T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/499
KARAR NO: 2022/209
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 22/11/2019
KARAR TARİHİ: 10/03/2022
Mahkememizde görülen Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; 03.03.2016 tarihinde müvekkilinin kullandığı ... plakalı araç ile davalı sigorta kuruluşu tarafından ZMMS ile sigortalanmış ... plakalı aracın karıştığı trafik kazasında müvekkilinin yaralandığını, bu nedenle müvekkilinde geçici ve sürekli iş göremezlik durumu oluştuğunu, kazanın oluşumunda sigortalı araç sürüsünün tam kusurlu olarak tespit edildiğini, davalı sigorta kuruluşuna yapılan başvuru sonucunda kısmi ödeme yapıldığını, yapılan ödemenin gerçek zararı karşılamaktan uzak olduğunu ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 100,00-TL geçici iş göremezlik ve 900,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının davalıdan tahsilini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle ; 03/03/2016 tarihli kazaya karıştığı belirtilen ... plakalı aracın müvekkili şirkete 19/11/2015-2016 tarihleri arasında geçerli olmak üzere Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Poliçesi ile sigortalı olduğunu, poliçede teminat limitinin kişi başı 290.000,00-TL olduğunu, kaza sebebiyle müvekkili sigorta şirketi nezdinde açılan hasar dosyasında aktüeryal rapor hazırlandığını, rapor sonucuna göre TRH 2010 tablosuna, %1,8 teknik faiz ve sigortalı araç sürücüsünün %100 kusur oranına istinaden 03/03/2016 tarihinde toplam 3,213.88-TL tazminat ödemesi yapıldığını, yapılan bu ödemeler ile müvekkili şirketin sorumluluğunun sona erdiğini, 2016 tarihinde ... Devlet Hastanesi'nden alınan maluliyet raporuna göre maluliyet oranın %1 olduğunun tespit edildiğini ve bu oran üzerinden davacıya ödeme yapıldığını, geçici iş göremezlik ve tedavi gideri tazminatının poliçe kapsamında olmadığını, müvekkil şirketin, üçüncü kişilerin uğramış olduğu bedeni zararlardan doğan maddi tazminat sorumluluğunun sigortalının kusurlu olması halinde teminat limiti dahilinde olacağını, kazazedenin gerekli güvenlik tedbirlerini almadan ve kontrolsüzce yola çıkarak trafiği tehlikeye düşürmesinin, kazanın meydana gelmesine sebep olması nedeniyle müterafik kusur durumunun mevcudiyetinin kabul edilmesi ve belirlenen tazminattan indirim yapılması gerektiğini, sigortalı aracın özel araç olması durumunda müvekkili şirketin, sigortalısının sorumlu olduğu yasal faizden sorumlu olacağını, açıkladığı nedenlerle davanın, davacıya yeterli ödemenin gerçekleştirilmiş olması nedeniyle reddine, davacının geçici iş göremezlik tazminatı talebinin ZMMS poliçe teminatı kapsamında olmaması nedeniyle reddine karar verilmesini, aleyhlerine yargılama ücreti ve vekalet ücretine hüküm kurulmamasını talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Hasar dosyası: Davacının dava tarihinde önce hasar dosyası açıldığı, davalı ZMMS sigortacısının 02.01.2019 tarihinde 3.213,88 TL (sürekli iş göremezlik tazminatı olarak) ödendiği analşılmıştır.
Sigorta poliçesi ve teminat limiti: Dosyaya sunulu sigorta poliçesinin kazaya karışan ... plakalı araç için davalı Sigorta Şirketi tarafından düzenlenmiş ... sayılı 19.11.2015-2016 vadeli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi olduğu tespit edilmiştir. Kaza tarihinde Hazine Müsteşarlığı tarafından belirlenen ölüm/sakatlanma ve tedavi giderleri teminat limitleri ayrı ayrı 310.000,00 TL olup davalı sigorta kuruluşunun sorumluluğu Hazine Müsteşarlığı’nın belirlediği limitler içinde tespit edilmiştir.
Maluliyet Raporu : ... Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi tarafından düzenlenen 08.02.2021 tarihli raporda özetle ; 19.04.1963 doğumlu ...'de 03.03.2016 tarihli trafik kazasına bağlı olarak oluşan sakatlık oranı olay tarihinde yürürlükte olan "Maluliyet tespit İşlemleri Yönetmelik" (RG, Ağustos 2013 tarihli 28727 sayılı) göz önüne alınarak değerlendirildiğinde; Engel Oranı: rapor tarihindeki yaşına göre %17,2, olarak değerlendirildiği, şahsın tıbbi iyileşme süresinin 4 (dört) ay olarak kabulünün uygun olacağı ve başka birinin sürekli bakımına muhtaç olmadığı mütalaasına varıldığı belirtilerek rapor düzenlenmiştir.
Davacının Gelir Durumu: Davacının asgari ücretin üzerinde kazancının bulunduğuna dair dosyada bilgi ve belge bulunmadığından hesaplamada asgari ücret esas alınmış, Aktif dönem hesabında AGİ dahil, pasif dönem hesabında AGİ hariç net asgari ücret kullanılmış, davacının dosyadaki nüfus kayıt bilgisinden olay tarihinde evli olduğu tespit edilmiş AGİ ilavesinde bu husus dikkate alınmıştır.
Trafik Tescil Kayıtları: Kazaya karışan ... plaka sayılı aracın davacı adına, ... plaka sayılı aracın ... adına kayıtlı olduğu, tespit edilmiştir.
Ceza Dosyası: Turgutlu 4. Asliye Ceza Mahkemesi' nin .../... E. .../... K sayılı 12/07/2018 tarihli kararı ile sanık ... hakkında açılan Taksirle Birden Faza Kişinin Yararlanmasına Neden Olma suçundan ceza verildiği cezanın kesinleştiği anlaşılmıştır.
Kusur Raporu : Ankara ATK Trafik İhtisas Dairesince düzenlenen ... tarihli raporda özetle ; Otomobil sürücüsü ...’nın % 60 (yüzde altmış) oranında kusurlu, Motosiklet sürücüsü ...'in % 40 (yüzde kırk) oranında kusurlu olduğu görüşü ile raporunu düzenlemiştir.
Kusur Ek Raporu : Ankara ATK Trafik İhtisas Dairesince düzenlenen ... tarihli ek raporda özetle; Otomobil sürücüsü ...’nın % 60 (yüzde altmış) oranında kusurlu, Motosiklet sürücüsü ...’in ise % 40 (yüzde kırk) oranında kusurlu olduğu görüşü ile ek raporlarını düzenlemişlerdir.
Bilirkişi Raporu : Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 16/08/2021 tarihli raporda özetle; Davacının teminat limiti dâhilinde talep edebileceği geçici iş göremezlik tazminat tutarı 3.181,65 TL olarak tespit edildiği, davacıya yapılan ödemenin sürekli iş göremezlik zararını karşılamadığının tespit edildiği, davacının teminat limiti dâhilinde talep edebileceği bakiye sürekli iş göremezlik tazminat tutarı 65.253,09-TL olarak tespit edildiği görüşü ile raporunu düzenlemiştir.
Islah : Davacı vekili 19/11/2021 tarihli dilekçesi ile dava değerini yükseltmiş ve aynı tarihte bu hususa ilişkin harcı yatırmıştır.
Dava; trafik kazasından kaynaklanan geçici ve sürekli iş göremezlık tazminatının ZMMS sigortacısından tahsiline ilişkin tazminat davasıdır.
Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları 14 Mayıs 2015 gün 29355 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak 01 Haziran 2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Olay tarihinde yürürlükte bulunan 2918 sayılı KTK.nın 90. maddesinde “Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.” şeklindeki düzenleme ve zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatı kapsamı dışında bulunan hallerin düzenlendiği 92/i maddesindeki “Bu Kanun çerçevesinde hazırlanan zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ve ekleri ile tanımlanan teminat içeriği dışında kalan talepler.” şeklindeki düzenleme Anayasa Mahkemesinin 17.7.2020 tarihinde 2019/40 E-2020/40 K. sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiştir.
Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ile zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatların zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarına göre belirleneceğine dair düzenleme iptal edilmiştir. Anayasa Mahkemesi’nin somut norm denetimi neticesinde verdiği iptal kararlarının Resmî Gazete’de yayımlanması ile sonuç doğuracağı ve eldeki tüm uyuşmazlıklara uygulanması gerektiği uyulması zorunlu yargısal içtihatlar ile kabul edilmiştir.
Anayasa Mahkemesinin 2019/40 Esas-2020/40 Karar sayılı 2918 sayılı yasanın zorunlu trafik sigortasından ödenecek tazminatların tespitinde poliçe genel şartlarına atıf yapılan ilgili maddelerinin iptal kararı dikkate alınarak tazminat Borçlar Kanunu hükümleri dikkate alınarak tespit edilmiştir. Borçlar Kanunu 55.maddesinde “Destekten yoksun kalma zararları ile bedensel zararlar, bu Kanun hükümlerine ve sorumluluk hukuku ilkelerine göre hesaplanır” düzenlemesi mevcuttur. Yasada, hesaplama yöntemine dair açık ve ayrıntılı düzenleme bulunmamakla birlikte “sorumluluk hukuku ilkelerine” gönderme yapılmıştır. Söz konusu ilkeler uzun yıllar boyunca içtihat mahkemesi olan Yargıtay tarafından oluşturulmuş ve bugüne kadar uygulanmıştır. Bu ilkelere göre, Yargıtay’ın benimsediği işlemiş devre iskontosuz, işleyecek devre %10 artırım ve %10 iskonto esasına dayalı hesaplama yöntemi kullanılmıştır. Yakın zamana kadar Yargıtay 10.Hukuk Dairesi dışındaki daireler (4,17 ve 21) bakiye yaşam süresinin tespitinde PMF-1931 yaşam tablosunu esas almıştır. Yargıtay 17.Hukuk Dairesi 14.01.2021 tarihli, 2020/2596 Esas, 2021/34 Karar sayılı ilamı ile görüşünü değiştirmiş, ülke gerçeklerine uygun olması ve Yargıtay ile diğer kurumlar arasında uyumun gözetilmesi gerekçeleri ile bakiye yaşam sürelerinin tespitinde TRH-2010 yaşam tablosunun kullanılmasına karar vermiştir. 17.Hukuk Dairesi aynı yöndeki bir diğer kararında da TRH-2010 yaşam tablosunun kullanılması hususu vurgulanmış, bunun yanı sıra TRH-2010 yaşam tablosu birlikte %1,8 teknik faizli devre başı ödemeli belirli süreli rant formülünün (ZMMS poliçesi Genel Şartlarında belirtilen yöntem) kullanılmayacağı da belirtilmiştir. Sonuç olarak, Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin son ilke kararları gözetilerek, hesaplamada işlemiş devre iskontosuz, işleyecek devre %10 artırım ve %10 iskonto esasına dayalı hesaplama yöntemi kullanılmış, davacının zarar süresinin (bakiye yaşam süresi) tespitinde TRH-2010 yaşam tablosu esas alınmıştır.
Maluliyet oranının kaza tarihi olan ... tarihinde yürürlükte bulunan "Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmelik hükümlerine göre davacının maluliyet oranlarının belirlenmesi gerektiği dikkate alınarak belirlenen iş gücü kaybı oranı hükme esas ayınmıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; ... günü saat 17:20 sıralarında sürücü ..., yönetimindeki ... plaka sayılı motosiklet ile D-300 karayolunu takiben Turgutlu istikametinden Ahmetli istikametine banket üzerinde seyrederek olay yerine geldiğinde, sol ön ilerisinde aynı yöne seyreden sürücü ... yönetimindeki ... plaka sayılı otomobilin kontrolsüz biçimde bankete yönelmesi üzerine sözkonusu otomobilin sağ yan dikiz aynasına çarpması sonucu dava konusu kaza meydana meydana geldiği, davacının Ege Üniversitesi Hastanesi Tıp Fakültesi Adli Sağlık Kurulunun ... tarihli raporunda Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak sürekli iş göremezlik oranı %17,2 olarak, geçici iş göremezlik süresi 4 ay tespit edildiği, kazanın oluş şekline uygun olan Ankara ATK Trafik İhtisas Dairesi'nin kusur raporunda belirtilen gerekçelerle Otomobil sürücüsü ...’nın % 60 oranında kusurlu, Motosiklet sürücüsü ...’in ise % 40 oranında kusurlu olduğu
Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin son ilke kararları gözetilerek, hesaplamada işlemiş devre iskontosuz, işleyecek devre %10 artırım ve %10 iskonto esasına dayalı hesaplama yöntemi kullanılmış, davacının zarar süresinin (bakiye yaşam süresi) tespitinde TRH-2010 yaşam tablosu esasına dayalı ) yöntemi ile yapılan bilirkişi raporundaki hesaplamalara göre davacının sürekli iş göremezlik tazminatının davacının kusur oranı ve davalı sigortanın kısmi ödemesi indirilince 65.253,09 TL olarak hesaplandığı, geçici iş göremezlik tazminatı, TBK 54/2.maddesinde “kazanç kaybı” olarak düzenleniği, Ek rapor tarihinde yürürlükte olan güncel asgari ücretlere göre davacının kusur oranı indirilince, geçici iş göremezlik tazminatının 3.181,65 TL olarak hesaplandığı, davalı sigorta şirketinin KTK.nın 85 ve 91. Maddeleri uyarınca meydana gelen zarardan sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu oldukları, kazanın poliçe süresi içerisinde gerçekleştiği ve zarar miktarının poliçe limiti dahilinde kaldığı, 16.08.2021 tarihli bilirkişi hesap raporunun Yargıtay yerleşik uygulamalarına uygun olarak düzenlendiği ve hüküm kurmaya yeterli olduğu, davacı vekilinin 19/11/2021 tarihli ıslah dilekçesi ile davacı için maddi tazminat alacak kalemlerini yükselterek davacı için 68.434,74- TL sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı tazminatının davalıdan tahsilini talep ettiği, davalı ... Sigorta A.Ş.'nin 02.01.2019 tarihinde temerrüde düştüğü bu nedenle, temerrüt tarihi 02.01.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KABULÜNE,
1-3.181,65-TL geçici iş göremezlik tazminatı, 65.253,09-TL sürekli iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 68.434,74-TL tazminatın temerrüt tarihi 02.01.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 4.674,78-TL harçtan peşin alınan ve ıslahla tamamlanan 274,72-TL harcın mahsubu ile bakiye 4.400,06-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR OLARAK KAYDINA,
3-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davacı yararına takdir olunan 9.696,52-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacının yapmış olduğu 44,40-TL dava açma ilk gideri, 650,00-TL bilirkişi ücreti, 311,85-TL tebligat ve posta gideri, 723,00-TL ATK ücreti olmak üzere toplam 1.729,25-TL Yargılama giderinin peşin yatırılan ve ıslahla tamamlanan 247,72-TL harç ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5- Davacı ve davalı yanca yatırılan delil ve gider avansından sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinden yatıran tarafa iadesine
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.10/03/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır