T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/272 ESAS
KARAR NO: 2022/94 KARAR
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 07/03/2016
KARAR TARİHİ: 10/02/2022
Mahkememizde görülen Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 21.10.2006 tarihinde müvekkilinin sevk ve idaresindeki... plakalı araçla kırmızı ışıkta beklediği sırada ... plakalı aracın hem müvekkilinin aracına hem de kırmızı ışıkta bekleyen ... plakalı araca arkadan çarpması sonucunda müvekkilinin aracının savrulduğunu bu biçimde birinci trafik kazasının gerçekleştiğini, birinci kaza sonrası savrulan araç içinde sıkışan müvekkilinin kendi olanakları ile aracından çıktığını, yaya olarak kavşakta bekleyen polis otosuna gitmekte iken ... plakalı diğer bir aracın müvekkiline çarpması sonucunda ikinci trafik kazasının gerçekleştiğini, olay sonucunda müvekkilinin yaralandığını, yaralanma nedeni ile müvekkilinde geçici ve sürekli iş göremezlik durumu oluştuğunu, açıkladığı nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 1.000,00-TL geçici iş göremezlik ve 1.000,00-TL sürekli iş göremezlik tazminatının davalılardan kusurları oranında tahsilini talep etmiştir.
Daha sonradan sunulan feragat dilekçesi ile davalı ... Sigorta A.Ş. hakkındaki davadan feragat edilmiştir.
CEVAP: Davalı ...Sigorta A.Ş vekili, cevap dilekçesinde özetle; geçici iş göremezlik tazminatının 6111 sayılı yasanın 59. Maddesi ile değiştirilen KTK 98 düzenlemesi gereği, müvekkili sigorta şirketinin değil Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumlu olduğunu, açıkladığı nedenlerle davacının geçici iş göremezlik tazminatı taleplerinin reddini, kaza sonucu üçüncü kişinin malul kalması söz konusu olduğu takdirde, sigortacının sigorta poliçesinde belirtilen azami limitlerle ve sigortalının kusuru oranında malul kalanlara tazminat ödemekle yükümlü olduğunu, açıkladığı nedenlerle davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Kaza tespit tutanağı; 21.10.2006 tarihinde polis memurlarınca düzenlenen tutanağa göre; Sürücü ..., ifadesinde özetle;".. 21.10.2006 günü saat:05.00 sıralarında Kula ilçesinden İzmir iline kullanmış olduğum ... plakalı Transit kamyonet ile seyir halinde iken Salihli ilçesi Akhisar Kavşağına geldiğimde kavşakta kaza olduğunu gördüm, ben kazayı görünce yavaşladım, ışık bana yeşil yandığı halde ben kontrollü bir vaziyette ışıkları aracım ile geçerken yolun sağ tarafından kontrolsüz bir vaziyette yolun ortasına koştu, ben sol şeride kaçmam rağmen yaya olan ... isimli şahıs benim kullanmış olduğum aracın sağ aynasına kolunu çarptı, ben kaza olduğu için zaten yavaş seyir ediyordum, hemen firene basarak durdum, ben yaya olan şahsa çarpmadım, yaya benim aracıma çarptı.." şeklinde beyan etmiştir.
Sürücü ..., ifadesinde özetle; sevk ve idaresindeki araç ile kırmızı ışık yandı bende durdum, sarı ışık yandığında hareket etmek üzereyken ne olduğunu hatırlamıyorum, arabanın içinde arka koltuk beni sıkıştırdı, kendi imkanlarımla çıktım, polis ekibinin yanına gitmek istediği esnada bir aracın kendisine çarptığını beyan etmiştir.
...'ın asli kusurlu olduğu, ... ve İmdat İmre' nin kusursuz olduğu tespiti yapıldığı görülmüştür.
ZMMS poliçesi ve teminat limitleri: Birinci kazaya karışan ... plakalı aracın kaza tarihini kapsayan ZMMS poliçesinin sistem kayıtlarında olmadığı, Antalya Valiliği İl Emniyet Müdürlüğünün dosyaya gönderdiği yazıda, olay tarihi olan 21.10.2006 tarihinde söz konusu aracın Kabakuşak Nakliye Taahhüt Turizm Ticaret Limited Şirketi adına tescilli olduğu belirtilmiştir. Yazı ekinde gönderilen tescil belgesinden aracın 23.12.2005 başlangıç tarihli .... poliçe numaralı bir yıl süreli ZMMS poliçesi ile davalı ...Sigorta A.Ş. tarafından sigortalandığı tespit edilmiştir. Davacı tarafça dosyaya sunulan ZMMS poliçesi fotokopisi bu hususu doğrular nitelikte olup, söz konusu poliçenin davalı ...Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenen ...... sayılı 23.12.2005-2006 vadeli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi olduğu,
İkinci kazaya karışan ... plakalı araçın davalı ... (İsviçre) Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenen .... sayılı 22.02.2006-2007 vadeli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu, Kaza tarihinde Hazine Müsteşarlığı tarafından belirlenen ölüm/sakatlanma ve tedavi giderleri teminat limitleri ayrı ayrı 57.500,00 TL olduğu tespit edilmiştir.
Kusur Raporu : Ankara ATK Trafik İhtisas Dairesince düzenlenen 11/11/2019 tarihli raporda özetle ; 1. Kazada; Sürücü ...'ın %100(yüzdeyüz)oranında kusurlu, sürücü ...'in kusursuz,
2.Kazada; Sürücü ...’ın %25(yüzdeyirmibeş)oranında kusurlu, yaya ...’in %75(yüzdeyetmişbeş)oranında kusurlu olduğu görüşü ile rapor düzenlenmiştir.
Maluliyet Raporu : İstanbul ATK 2. İhtisas Dairesince düzenlenen 04/02/2020 tarihli raporda özetle ; ...’in 21.10.2006 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı yaralanması sebebiyle 11.10.2008 tarih ve 27021 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerinden yararlanılarak ve meslek grup numarası Grup l kabul olunarak: E cetveline göre: %9,2 (yüzdedokuznoktaiki) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, iyileşme (iş göremezlik) süresinin olay tarihinden itibaren 4 (dört) aya kadar uzayabileceği görüşü ile rapor düzenlenmiştir.
Davacının Gelir Durumu: Davacının mesleği ve net kazancı ile ilgili dosyaya delil sunulmadığı Kolluk tutanaklarında davacının çiftçi olduğu yazılıdır. Bu nedenle hesaplamada asgari ücret esas alınmıştır. Aktif dönem hesabında AGİ (evli) dahil, pasif dönem hesabında AGİ hariç net asgari ücret kullanılmıştır.
Ceza Dosyası: Salihli 3. Asliye Ceza Mahkemesi' nin ...... E. ..... K sayılı 21/10/2010 tarihli kararı ile sanıklar ... ve ... hakkında açılan Taksirle Birden Faza Kişinin Yararlanmasına Neden Olma suçundan ceza verildiği anlaşılmıştır.
Bilirkişi Raporu : Bilirkişi ...... tarafından düzenlenen 09/04/2021 tarihli raporda özetle ; ... Plakalı aracın neden olduğu birinci trafik kazası dikkate alınarak, davalı ...Sigorta A.Ş.’nin sorumluluğunun tespiti yönünden yapılan inceleme sonucunda; Davacının davalıdan teminat limiti dâhilinde talep edebileceği geçici iş göremezlik tazminat tutarının 1.560,19-TL olarak tespit edildiği, davacının sürekli iş göremezlik tazminat tutarı 67.869,38-TL olarak hesaplanmış ise de davalı ...Sigorta A.Ş.’nin sorumluluğu poliçe ölüm/sakatlık teminat limiti ile sınırlı olduğundan davacının davalıdan teminat limiti kadar talep edebileceği sürekli iş göremezlik tazminat tutarının 57.500,00-TL olarak tespit edildiği görüşü ile raporunu düzenlemiştir.
Değer Artırım : Davacı vekili 26.10.2021 tarihli dilekçesi ile dava değerini artırmış ve buna ilişkin harcı aynı tarihte yatırmıştır.
Dava; trafik kazasından kaynaklanan geçici ve sürekli iş göremezlık tazminatının davaya konu ZMMS sigortacılılarından tahsiline ilişkin tazminat davasıdır.
Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları 14 Mayıs 2015 gün 29355 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak 01 Haziran 2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Olay tarihinde yürürlükte bulunan 2918 sayılı KTK.nın 90. maddesinde “Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.” şeklindeki düzenleme ve zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatı kapsamı dışında bulunan hallerin düzenlendiği 92/i maddesindeki “Bu Kanun çerçevesinde hazırlanan zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ve ekleri ile tanımlanan teminat içeriği dışında kalan talepler.” şeklindeki düzenleme Anayasa Mahkemesinin 17.7.2020 tarihinde ......... K. sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiştir.
Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ile zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatların zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarına göre belirleneceğine dair düzenleme iptal edilmiştir. Anayasa Mahkemesi’nin somut norm denetimi neticesinde verdiği iptal kararlarının Resmî Gazete’de yayımlanması ile sonuç doğuracağı ve eldeki tüm uyuşmazlıklara uygulanması gerektiği uyulması zorunlu yargısal içtihatlar ile kabul edilmiştir.
Anayasa Mahkemesinin .... Esas-....... Karar sayılı 2918 sayılı yasanın zorunlu trafik sigortasından ödenecek tazminatların tespitinde poliçe genel şartlarına atıf yapılan ilgili maddelerinin iptal kararı dikkate alınarak tazminat Borçlar Kanunu hükümleri dikkate alınarak tespit edilmiştir. Borçlar Kanunu 55.maddesinde “Destekten yoksun kalma zararları ile bedensel zararlar, bu Kanun hükümlerine ve sorumluluk hukuku ilkelerine göre hesaplanır” düzenlemesi mevcuttur. Yasada, hesaplama yöntemine dair açık ve ayrıntılı düzenleme bulunmamakla birlikte “sorumluluk hukuku ilkelerine” gönderme yapılmıştır. Söz konusu ilkeler uzun yıllar boyunca içtihat mahkemesi olan Yargıtay tarafından oluşturulmuş ve bugüne kadar uygulanmıştır. Bu ilkelere göre, Yargıtay’ın benimsediği işlemiş devre iskontosuz, işleyecek devre %10 artırım ve %10 iskonto esasına dayalı hesaplama yöntemi kullanılmıştır. Yakın zamana kadar Yargıtay 10.Hukuk Dairesi dışındaki daireler (4,17 ve 21) bakiye yaşam süresinin tespitinde PMF-1931 yaşam tablosunu esas almıştır. Yargıtay 17.Hukuk Dairesi 14.01.2021 tarihli,.......Esas, ... Karar sayılı ilamı ile görüşünü değiştirmiş, ülke gerçeklerine uygun olması ve Yargıtay ile diğer kurumlar arasında uyumun gözetilmesi gerekçeleri ile bakiye yaşam sürelerinin tespitinde TRH-2010 yaşam tablosunun kullanılmasına karar vermiştir. 17.Hukuk Dairesi aynı yöndeki bir diğer kararında da TRH-2010 yaşam tablosunun kullanılması hususu vurgulanmış, bunun yanı sıra TRH-2010 yaşam tablosu birlikte %1,8 teknik faizli devre başı ödemeli belirli süreli rant formülünün (ZMMS poliçesi Genel Şartlarında belirtilen yöntem) kullanılmayacağı da belirtilmiştir. Sonuç olarak, Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin son ilke kararları gözetilerek, hesaplamada işlemiş devre iskontosuz, işleyecek devre %10 artırım ve %10 iskonto esasına dayalı hesaplama yöntemi kullanılmış, davacının zarar süresinin (bakiye yaşam süresi) tespitinde TRH-2010 yaşam tablosu esas alınmıştır.
Maluliyet oranının kaza tarihi olan 21.10.2006 tarihinde yürürlükte bulunan " Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmelik" hükümlerine göre davacının maluliyet oranlarının belirlenmesi gerektiği dikkate alınarak belirlenen iş gücü kaybı oranı hükme esas ayınmıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Sürücü ..., 21.10.2006 günü saat 04.20 sıralarında sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı kamyon ile Kula istikametinden, İzmir ili istikametine doğru E-96 sayılı devlet karayolu üzerinde seyretmekte iken olay mahalli Akhisar ışıklı kavşağına geldiğinde, kırmızı ışık nedeniyle durmakta olan sürücü İmdat İMRE idaresindeki ... plaka sayılı kamyonete ve ...’in idaresindeki 45 U 2935 plaka sayılı otomobile arkadan çarpması sonucu birinci kazanın meydana geldiği, kaza yerine ekiplerin gelmesini müteakip saat 04.45 sıralarında aynı yönde seyir halinde olan sürücü ...’ın da yönetimindeki ... plaka sayılı kamyonet ile kavşak alanını geçişi esnasında, seyir yönüne göre sağ taraftan yola girip sol tarafta bulunan ekip aracına doğru geçmek isteyen yaya ...’e çarpması sonucu dava konusu ikinci kazanın meydana geldiği, davacının İstanbul ATK 2. İhtisas Dairesince düzenlenen 04/02/2020 tarihli raporunda Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümleri dikkate alınarak sürekli iş göremezlik oranının %9,2 oranında geçici iş göremezlik oranının 4 (dört) aya olarak tespit edildiği, kazanın oluş şekline uygun olan Ankara ATK Trafik İhtisas Dairesi'nin kusur raporunda belirtilen gerekçelerle I.Kazada; Sürücü ...'ın %100(yüzdeyüz)oranında kusurlu, Sürücü ...'in kusursuz, II.Kazada; Sürücü ...’ın %25(yüzdeyirmibeş)oranında kusurlu, Yaya ...’in %75(yüzdeyetmişbeş)oranında kusurlu olduğu,
Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin son ilke kararları gözetilerek, hesaplamada işlemiş devre iskontosuz, işleyecek devre %10 artırım ve %10 iskonto esasına dayalı hesaplama yöntemi kullanılmış, davacının zarar süresinin (bakiye yaşam süresi) tespitinde TRH-2010 yaşam tablosu esasına dayalı ) yöntemi ile bilirkişi raporundaki hesaplamalara göre davacının sürekli iş göremezlik tazminatının ... Plakalı aracın neden olduğu birinci trafik kazası dikkate alınarakDavacının dava ...Sigorta A.Ş.' den teminat limiti dâhilinde talep edebileceği geçici iş göremezlik tazminat tutarının davacının kusuru oranında indirim yapılarak, 1.560,19 TL olarak tespit edildiği, Davacının sürekli iş göremezlik tazminat tutarı 67.869,38 TL olarak hesaplandığı ancak davalı ...Sigorta A.Ş.’nin sorumluluğu poliçe ölüm/sakatlık teminat limiti ile sınırlı olduğu, davacının davalıdan teminat limiti kadar talep edebileceği sürekli iş göremezlik tazminat tutarının 57.500,00 TL olarak olarak hesaplandığı, davalı sigorta şirketlerinin KTK.nın 85 ve 91. Maddeleri uyarınca meydana gelen zarardan sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu oldukları, kazanın poliçe süresi içerisinde gerçekleştiği ve zarar miktarının poliçe limiti dahilinde kaldığı, 09/04/2021 tarihli bilirkişi hesap raporunun Yargıtay yerleşik uygulamalarına uygun olarak düzenlendiği ve hüküm kurmaya yeterli olduğu, davacı vekilinin 26.10.2021 tarihli bedel artırım dilekçesi ile davacı için maddi tazminat alacak kalemlerini yükselterek davacı için 57.500,00- TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 1.560,19- TL geçici iş göremezlik tazminatının davalı ...Sigorta A.Ş. den dava tarihinden, itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsilini talep ettiği anlaşılmıştır.
Davalı ...Sigorta A.Ş. Yönünden davanın kabulüne, 1.560.00-TL geçici iş göremezlik tazminatının ve 57.500,00-TL sürekli iş göremezlik tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...Sigırta A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine,
Davacı vekilinin (... Sigorta A.Ş.) HDI Sigorta A.Ş. aleyhine açtığı davadan feragat ettiği analaşıldığından bu davalı yönünden davanın feragat nedeniyle Reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının HDI Sigorta A.Ş. Yönünden FERAGAT NEDENİYLE REDDİNE,
2-Davacının davasının ...Sigorta A.Ş. Yönünden KABULÜNE
1.560.00-TL geçici iş göremezlik tazminatının ve 57.500,00-TL sürekli iş göremezlik tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...Sigırta A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine,
3- Talep olmadığından davalı ..... Sigorta A.Ş. Lehine yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden karar verilmesine yer olmadığına,
4- Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 4.034,39-TL harçtan peşin alınan ve talep artırım yoluyla tamamlanan 229,20-TL harcın mahsubu ile bakiye 3.805,19-TL harcın davalı ...Sigorta A.Ş'dan alınarak HAZİNEYE GELİR OLARAK KAYDINA,
5- Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davacı yararına takdir olunan 8.477,80-TL vekalet ücretinin davalı ...Sigorta A.Ş'dan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacının yapmış olduğu 29,20-TL dava açma ilk gideri, 650,00-TL bilirkişi ücreti, 593,88-TL tebligat ve posta gideri, 1.005,00-TL ATK ücreti olmak üzere toplam 2.278,08-TL Yargılama giderinin peşin yatırılan ve talep artırım yoluyla tamamlanan 229,20- TL harç ile birlikte davalı ...Sigorta A.Ş'dan alınarak davacıya verilmesine,
7- Davacı ve davalı yanca yatırılan delil ve gider avansından sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinden yatıran tarafa iadesine
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.10/02/2022
Katip ....
¸e-imzalıdır
Hakim ....
¸e-imzalıdır