T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/632 ESAS
KARAR NO: 2022/689 KARAR
DAVA: Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/06/2017
KARAR TARİHİ: 04/07/2022
Mahkememizde görülen Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili Konya Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine hitaben sunduğu dava dilekçesinde özetle; Davacı firmanın 1977 yılından beri Konya ilinde otomotiv yedek parça imalatı sektöründe faaliyet göstermekte olduğunu, ticari faaliyetine hem yurt dışı hem de yurt içinde devam etmekte olup, davalı/alacaklı ... Otomotiv A.Ş. tarafından aleyhine İzmir 10. icra Müdürlüğü’nün E: ... sayılı icra takip dosyası ile genel haciz yoluyla icra takibine girişildiğini, davacının davalı tarafa böyle bir borcu bulunmadığını, icra dosyasında dayanak olarak gösterilen sevk irsaliyesi ve bakiye cari hesap borcundan davacı firmadan habersizce tanzim edilmiş ve sözde cari olarak borçlandırıldığını, davacıya 29 Mayıs 2017 tarihinde şirket e-mail adresine gelen bir e-posta ile haberi olduğunu ve böyle bir cari borçtan haberi dahi bulunmadığını, davacının ticari defterleri ve muhasebe kayıtlarının incelenmesi neticesinde açıkça görüleceğini, İzmir 10.İcra Dairesinden gönderilen tebligatın usulsüz olduğunu, tebligatta gösterilen adresin “.................. İSTANBUL” adresinin davacının adresi olmadığını, İlgili adres tebligatın yapılmasından 6 ay önce kapatılan şubenin adresi olup tebligatı alan şahsın davacı ile hiçbir ilişkisi bulunmadığını, şubenin kapatılma kararının 15 Mayıs 2014 tarihli genel kurul toplantısında alınmış olduğunu, oysa ilgili tebligatın 6 ay sonra 27 Kasım 2014 tarihinde tebliğ edildiğini, davacı firmanın daha fazla mağdur edilmemesi adına hakkında kötü niyetli olarak gerçekleştirilen İzmir 10. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra takibin teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı verilerek takibin durdurulmasına, Mahkemenin aksi kanaatte olması durumunda firmanın uygun görülecek teminat bedelini de karşılamaya hazır olması nedeni ile teminat mukabilinde ihtiyati tedbir kararı verilerek takibin durdurulmasına karar verilmesini, İzmir 10. icra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra takip dosyasından dolayı davalıya borçlu olmadığının tespit edilmesine, haksız ve kötü niyetli takip yapılmış olması nedenle takip miktarı olan 101.055,24 TL'nin %20'si üzerinden kötü niyet tazminatına mahkûm edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretini karşı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; Davacı yanın davalı şirkete borcunun bulunmadığını, icra dosyasında dayanak gösterilen sevk irsaliyesi ve bakiye cari hesap borcundan habersiz olduklarını, davalı ile aralarında ticari alışverişin söz konusu olmadığını iddia etmişse de söz konusu bu iddiaların gerçeği yansıtmadığını, davacı şirket ile davalı şirket arasında 2014 yılının Haziran, Temmuz, Ağustos ve Eylül aylarında çeşitli otomotiv parçalarının alınıp satılması suretiyle ticari iş ilişkisi kurulmuş olduğunu, söz konusu bu ilişki çerçevesinde, davacı yanın satın almış olduğu ürün bedellerini vadesi geldiği halde ödememesi üzerine davalı şirket tarafından davacı şirket aleyhine icra takibi başlatılmasının zorunlu hale geldiğini, davalı şirket tarafından ... Otomotiv Sanayi İç ve Dış Tic. Ltd. Şti'ye satılan mallar için düzenlenmiş, 11.10.2014 vade tarihli 20.527,99 TL, 22.10.2014 vade tarihli 8.277,00 TL, 25.10.2014 vade tarihli 4.786,08 TL, 31.10.2014 vade tarihli 5.391,42 TL, 01.11.2014 vade tarihli 970,67 TL, 07.11.2017 vade tarihli 18.091,17 TL, 08.11.2017 vade tarihli 15.046,51 TL, 03.12.2014 vade tarihli 7.688,74 TL, 26.12.2014 vade tarihli 7.907,50 TL, 30.12.2014 vade tarihli 5.895,16 TL ve 06.01.2015 vade tarihli 4.983,14 TL tutarında olmak üzere ödenmemiş toplam on bir adet fatura bulunduğunu, davacı şirket tarafından ödenmeyen borç tutarının, her iki şirket arasındaki ticari ilişkiler sonucunda oluşan borç ve alacak bakiyelerini içerir cari hareket dökümünden de görülmekte olduğunu, davacı yanın iddia ettiği gibi belirtilen sevk irsaliyesi ve bakiye cari hesap dökümünün davacı şirketten habersizce tanzim edilmesi ve sözde cari olarak borçlandırılması ayrıca söz konusu bu durumdan davacı şirketin üç yıl boyunca haberdar olmamasının gerçeği yansıtmadığını, Sayın Mahkemenin bilgisine sunulacak olan davalı şirkete ait ticari defterler ile de bu durumun ortaya konulacağını, davalı şirketin alacağına geç kavuşmasına neden olacak işbu davanın hiçbir haklılığının bulunmadığını, bu sebeple, söz konusu menfi tespit davasının hukuki yarar yokluğundan usul yönünden reddine karar verilmesini, Sayın Mahkemenin aksi kanaatte olması halinde ise haksız olarak ikame edilen ve kötü niyetin aşikar olduğu işbu davanın reddini davanın lehine sonuçlanması halinde davacının, davalının ihtiyati tedbir kararı nedeniyle alacağını geç almış olmasından dolayı uğrayacağı tüm zararı karşılayacak şekilde HMK m 72/4 gereği tazminata mahkum edilmesini ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
İcra Dosyası: İzmir 10. İcara Müdürlüğü' nün ... E. Dosyasında davalı ... Otomotiv ve Makina Aksamı San. Tic. A.Ş' nin davacı ... Aleyhine 101.304,42TL toplam alacak için ilamsız icra takibi yapılmış olduğu görülmüştür.
Bilirkişi Raporu : Bilirkişiler ................ tarafından düzenlenen 02/11/2021 tarihli raporda özetle ;13/06/2014 tarihinde “Çek Alınışı” açıklaması ile davacının cari hesabına önce alacak kaydedilen sonra 12.11.2014 tarihli “Karşılıksız Çek” açıklaması ile bu defa davacıya borç kaydedilen 55.000,00 TL tutarında çek ile ilgili olarak davacı vekili bu çekin kendileri ile ilgilerinin bulunmadığını beyan etmiştir. Bu çekin ciro yolu ile davacı şirketten davalı tarafa teslim edilip edilmediğine yönelik muhasebe çek alındı dekontunun davacı tarafından ibrazı, Davacı davalıya 24.11.2014 tarihli işlem kaydı ile “İş bankasına Tahsilat” Açıklaması ile 5.000,00 TL davacıya Alacak kaydetmiştir. Banka dekontunun fotokopisini rapora eklemediğinden dolayı havale gönderenin kim olduğu hususunda belgeden tespit edilmesi gerektiği, İLGİLİ BANKA DEKONTUNUN DAVACI TARAFINDAN İBRAZI,
Davacının alacağına kaydedilen “Kasaya Nakit Tahsilat” açıklaması ile 22.12.2014 tarihli 3.610,50 TL, 24.12.2014 tarihli 4.082,95 TL, 26.12.2014 tarihli 5.451,80 TL alacak kayıtlarına ait olarak düzenlenmesi VUK. gereği olan NAKİT TAHSİLAT MAKBUZLARI, DAVACI TARAFINDAN DOSYAYA İBRAZI,
Davacı şirketin KONYA ilinde, kapatılan şubesinin İSTANBUL ilinde, davalı şirketin ise MANİSA ilinde bulunduğu göz önüne alındığında 2 şer gün ara ile 3 kez davacı şirket tarafından davalıya NAKİT ÖDEME yapan davacı şirket personel/yetkilisinin kim olduğunun tespiti gerektiği,
Faturalarda belirtilen malların davalı şirket tarafından.......... Şirketi ile ............. Lojistik şirketi tarafından davacının terk ettiği şube adresine teslim edildiği belirtilmiş ise de ilgili KARGO TESLİM BELGELERİNİN DAVALI TARAFINDAN DOSYAYA İBRAZI,
Davalı şirketin düzenlemiş olduğu toplam 11 adet faturaların davacı şirkete ne şekilde teslim edildiği belli değildir. Herhangi bir beyan ve/veya teslim şekli ifade edilmediği gibi belge de sunulmamış olduğu,
T.Ekonomi Bankası A.Ş. 09.Haziran.2021 tarihli yazısı ekinde sunulan ÇEK FOTOKOPİSİ İNCELENDİĞİNDE arka yüzünde davacı şirketin şubesine ait kaşe ve imzası ile ... Otomotiv ve Bilişim San. Tic.Ltd.Şti.’nden ciro yolu ile portföyüne almış olduğu çeki DAVALI ... OTOMOTİV VE MAK. AKS.SAN.TİC.AŞ. şirketine ÇEKİ CİRO etmiş olduğu, davacı şirketin kaşesinde şube adresinin de davacı vekilinin belirttiği adresi teyit eder şekilde yazılı olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak yukarıda tespiti yapılan eksik inceleme konularının tamamlanması, belgelerin dosyaya getirtilmesi halinde sonuca varılabileceği hususunda kanaate varılmış olmakla görüşü ile raporunu düzenlemiştir.
Bilirkişi Raporu : Manisa 1. Asliye hukuk Mahkemesinin.......... talimat sayılı dosyasında bilirkişi .......... tarafından düzenlenen 25/11/2019 tarihli raporda özetle ; Davalı ... Otomotiv ve Makina San. Tic. A.Ş. nin defterleri ile belgelerinde ve dava dosyasında yapılan incelemeler neticesinde; davalı defterlerinin kanuna göre eksiksiz, usulüne uygun olarak tutulduğu, dava konusu işlemlere ait ilgili yıla ait açılış ve kapanış tasdiklerinin yaptırıldığı, davalının defter kayıtlarının ve bu kayıtlara dayanak belgelerinin birbirini doğruladığını, dava konusuna ait faturaların davalı defterlerinde kanuna uygun olarak kayıtlı olduğu, davalı tarafından fatura muhteviyatı malların 13.06.2014 tarihinden itibaren başlamak sureti ile 08.09.2014 tarihinde kadar muhtelif tarihlerde ... Ltd.Şti. nin 13.06.2014 tarihinde vermiş olduğu 55.000.- TL lık çekin 12.11 2014 tarihinde karşılıksız çıkmasına kadar davacının .........İSTANBUL adresine gönderildiği, dava dosyası içeriğine göre 15.05.2014 tarihinde davacının Genel Kurulu yapıldığı ve ...............İSTANBUL adresinde yer alan şubenin kapatılma kararının oy birliği ile verilerek ilgili karara ait karar defterinin 27 Mayıs 2014 tarihinde T.C. Konya Dokuzuncu Noterliğince kaşelendiği görüşü ile raporunu düzenlemiştir.
Bilirkişi Raporu : Konya 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin.......... talimat sayılı dosyasında bilirkişi .......tarafından düzenlenen 11/11/2020 tarihli raporda özetle ; Davacı firmaya ait ticari defterlerin ve dosyaya sunulan diğer belgelerin incelenmesi sonucunda ; Davacı firmanın, incelemeye sunulan ticari defterinin açılış ve kapanış tasdiklerinin usulüne uygun ve süresinde yapıldığı, davalı firmanın, davacı firmaya düzenlemiş olduğu ve dava konusu olan faturaların şube işyerine düzenlendiği ve dava konusu malların bu adrese teslim edildiğinin davalı tarafından iddia edildiği, davacı firmanın 25.03.2010 tarihinde ............... İSTANBUL adresinde şube olarak işe başladığı, 15.05.2014 tarihinde ise şube işyerinin kapanışının verildiği Şube Bilgileri Sorgulama Sonucu evrağından tespit edildiği, dava konusu ve takip konusu olan faturaların şube işyerinin kapanışı olan 15.05.2014 tarihinden sonraki tarihlerde düzenlendiği, davacı firmanın ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, faturaların ba formlarında da beyan edilmediği dolayısı ile davacı firma ile davalı firma arasında herhangi bir ticarı ilişki olmadığı, davacı firma kayıtlarının kendi içerisinde birbirini doğruladığı, kayıtların muhasebe usul ve esaslarına göre tutulduğu, defterlerin sahibi lehine delil olma özelliği taşıdığı, davacı firmanın ticari defter kayıtlarına göre; davacı firma ile davalı firma arasındaki ticari ilişkinin mevcut olmadığı, dolayısı ile herhangi bir borç alacak ilişkisi olmadığı, davacı firmanın takip konusu faturalardan herhangi bir borcu olmadığının tespit edildiği görüşü ile raporunu düzenlemiştir.
Dava; Ticari satımdan kaynaklanan menfi tespit davasıdır.
Davacı, davalı/alacaklı ... Otomotiv A.Ş. Tarafından İzmir 10. icra Müdürlüğü’nün E: ... sayılı icra takip dosyası ile yapılan icra takibi nedeniyle borçlu olmadığının tespitini talep etmiştir.
Davalı, davacının cari hesaptan kaynaklanan borcunun bulunduğunu ve davanın reddini savunmuştur.
Tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Davacının ticari defterinin açılış ve kapanış tasdiklerinin usulüne uygun ve süresinde yapıldığı, davacı firma kayıtlarının kendi içerisinde birbirini doğruladığı, kayıtların muhasebe usul ve esaslarına göre tutulduğu, defterlerin sahibi lehine delil olma özelliği taşıdığı, davacı firmanın 25.03.2010 tarihinde ............İstanbul adresinde şube olarak işe başladığı, 15.05.2014 tarihinde ise şube işyerinin kapanışının verildiği Şube Bilgileri Sorgulama Sonucu evrağından tespit edildiği, dava konusu ve takip konusu olan faturaların şube işyerinin kapanışı olan 15.05.2014 tarihinden sonraki tarihlerde düzenlendiği, davacı firmanın ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, faturaların ba formlarında da beyan edilmediği dolayısı ile davacı firmanın ticari defter kayıtlarına göre; davacı firma ile davalı firma arasındaki ticari ilişkinin mevcut olmadığı,
Davalı ... Otomotiv ve Makina San. Tic. A.Ş. nin defterlerinin kanuna göre eksiksiz, usulüne uygun olarak tutulduğu, dava konusu işlemlere ait ilgili yıla ait açılış ve kapanış tasdiklerinin yaptırıldığı, davalının defter kayıtlarının ve bu kayıtlara dayanak belgelerinin birbirini doğruladığını, defterlerin sahibi lehine delil olma özelliği taşıdığı,
Dava konusuna ait faturaların davalı defterlerinde kanuna uygun olarak kayıtlı olduğu, davalı tarafından fatura muhteviyatı malların 13.06.2014 tarihinden itibaren başlamak sureti ile 08.09.2014 tarihinde kadar muhtelif tarihlerde ... Ltd.Şti. nin 13.06.2014 tarihinde vermiş olduğu 55.000.- TL lık çekin 12.11 2014 tarihinde karşılıksız çıkmasına kadar davacının ............../İstanbul adresine gönderildiği, 15.05.2014 tarihinde davacının Genel Kurulu yapıldığı ve ..........İstanbul adresinde yer alan şubenin kapatılma kararının oy birliği ile verilerek ilgili karara ait karar defterinin 27 Mayıs 2014 tarihinde T.C. Konya Dokuzuncu Noterliğince kaşelendiği anklaşılmıştır.
Davalının defterler ve kayıtlarına göre dava tarihi itibariyle davacının 15.05.2014 tarihinde kapatılma kararı verilmiş olan şubesine 13.06.2014 tarihinden itibaren yolladığı mallar ile ilgili olarak ......İstanbul adresindeki iş yerinden 82.909,99TL alacaklı bulunduğu tespiti yapılmıştır.
Menfi tespit davalarında ispat yükümlülüğü kural olarak davalı alacaklıya düşer. Ancak imzası ikrar edilmiş bono alacağın varlığını ispatlayan kesin delil niteliğinde olup bu kez borçlunun borcunun bulunmadığını, usulüne uygun delillerle kanıtlaması gerekir.
Tüm dosya kapsamına göre; İspat yükünün davalıya ait olduğunun anlaşıldığı, davalının defterler ve kayıtlarına göre dava tarihi itibariyle davacının 15.05.2014 tarihinde kapatılma kararı verilmiş olan şubesine 13.06.2014 tarihinden itibaren yolladığı mallar ile ilgili olarak ........İstanbul adresindeki iş yerinden 82.909,99TL alacaklı olarak göründüğü,
Davalı firmanın, davacı firmaya düzenlemiş olduğu ve dava konusu olan faturaların şube işyerine düzenlendiği ve dava konusu malların bu adrese teslim edildiğinin davalı tarafından iddia edildiği ancak şubenin kapatılmasından sonra mal teslimi yapılmasının hayatın olağan akışına uygun olmadığı, faturalarda belirtilen malların davalı şirket tarafından ............ şirketi tarafından davacının terk ettiği şube adresine teslim edildiği belirtilmiş ise de ilgili kargo teslim belgelerinin davalı tarafından dosyaya ibraz edilmediği, davalı şirketin düzenlemiş olduğu toplam 11 adet faturaların davacı şirkete ne şekilde teslim edildiğine ilişkin belge de sunulmadığı anlaşılmıştır.
29.03.2022 tarihli celsede davalı vekili cevap dilekçesinde açıkça yemin deliline dayandığından bu delili hatırlatılmış, davalı vekili yemin deliline dayanmadıklarına beyan etmiş, davalının ispat yükünü yerine getirmemiş olduğu kanaati ile;
Davacının davasının kabulüne, kötü niyet ispatlanamadığından kötü niyet talebinin reddine karar verilmiş aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davacının davasının KABULÜNE,
1-İzmir 10. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında davalıya borçlu olmadığının tespitine,
2-Koşullar oluşmadığından kötü niyet tazminatının REDDİNE,
3-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 6.920,10-TL harçtan peşin alınan 1.730,03-TL harcın mahsubu ile bakiye 5.190,07-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR OLARAK KAYDINA,
4-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davacı yararına takdir olunan 13.573,92-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacının yapmış olduğu 31,40-TL dava açma ilk gideri, 2.400,00-TL bilirkişi ücreti, 247,50-TL tebligat ve posta gideri, olmak üzere toplam 2.678,90-TL Yargılama giderinin peşin yatırılan 1.730,03-TL harç ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6- Davacı ve davalı yanca yatırılan delil ve gider avansından sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinden yatıran tarafa iadesine
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.04/07/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır