T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/696 ESAS
KARAR NO: 2022/1078 KARAR
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımlı))
DAVA TARİHİ: 12/06/2018
KARAR TARİHİ: 20/12/2022
GEREKÇELİ K.TARİHİ : 22/12/2022
Mahkememizde görülen Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımlı)) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait ... tarihli, ... nolu ... Bankası ... Şubesi'ne ait 20.000,00-TL bedelli çekin şirket ortağı ... tarafından doldurularak ... Makine - ... emrine verildiğini, şirketin davalıya herhangi bir borcu bulunmadığını, ...'in tek başına şirketi temsil etme yetkiinin bulunmadığını, verilen çekin şirketin bilgisi dışında verildiğini, çekin hükümsüz ve geçersiz olduğunu, müvekkilinin mağduriyetine sebebiyet vermemek için çek üzerinde ihtiyati tedbir kararı verilerek ödeme yasağı konulmasını, çekin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalılar vekili, ... tarihli beyan dilekçesinde özetle; Davacının müvekkillerine hiçbir borçlarının bulunmadığı iddiası ve dava konusu çekteki tek imzanın şirketi temsile yeterli olmadığından müvekkiller aleyhine ... tarihli 20.000,00-TL bedelli çek iptali istemli menfi tespit davası açtığını, davacı ile müvekkili ... arasında ... tarihli ve 250.000,00-TL bedelli taşeron sözleşmesi imzalandığını, sözleşmedeki KDV'nin sözleşme bedeline dahil olmadığı ve iş veren tarafından ödenmesi gerektiğini, taraflarca imza altına alındığını, müvekkili ... ile davacı arasında iş görme sözleşmesinden kaynaklanan borç ilişkisi bulunduğunu, müvekkilinin üzerine düşeni yerine getirdiğini, davacı şirketi temsile tüm yetkililer tarafından imzalanan sözleşmenin mevcut olduğunu, sözleşme bedellerinin çekler aracılığıyla ödendiğini, açıkladığı nedenlerle; müvekkili Kazım hakkındaki usule aykırı davanın husumet yönünden reddini, müvekkili ... hakkındaki davanın reddini, istem konusu edilen bedelin %20'sinden az olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
... Okulları yaptırılması işine ait havalandırma tesisat İşleri Taşeron Sözleşmesi; Sözleşmenin işveren ... Okulları ile taşeron ... - ... - ... Makina Sıhhi Tesisat Buhar Kazanı Montajı & Isıtma - Soğutma Doğalgaz Sistemleri arasında ... tarihinde imzalanmış olduğu görülmektedir.
İmza Sirküleri; Davacı vekilince dosyaya ibraz edilen İzmir ... Noterliği'nin ... tarih ... yevmiye numaralı, imza sirkülerinde davacı ... Okulları Tic. A.Ş.'nin imza yetkilerinin ... ve ... olduğu, yetkinin kurulum şekli olarak müştereken olarak yazıldığı anlaşılmıştır.
... Bankası . ... Şubesi'nin ... tarihli yazı cevabında;
... Okulları Tic. A.Ş.'nin keşideci olduğu, ... seri numaralı, ... keşide tarihli, 17.500,00-TL tutarlı çekin ... tarihinde çeki ibraz eden ...'ya ödendiği, ... Okulları Tic. A.Ş.'nin keşideci olduğu, ... seri numaralı, ... keşide tarihli, 20.000,00-TL tutarlı çekin ... tarihinde çeki ibraz eden ... Bank A.Ş tarafından takasa ibraz edildiği, muamelesiz iade olduğu,
... Okulları Tic. A.Ş.'nin keşideci olduğu, ... seri numaralı, ... keşide tarihli, 20.000,00-TL tutarlı çekin ... tarihinde çeki ibraz eden ... Bankası tarafından ibraz edildiği, muamelesiz iade olduğu,
... Okulları Tic. A.Ş.'nin keşideci olduğu, ... seri numaralı, ... keşide tarihli, 18.500,00-TL tutarlı çekin ... tarihinde çeki ibraz eden ...Bankası tarafından ibraz edildiği karşılıksız olarak arkasına yazıldığı, bilgilerinin verildiği anlaşılmıştır. Çeklerin incelenmesinde keşideci olarak tek imza bulunduğu, mahkememizce davaya konu edilen çek ile karşılaştırdıklarında keşideci yerine imza atan keşideci imzalarının aynı kişi tarafından atılmış olabileceği kanaatine varılmıştır.
İzmir .... Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... Esas ... Karar sayılı ... tarihli ilamında sanık ... aleyhine açılan resmi belgede sahtecilik, bilişim sistemleri banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle dolandırıcılık suçlarından açılan kamu davasında sanık ... ve ... hakkında "yüklenen fiilin kanunda suç olarak tanımlanmamış olduğundan beraat kararı verildiği" kararın kesinleşmiş olduğu anlaşılmıştır.
Dava konusu çek;... Bankası ... Şubesi'ne ait ... Okulları Tic. A.Ş.'nin keşideci olduğu, lehtarın ... Makina - ... olduğu, ... seri numaralı, ... keşide tarihli, 20.000,00-TL tutarlı çek
Dava; Kambiyo Senedinden kaynaklanan menfi tespit davasıdır.
Davacı vekili davaya konu edilen çekin şirket yetkilisi ... tarafından bozdurulduğu, ancak noterlikçe onaylanmış imza sirkülerinden de anlaşılacağı üzere davacı şirketi temsile ... ile birlikte ... müşterek olarak yetkili olduğu bu nedenle tek başına imzalanan çekin geçerli olmayacağı dava konusu çek nedeniyle davalılara borçlu olmadıklarını iddia etmiştir.
Davalılar vekili ... tarihli dilekçesinde; davalı ...'a husumet yöneltilemeyeceği bu davalı yönünden davanın Husumetten Reddini, diğer davalı ... yönünden ise davacının müvekkillerine daha önce keşide ettiği diğer çeklerde davacı şirket yetkilisi ...'in tek imzası bulunduğu, bu çeklere ilişkin imza ve temsil ile ilgili herhangi bir itirazda bulunulmadığı, daha önceki bir kısım çeklerin de ödendiği bu nedenle davanın reddini savunmuştur.
Yargıtay19. Hukuk Dairesi 2013/9763 E. 2013/14870K. Sayılı 26/09/2013 Tarihli İlamı; "Davacı vekili, davalı tarafça müvekkili aleyhine başlatılan icra takibine konu edilen her biri 3.000.TL bedelli toplam beş adet bonodaki keşideci imzalarının müvekkili şirketi tek başına temsil yetkisi olmayan ... tarafından atıldığını, oysa müvekkili şirketin ..., ... ve ...'dan en az ikisinin imzası ile temsilinin mümkün olduğunu , bu nedenle bonoların geçersiz olduğunu belirterek müvekkili şirketin takibe konu bonolardan dolayı borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili, müvekkili şirketin takibe konu bonoları ciro yoluyla aldığını, davacı şirketin borcu kabul ettiğini, bonolarda çift imza ve şirket kaşesi olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir. Mahkemece iddia, cevap ve toplanan deliller doğrultusunda davalı tarafın defterlerinin incelenmesinde davacı şirket tarafından takibe konu bonolarla davalıya verilen yine her biri 3.000.TL bedelli ... vade tarihli bonoların ödendiği , kalan bonoların ise ödenmeyip takibe konu edildiği, davacı şirketin üç adet bonoyu ödedikten sonra kalan beş adet bonoyu ödememesinin MK'nun 2.maddesi anlamında hakkın kötüye kullanılması teşkil edeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir. Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, ... gününde oybirliğiyle karar verildi."
Yargıtay 19.H.DA. 2011/16006 E. 2012 /7812 K. Sayılı 09/05/2012 Tarihli İlamı; "...Davacı vekili; taraflar arasında varılan sözlü anlaşma kapsamında müvekkilince davalıya akaryakıt satımında bulunulduğunu, 310.301.20 TL bakiye borcun tasfiyesine yönelik yanlar arasında mutabakat belgesi imzalandığını, davalının 178.000 TL kısmi ödemede bulunması sonucu işlemiş faiziyle birlikte müvekkilinin , 153.135,95 TL alacağı kaldığını, bu alacağın tahsili için
müvekkilince davalı aleyhine takip başlatılmış ise de, takip dayanağının sehven fatura olarak gösterilmesi de gerekçe gösterilerek davalı yanca borca itiraz edildiğini belirterek, müvekkiline ait 153.135.95 TL alacak tutarının en son kısmi ödemenin yapıldığı ... tarihinden itibaren işleyecek reeskont faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili; yanlar arasındaki alışveriş sonucu müvekkilinin 27.314,03 TL dışında borcu bulunmadığını bildirerek, bu meblağ haricindeki bölüm yönünden davanın reddine karar verilmesi gerektiğini istemiş, düplik dilekçesinde ise mutabakat belgesinde müvekkili şirketi temsilen tek imza olduğu oysa temsil yetkisinin iki yönetici imzasıyla kullanıldığını böylece anılan belgenin geçersiz olduğunu beyan etmiştir.
Mahkemece; davalı şirketin mutabakat belgesine itirazı var ise de; bu belgeyi davalı adına imzalayan ...'ın yönetim kurulu başkanı olması, bu sıfatla davacı yanda uyandırdığı intiba, yanlar arasında yazılı sözleşme olmaksızın uzun süre cari hesap şeklinde işleyen alışveriş gözetildiğinde davalının bu savunmasının hakkın kötüye kullanılması niteliğinde olduğundan korunamayacağı gibi ilgili belgenin davalı tarafı borç altına sokan bir sözleşme niteliğinde olmadığından TTK.'nun 321/3. maddesi anlamda çift imzayla temsil kuralının uygulanamayacağı gözetilerek, benimsenen bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne, 132,301.20 TL alacağın takip tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek ticari (avans) faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya dair istemin reddine karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir. Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA..."
Yukarıda yer verilen emsal Yargıtay İlamlarından da görüleceği üzere her ne kadar davacı şirketin temsilinin, çift imza ile olduğu bu nedenle tek imza ile temsil edilemeyeceği ve tek imza ile keşide edilen davaya konu çekin geçersiz olduğu ve bu çek nedeniyle davalılara borçlu olmadıkları iddiasına yer verilmişse de, daha önce muhatap bankadan celp edilen dava konusu olmayan farklı çeklerin incelenmesinden de anlaşıldığı üzere çeklerin tamamının tek imza ile keşide edildiği, bu çeklere ilişkin yetkisizlik ve bu nedenle çeklerin geçersiz olduğu iddiasında bulunulmadığı, çeklerin bazılarının ödenmiş olduğu anlaşılmıştır.
TMK Madde 2. "Herkes, haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır.
Bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz." maddesini düzenlemiştir.
Davaya konu edilen çek nedeniyle borçlu olmadıkları iddiasının Türk Medeni Kanunu'nun 2. maddesi anlamında hakkın kötüye kullanılması teşkil edeceğine mahkememizce kanaat edildiğinden,
Davacının davalı ... (... Makine Sıhhi Tesisat Buhar Kazanı Montajı, Isıtma Soğutma Doğalgaz Sistemleri)'ne yönelik davasının reddine,
Diğer davalı ...'ın davaya konu çekte lehtar olarak isminin yer almadığı göz önünde tutularak bu davalının yeniden Pasif Husumet Yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine, davacının bu davayı açmakta dosya kapsamına göre kötü niyetli olduğu kanaatine varılmakla dava değerinin %20 oranında kötü niyet tazminatına hükmetmek gerekmiş aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının davalı ... yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden REDDİNE,
2-Davalı ... (... Makine Sıhhi Tesisat Buhar Kazanı Montajı, Isıtma Soğutma Doğalgaz Sistemleri) yönünden esasdan REDDİNE,
3-Dava değerinin %20 oranında kötü niyet tazminatının davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
4-Peşin alınan 341,55-TL harçtan, Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken harç tutarı olan 80,70-TL’nin mahsubu ile fazladan alınan 260,85-TL harcın talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacı tarafa verilmesine,
5-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davalı ... (... Makine Sıhhi Tesisat Buhar Kazanı Montajı, Isıtma Soğutma Doğalgaz Sistemleri) yararına takdir olunan 9.200,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
6-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 3/2 uyarınca davalı ... yararına takdir olunan 9.200,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
7-Dava tamamen reddedildiğinden davacı tarafın yaptığı tüm yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
8-Davalı tarafın yaptığı herhangi bir yargılama gideri olmadığından bu konuda bir karar verilmesine yer olmadığına,
9-Davacı ve davalı yanca yatırılan delil ve gider avansından sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinden yatıran tarafa iadesine
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 20/12/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır