.
T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ.
ESAS NO: 2018/132 ESAS
KARAR NO: 2021/409 KARAR
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 30/01/2018
KARAR TARİHİ: 29/04/2021
GEREKÇELİ K.TARİHİ : 10.05.2021
Mahkememizde görülen İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı müvekkili şirket ile davalı taraf arasında 31.03.2017 tarihinde ürün işleme makinesi ve ekipmanları satın alınması hakkında sözleşme akdedildiğini ve sözleşmenin yapıldığı tarihte sözleşmenin koşulu olan 100.000,00-TL ön ödemenin müvekkili tarafından karşı tarafın banka hesabına yatırılmış olduğunu, ancak makinenin davalı tarafından ayıplı olarak teslim edildiğini, makinenin yapması gereken kekik ile çöp ayrıştırmasını yapamadığını, kekik çıkması gereken yerden kekik çöpü çıktığını, makinenin kekik çöpü çıkması gereken yerinden kekiklerin de çıktığını, makinenin kekiklere zarar verdiğinin tespit edildiğini, müvekkili şirket tarafından bu durumun davalı tarafa bildirildiğini, davalı şirket tarafından makinenin ayıplı olduğunun kabul edildiğini ve başka bir makine teslim edildiğini, ancak teslim edilen ikinci makine ve ekipmanlarının da ilk makinede olduğu gibi ayıplı olduğunu ve ilk makinede belirtilen hataları yaptığının tespit edildiğini, bunun üzerine davacı müvekkili şirket tarafından davalı tarafa durumun bildirildiğini ve makine için yapılan 100.000,00-TL ön ödeme ile makinelerin kurulumu ve nakliyesi içi yapılan 40.000,00-TL masrafın kendilerine verilmesi ile makineyi iade almalarının iletildiğini, ancak davalı şirket tarafından sadece 100.000,00-TL iade edilebileceği diğer masrafların karşılanmayacağının belirtildiğini, açıkladığı nedenlerle davanın kabulüne karar verilerek, davalı tarafından yapılmış olan haksız itirazın iptali ile takibin kaldığı yerden devamına, davalı aleyhine %20 oranından az olamamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafça dava dilekçesinde dile getirilen iddiaların ispatı bakımından tek dayanak olarak Kemalpaşa Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş. sayılı dosyasının gösterildiğini, işbu davada davacının ayıplı mal iddiası ile müvekkilin de kullanıcı hatası iddiası ile oluşan bir ihtilaf olmakla birlikte likit alacağın söz konusu olmadığını, davacı yan tarafından müvekkili firmaya “ayıplı mal ihbarı” süresi içerisinde yapılmamış olmakla birlikte davanın usulden reddinin gerekli olduğunu, davacı tarafça tek taraflı olarak yaptırılan delil tespiti sonucu düzenlenen rapora itiraz edildiğinden, zarar miktarının belirlenmesi için ayrıca bilirkişi incelemesi yaptırılmadan itiraz edilen tespit bilirkişi raporu benimsenerek hüküm verilemeyeceğini, müvekkili firma tarafından basiretli tacir sıfatı ile müşteri memnuniyeti ve iyi niyet çerçevesinde anılan talep üzerine 178.000,00-TL tutarında makinenin iade alındığını, davalı yanın talebine istinaden üretimi gerçekleştirilmiş olan müvekkili firma anılan makineyi başkaca bir firmaya da bu sebeple satamadığından bu makinenin hali hazırda müvekkili firma bünyesinde beklemekte olduğunu, müvekkilinden talep edilen masraflara bakıldığında büyük bölümünün 29.06.2017 tarihine kadar gerçekleştirilmiş olduğunu ve bu tarihten sonra sadece 2 fatura bildirildiğinin görüldüğünü, Excell 232 boylama makinesinin çıkış oluklarının ıslak olduğunun görülmesi üzerine sistem içerisinde bulunan ağaç elek tekneleri, teknik elemanlarca sistemden dışarıya çıkarıldığını ve eleklerin ıslanmış olduğunun görüldüğünü, eleklerin çatı bölümünden sızan yağmur suyu sebebiyle ıslandığının düşünüldüğünü, bilirkişi incelemesinde ahşap eleklerin ıslanması halinde eleklerin işlevini yerine getirip getiremeyeceğin hususunun incelenmesinin de talep edildiği şeklinde beyanlarda bulunmuştur.
DELİLLER VE GEREKÇE:
İcra Dosyası: Kemalpaşa İcra Müdürlüğü'nün ..... E. Sayılı dosyasında davacının davalı aleyhine toplam 144.250,01- TL asıl alacak üzerinden takip başlattığı, davalının 16/01/2019 tarihli dilekçesi ile borcun 44.250,01 TL lik kısmına, itiraz ettiği takibin durduğu görülmüştür.
Tespit Dosyası: Kemalpaşa Sulh Hukuk Mahkemesi' nin ... D.İş sayılı dosyası ile davalı tarafça yapılan makinenin ayıplı sayıldığı, taşıma bedeli olarak yapılan işçi,lik bedelinin 40.934,62 TLnin piyasa şartlarına uygun olduğu tespiti yapılmıştır.
Kemapaşa Sulh hukuk mahkemesi .... D.iş Dosyasında itirazlar üzerine ek rapor düzenlendiği görülmüştür.
... Tar. Ür. Mak. Taş. ve Mad. Ltd. Şti.’ nin Beyoğlu Noterliği Tarafından 23.10.2017 tarih ve ... yevmiye no.lu İhtarnamesi:..… İşletmenizdeki çeşitli teknik eksiklik ve sıkıntılardan dolayı sözleşme konusu makinelerin beklenen verimlilikte çalışmadığının taraflarınca müvekkiline bildirilmiş olduğunu… Müvekkili tarafından üzerlerine düşen tüm borç ve edimler yerine getirilmiş olsa da tarafınızdan kaynaklı nedenlerden dolayı şikayetlerin devam etmesi nedeniyle karşılıklı olarak sözleşmenin feshedilmesinin uygun olacağını… Bu kapsamda işbu ihtarnamenin tebliğini takip eden 3 (üç) işgünü içerisinde sözleşme kapsamında teslimatı ve kurulumu yapılan makinelerin müvekkiline iadesi ve sözleşme hükümleri kapsamında peşin olarak ödenmiş olan meblağdan başka bir talep ve hak iddianız olmadığını ve ileriye dönük olarak bu işle ilgili maddi ve manevi hiçbir talebin olmadığını bildirir ihtarnameyi taraflarına göndererek sözleşmenin karşılıklı olarak feshetme iradesinin bildirilmesini talep etmişlerdir.
... Orm. Ürün. Gıda Tar. İth. İhr. Ltd. Şti.’ nin İzmir 25. Noterliği Tarafından 27.10.2017 tarih ve ........ yevmiye no.lu İhtarnamesi: “31.03.2017 tarihinde akdedilen sözleşme ile sözleşmenin imzalandığı gün taraflarına ait banka hesabına 100.000,00 TL. ön ödemesi yapılan...… Her iki makinenin de ayıplı olmasından ötürü davacı firmanın kekik toplama ve dolayısı ile işleme mevsimi olan Temmuz ayı öncesi ve devamında tarafları ile yapılan sözleşmeye güvenerek sipariş alımı yapılmış ancak makinelerin hatalı olmasından ötürü bu siparişleri karşılayamamış olduğunu… İzah edilen sebeplerle davacı firma tarafından yapılmış olan 100.000,00 TL ön ödeme ve ayıplı malların sebebiyle yapılan 40.000,00 TL masraf ile birlikte 140.000,00 TL nin 3 gün içerisinde ödenmesinin akabinde ayıplı makinenin fabrikadan teslim alınmasını talep etmişlerdir.
Davacı ... Orm. Ürün. Gıda Tar. İth. İhr. Ltd. Şti.(İmzalı) ile davalı ... Tar. Ür. Mak. Taş. ve Mad. Ltd. Şti. adına Ümit AKYÜREK tarafından (İmzasız) onaylanmış 31.03 2017 tarihli SÖZLEŞME’nin incelenmesinden; Aşağıda özellikleri ve parasal kıymetleri belirtilen makinaların sözleşme şartları mucibince ... Orm. Ürün. Gıda Tar. İth. İhr. Ltd. Şti.’ne 19.05.2017 tarihinde imalatını yapacağı makineleri 100.000,00 TL. peşin, 20.07.2017 tarihinde 75.000,00 TL çek kalan miktarı mal tesliminde nakit olarak ödenmesi şartı ile anlaştıkları görülmüştür.
Bilirkişi Raporu : Bilirkişiler ............. tarafından düzenlenen 19.10.2020 tarihli raporda özetle ; Dosya içeriğindeki mevcut bilirkişi raporu ile diğer bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda ; Davalı ... Tar. Ür. Mak. Taş. ve Mad. Ltd. Şti. tarafından, Davacı ... Orm. Ürün. Gıda Tar. İth. İhr. Ltd. Şti.’ne sözleşme gereği Mersin’deki fabrikasında imal edilerek davacının İzmir Kemalpaşa İlçesindeki Fabrikasına montaj ve kurulumu yapılan “Ürün İşleme Makine Grubunun” ayıplı olduğu ayıbın hemen görülebilir anlaşılır nitelikte olmayıp ancak kurulumu yapılan makinenin kekik üretimi için çalıştırılması sonrasında anlaşılabilecek özellikte ve gizli ayıp niteliğinde olduğu, dosyadaki bilgi ve belgelerden; Davalı ... Tar. Ür. Mak. Taş. ve Mad. Ltd. Şti. tarafından söz konusu “Ürün İşleme Makine Grubunun” demonte edilerek geri teslim alınmış olduğu, dava dosyasında yer alan ihtarnameler incelendiğinde Davacı ...’ın ve Davalı ... kardeşlerin sözleşmeden döndükleri, davalı ... Baharat’ın davacıya teslim ettiği makineleri iade aldığı ve Davacı’ya 100.000,00TL ön ödemeyi iade ettiği hususunda çekişme bulunmadığı, davacının talebinin satıma konu malın nakliyesi ve montajı olmak üzere yapmış olduğu harcamaların tazminine yönelik olduğu, bu noktada sözleşmenin taraflarının sözleşmeden geri dönülmesi üzerine doğan geri verme borçlarının kapsamının belirlenmesi gerektiği ve Alıcı’nın satılanı ve satılandan elde ettiği yararları geri verme borcu altında olduğu bununla birlikte Satıcının ise satış bedelini, alıcının giderlerini ve zararlarını (doğrudan / dolaylı) tazmin etmekle yükümlü olduğu, davalı firma tarafından imalatı yapılan “Ürün İşleme Makine Grubunun” montajı sırasında sözleşme gereği davacı ... Orm. Ürün. Gıda Tar. İth. İhr. Ltd. Şti. tarafından yapılması gereken nakliye, montaj elemanlarının konaklama masrafları ve diğer giderlerin dosyada mevcut faturaların incelenmesinden Davacı ... Orm. Ürün. Gıda Tar. İth. İhr. Ltd. Şti. 40.934,62-TL olduğunun anlaşıldığı, yapılan masraflardan davalı yanın imalat ve montajını yapmış olduğu “Ürün İşleme Makine Grubunun” montaj aşamasında davacı firma tarafından yapılmış olan 26.086,60-TL masrafın “Ürün İşleme Makine Grubunun” Ayıplı Olması Ve Demonte Edilerek Geri İade Alınması Nedeniyle Davalı ... Tar. Ür. Mak. Taş. ve Mad. Ltd. Şti. Tarafından Karşılanması gerektiği, davacı tarafından yapılmış 14.848,02-TL tutarındaki çatı onarımı, makine montaj temeli, elek altı çukuru v.b. giderlerin, Davacı ... Orm. Ürün. Gıda Tar. İth. İhr. Ltd. Şti. Firmasında Kalıcı Olduğu ve masrafların ödenip ödenmemesi hususunun mahkememize ait olduğu, davacı ... tarafından satın alınan ve Davalı ... tarafından davacının fabrikasına kurulumu sırasında elekaltı için temel çukuru (boşluğu) açılmasının ve fabrika çatısında yapılan revizyonun benzer makinenin başka bir firmadan da satın alınması durumunda yapılması gereken hazırlıklar/revizyonlar olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılarak; temel çukuru ve çatı revizyonu işleri için yapılan masraflar Davacı ... nakliye, personel ve konaklama masraflarından ayrıştırılması neticesinde heyetin teknik ve mali incelemeleri neticesinde; elekaltı için temel çukuru (boşluğu) açılması ve fabrika çatısında yapılan revizyon masraflarının ayrıştırılması gerektiği sonuç ve kanaatine mahkememiz tarafından da ulaşılması halinde Davacı ...’ın Davalı’dan 29.018,41 TL alacaklı olduğu, mahkememizin elekaltı için temel çukuru (boşluğu) açılması ve fabrika çatısında yapılan revizyon masraflarının ayrıştırılması gerekmediği sonuç ve kanaatine ulaşması halinde Davacı ...’ın Davalı’dan 44.250,01TL alacaklı olduğu görüşü ile raporlarını düzenlemişlerdir.
Dava; Alım satım ve hizmet ilişkisi kapsamındaki kaynaklanan alacağın tahsili için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.
Dava, 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmıştır.
Taraflar arasında alım satım ilişkisinden ayıplı mal nedeniyle sözleşmeden dönme ve bedel iadesi nedeniyle davalı aleyhine takip başlatmış olduğu görülmüştür.
Davalının, davacı yan tarafından müvekkili firmaya “ayıplı mal ihbarı” süresi içerisinde yapılmadığı, davacı tarafça tek taraflı olarak yaptırılan delil tespiti sonucu düzenlenen rapora itiraz edildiği, basiretli tacir sıfatı ile müşteri memnuniyeti ve iyi niyet çerçevesinde anılan talep üzerine 178.000,00-TL tutarında makinenin iade alındığını, müvekkili firma anılan makineyi başkaca bir firmaya da bu sebeple satamadığı davanın reddini savunmuştur.
Ticari satımlarda ayıp ihbarının olay tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK’nun 23/1-c.maddesinde belirtilen süreler içinde yapılması gerekir. 6102 sy TTK m. 23/c uyarınca ticari satışlarda malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı 2 gün içinde durumu satıcıya ihbar etmelidir, açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra 8 gün içinde incelemek ve incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa durumu bu süre içerisinde satıcıya ihbarla yükümlüdür. Gizli ayıp basit bir muayeneyle anlaşılamayacak durumda ise bu tür bir ayıbın ortaya çıkması halinde B.K.'nun 223-2. fıkrası uyarınca ayıbın derhal satıcıya bildirilmesi gerekir. 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nda tacirler arasındaki ihbar ve ihtarların ne şekilde yapılacağı 18/3. maddesinde düzenlenmiş ve "Tacirler arasında, diğer tarafı temerrüde düşürmeye, sözleşmeyi feshe, sözleşmeden dönmeye dair ihbarlar veya ihtarlar noter aracılığıyla, taahhütlü mektupla, telgrafla veya güvenli elektronik imza kullanılarak kayıtlı elektronik posta sistemi ile yapılır." denilmektedir.
Tüm dosya kapsamı ve hükme esas alınan bilirkişi heyet raporuna göre; Davalı ... Tar. Ür. Mak. Taş. ve Mad. Ltd. Şti. tarafından, Davacı ... Orm. Ürün. Gıda Tar. İth. İhr. Ltd. Şti.’ne sözleşme gereği Mersin’deki fabrikasında imal edilerek davacının İzmir Kemalpaşa İlçesindeki Fabrikasına montaj ve kurulumu yapılan “Ürün İşleme Makine Grubunun” ayıplı olduğu ayıbın hemen görülebilir anlaşılır nitelikte olmayıp ancak kurulumu yapılan makinenin kekik üretimi için çalıştırılması sonrasında anlaşılabilecek özellikte ve gizli ayıp niteliğinde olduğu, Davalı ... Tar. Ür. Mak. Taş. ve Mad. Ltd. Şti. tarafından söz konusu “Ürün İşleme Makine Grubunun” demonte edilerek geri teslim alınmış olduğu, Davacı ...’ın ve Davalı ... kardeşlerin sözleşmeden döndükleri; Davalı ... Baharat’ın davacıya teslim ettiği makineleri iade aldığı ve Davacı’ya 100.000,00TL ön ödemeyi iade ettiği hususunda çekişme bulunmadığı; Davacının talebinin satıma konu malın nakliyesi ve montajı olmak üzere yapmış olduğu harcamaların tazminine yönelik olduğu;
Davalı Firma tarafından imalatı yapılan “Ürün İşleme Makine Grubunun” montajı sırasında sözleşme gereği davacı ... Orm. Ürün. Gıda Tar. İth. İhr. Ltd. Şti. tarafından yapılması gereken nakliye, montaj elemanlarının konaklama masrafları ve diğer giderlerin dosyada mevcut faturaların incelenmesinden Davacı ... Orm. Ürün. Gıda Tar. İth. İhr. Ltd. Şti. 40.934,62 TL olduğunun anlaşıldığı, Davalının imalat ve montajını yapmış olduğu “Ürün İşleme Makine Grubunun” montaj aşamasında Davacı Firma tarafından yapılmış olan 26.086,60 TL masrafın “Ürün İşleme Makine Grubunun” Ayıplı Olması Ve Demonte Edilerek Geri İade Alınması Nedeniyle Davalı ... Tar. Ür. Mak. Taş. ve Mad. Ltd. Şti. Tarafından Karşılanması gerektiği, Davacı tarafından yapılmış 14.848,02 TL tutarındaki çatı onarımı, makine montaj temeli, elek altı çukuru v.b. giderlerin, Davacı ... Orm. Ürün. Gıda Tar. İth. İhr. Ltd. Şti. Firmasında Kalıcı Olduğu , Davacı ... tarafından satın alınan ve Davalı ... tarafından davacının fabrikasına kurulumu sırasında elekaltı için temel çukuru (boşluğu) açılmasının ve fabrika çatısında yapılan revizyonun benzer makinenin başka bir firmadan da satın alınması durumunda yapılması gereken hazırlıklar/revizyonlar olduğu, temel çukuru ve çatı revizyonu işleri için yapılan masraflar Davacı ... nakliye, personel ve konaklama masraflarından ayrıştırılması neticesinde, elekaltı için temel çukuru (boşluğu) açılması ve fabrika çatısında yapılan revizyon masraflarının ayrıştırılması gerektiği kanaatine varılarak Davacı ...’ın Davalı’dan 29.018,41 TL alacaklı olduğu,
Sözleşmenin taraflarının sözleşmeden geri dönülmesi üzerine doğan geri verme borçlarının kapsamının belirlenmesi gerektiği ve Alıcı’nın satılanı ve satılandan elde ettiği yararları geri verme borcu altında olduğu bununla birlikte Satıcının ise satış bedelini, alıcının giderlerini ve zararlarını (doğrudan / dolaylı) tazmin etmekle yükümlü olduğu,
SMMM Bilirkişi tarafından değerlendirmeye göre, Davacı ... Orman Ür.Gıda Tar.San.Tic.Ltd.Şti.’nin 2017-2018 yılları ticari defterlerin usulüne uygun tutulduğu, ticari defterlerin delil niteliğinin bulunduğu, Davacı şirketin ticari defter kayıtlarında dava konusu edilen makinelerin kurulumu ve nakliyesi için yapılan masraflar ile ilgili işlem kayıtları üzerinden inceleme neticesinde, davacı vekilinin dosyaya sunduğu gider faturalarının defter kayıtlarına ilgili gider hesaplarına kaydedildiğinin analaşıldığı,
Davalı yanın davacı yana icra takip tarihi itibariyle 27.050,00TL asıl alacak,419,09 TL giderler için faiz 1.549,32 TL ön ödeme için hesaplanan faiz olmak üzere toplam 29.018,14 -TL borçlu olduğunun tespit edildiği, icra takip tarihinden itibaren davacının taleplerinin doğrultusunda %9,75 avans faizi uygulanması gerektiği kanaatine varılmış, Kemalpaşa İcra Müdürlüğü'nün 2018/132 E. sayılı dosyasında davalının 29.018,14-TL toplam alacaktan oluşan borca ilişkin itirazın iptaline, takibin devamına,
Alacak likit ve belirlenebilir olduğundan alacağın %20 si oranında icra inkar tazminatına karar verilmiş aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KISMEN KABULÜYLE,
1-Davalının Kemalpaşa İcra Müdürlüğü'nün .... Esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın 27.050,00-TL asıl alacak, 419,09-TL giderler için faiz, 1.549,32-TL ön ödeme için hesaplanan faiz toplam 29.018,14-TL alacak üzerinden İPTALİ ile takibin takip talebinde belirtilen şartlar altında DEVAMINA,
2-Hükmolunan alacak miktarı üzerinden %20 oranında hesaplanacak icra inkar tazminatının davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine,
3-Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
4- Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 1.982,23-TL harçtan peşin alınan 35,90-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.946,33-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR OLARAK KAYDINA,
5- Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davacı yararına takdir olunan 4.352,72-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6- Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davalı yararına takdir olunan 4.080,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Dava kısmen kabul edildiğinden davacı tarafın yaptığı 5,20-TL vekalet suret harcı, 260,31-TL davetiye ve posta gideri, 1.650,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere 1.915,51-TL yargılama giderinden davanın kabul oranı nazara alınarak 1.256,15-TL yargılama gideri ile davacı tarafın karşıladığı 35,90-TL başvurma harcı, 35,90-TL peşin alınan harç, 314,00-TL keşif harcı olmak üzere toplam 1.641,95-TL’nin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine, davacı tarafın fazladan yaptığı yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
8- Davacı ve davalı yanca yatırılan delil ve gider avansından sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinden yatıran tarafa iadesine
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 29/04/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır