T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/367 ESAS
KARAR NO: 2021/484 KARAR
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 25/10/2016
KARAR TARİHİ: 03/06/2021
GEREKÇELİ K.TARİHİ : 29.06.2021
Mahkememizde görülen Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili Kemalpaşa Asliye Hukuk Mahkemesine (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) hitaben sunulan dava dilekçesinde özetle; 02.09.2016 tarihinde davalı ... yönetimindeki diğer davalı ... ... Sigorta A.Ş. tarafından ZMMS kapsamında sigortalanmış, ... plakalı araç ile müvekkillerinin desteği ...’ya ait ... plakalı aracın çarpışması biçiminde meydana gelen trafik kazasında ...’nın öldüğünü, ölen desteğin babası ... ile annesi ...’nın çalışmadıklarını, bu nedenle ölenin aynı zamanda yaşı küçük kardeşi ...’nın da bakımını üstlendiğini, ölüm sonucunda ölenin anne ve babası ile kardeşinin destekten yoksun kaldıklarını, kazanın oluşumunda davalı ...’ın asli kusurlu olduğunu, ölenin olay tarihinde baharat fabrikasında asgari ücretle çalışmakta ise bunun dışında fazla mesaileri olduğunu, aylık kazancının 2.000,00 TL-2.500,00 TL arasında değiştiğini, ayrıca tüm davacıların olay nedeni ile manevi acı çektiğini ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere davacılar ..., ... ve ... için toplam 2.500,00-TL maddi, tüm davacılar için toplam 100.000,00-TL manevi tazminatın davalılardan (manevi tazminat talebi bakımından sigorta şirketi hariç olmak üzere) tahsilini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ... vekili, cevap dilekçesinde özetle ; dava konusu kaza nedeniyle açılan Kemalpaşa 2. Asliye Ceza Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasının halen derdest olduğunu ve ceza dosyasının sonucunun mahkemece bekletici mesele yapılmasının gerektiğini, müvekkilinin somut olayın gerçekleşmesinde herhangi bir kusurunun bulunmadığını, ...’ın asli ve tam kusurlu olduğunu, müteveffanın, araçların üstünlüğü ilkesine uymadan, hiç duraksamadan güzergahta hızlı ilerlemesi neticesinde somut kazanın gerçekleştiğini, müvekkili ...’ın muteveffayı görmemiş olması ve muteveffanın hiçbir fren sıkmadan ve aniden kavşağa girmesi nedeniyle müvekkilinin fren sıkmaya dahi fırsat bulmamasının da somut kazanın muteveffanın asli ve tam kusurlu eylemi ile gerçekleştiğinin göstergesi olduğunu, davacı anne, baba ve kardeşin destek zararının ispatının gerektiğini, davacıların 100.000,00-TL lik manevi tazminat taleplerinin afaki nitelikte olduğunu, taleplerinin sebepsiz zenginleşme aracı olarak müvekkiline yöneltildiğini, açıkladığı nedenlerle öncelikle Kemalpaşa 2. Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas Sayılı ceza dosyasının bekletiçi mesele yapılmasını, davacıların müvekkiline ait araç ve taşınmazlar üzerine talep ettikleri ihtiyati haciz taleplerinin reddine, davacıların, müvekkili aleyhine açtıkları hukuka aykırı, soyut ve ispatlanamayan davanın reddine, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davacılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ...Ş vekili, cevap dilekçesinde özetle ; ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde sigortalı bulunduğunu, müvekkili şirketin sorumluluğunun davayı kabul anlamına gelmemek üzere poliçe teminat limiti olan ölüm başı 310.000,00-TL ile sınırlı olduğunu, davacı ... ve ... için toplam 43.750,00-TL tazminatın müvekkil şirket tarafından davacı tarafa ödendiğini, poliçe teminatı dahilinde başkaca hiçbir sorumluluklarının bulunmadığını, davacı kardeş .....ının Yargıtay içtihatları gereğince destek tazminatına hak kazanmadığını, davayı kabul anlamında olmamak üzere müteveffanın gelirinin resmi belgelerle kanıtlanması gerektiğini, aksi takdirde asgari ücret olarak alınması gerekeceğini, açıkladığı nedenlerle davanın esastan ve usulden reddine, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Ceza dosyası: Kemalpaşa 2. Asliye Ceza Mahkemesi' nin ... E. .... K. 16/03/2018 tarihli kararından ...' ın da vefat ettiği kaza nedeniyle ... aleyhine Taksirle ölüme neden olma suçundan açışan kamu davasında mahkumiyet kararı verildiği ve adli para cezasına çevrildiği görülmüştür.
Sigorta poliçesi ve teminat limiti: Dosyaya sunulu sigorta poliçesinin kazaya karışan ... plakalı araç için davalı ... ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenen ....... sayılı 22.04.2016-2017 vadeli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi olduğu tespit edilmiştir. Kaza tarihinde Hazine Müsteşarlığı tarafından belirlenen teminat limitleri 310.000,00 TL olup davalı ... kuruluşlarının sorumluluğu Hazine Müsteşarlığı’nın belirlediği limitler içinde tespit edilmiştir.
Hak Sahipliği: Dosyaya ibraz edilen nüfus kayıtlarının incelenmesinde, davacı ... Avcı' nın' ın ölen desteğin babası, ...' nın ölen desteğin annesi olduğu tespit edilmiştir.
Gelir durumu: Ölene ait SGK-HDC belgesi ile dava dilekçesine ekli 1 adet bordro incelenmiş, kazancının asgari ücret olduğu tespit edilmiştir. Hesaplamada ölenin aktif dönem kazançları için AGİ dahil net asgari ücret kullanılmıştır. Zarar süreleri itibari ile davacıların ölenin pasif dönem kazançlarından destek zararları bulunmamaktadır.
SGK ödemeleri: Kurum tarafından ödeme yapılmadığı bildirilmiştir.
ZMMS poliçesi tazminat ödemesi ve tarihi: Davacı ... Avcı adına, 19.388,00 TL, davacı ...... adına 24.362,00 TL olmak üzere toplam 43.750,00 TL DYK ödemesinin 09.02.2017 tarihinde davalı ... ... Sigorta A.Ş. tarafından yapıldığı tespit edilmiştir.
ATK Raporu : Ankara ATK Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen 06.09.2019 tarihli raporda özetle ; Sürücü ...’ın %75 (yüzde yetmişbeş) oranında kusurlu olduğu, sürücü ...’nın %25 (yüzde yirmibeş) oranında kusurlu olduğu görüşü ile rapor düzenlenmiştir.
Bilirkişi Raporu : Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 02.10.2020 tarihli raporda özetle ; Ödeme tarihi verileri ile yapılan hesaplamada davacıların DYK zararlarının karşılanmadığının tespit edildiği, davacı ... Avcı’nın talep edebileceği bakiye DYK Tazminatı 42.152,39-TL olarak tespit edildiği, davacı ... Avcı’nın talep edebileceği bakiye DYK Tazminatı 49.432,81 TL olarak tespit edildiği görüşü ile raporunu düzenlemiştir.
Değer Artırım : Davacılar vekili 08.03.2021 tarihli dilekçesi ile dava değerini artırmış ve bulan ilişkin harcı aynı tarihte yatırmıştır.
Dava, Trafik kazasından kaynaklanan ölüm sebebiyle destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;02.09.2016 günü saat 14:55 sıralarında sürücü ..., sevk ve idaresindeki .....plaka sayılı otomobil ile Kemalpaşa istikametinden Örnekköy istikametine seyirle geldiği olay yerinde, sol taraftaki bahçe yoluna sola dönüş manevrası ile giriş yapmak istediği sırada, karşı istikametten seyirle gelen sürücü ...’nın sevk ve idaresindeki ...... plaka sayılı motosikletin, aracının sağ yan kesimine çarpması neticesi dava konusu ölümlü olay meydana geldiği, meydana gelen kazada,Sürücü ...' ın karşı istikametten yaklaşan vasıtaya geçiş hakkını vermeyip kontrolsüzce yaptığı manevra ile meydana gelen olaya sebebiyet vermiş olup olayda dikkatsizliği, tedbirsizliği ve kurallara riayetsizliği ile Asli kusurlu olduğu, Sürücü ...' nın olay yeri mahal hız şartlarını gözetmeyip etkin frenle gerektiği biçimde önlem almadığı olayın oluşumunda, dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı hareketleriyle tali kusurlu kusurlu olduğu,
Ölen desteğin dosya içerisindeki belgelerden asgari ücretli sayıldığı kaza tarihi itibariyle, ölüm – sakatlık halleri için Hazine Müsteşarlığı tarafından Trafik Sigortaları için belirlenen kişi başı poliçe teminat limiti 310.000,00 TL olup, toplam 43.750,00 TL ödeme yapıldığı bu ödemenin mahsubundan sonra bakiye teminat limiti 266.250,00 TL kalmış olduğu, davacılara SGK tarafından rücuya tabi bir ödeme yapılmadığının anlaşıldığı,
Davalının sorumluluğunun olay tarihindeki Hazine Müsteşarlığı tarafından Trafik Sigortaları için belirlenen kişi başı poliçe teminat limiti sınırlı olduğu, bu kapsamda tespit edilen zararın limit içinde kaldığı, davacıların davalı ... yönünden temerrüt tarihi 09/02/2017 tarihinden, davalı ... yönünden kaza tarihi 02.09.2016 tarihinden itibaren yasal faiz talebinde bulunabileceği,
Ekonomik Sosyal Durum araştırmasında davacı baba ...’nın çalışmadığı, geçimini aynı evde oturan annesinin aylık 900,00 TL dul maaşı ile temin ettiği, kendisi, eşi, annesi ve kızı Filiz ile babasına ait evde kira ödemeden oturduğu, bir adet 1990 model Doğan marka, bir adet 1991 model Doğan marka 2 adet aracının olduğu, çalışmaya engel fiziksel rahatsızlığının olmadığı tespit edilmiştir. davacı anne ...’nın ev hanımı olduğu, davacı babanın SGK kaydının olduğu son çalıştığı işyerinden ayrılma tarihinin Mart 2019 tarihi olduğu, davacı annenin son olarak 2015 yılına kadar iki ayrı işyerinde çalışma kaydının olduğu, TAKBİS sorgulamasında davacı babanın biri Erzurum ili Pasinler ilçesinde yaklaşık 109 metrekare, diğeri İzmir ili Kemalpaşa ilçesinde yaklaşık 195 metrekare iki adet arsasının olduğu, ölenin abisi davacı ...’nın çalıştığı, evli olduğu eşi ile ayrı adreste oturduğu, ölenin ablası davacı ...’ın ABD’de eşi ile oturduğu kendisinin çalışmadığı eşinin bir AVM’de çalıştığı, Kardeşlerin birbirine destekliği istisnai özel koşulların varlığı ile fiilen destek olgusunun ispatı koşuluna bağlı olduğu Yargıtay tarafından kabul edildiği, Yaşı küçük çocuğa bakma görevi medeni yasa gereği asıl olarak anne ve babadadır. Fiili destek iddiasının kabul edilebilmesi için anne ve babanın medeni yasadan kaynaklanan çocuğa bakma görevini yerine getiremeyecek durumda çalışamayacak kadar yaşlı, hasta ya da engelli olması, bu nedenle ailenin yoksulluk içinde olması, ölen kardeş dışında yaşı küçük kardeşe bakacak başka kardeşlerin bulunmaması, babanın önceden ölmüş evin geçimini sadece ölen desteğin sağlaması kısacası ölenin çalışması dışında küçük kardeşin bakım ihtiyacının karşılanamayacak durumda olması gerektiği kabul edilmektedir. Somut olayda davacı anne ve babanın yaşları gençtir. Babanın çalışmaya engel şeker hastalığı olduğu ileri sürülmüş ise de bu hususa dair sürekli engellilik raporu sunulu değildir. Olay tarihinden bir yıl öncesi davacı annenin SGK kaydı olduğuna, babanın SGK kaydının en son 2019 yılına ait olduğuna dair dosyada resmî belge mevcuttur. Aile ev kirası ödemediği gibi davacı babanın annesinin dul maaşı ev ekonomisine katkıda bulunmaktadır. Ölenin iki yetişkin kardeşi daha bulunmaktadır. Davacı babanın iki adet özel aracı iki adet arsası bulunduğu belgelenmiştir. Tüm bu hususlar dikkate alındığında ölenin kardeşine desteklik koşullarının olmadığı kanaatine varılmış,
Hükme esas alınan Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 02/10/2020 tarihli Bilirkişi Raporuna göre Davacı ... Avcı' nın poliçe limiti içinde davalıdan talep edebileceği bakiye DYK tazminatının 49.432,81-TL olarak hesaplandığı, Davacı ... Avcı' nın poliçe limiti içinde davalıdan talep edebileceği bakiye DYK tazminatının 42.152,39-TL olarak hesaplandığı,
Davacıların zararından aradaki poliçe ilişkisi nedeniyle davalı ... şirketinin 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91. maddesi gereğince sorumlu olduğu, zarara sebebiyet veren davalı sürücünün TBK'nın 49. maddesi çerçevesinde ve araç işleteni olarak 2918 sayılı KTK'nın 85/1 maddesi çerçevesinde sorumluluklarının bulunduğu, davaya konu kazanın poliçe teminat süresi içerisinde kaldığı, davacı vekilinin 08/03/2021 tarihli dilekçesi ile davasının değerini artırdığı ve eksik harcı tamamladığı anlaşılmakla Davacılar ... ve ...' nın maddi tazminat davasının kabulüne, kabulüne, ..., ... ve ...' nınmaddi tazminat davasının reddine karar vermek gerekmiş,
Manevi tazminat isteğine yönünden; manevi tazminat 6098 sayılı TBK'nın 56. maddesinde düzenlenmiştir. Bu düzenlemeye göre; hakim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilecektir. Dolayısıyla; manevi tazminat, zarar görende manevi olarak huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir nitelik taşıdığından, bir ceza olmadığı gibi bu düzenleme ile mal varlığı hukukuna ilişkin zararın karşılanması da amaç edinmemiştir. Yani; zarar görenin zenginleşmemesi, zarara sebebiyet verenin de fakirleşmemesi gerekecektir. Amaç; olay sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi olduğundan, tarafların ekonomik ve sosyal durumları ile birlikte olayın meydana geliş şeklinin de gözönünde bulundurulması, hakkaniyete uygun ve adaletli bir sonuca varılması önem taşıyacaktır. Olaya bu açıdan bakıldığında; dava konusu kazanın oluş şekli, etkenleri ve özellikleri, kazadaki kusur oranları, kazanın gerçekleştiği tarih, davacıların duydukları elem, tarafların yaşı, ekonomik ve sosyal durumları göz önüne alındığında kaza tarihinde paranın alım gücü de değerlendirilerek davacılar ... ve ... lehine ayrı ayrı 15.000,00'er TL manevi tazminata,hükmedilmesinin hakkaniyete uygun düşeceği kanaatine varıldığından, manevi tazminat davasının bu miktarlar üzerinden kısmen kabulüne, bu miktarlara da kaza tarihi olan 02.09.2016 tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmesine
Davacılar ..., ... ve ...' nın manevi tazminat taleplerinin ise reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
A-Davacılar; ..., ..... ve ...' nın maddi ve manevi tazminat davalarının Reddine,
B-Davacı ... yönünden;
1-Maddi tazminat davasının KABULÜNE,
49.432,81-TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı ...' tan kaza tarihi 02.09.2016 tarihinden, davalı ...Ş.' den (poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere ) temerrüt tarihi 09/02/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2- Manevi Tazminat davasının KISMEN KABULÜNE,
15.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi 02.09.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...' tan alınarak davacıya verilmesine
Fazlaya ilişkin talebin reddine,
C-... yönünden
1-Maddi tazminat davasının KISMEN KABULÜNE,
42.152,39-TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı ...' tan kaza tarihi 02.09.2016 tarihinden, davalı ...Ş.' den temerrüt tarihi 09/02/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Fazlaya ilişkin talebin reddine,
2- Manevi Tazminat davasının KISMEN KABULÜNE,
15.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi 02.09.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...' tan alınarak davacıya verilmesine
Fazlaya ilişkin talebin reddine,
D- Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 8.305,49-TL harçtan peşin alınan ve değer artırım yoluyla tamamlanan 656,08-TL harcın mahsubu ile bakiye 7.649,41-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen (davalı ...Ş bu tutarın 3.647,07-TL sinden sınırlı sorumlu olmak üzere) alınarak HAZİNEYE GELİR OLARAK KAYDINA,
E-Dava kısmen kabul edildiğinden davacı tarafın yaptığı 278,70-TL davetiye ve posta gideri, 600,00-TL bilirkişi ücreti, 314,50-TL ATK fatura ücreti olmak üzere toplam 1.193,20-TL yargılama giderinden davanın kabul oranı nazara alınarak 755,24-TL yargılama gideri ile davacı tarafın karşıladığı 44,40-TL başvurma harcı, 656,08-TL peşin alınan ve değer artırımla tamamlanan harç olmak üzere toplam 1.455,72-TL’nin davalılardan müştereken ve müteselsilen (davalı ...Ş bu tutarın 694,05-TL sinden sınırlı sorumlu olmak üzere) alınarak davacı tarafa verilmesine, davacı tarafın fazladan yaptığı yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
F-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen maddi tazminat talebinde davacı ... yararına takdir olunan 7.226,27-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak bu davacıya verilmesine,
G-Manevi tazminat isteği kısmen kabul edildiğinden kabul edilen miktar üzerinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davacı ... yararına takdir olunan 4.080,00-TL vekalet ücretinin davalı ...'tan alınarak bu davacıya verilmesine,
H-Manevi tazminat isteği kısmen reddedildiğinden reddedilen miktar üzerinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davalı ... yararına takdir olunan 4.080,00-TL vekalet ücretinin davacı ...'den alınarak bu davalıya verilmesine,
I- Maddi tazminat isteği kısmen kabul edildiğinden kabul edilen miktar üzerinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davacı ... yararına takdir olunan 6.279,81-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen (davalı ...Ş bu tutarın 2.994,07-TL sinden sınırlı sorumlu olmak üzere) alınarak bu davacıya verilmesine,
J-Manevi tazminat isteği kısmen kabul edildiğinden kabul edilen miktar üzerinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davacı ... yararına takdir olunan 4.080,00-TL vekalet ücretinin davalı ...'tan alınarak bu davacıya verilmesine,
K-Manevi tazminat isteği kısmen reddedildiğinden reddedilen miktar üzerinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davalı ... yararına takdir olunan 4.080,00-TL vekalet ücretinin davacı ...'den alınarak bu davalıya verilmesine,
L-Maddi tazminat talebi tamamen reddedildiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Kanunu ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davalılar yararına takdir ve hesaplanmış olan; 500,00-TL vekalet ücretinin davacı ..., ........ ve ...'dan müteselsilen alınarak davalılara verilmesine,
M-Manevi tazminat talebi tamamen reddedildiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Kanunu ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davalı ... yararına takdir ve hesaplanmış olan; 4.080,00-TL vekalet ücretinin davacı ...'dan alınarak davalı ...'a verilmesine,
N-Manevi tazminat talebi tamamen reddedildiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Kanunu ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davalı ... yararına takdir ve hesaplanmış olan; 4.080,00-TL vekalet ücretinin davacı ...'dan alınarak davalı ...'a verilmesine,
O-Manevi tazminat talebi tamamen reddedildiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Kanunu ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davalı ... yararına takdir ve hesaplanmış olan; 4.080,00-TL vekalet ücretinin davacı ... ....'dan alınarak davalı ...'a verilmesine,
P- Davacı ve davalı yanca yatırılan delil ve gider avansından sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinden yatıran tarafa iadesine
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.03/06/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır