T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/670 ESAS
KARAR NO: 2022/1044 KARAR
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 29/05/2018
KARAR TARİHİ: 13/12/2022
GEREKÇELİ K.TARİHİ : 13/12/2022
Mahkememizde görülen İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin un yem ticaretiyle uğraştığını, davalı borçluya davaya konu faturayla 300 adet tanesi 50 kg lık özel amaçlı buğday ununu sattığını ve iş bu satım bedeli karşılığı KDV dâhil 19.001,13 TL alacağın tahsil edilememesi sebebiyle Kemalpaşa İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında icra takibine geçildiğini, borçlunun itirazı üzerine takibin durduğunu, takibe konu edilen faturanın davalının ticari defterlerinde işlendiğini ancak borcun ödendiğine dair davalının bir belge sunmadığını, alacakları bulunduğundan ve borçlu tarafından itirazda ödeme yapıldığının belirtilmemiş olması ve bunu ortaya koyan belge de ibraz etmemesi karşısında asıl alacak miktarı kadar davalı borçlunun vade tarihinden bugüne kadar ticari işler için geçerli reeskont faizi borcu bulunduğunu, açıkladığı nedenlerle davanın kabulü ile borçlunun icra takibine yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına, borçlunun itirazının haksız ve kötü niyetli olduğu sabit olduğundan takip konusu alacağın % 20 sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatının davalıdan alınarak davacı müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ile ücret-i vekaletin davalıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; Davanın görevsiz mahkemede açıldığını, iki tarafın da tacir olmadığını ve iki taraf arasında var olduğu iddia edilen ilişkinin ticaret mahkemelerinin görev alanına girmediğini, Asliye Hukuk Mahkemelerinin görev alanına girdiğini, müvekkilinin davacıya herhangi bir borcu bulunmadığını, davacı taraf, 19.03.2015 tarihli fatura gereğince müvekkilinden yılık 19.001,13-TL alacaklı olduğunu iddia etmişse de taraflar arasında böyle bir hukuki ilişkinin mevcut olmadığını, faturanın müvekkilinin imzasını taşımadığını, müvekkiline faturanın gönderilmediğini, faturada yer alan malların müvekkiline teslim edilmediğini, müvekkilinin davacıdan almadığı bir mala ilişkin olarak ödeme yapmayacağını, yalnızca fatura düzenlenmiş olmasının, taraflar arasında böyle bir ticari alışverişin bulunduğunu ispata yeterli olmadığını, açıkladığı nedenlerle davanın öncelikle usulden reddine, mahkeme aksi kanaatte ise davanın esastan reddine ve yargılama giderleri ile avukatlık vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
İcra Dosyası: Kemalpaşa İcra Müdürlüğü' nün ... E. Sayılı dosyasında davacının davalı aleyhine 19.001,13 TL asıl alacak2.937,63 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 21.938,76-TL alacak üzerinden takip başlattığı, davalının 02.05.2018 tarihli dilekçesi ile takibe, borca, faize, faiz oranına ve ferilere itiraz ettiği takibin durduğu görülmüştür.
İsticvap: Davalı ... beyanında;" Bana isticvap davetiyesi ile mahkemeniz ile göndermiş olduğunuz 19/03/2015 tarihli sevk irsaliyesindeki teslim alan imzası tarafıma ait değildir. Sevk irsaliyesindeki imza tarafıma ait değildir ve benim adıma çalışanım veya çalışanım olmayan başka bir kişi tarafından alınmamış ve imza atılmamıştır. Sevk irsaliyesinde ve aynı zamanda 19/03/2015 tarihli yine tarafıma tebliğ ettiğiniz 120246 nolu faturada yer alan özel amaçlı buğday unu davacı tarafından bana teslim edilmemiştir. Fatura da tebliğ edilmemiştir. Benim şirketimin eski sahibi olan amcam ... ve onun ortağı ... ile önceden davacının ticareti vardı. Benim davacı ile şirketi devraldığım 2014 yılından itibaren ticaretim hiçbir şekilde olmadı. Faturaya konu un miktarı çok fazladır. Bunu kullanabilmem zaten mümkün değildir. Ben şirketi 2014 yılında devraldım. Şirketin önceki ismi ... Unlu Mamülleri idi. Ben amcan ve ortağından satış yoluyla devraldığımda borçları ile birlikte devralmadım. Şirketin önceki borçları da devam etmektedir. Ancak borçları önceki sahipleri ödemektedir. Şirketimin ticari ismi de ... Ekmek oldu ve ticari defterleri de sıfırdan tutulmaya başlandı. Benim şirketim ise davacıya herhangi bir borcu bulunmamaktadır." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Bilirkişi Raporu : Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 16/10/2020 tarihli raporda özetle ; Davacı ... Un-Yem Gıda Sanayi ve Tic.Ltd.Şti. ‘e ait 2015 yılı ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, açılış onaylarının ve yıl sonu kapanış tasdiklerinin yasal süresinde yaptırıldığı hususları tespit edilmiş olup, ticari defterlerin delil niteliğinin mevcut olduğu, davalı ...‘a ait 2015 yılı ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, açılış onaylarının ve yıl sonu kapanış tasdiklerinin yasal süresinde yaptırıldığı hususları tespit edilmiş olup, ticari defterlerin delil niteliğinin mevcut olduğu, davacı şirketin 2015 yılı ticari defter kayıtlarında davalı hesabının 120 Alıcılar ana hesabı altında 120.718 ...-... hesabında kaydedildiğinin tespit edildiği, 31.12.2015 tarihli kapanış kaydının işlendiği yevmiye defteri 533. Sayfasında 291 no’lu yevmiye maddesinde 19.440,14 TL olarak hesap bakiyesinin 2016 yılına devrettirildiğinin tespit edildiği, takip tarihinin 07.12.2016 tarihi olması nedeniyle ve davacının 2016 yılına ait ticari defterleri incelemeye sunulmaması nedeniyle icra takip tarihi itibariyle davacının defterlerinde görünen hesap bakiyesinin tespitinin mümkün olamadığını, davalının 2015 yılı ticari defter kayıtlarında davacı şirket ile ilgili herhangi bir işlem kaydına rastlanmadığı, 31.12.2015 tarihli yevmiye defteri kapanış fiş kaydındaki işlemler incelendiğinde davacı ile ilgili herhangi bir hesap kaydı ve/veya bakiyesinin devir işlemlerinde bulunmadığının görüldüğü, 19/03/2015 düzenleme tarihli, ... Sıra no’lu Sevk İrsaliyesinden yapılan inceleme neticesinde; 15000 kg un tesliminin ...’e ... plakalı araç ile davalı tarafa gönderilmek üzere teslim edildiği hususunda kanaate varıldığı, Mahkememizin takibin devamına karar vermesi durumunda; Davacı vekili tarafından borçlu aleyhine her ne kadar icra takibinin 21.938,76 TL üzerinden başlatılmış ise de yatırılan dava harcı göz önüne alındığında dava değeri olarak 19.001,13 TL üzerinden talepte bulunulduğu, takip öncesine yönelik davacının faiz talebi bulunmadığı nedeniyle hesaplama yapılmadığı, davalının 07.12.2016 tarihi itibariyle temerrüde düşürülmüş olacağı kanaati hâsıl olduğundan "Ticari işlerde T.C.M.B. Tebliği gereği % 10,50 Temerrüt faiz oranının geçerli olacağı” görüşü ile raporunu düzenlemiştir.
Bilirkişi Ek Raporu : Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 31/05/2021 tarihli ek raporda özetle ; Davacı şirketin davalıya düzenlediği fatura, düzenlenen sevk irsaliyesi, irsaliyede kaydedilen teslim yapılan isim ve imza bilgisi, kaydedilen araç plaka bilgisi, taraflar arasında düzenlendiği ve fatura tutarına denk gelen senet alındı işlem kayıtları hususları birlikte değerlendirildiğinde taraflar arasında bir ticari ilişkinin bulunduğu,
Nitekim davacı şirketin 2015 yılı yevmiye defteri 108. sayfasından yapılan tespitte; 19/03/2015 tarihli, 231 no’lu belge ile yapılan yevmiye kaydında; 121.129 ALACAK SENETLERİ HES. / ... Ekmek – ... 30.06.2015 V.Sen.3.800.- TL, 30.07.2015 V.Sen.3.800.- TL, 30.08.2015 V.Sen.3.800.- TL, 30.09.2015 V.Sen.3.800.- TL, 30.10.2015 V.Sen.3.800.- TL, kayıtları ile defterde hesabına borç, davalıya ait 120.718 hesap kodunda ... Ekmek-... hesabına toplam 19.000.- TL Alacak kaydedildiği 115. Sayfasından tespit edilmiştir. Belli ki İşlem kaydından anlaşılacağı üzere davalı taraf ticari ilişki kapsamında 5 adet senet düzenleyerek davacı şirkete tevdii ettiği kanaatine varıldığı, davacı taraf malın teslimi ile ilgili düzenlediği ve kök raporun sonuç kısmında “C” şıkkında belirtildiği üzere, “Rapor ekinde (EK-2) de sunulan 19/03/2015 düzenleme tarihli, A seri / 041996 Sıra no’lu Sevk İrsaliyesinden yapılan inceleme neticesinde; 15000 kg un tesliminin ...’e ... plakalı araç ile davalı tarafa gönderilmek üzere teslim edildiği” hususlarında öncelikle ... plakalı araç ile ilgili dosyaya sunulan ruhsat bilgileri bulunmamaktadır. ... ile ilgili olarak dosyaya gelen SGK Müdürlüğü Yazısı ekinde çalışanlar listesinde 2015/3. Dönemde ... olarak çalışanlar içinde kayıt bulunmamaktadır.
Raporda kendisiyle çelişen herhangi bir durum söz konusu değildir. 5 adet senet ödenmemiş olup, ancak 4 adet senet protesto edilmiş olabilir. Bunun izahı senetlerin protesto ettirilebilmesi için bazı koşulların varlığı aranmaktadır. Senet üzerinde eksik yazılan bazı bilgiler ile (örneğin senedin keşide tarihi yazılmaması gibi) veya senedin tahsili için bankaya makul bir süre öncesinde gönderilmemesinden dolayı protesto edilemediği durumlarda senet borçlusu tarafından ödenmediği halde protesto edilmeyebilir. Veya protesto olduğu halde senedin protesto belgesi muhasebeciye ulaşmamış olduğundan kayıtlara işlenmemiş olabilir. Dolayısıyla bu durumun çelişki olarak ifade edilmesi doğru olmayacaktır, Davalı ... ‘un dava konusu fatura ve irsaliyede belirtilen malı teslim almadığı düşünülse dahi, davalı vekilinin dilekçelerinde itiraz konusu yapmadığı davalının davacıya tevdi ettiği 5 adet senetler yönünden senetlerin neden verildiği ve neden ticari defterlerinde kaydedilmediği hususu nasıl açıklanabilir tam da bu nedenle tarafların muhasebe birimlerinin mutabakatı ile, olabilecek hatalı işlem kayıtlarının tespiti yönünden (anlaması güç olmayan) hesapların doğrulanması yönünden önem arz etmektedir. BA bildirimi ..dava konusuna yönelik taraflar arasında bir satış ilişkisinin bulunup bulunmadığı konusu hukuki değerlendirme gerektirdiği ,Sayın Mahkemenin takibin devamına karar vermesi durumunda bu hususta davacı vekilinin itirazları doğrultusunda 01/07/2012 tarihinde yürürlüğe giren T.T.K. 1530 m.. belirtilen mal ve hizmet tedarikinde geç ödemenin sonuçlarını düzenleyen kanun maddelerine tabi olması gerektiği hususunda kanaate varıldığı görüşü ile raporunu düzenlemiştir.
Dava; Alım satım ilişkisi kapsamında cari hesap bakiyesinden kaynaklanan alacağın tahsili için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.
Dava, 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmıştır.
Taraflar arasında alım satım ilişkisinden kaynaklanan bir ticari ilişki bulunduğu, düzenlenen fatura ve cari hesaptan kaynaklanan davacı alacağı nedeniyle davalı aleyhine takip başlatmış olduğu görülmüştür.
Davalının, taraflar arasında hukuki ilişki olmadığını ve davanın reddini savunmuştur.
Tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yaptırılmıştır. Bilirkişi raporuna göre; Davacı ... Un-Yem Gıda Sanayi ve Tic.Ltd.Şti. ‘e ait 2015 yılı ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, açılış onaylarının ve yıl sonu kapanış tasdiklerinin yasal süresinde yaptırıldığı hususları tespit edilmiş olup, ticari defterlerin delil niteliğinin mevcut olduğu, Davalı ...‘a ait 2015 yılı ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, açılış onaylarının ve yıl sonu kapanış tasdiklerinin yasal süresinde yaptırıldığı hususları tespit edilmiş olup, ticari defterlerin delil niteliğinin mevcut olduğu,davacı şirketin 2015 yılı ticari defter kayıtlarında davalı hesabının 120 Alıcılar ana hesabı altında 120.718 ... Ekmek-... hesabında kaydedildiği, 31.12.2015 tarihli kapanış kaydının işlendiği yevmiye defteri 533. Sayfasında 291 no’lu yevmiye maddesinde 19.440,14 TL olarak hesap bakiyesinin 2016 yılına devrettirildiğinin tespit edildiği, takip tarihi 07.12.2016 tarihi olması nedeniyle ve davacının 2016 yılına ait ticari defterleri incelemeye sunulmaması nedeniyle icra takip tarihi itibariyle davacının defterlerinde görünen hesap bakiyesinin tespitinin mümkün oladığı,
Davalının 2015 yılı ticari defter kayıtlarında davacı şirket ile ilgili herhangi bir işlem kaydına rastlanmadığı, davacının düzenlediği ve icra takibine konu ettiği 19/03/2015 tarihli Seri A / 120246, irsaliye no 41996, 19.001,13 TL bedelli açık faturanın defterlerinde kayıtlı olmadığı,19/03/2015 düzenleme tarihli, A seri / 041996 Sıra no’lu Sevk İrsaliyesinde; 15000 kg un ... plakalı araç ile ...’e teslim edildiğinin görüldüğü anlaşılmıştır.
HMK(3) "İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. (Ek cümle:22/7/2020-7251/23 md.) Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz."
Tüm dosya kapsamına göre; Bilirkişi kök ve ek raporuna göre davacının 2015 yılı ticari defterlerinde davalıdan alacaklı olduğu görülse de, 2016 yılı defterlerini incelemeye sunmadığı, davalı defterlerinde takip konusu fatura alacağına ilişkin hiç bir kayıt yer almadığı, BA formlarında da bu alımın beyan edilmemiş olduğu, sevk irsaliyesinde imzası bulunan ...' ün SGK Müdürlüğü'nün 06/11/2019 tarihli yazı cevabı ekindeki çalışanlar listesinde 2015/3. Dönemde kaydının bulunmadığı, Davalı ...' un isticvabında; 19/03/2015 tarihli sevk irsaliyesindeki teslim alan imzasının kendisine veya çalışanına ait olmadığını, aynı zamanda 19/03/2015 120246 nolu faturada yer alan özel amaçlı buğday ununun ve faturanın da davacı tarafından kendisine teslim edilmediği, şirketi 2014 yılında devraldığı davalı ile aralarında ticaret bulunmadığını beyan ettiği, davacı vekili dava dilekçesinde açıkça yemin deliline dayandığından 18/10/2022 tarihli celsede davacı vekiline yemin delili hatırlatılmış, 13/12/2022 tarihli celsede davalı asil ...; "Davacı ... Un Yem Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti ' den 120246 seri ve 41996 irsaliye nolu faturada geçen 300 adet her biri 50 kg lık özel amaçlı buğday almadığıma, 120246 seri ve 41996 irsaliye nolu faturanın tarafıma gönderilmediğine ve davacı şirketle aramda borçlu olmamı gerektirir hukuki ilişki söz konusu olmadığına bu nedenle Kemalpaşa İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takip dosyasında ... Un Yem Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti 'ye hiçbir borcumun bulunmadığına namusum, şerefim ve kutsal saydığım değer ve inançlar üzerine yemin ederim. " Şeklinde yemin beyanında bulunduğu, davacının davalıya mal teslimini ispatlayamadığı, davacı defterlerindeki alacak kaydını davalı defterleriyle doğrulanmadığı ve son olarak kesin delil olan yemin deliliyle de davacının davasını ispatlayamadığı kanaatine varılmış davacının davasının reddine karar verilmiş aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının REDDİNE,
2-Peşin alınan 324,50-TL harçtan, alınması gereken ret harç tutarı olan 80,70-TL’nin mahsubu ile fazladan alınan 243,80-TL harcın talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacı tarafa verilmesine,
3-Dava tamamen reddedildiğinden davacı tarafın yaptığı tüm yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafın yaptığı herhangi bir yargılama gideri olmadığından bu konuda bir karar verilmesine yer olmadığına,
5-Dava tamamen reddedildiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Kanunu ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan; 9.200,00-TL vekalet ücretinin davacı taraftan alınarak davalı tarafa verilmesine,
6- Davacı ve davalı yanca yatırılan delil ve gider avansından sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinden yatıran tarafa iadesine
Dair, davalı asil ve davalı vekilinin yüzlerine karşı, davacı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.13/12/2022
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır