini, bu durumda asıl davada (İzmir 11 ATM 2012/77 Esas) davacının davalılardan 200.000,00 TL'nin tahsilini isteyebileceğini; birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı davası yönünden; davacı şirketin 10/04/2008 tarihli faturanın ödenmemesi sebebiyle 500.000,00 TL istediğini, asıl davada davacı tarafın aynı konuda 200.000,00 TL alacak isteğinde bulunduğunu, bu konudaki alacağın 902.260,93 TL olması nedeniyle kalan alacağın 702.260,93 TL olduğunu, davacının davasında istediği 500.000,00 TL'nin haklı olduğunu; birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dava dosyasında toplam 700.000,00 TL istenmiş olmakla ve borcun 902.260,93 TL olması ve dava konusu takipte de 250.000,00 TL asıl alacağın istenmiş olması nedeniyle 47.793,07 TL için davacının her üç davada davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'den mükerrer alacak isteğinde bulunduğunu, takibin tahsilde tekerrür olmamak şerhi ile açıldığını; tahsil harcı ve diğer fer'iler eklendiğinde depo edilmesi gereken tutarın 525.056,80 TL olduğunu, yapılan hak ediş bedellerinin davalı ... Ür. Tic. Ltd. Şti. nezdinde elde edilir iken borçluların ise alt taşeron kullanan ve işi yaptıran davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. nezdinde gerçekleştiğini, bu surette bu şirketlerin tüzel kişilik perdesini kullanarak davalı ... Ür. Tic. Ltd. Şti. nezdinde tutarken pasifleri ise davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin üstlendiğini, her iki şirkette de çeşitli dönemler... ve ...'un ortak olduklarını, şirketler arasındaki tüzel kişilik perdesinin kaldırılması gerektiğini, davacı ile diğer davalılar İzmir Büyükşehir Belediyesi ve ... Genel Müdürlüğü arasında sözleşme ilişkisinin olmadığını, bu tüzel kişiliklerin asıl işveren olduklarını, dolayısıyla davanın davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile onunla tüzel kişilik perdesi altında olan ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'ye yöneltilmesi gerektiğini bildirmişlerdir.
Mali müşavir bilirkişi..., elektrik mühendisi bilirkişi ... ve hukukçu bilirkişi ... 18/09/2014 tarihli raporlarında özetle; davacı ... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti. ile ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında 10/04/2008 tarihli sözleşmenin imzalandığını, ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti. tarafından yapılan imalatların bedellerini sözleşme çerçevesinde davacıya ödemekle yükümlü olduğunu; davacı tarafın ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'yi ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile aralarında organik bağ bulunduğu iddiasıyla davalı olarak gösterdiğini, sözleşmede ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'nin adresinin "... Kahramanlar İZMİR" olarak yazılı olduğunu ve ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin adresinin sicil gazetesinde "... Sk.... Kahramanlar İZMİR" olduğunu, ... Ür. Tic. Ltd. Şti'de ...'un şirketteki tüm hisselerini ...'a devrettiğinin görüldüğünü, ...'un 28/05/2008 tarihinde müdürlük görevinden de istifa ettiğini, kayıtlara göre ... ve ...'un şirket ortakları olduğunu, şirketin 06/04/2004 tarihli sicil gazetesine göre ise ortaklarının... ve ... olduğunu; yine 04/07/2008 tarihli sicil gazetesine göre ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin ortaklarının... ve... olduğunun görüldüğünü, yine ...'un...'in vekili olduğunun görüldüğünü, tüm bu hususlar değerlendirildiğinde takdiri mahkemeye ait olmak üzere ... Ür. Tic. Ltd. Şti. ile ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında organik bağın bulunduğunu, bu sebeple alacak isteğinin ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin yanı sıra ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'ye de yöneltilebileceği kanaatine varıldığını; İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin ve ... Genel Müdürlüğü'nün sorumlu olup olmadığı konusunda; ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti. arasındaki 10/04/2008 tarihli sözleşme nedeniyle İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nın herhangi bir sorumluluğunun söz konusu olmadığını, belediyenin taşeron çalıştırılmasına zımnen muvafakat etmiş olması halinde dahi belediyenin sorumluluğu olmadığı sonucunun değişmeyeceğini, belediyenin ve ... Genel Müdürlüğü'nün sebepsiz zenginleşme hükümleri çerçevesinde de sorumluluklarının bulunmadığını, yapılan imalatların karşılığı olarak belediyenin mal varlığının pasifinde bir artış olduğundan ve herhangi bir sebepsiz zenginleşmeden söz edilmesinin mümkün olmadığını; ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin cezai şart isteği konusunda; işin belirli bir yapım sırasının olduğunu, kablo kanalının açılması, PVC borusunun döşenmesi ve rögar imalatları gibi işler tamamlanmadan kabloların çekilmesinin mümkün olmadığını,... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.'nin bu sebeple % 3,21'lik kısmı tamamlayamadığı kanaatine varıldığından ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.'den herhangi bir cezai şart alacağı olmadığı kanaatine varıldığını; davacı ... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.'nin yaptığı iş miktarına ilişkin değerlendirme konusunda; işin bitirilen kısmının 2.100.000,00 TL-150.372,09 TL = 1.949.627,91 TL (sözleşme bedeli- eksik işlerin tamamlanma bedeli) olduğunu, fatura kesilmemiş olmasının işin yapılmadığı anlamına gelmediğini; Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyasında "214.382,60 TL + KDV tutarında elektrik imalatları proje ve idare yaklaşık maliyetlerinde bulunmasına rağmen işin eksik bırakıldığı ve ... Ür. Tic. Ltd. Şti. tarafından ... Ltd. Şti.'ye tamamlattırıldığı" hususunun belirlendiğini, eksik imalat sebebinin ... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.'nin sözleşmeye aykırı davranışı olmadığı için bu şirketin alacağından düşülmesinin mümkün olmadığını; işin anahtar teslimi bedelinin 2.240.756,97 TL olduğunu, sözleşme bedelinin 2.100.000,00 TL olduğunu, davacının imzaladığı sözleşmeye göre 2.032.464,52 TL tutarında işi tamamladığını, işin 67.535,47 TL'lik kısmının eksik yapıldığını, davacı şirketin işin % 3,21'lik kısmını tamamlayamadığını, davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin davacı şirketten herhangi bir cezai şart alacağının bulunmadığını bildirmişlerdir.
Bu heyet 16/03/2015 tarihli ek raporlarında özetle; davacının 1.228.908,14 TL'den asıl davada istenen 200.000,00 TL düşüldükten sonra alacağının 1.028.908,14 TL olduğunu, bu miktarın 500.000,00 TL'sinin birleşen İzmir... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası çerçevesinde tahsil edileceğini, birleşen İzmir... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası yönünden davalı ... Ltd. Şti.'nin herhangi bir cezai şart alacağının bulunmadığını, birleşen İzmir .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... Esas sayılı dosyasında iflas takibinin dayanağının 250.000,00 TL bedelli çek olduğunu, davacı şirketin toplam alacak miktarından diğer 2 dosyadaki (500.000 + 200.000) 700.000,00 TL tutarındaki isteği düşüldükten sonra kalan miktarın (1.228.908,14 - 700.000,00) 528.908,14 TL olduğunu, davacının itirazının kaldırılması isteğinin kabulünün gerekeceğini, depo kararı verilmesi halinde davacının icra takibindeki 250.000,00 TL alacağına 26/11/2008 tarihinden itibaren işlemesi gereken faiz eklendiğinde borç miktarının toplam 581.027,45 TL olacağını bildirmişlerdir.
Davanın ve birleşen davaların geçirdiği süreç dikkate alınarak, dava dosyasında tüm delilleri, aldırılan rapor ve ek raporları derleyip toplayacak şekilde yeni bir bilirkişi raporu aldırılmıştır.
Elektrik mühendisi ..., mali müşavir... ve nitelikli hesaplamalar uzmanı ...'dan oluşturulan bilirkişi heyeti mahkememize verdiği 01/12/2023 havale tarihli raporlarında özetle; 10/04/2008 tarihli sözleşmenin “GECİKME CEZASI VE İŞİN FESHEDİLMESİ” başlıklı 7. maddesinde; “Taşeron, işi belirtilen bitiş tarihinde bitirememesi halinde geçen her gün için toplam keşif bedelinin % 1 (YÜZDE BİR)i tutarında gecikme cezası öder. Cezalı olarak çalışma müddeti işin bitim tarihinden itibaren 5 (Beș) gündür. Bu 5 günün bitiminde ŞİRKET isterse ceza uygulamasına devam ederek TAŞERON'A yaptırabilir. Veya protokol herhangi bir ihtara veya hüküm olmaya hacet kalmaksızın feshederek teminatı irad kaydeder ve geri kalan işleri TAŞERON nam ve hesabına yaptırabilir. Meydana gelebilecek ŞİRKET aleyhine farkı için TAŞERON'A rücu edilir.” dendiğini, davaya konu sözleşmenin 5. maddesine göre işin başlangıcının imza tarihi olan 10/04/2008 olduğunu, işin bitim tarihinin 07/09/2008 olduğunu, sözleşmenin yüklenici şirket ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından davacı... Müh. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye İzmir .... Noterliği’nden gönderilen 19/11/2008 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarla “tebliğ tarihinden itibaren iki gün içinde eksik işlerin tamamlanarak teslimi, aksi halde sözleşmenin 5. ve 7. maddelerine göre feshedilmiş sayılacağı” hususunun ihtar edildiğini, eksik işler yönünden Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... D.İş sayılı dosyasında aldırılan 02/12/2008 tarihli rapora göre tamamlanamayan iş oranının toplam işin % 3,21’i olduğunu ve 72.062,18 TL’ye karşılık geldiğini, aynı dosyada yerinde yapılan keşifle; “Sözleşme konusu elektrik işlerinin tamamlanabilmesi için gerekli zeminin yüklenici tarafından sağlanıp, sağlandığının ( inşaat işlerinin bitirilerek projeye uygun elektrik tesisatı zemininin mevcut olup, olmadığının) inşaat Yapım işlerinde ihalenin yapılması, sözleşmenin taraflarca imzalanması ve yer tesliminin yapılarak işe başlanması ile birlikte taraflar arasında ilk önce iş programının yapılarak taraflarca karşılıklı imzalanması ve işin yapımının devamı sırasında iş programına göre hareket edilmesi varsa aksayan yönlerin birlikte giderilmesi esastır. Yapım işinin inşaat- elektrik- makine bölümlerinden meydana geldiği ve bu bölümler arasında gerekli koordinasyonun sağlanmasının şart olduğu, bir bölümdeki aksamamın inşaatın diğer bölümlerini de direk etkileyeceği, işlerin aksamasına neden olacağı dikkate alınarak iş planının yapılması zorunludur. Bu anlamda söz konusu işin iş programının ve işin devamı sırasında yapılan toplantı tutanaklarının dosyaya sunulmadığı, dolayısıyla işteki gecikmenin nereden kaynaklandığını bu aşamada tam olarak tespitinin yapılmasının mümkün olmadığı anlaşılmaktadır. Ancak iş mahallinde yapılmış olan incelemede su deposunun, filtre binasının henüz tamamlanmadığı inşaat ve mekanik işlerin yapımının devam ettiği” “İşini belirli bir yapım sırası olduğu kablo kanalının açılması, PVC borularının döşenmesi ve rögar imalatlarının tamamlanmadan kabloların çekilmesinin mümkün olmadığı açık ve tartışmasızdır” hususlarının belirlendiğini, İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin... Esas sayılı dosyasında düzenlenen 08/12/2011 tarihli bilirkişi raporunun 13. sayfasında; “Gerçekten de söz konusu ... Parkı elektrik işlerinin tamamının % 3’lük kısmı hariç... Ltd. Sti. tarafından yapıldığının, diğer davalı İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından da bilindiği anlaşılmaktadır.... Ltd. Şti.’nin ileri sürdüğü iddiaların yerindeliği açısından önceki bilirkişi raporlarında varılan teknik tespitlere tarafımızca da katılınmaktadır. Nitekim bu raporlarda yer verilen deģerlendirmelerde,... Ltd. Şti.'nin anılı sözleşme kapsamında üstlendiği işin % 3.21’nin tamamlanmadığı kalan % 96.79 luk kısmının bitirildiği, kalan % 3.21’lik kısmın... Ltd. Şti.'nin üstlendiği elektrik işlerinin yapılmasının diğer yükleniciler tarafından üstlenilmiş plan inşaat işlerinin bitirilmesine bağlı olması ve hali hazırda insaat işlerinin tamamlanamamış olmasından kaynaklandığı, kanallar açılmadıkça kabloların döşenemeyeceği pano ve aydınlatma kaideleri dökülmeden elektrik direklerinin dikilemeyeceği gerçeği karşısında, % 3.21’lik noksanlık konusunda davacı... Ltd. Şti.'nin bir kusurunun bulunmadığı” şeklinde tespite varıldığını, Borçlar Kanunu’nun 473. maddesine göre eser sözleşmesinde yüklenicinin sözleşmeden dönmesi şartları açıklanmış olup, sözleşmenin % 3.21’inin eksik kalmış olması, geriye kalan kısımlarla ilgili iş sahibinin gerekli şartları sağlamamış olduğunun tespiti karşısında, iş sahibinin sözleşmeyi haklı feshi sebeplerinin oluşmamış olduğu kanaatine varıldığını, takdirin mahkemeye ait olduğunu; sözleşmenin 16. maddesinde “Hesap ve İlişik Kesme” başlığı altında; “İşin kabulünün yapılması ve taşeronun kesin hesaplarının sonuçlandırılmasından sonra taşeronun kesin alacağı tespit edilir. Sosyal Sigortalar Kurumundan prim borcu olmadığına dair işsizlik belgesi ve çalışan tüm işçilerden ibraname getirmesinden sonra teminat iade edilir.” şartının belirlendiğini, buna göre teminat iadesi için öngörülen SGK ilişiksiz belgesi ve istihdam edilecek işçilerden alınacak ibranamelerin ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye tevdi edildiğine dair dosya kapsamında bir belgeye rastlanmadığından teminat mektubu iadesi şartlarının oluşmadığı kanaatine varıldığını; ... Parkı (Alt Yapı ve Çevre Düzenlemesi) işine ait tüm elektrik işlerinin toplam bedeli 2.100.000,00 TL+ KDV olduğunu, Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyasında düzenlenen 02/12/2008 tarihli bilirkişi raporundaki tespitler esas alınarak davacının sözleşme bedelinin, eksik imalatın sözleşmesel bedelinin, davacının sözleşme kapsamında yaptığı işlerin bedellerinin belirlendiğini, buna göre eksik imalatın sözleşmesel bedelinin 72.062,18 TL olduğunu, davacının sözleşme kapsamında yaptığı işlerin bedelinin 2.027.937,82 TL olduğunu, sözleşme harici ilave işlerin toplam bedelinin 357.789,40 TL olduğunu, bu işlerin 1.000 KW jeneratör, otomatik devreye girme tertibatı, otomatik senkronizasyon tertibatı, ses izolasyon kabini, yolda kalan direklerin yer değiştirmesi, ... geçici deplese projesi, enerji kablosu deplasesi, montaj demontajı ve 1.500 metre boru işleri olduğunu; birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... Esas sayılı davası yönünden; davaya konu sözleşmenin 5. maddesine göre işin başlangıcının sözleşmenin imza tarihi olan 10/04/2008 olduğu; işin bitim tarihinin 07/09/2008 olduğunu, Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyasında aldırılan 02/12/2008 tarihli bilirkişi raporuna göre, işin kararlaştırılan tarihte bitirilmemiş olduğu kanaatine varıldığını; borçlunun cezai şart sorumluluğunun doğabilmesi için yüklenicinin hem borca aykırı davranması hem de bu aykırılığın yükleniciye yüklenebilecek bir kusura dayanması gerektiğini, ceza koşulu tazminatın "zarar" koşuluna bağlı değil ancak "kusur" koşuluna bağlı olduğunu, yüklenicinin borca aykırı davranması, edimi hiç yerine getirmemesi biçiminde olabileceği gibi, eksik yerine getirmesi biçiminde de olabileceğini, bunun için yüklenicinin kusurunun ağır veya hafif olmasının önemli olmadığını, yükleniciye yüklenebilen her türlü kusur borçlunun ceza koşulundan sorumlu olmasına yeterli olduğunu, takdiri mahkemeye ait olmak üzere; sözleşme konusu elektrik işlerinin tamamlanabilmesi için gerekli zeminin yüklenici tarafından sağlanıp sağlanmadığının (inşaat işlerinin bitirilerek projeye uygun elektrik tesisatı zemininin bulunup bulunmadığının) inşaat yapım işlerinde ihalenin yapılması, sözleşmenin taraflarca imzalanması ve yer tesliminin yapılarak işe başlanması ile birlikte taraflar arasında ilk önce iş programının yapılarak taraflarca karşılıklı imzalanması ve işin yapımının devamı sırasında iş programına göre hareket edilmesi varsa aksayan yönlerin birlikte giderilmesinin esas olduğunu, yapım işinin inşaat elektrik- makine bölümlerinden meydana geldiğini ve bu bölümler arasında gerekli koordinasyonun sağlanmasının şart olduğunu, bir bölümdeki aksamanın inşaatın diğer bölümlerini de direkt etkileyeceği ve işlerin aksamasına neden olacağı dikkate alınarak iş planının yapılmasının zorunlu olduğunu, "su deposunun, filtre binasının henüz tamamlanmamış oluşu, inşaat ve mekanik işlerin yapımının devam etmesi, işini belirli bir yapım sırası olduğu kablo kanalının açılması, PVC borularının döşenmesi ve rögar imalatlarının tamamlanmadan kabloların çekilmesinin mümkün olmadığı" hususları dikkate alınarak,... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.'nin tamamlanmayan işin gecikmesi konusunda kusuru bulunmadığı kanaati ile cezai şartın oluşmadığı kanaatine varıldığını; birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı davası yönünden; Borçlar Kanunu'nun 473. maddesine göre eser sözleşmesinde yüklenicinin sözleşmeden dönmesi şartlarının açıklanmış olduğunu, sözleşmenin % 3.21’inin eksik kalmış olması, geriye kalan kısımlarla ilgili iş sahibinin gerekli şartları sağlamamış olduğunun tespiti karşısında, iş sahibinin sözleşmeyi haklı feshi sebeplerinin oluşmamış olduğu kanaatine varıldığını; birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı davası yönünden; sözleşme bedelinin 2.100.000,00 TL olduğunu, eksik bırakılan iş bedelinin 72.068,18 TL olduğunu,... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.'nin ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye düzenlemiş olduğu fatura tutarının toplam 1.703.315 TL olduğunu, buna karşılık ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.'ye yapmış olduğu ödeme toplamının 1.169.400,00 TL olduğunu, yüklenicinin sözleşme dışı yapmış olduğu ilave iş kalemleri bedelinin 357.789,40 TL olduğunu, buna göre yapılan hesaplamada yüklenicinin 10/04/2008 tarihli sözleşme kapsamında hesaplamalar yapıldığını, hesaplamalara KDV’nin dahil edilmediğini, sözleşme bedelinin 2.100.000,00 TL, eksik imalat bedelinin -72.068,18 TL, ilave iş kalemleri toplamının + 357.789,40 TL, toplam iş bedelinin 2.385.721,22 TL, toplam ödemenin 1.169.400,00 TL ve kalan alacak tutarının 1.216.321,22 TL olduğunu; sonuç olarak; ... Esas sayılı asıl dava yönünden; iş sahibinin sözleşmeyi haklı fesih sebeplerinin oluşmadığını, sözleşmenin 4. maddesi uyarınca teminat mektubunun iadesi şartlarının oluşmadığını, davacı şirketin sözleşme kapsamında yaptığı işlerin bedellerinin toplam 2.027.937,82 TL olduğunu, sözleşme harici ilave işlerin toplam bedelinin 357.789,40 TL olduğunu, birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi nin ... Esas sayılı davası yönünden; davalı... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.'nin yüklendiği işi kararlaştırılan tarihte bitirmediğini, davacı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin sözleşmenin 7. maddesine göre... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.'nin tamamlanmayan işin gecikmesi konusunda kusuru bulunmaması sebebiyle cezai şartın istenemeyeceğini; birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı davası yönünden; iş sahibinin sözleşmeyi haklı fesih sebeplerinin oluşmadığını, sözleşme kapsamında davacı... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.'nin davalılar ... Ür. Tic. Ltd. Şti., İzmir Büyükşehir Belediyesi, ... Taah. San. ve Tic. Lid. Şti ve lzsu Genel Müdürlüğü'nden alacaklı olup olmadığı, varsa alacak miktarının ne olduğu konusunda davacının kalan alacak tutarının 1.216.321,22 TL olarak hesaplandığını, davacı tarafın dava tarihinden itibaren en yüksek reeskont faiz oranı isteninin bulunduğunu bildirmişlerdir.
Bu rapor, içerdiği tespitler ve gerekçesi yönünden, aldırılan bir kısım raporlar ve tespit raporu ile uyumluluğu dikkate alınarak, somut olaya uygun ve hüküm kurmaya elverişli bulunmuştur.
02/02/2024 tarihli duruşmada asıl davada ve birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... Esas sayılı davasında davacı... Elektrik Müh Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. Ltd. Şti. vekiline HMK’nın 181. maddesi gereğince davayı ve birleşen davayı ıslah etmesi için bir haftalık süre verilmesine ve aksi takdirde davaya ve birleşen davaya ıslah hiç yapılmamış gibi devam edileceği hususu ihtar edilmesine rağmen ıslah dilekçesi vermemiştir.
Asıl davanın ve birleşen davanın tarafları (... Müh Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. Ltd. Şti., ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.) arasında imzalanan sözleşmeler nitelikleri gereği eser sözleşmesidir. Olayda; sözleşmelerin imzalandığı tarihte yürürlükte olan 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 355 ve izleyen maddeleri uygulanacaktır. Eser sözleşmesi 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 355.maddesinde; “İstısna, bir akittir ki onunla bir taraf (müteahhit), diğer tarafın (iş sahibi) vermeği taahhüt eylediği semen mukabilinde bir şey imalini iltizam eder.” şeklinde tanımlanmıştır.
Genel olarak eser sözleşmelerinde yüklenici, belli bir sonucu meydana çıkararak onu iş sahibine teslim etmeyi taahhüt eder. Eser sözleşmelerinde yüklenicinin “eseri meydana getirme borcu” dayanağını, 818 sayılı Borçlar Kanunu (BK)’nun 355.maddesinden alır. Bir iş görerek eseri meydana getirmek ve meydana getirilen eseri iş sahibine teslim etmek yüklenicinin ana borcudur. Asıl olan sözleşmenin kararlaştırıldığı şekilde eksiksiz şekilde yerine getirilmesidir. Aksi halde sözleşmeden beklenen yararlar dengesi bir taraf aleyhine bozulur. Böyle bir durumda bir taraf edimini yerine getirmemiş sayılacağından karşı tarafın edimini yerine getirmesini isteyemeyecektir. Sözleşme gereğince işe zamanında başlama ve sürdürme borcu yüklenicinin eseri sadakat ve özenle meydana getirme borcunun sonucudur. Eserin meydana getirilmesi, kapsamına göre az veya çok zamana ihtiyaç gösterir. İşe ne zaman başlanacağını, tamamlanan eserin ne zaman teslim edileceğini ise taraflar belirler. Sözleşmede aksi kararlaştırılmamışsa, yüklenicinin işe hemen başlaması, çalışmasını aralıksız sürdürmesi, meydana getireceği eseri de süresinde teslim etmesi gerekir. Genel anlamda borçlunun temerrüdü, borçlunun sözleşmeye aykırı davranması yani borcunu yerine getirmemesidir. Eser sözleşmeleri iki tarafa borç yükleyen sözleşmelerdendir. Taraflar birbirine karşı hem alacaklı ve hem de borçludur. Yüklenici, iş sözleşmeye ve şartnamelere uygun şekilde ve zamanında teslim etmekle yükümlüdür. Buna karşılık iş sahibi de eserin bedelini ödemekle yükümlüdür. Eser sözleşmelerinde sözleşmenin en önemli unsuru işin bedeli olup; bu bedel taraflarca götürü olarak, birim fiyat esasına göre ya da başka bir şekilde kararlaştırılabilir. Sözleşme düzenlenip, işe başlandıktan sonra bazı istisnalar dışında (bedel dahil) sözleşmenin tüm hükümleriyle birlikte, işin başlamasından bitimine (teslime) kadar uygulanması zorunludur. Taraflar bir imalatın götürü bedelle yapılması konusunda anlaşmışlarsa kural olarak iş sahibi bu götürü bedeli ödemek; yüklenici de bu bedelin karşılığı işi yapıp teslim etmekle yükümlüdür. Taraflar daha sonra aralarında yaptıkları anlaşma ile yapılacak işin kapsam ve niteliğini değiştirmiş ve bu bağlamda ilk kararlaştırdıklarının dışına çıkan ilave işler yapılmışsa, yapılan bu işlerin götürü bedele dahil olduğundan söz edilemeyecektir. İlave iş konusunda bir bedelin kararlaştırıldığı veya miktarı kanıtlanamamışsa bu iş bedelinin BK’nun 366.maddesine göre belirlenmesi gerekecektir. Diğer bir anlatımla; taraflar belli bir işin yapılması konusunda götürü bedelle anlaşmasına karşın daha sonra işin niteliğine göre kararlaştırılan işin ve bedelin dışına çıkarak ilave imalat yapılması konusunda anlaşabileceklerdir. Bu durumda ilave imalat yapılmışsa ve bedeli anlaşmazlık konusu olmuşsa iş bedeli yine BK’nun 366.maddesine göre belirlenecektir.
Toplanan deliller, bilirkişi raporları ve yasal mevzuat birlikte değerlendirildiğinde; yüklenici ... Üretim Tic. Ltd. Şti. ile ihaleye çıkaran İzmir Büyükşehir Belediyesi arasında 08/04/2008 tarihli Yapım İşlerine Ait Sözleşmenin imzalandığı, yüklenici ... Üretim Tic. Ltd. Şti.'nin bu sözleşme ile ... Parkı Alt Yapı ve Çevre Düzenlenmesi işini anahtar teslimi götürü bedel olarak 8.229.001,00 TL toplam bedel üzerinden yapmayı yüklendiği, sözleşmenin 11. maddesinde kesin teminat miktarının 493.740,06 TL olarak kararlaştırıldığı, yüklenicinin 500.000,00 TL miktarında kesin teminat verdiği; sözleşmenin, 16. maddesinde alt yüklenicilere ilişkin bilgilerin ve sorumlulukların düzenlendiği, bu maddede “bu işte alt yüklenici çalıştırılmayacak ve işlerin tamamı yüklenicinin kendisi tarafından yapılacaktır” dendiği, bu düzenlemeye ve yasağa rağmen yüklenici ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'nin sözleşmeye ve davaya konu işin yapımını 09/04/2008 tarihli sözleşme ile ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye devrettiği; ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin de sözleşme kapsamındaki elektrik işlerini aralarında imzaladıkları 10/04/2008 tarihli sözleşme ile taşeron... Elek. Müh. İnş. Bil. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhrc. Ltd. Şti.'ye verdiği; sözleşmenin 5. maddesinde iş programının, işe başlama ve bitirme hususunun düzenlendiği, işe başlama tarihinin sözleşmenin imzalandığı tarih olduğu, işin bitim tarihinin ise 07/09/2008 olduğu, kötü hava şartları durumunda çalışılmayan günlerin süreye dahil edilmeyeceği hususunun kararlaştırıldığı, projelerin ve teknik şartnamenin sözleşmenin eki olarak sayıldığı, sözleşmenin 14. maddesinde işin geçici ve kesin kabulünün düzenlendiği, 18. maddesinde işe ait tüm elektrik işlerinin toplam bedelinin 2.100.000,00 TL+ KDV olarak belirlendiği; asıl davada ve birleşen ... Esas sayılı davada davacı tarafça davalı ... Ür. Tic. Ltd. Şti. ile davalı ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında organik bağın bulunduğunun ileri sürüldüğü, organik bağın temelinin tüzel kişilik perdesinin aralanmasında olduğu gibi, hakkın kötüye kullanılması yasağı ve dürüstlük kuralı ilkesi olduğu, davalı şirketle organik bağın varlığından söz edilebilmesi için tüzel kişiler arasında ticari bağımlılığın ve birlikte hareket olgusunun bulunmasının gerektiği, bu kapsamda delil olarak gösterilen ... Üretim Tic. Ltd. Şti.'nin davacı ve... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.'nin davalı olarak taraf oldukları İzmir 1. İcra Hukuk Mahkemesi’nin... Esas sayılı davasının istihkak davası olduğu, mahkemece “...İzmir .... İcra Müdürlüğü’nün ... sayılı dosyasında davacı şirketle borçlu şirketin (... Tic. Ltd. Şti.’nin) aynı bina içerisinde altlı üstlü oldukları ve faaliyet gösterdikleri, bağlı oldukları ticaret sicil memurluğundan ortaklarının ve yetkililerinin belgelerinin istendiği, incelenen şirket kayıtlarından davacı şirket ile borçlu şirket yetkililerinin ve ortaklarının değişkenlik göstermekle birlikte birbirleriyle kardeş ve akraba olan kişiler oldukları, aynı şirketlerde ortaklık ve temsilcilik yaptıklarının açık ve net bir şekilde anlaşıldığı, bunun sonucuda her iki şirketin yani davacı şirket ile borçlu şirketin organik bağ içerisinde bulunduklarının kanıtlandığı” gerekçesiyle davanın reddine karar verildiği, yine 08/04/2008 tarihli yapım sözleşmesinin İzmir Büyükşehir Belediye ile ... Ür. Tic. Ltd. Şti. arasında imzalandığı, bu sözleşmede ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'nin adresinin "... Sokak, Kahramanlar/İZMİR" olarak yazıldığı, 06/06/2008 tarihli 7078 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinde de şirketin adresinin bu adres olarak gösterildiği, 29/02/2008 tarihli 7010 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinin 172. sayfasında ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin adresinin de "... Sokak, Kahramanlar/İZMİR" olarak yazıldığı, 06/04/2004 tarihli 6023 sayılı Ticaret Sicil Gazetesine göre ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'nin ortaklarının... ve ... olduğu, 04/07/2008 tarihli 7098 sayılı Ticaret Sicil Gazetesine göre ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin ortaklarının... ve... olduğu, diğer yandan İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyasında da aynı şirketlerin ortaklarının ve akrabalarının aynı olduğu gerekçesiyle ... Ür. Tic. Ltd. Şti. aleyhinde ihtiyati tedbir kararı verildiği, bu durumda ... Ür. Tic. Ltd. Şti. ile ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin adreslerinin aynı olması, ortaklarının aynı ve akraba olmaları karşısında bu iki şirket arasında organik bağ bulunduğunun kabulünün gerektiği, bu çerçevede de asıl davada ve birleşen ... Esas sayılı dava dosyasında davacı... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.'nin bu iki şirkete karşı alacak isteğinde bulunmasının mümkün olduğu; elektrik işlerine ilişkin olarak ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile ... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti. arasındaki sözleşmenin 10/04/2008 tarihinde imzalandığı, bu sözleşmede İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin ve ... Genel Müdürlüğü'nün taraf olmadığı, sözleşmelerin nispiliği ilkesi gereğince bu sözleşmenin sadece tarafları yönünden bağlayıcı olacağı ve hüküm doğuracağı, bu nedenle... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.'nin muhatabının sadece ... İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. olduğu, ayrıca İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin ve ... Genel Müdürlüğü'nün mal varlığında aktif artış bulunmayıp, yapılan imalatların bedeli ... Ltd. Şti.'ye borçlanıldığından İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin ve ... Genel Müdürlüğü'nün sebepsiz zenginleşmesinden de söz edilemeyeceği, dolayısıyla bu hukuki sebebe dayalı olarak da bu kurumlara husumet düşmeyeceği; asıl dava ve birleşen davalar yönünden ayrı ayrı değerlendirme yapıldığında; Asıl dava yönünden; bu davada davacı tarafın 10/04/2008 tarihli sözleşmenin feshi, teminatın iadesi, sözleşme kapsamında yapılan işler ve ek işler bedeli olarak 200.000,00 TL'nin tahsili isteğinde bulunduğu, aynı dava kapsamında davalı ... Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin de takas mahsup isteğinde bulunduğu; usulüne uygun bir davadan söz edilebilmesi için harcı yatırılarak açılmış olmasının gerektiği, 09/10/2020 tarihli duruşmada davacı vekiline müvekkiline iade edilmesini istediği teminat miktarını bildirmesi ve harcını yatırması için süre verildiği ancak davacı tarafça herhangi bir beyanda bulunulmadığı, bu koşullarda teminatın iadesi istemiyle usulüne uygun olarak açılmış bir davanın varlığından söz edilemeyeceği; mali müşavir bilirkişinin 26/07/2011 tarihli raporunda "davacının, davalı ... Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'den dava tarihi itibariyle 535.915,45 TL tutarında alacaklı olduğu" tespitine varıldığı; elektrik mühendisi ve mali müşavir bilirkişinin 08/12/2011 tarihli raporlarında "davacının, elektrik işlerinin % 96,79'unu tamamladığı, yaptığı sözleşme kapsamındaki işler ve ek işler toplamının 1.703.315,43 TL olduğu, ödemenin 1.169.400,00 TL olduğu, eksik bırakılan % 3,21'lik iş bedeli olan 72.062,18 TL düşüldüğünde davacı alacağının 461.853,27 TL olduğu" yönünde görüş bildirdikleri, 01/12/2023 tarihli bilirkişi raporunda da; davacının sözleşme kapsamında yaptığı işler bedelinin 2.027.937,82 TL, sözleşme harici işler bedelinin 357.789,40 TL olarak belirlendiği; her üç raporda da davacının alacaklı olduğunun ortaya konduğu; olayda uygulanması gereken 818 sayılı BK'nın 358. maddesinde; "(1) Mütaahhit, işe zamanında başlamaz veya mukavele şartlarına muhalif olarak işi tehir eder yahut iş sahibinin kusuru olmaksızın vakı olan teehhür bütün tahminlere nazaran mütaahhidin işi muayyen zamanda bitirmesine imkan vermiyecek derecede olursa iş sahibi teslim için tayin edilen zamanı beklemeğe mecbur olmaksızın akdi feshedebilir. (2) İmal sırasında işin müteahhidin kusuru sebebi ile ayıplı veya mukaveleye muhalif bir surette yapılacağını katiyetle tahmin etmek mümkün olursa, iş sahibi, bunlara mani olmak için müteahhide münasip bir mühlet tayin ederek veya ettirerek bu mühlet içinde icabını icra etmediği halde hasar ve masraflar müteahhide ait olmak üzere tamiratın veya imalata devamın üçüncü bir şahsa tevdi olunacağını ihtar edebilir.
" düzenlemesine yer verildiği, bu maddede yüklenicinin sözleşmeyi feshedebilme koşullarının düzenlendiği, somut olayda; işin geçici kabulünün 17/11/2008 tarihinde yapıldığı, bu tarihte inşaat, makine ve elektrik işleri ile ilgili eksikliklerin belirlendiği, giderilmesi için de 30 gün ek süre verildiği, işin % 96,79'luk kısmının tamamlandığı ancak % 3,21'lik kısmının eksik kaldığı, bu hususunun dosyada aldırılan bilirkişi raporlarının yanısıra Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyasında aldırılan tespit raporu ile de ortaya konduğu, ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'nin bu eksik işlerin tamamlanması için dava dışı ... İnş. Gıda İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti ile 28/11/2008 tarihli sözleşmeyi imzaladığı, İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı elemanları tarafından 17/12/2018 tarihinde yapılan incelemede eksiklerin tamamlandığı hususunun tutanak altına alındığı; 08/12/2011 ve 18/09/2014 tarihli bilirkişi raporlarında belirtildiği ve mahkememizce de benimsendiği şekilde; sözleşmeye konu işin belli bir yapım sırasının olduğu, kablo kanalının açılması, PVC borusunun döşenmesi ve rögar imalatları tamamlanmadan kabloların çekilmesinin mümkün olmadığı, yine kanallar açılmadan kabloların döşenemeyeceği ve pano ve aydınlatma kaideleri dökülmeden elektrik direklerinin dikilemeyeceği; davacının iş tamamlayamayıp % 3,21'lik kısmını eksik bırakmasının sebebinin de kendi kusurundan kaynaklanmayıp, bağlı olduğu işleri beklemesi yani diğer yükleniciler tarafından üstlenilen plan ve inşaat işlerinin tamamlanmamış olması olduğu, eksik kalan kısımlarla ilgili iş sahibinin gerekli koşulları sağlamamış olması nedeniyle ... Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan feshin haklı bir fesih olduğundan söz edilemeyeceği; ... Parkı (Alt Yapı ve Çevre Düzenlemesi) işine ait tüm elektrik işlerinin toplam bedelinin 2.100.000,00 TL+KDV olduğu, Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyasındaki 02/12/2008 tarihli bilirkişi raporuna göre eksik iş bedelinin 72.062,18 TL olduğu, sözleşme bedelinden düşüldüğünde davacının yaptığı işler bedelinin 2.027.937,82 TL olduğu, bunun yanısıra sözleşme harici yapılan işler bedelinin de 357.789,40 TL olduğu; talimat yolu ile yaptırılan bilirkişi incelemesinde davacı şirketin defterlerinin yasal tasdikinin bulunmadığının belirlendiği, bu durumda defter kayıtlarının sahibi aleyhine delil oluşturacağı, davacı defterlerinde davacının davalılar ... Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'den ve ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'den toplam 1.169.400,00 TL tahsilat yaptığının kayıt altına alındığı; davacı şirketin sözleşme kapsamında yaptığı işler ve sözleşme harici yaptığı ilave işler bedeli toplamının 2.385.721,22 TL olduğu, yapılan bu iş bedelinden davacı şirkete diğer yüklenici şirketler tarafından yapılan toplam 1.169.400,00 TL düşüldüğünde davacının sözleşmeye göre toplam alacağının 1.216.321,22 TL olduğu, bu miktarın 200.000,00 TL'sinin asıl davanın, 500.000,00 TL'sini ise birleşen davanın konusu yapıldığı; davacı vekilinin asıl dava yönünden ıslah dilekçesi vermediği, sözleşme kapsamında yaptığı işlerin bedelini sözleşme hükümlerine göre, sözleşme harici ilave işler bedelini ise vekaletsiz iş görme hükümlerine göre isteme hakkının bulunduğu; davalı ... Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. asıl dava kapsamında "davacının işi zamanında bitirmemesi nedeniyle müvekkilinin de kendi işvereni olan davalı ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'ye karşı zor durumda kaldığını ve aradaki sözleşmenin bu şirket tarafından feshedildiğini, davacının sözleşme gereği yatırmakla yükümlü olduğu primleri, stopaj ve vergileri yatırmadığını, bu hususun sözleşmenin 10. maddesinde yazılı olduğunu, ayrıca 7. maddesi gereğince müvekkilinin cezai şart alacağının bulunduğunu, davacının verilen 2 günlük süre içinde eksik işleri tamamlamadığını, davacıya gönderilen 16843 yevmiye numaralı ihtarname ile cezai şart istendiğini, müvekkili tarafından davacıya yaptığı imalat karşılığı 1.400.000,00 TL ödeme yapıldığını, davacının haksız eylemleri sebebiyle müvekkilinin ticari itibarının zedelendiğini, maddi ve manevi zarara uğradığını" ileri sürerek takas ve mahsup isteğinde bulunmuş ise de; bu davalı tarafından takas mahsup olarak ileri sürülen hususların birleşen ... Esas sayılı dosyada ayrı bir davanın konusu edilmiş olması ve ayrıca başka alacağının varlığına ilişkin delil sunmaması ve iddiasını ispatlayamamış olması nedeniyle takas-mahsup isteğinin yerinde görülmediği; davacı şirketin dava dilekçesindeki istekle bağlı kalınarak 200.000,00 TL eser bedeli alacağının (İzmir 18. İcra Müdürlüğü’nün 2008/19785 sayılı takip dosyası ile tahsilinde tekerrür olmamak kaydıyla) davalı müflis ... Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve davalı müflis ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'den dava tarihinden itibaren reeskont faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine; davacının, davalı İzmir Büyükşehir Belediyesi hakkında açtığı davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine; davacının, teminatın iadesi isteğine ilişkin açmış olduğu davanın ise harcı yatırılarak usulüne uygun şekilde açılmış bir dava olmaması nedeniyle bu dava yönünden karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir. Birleşen ... Esas sayılı dava yönünden; davacının gecikme cezası isteğinde bulunduğu, sözleşmeye göre işin bitirilmesi gereken tarihin 07/09/2008 olduğu, sözleşmenin 7. maddesine dayandığı, bu maddede; "Taşeron, işi belirtilen bitiş tarihinde bitirememesi halinde geçen her gün için toplam keşif bedelinin % 1 (YÜZDE BİR)i tutarında gecikme cezası öder. Cezalı olarak çalışma müddeti işin bitim tarihinden itibaren 5 (Beș) gündür. Bu 5 günün bitiminde ŞİRKET isterse ceza uygulamasına devam ederek TAŞERON'A yaptırabilir. Veya protokol herhangi bir ihtara veya hüküm olmaya hacet kalmaksızın feshederek teminatı irad kaydeder ve geri kalan işleri TAŞERON nam ve hesabına yaptırabilir. Meydana gelebilecek ŞİRKET aleyhine farkı için TAŞERON'A rücu edilir.” düzenlemesine yer verildiği, cezai şart sorumluluğunun doğabilmesi için yüklenicinin hem sözleşmeye aykırı davranması hem de kusurlu olmasının arandığı, davaya ve birleşen davalara konu iş yönünden öncelikle iş programının yapılmasının, taraflarca imzalanmasının ve bu programa göre hareket edilmesinin gerektiği, yapım işinin "inşaat, elektrik, makine" bölümlerinden oluştuğu, işin zamanında ve düzgün şekilde yerine getirilebilmesi bu bölümler arasında gerekli koordinasyonun sağlanmasının şart olduğu; su deposunun, filtre binasının henüz tamamlanmamış olması, inşaat ve mekanik işlerin yapımının devam ediyor olması, kablo kanalının açılması, PVC borularının döşenmesi işleri ve rögar imalatları tamamlanmadan kabloların çekilmesinin mümkün olmaması gibi işlerin belli sıraya bağlı olarak yerine getirilmesi konusundaki zorunluluk dikkate alındığında işin süresinde bitirilmemesinde davalı ... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.'nin herhangi bir kusurunun bulunmadığı anlaşıldığından ve bu çerçevede de gecikme cezasından sorumlu tutulamayacağından, birleşen bu davanın reddine karar vermek gerekmiştir. Birleşen ... Esas sayılı dava yönünden; davacının bu davada sözleşmenin feshini ve sözleşmeye dayalı 500.000,00 TL alacağın tahsilini istediği, asıl dava ile ilgili gerekçede de belirtildiği şekilde; işin % 96,79'luk kısmının tamamlandığı ancak % 3,21'lik kısmının eksik kaldığı, 08/12/2011 ve 18/09/2014 tarihli bilirkişi raporlar ile son raporda belirtildiği ve mahkememizce de benimsendiği şekilde; sözleşmeye konu işin belli bir yapım sırasının olduğu, kablo kanalının açılması, PVC borusunun döşenmesi ve rögar imalatları tamamlanmadan kabloların çekilmesinin mümkün olmadığı, yine kanallar açılmadan kabloların döşenemeyeceği ve pano ve aydınlatma kaideleri dökülmeden elektrik direklerinin dikilemeyeceği; davacının iş tamamlayamayıp % 3,21'lik kısmını eksik bırakmasının sebebinin de kendi kusurundan kaynaklanmayıp, bağlı olduğu işleri beklemesi yani diğer yükleniciler tarafından üstlenilen plan ve inşaat işlerinin tamamlanmamış olması olduğu, eksik kalan kısımlarla ilgili iş sahibinin gerekli koşulları sağlamamış olması nedeniyle ... Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan feshin haklı bir fesih olduğundan söz edilemeyeceği;... Elektrik Müh. İnş. Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti. tarafından açılan bu davada aynı sözleşmeye dayalı iş ve ilave iş bedellerinin istenmiş olması nedeniyle birleşen bu davanın asıl davanın eki olarak kabul edildiği, benimsenen bilirkişi raporuna göre davacı şirketin sözleşme kapsamında yaptığı işler ve sözleşme harici yaptığı ilave işler bedeli toplamının 2.385.721,22 TL olduğu, yapılan bu iş bedelinden davacı şirkete diğer yüklenici şirketler tarafından yapılan toplam 1.169.400,00 TL düşüldüğünde davacının sözleşmeye göre toplam alacağının 1.216.321,22 TL olduğu, bu miktarın 200.000,00 TL'sinin asıl davanın, 500.000,00 TL'sini ise birleşen bu davanın konusu yapıldığı; davacı vekilinin asıl davada olduğu gibi birleşen bu dava yönünden de ıslah dilekçesi vermediği, sözleşme kapsamında yaptığı işlerin bedelini sözleşme hükümlerine göre, sözleşme harici ilave işler bedelini ise vekaletsiz iş göre isteme hakkının bulunduğu anlaşıldığından, dava dilekçesindeki istekle bağlı kalınarak 500.000,00 TL eser bedeli alacağının (İzmir 18. İcra Müdürlüğü’nün 2008/19785, 2008/20234 ve 2008/20235 sayılı takip dosyaları ile tahsilinde tekerrür olmamak kaydıyla) davalı müflis ... Taah. San. ve Tic. Lid. Şti. ve davalı müflis ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'den dava tarihinden itibaren reeskont faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine; davacının, davalı İzmir Büyükşehir Belediyesi ve davalı ... Genel Müdürlüğü hakkında açtığı davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM ; Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre;
I-... Esas sayılı asıl davada;
1-Davacının, davalı İzmir Büyükşehir Belediyesi hakkında açtığı davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE,
2-Davacının, davalı müflis ... Taah. San. ve Tic. Lid. Şti. ve davalı müflis ... Ür. Tic. Ltd. Şti. hakkında açtığı eser bedeli alacağına ilişkin davanın KABULÜ ile;
200.000,00 TL'nin (İzmir 18. İcra Müdürlüğü’nün 2008/19785 sayılı takip dosyası ile tahsilinde tekerrür olmamak kaydıyla) dava tarihinden itibaren reeskont faizi ile birlikte davalı müflis ... Taah. San. ve Tic. Lid. Şti. ve davalı ... Ür. Tic. Ltd. Şti.’den müştereken ve müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine,
3-Davacının, teminatın iadesi isteğine ilişkin açmış olduğu dava harcı yatırılarak usulüne uygun şekilde açılmış bir dava olmadığından karar verilmesine yer olmadığına,
4-Harçlar Kanunu'na göre alınması gereken 13.662,00 TL nispi ilam harcından, peşin alınan 2.700,00 TL harcın düşülmesi ile kalan 10.962,00 TL karar ve ilam harcının davalılar müflis ... Taah. San. ve Tic. Lid. Şti. ve davalı müflis ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'den alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
5-Davacının yatırmış olduğu 14,00 TL başvurma harcı ve 2.700,00 TL peşin harç toplamı olan 2.714,00 TL'nin davalılar müflis ... Taah. San. ve Tic. Lid. Şti. ve davalı müflis ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'den alınarak, davacıya verilmesine,
6-Davacının yapmış olduğu 517,60 TL'si tebligat-posta gideri, 22.000,00 TL'si bilirkişi ücreti ve 129,20 TL'si keşif harcı olmak üzere toplam 22.646,80 TL yargılama giderinin davalılar müflis ... Taah. San. ve Tic. Lid. Şti. ve davalı müflis ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'den alınarak, davacıya verilmesine,
7-Davalı İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin yapmış olduğu 50,00 TL'lik yargılama giderinin davacıdan alınarak, davalı İzmir Büyükşehir Belediyesi'ne verilmesine,
8-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre takdir ve tayin edilen 32.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar müflis ... Taah. San. ve Tic. Lid. Şti. ve davalı müflis ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'den alınarak, davacıya verilmesine,
9-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre takdir ve tayin edilen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak, davalı İzmir Büyükşehir Belediyesi'ne verilmesine,
10-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
II-Birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı davasında;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu'na göre alınması gereken 427,60 TL harcın, peşin alınan 1.350,00 TL harçtan düşülmesi ile kalan 922,40 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalının yapmış olduğu 19,00 TL'si tebligat-posta gideri, 1.100,00 TL'si bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.119,00 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak, davalıya verilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre takdir ve tayin edilen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak, davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafça yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
III-Birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı davasında;
1-Davacının, davalı İzmir Büyükşehir Belediyesi ve davalı ... Genel Müdürlüğü hakkında açtığı davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE,
2-Davacının, davalı ... Taah. San. ve Tic. Lid. Şti. ve davalı müflis ... Ür. Tic. Ltd. Şti. hakkında açtığı davanın KABULÜ ile;
500.000,00 TL alacağın (İzmir 18. İcra Müdürlüğü’nün 2008/19785, 2008/20234 ve 2008/20235 sayılı takip dosyaları ile tahsilinde tekerrür olmamak kaydıyla) dava tarihinden itibaren reeskont faiziyle birlikte davalı müflis ... Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve davalı ... Ür. Tic. Ltd. Şti.’den müştereken ve müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine,
3-Harçlar Kanunu'na göre alınması gereken 34.155,00 TL nispi ilam harcından, peşin alınan 6.750,00 TL harcın düşülmesi ile kalan 27.405,00 TL karar ve ilam harcının davalılar müflis ... Taah. San. ve Tic. Lid. Şti. ve davalı müflis ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'den alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
4-Davacının yatırmış olduğu 14,00 TL başvurma harcı ve 6.750,00 TL peşin harç toplamı olan 6.764,00 TL'nin davalılar müflis ... Taah. San. ve Tic. Lid. Şti. ve davalı müflis ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'den alınarak, davacıya verilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre takdir ve tayin edilen 76.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar müflis ... Taah. San. ve Tic. Lid. Şti. ve davalı müflis ... Ür. Tic. Ltd. Şti.'den alınarak, davacıya verilmesine,
6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre takdir ve tayin edilen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak, davalı İzmir Büyükşehir Belediyesi'ne verilmesine,
7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre takdir ve tayin edilen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak, davalı ... Genel Müdürlüğü'ne verilmesine,
8-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair; asıl davada ve birleşen ... Esas sayılı davada davacı... Elektrik Müh Bilg. Sis. Taah. San. ve Tic. İth. Ltd. Şti. vekilinin, asıl davada ve birleşen ... Esas sayılı davada davalı müflis ... Ür. Tic. Ltd. Şti. İflas İdaresi vekilinin, birleşen ... Esas sayılı davada davalı ... Genel Müdürlüğü vekilinin, asıl davada ve birleşen ... Esas sayılı davada davalı İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı vekilinin yüzlerine karşı, asıl davada ve birleşen ... Esas sayılı davada davalı- birleşen ... Esas sayılı davada davacı müflis şirket iflas idaresinin yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 23/05/2024
Başkan ...
¸E-imza
Üye ...
¸E-imza
Üye ...
¸E-imza
Katip ...
¸E-imza

Full & Egal Universal Law Academy