T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/613
KARAR NO: 2021/256
DAVA: Elatmanın Önlenmesi
DAVA TARİHİ: 03/11/2017
KARAR TARİHİ: 16/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan Elatmanın Önlenmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı taraf vekili duruşmada tekrar ettiği dava dilekçesi ile özetle; Müvekkili şirketin İzmir, ..., ... Mahallesi ... Ada, ... parsel nolu taşınmazın maliki olduğunu, bu taşınmaz üzerinde ... Caddesi... numarada akaryakıt istasyonu işlettiğini, davalı şirketin bu parsel üzerinde ... (Eski ...) nolu trafoyu kurduğunu ve bugüne kadar intifa hakkı almadığını, kamulaştırma yapmadığını, müvekkilinin faaliyet alanı nedeniyle bir tehlike arz eden trafonun kaldırılması için davalıya defalarca başvuru yapıldığını ancak davalının trafoyu müvekkilinin arsasında bıraktığını, akaryakıt istasyonunda tadilat istemi ile Belediyeye başvuran müvekkilinin arsasında bulunan trafo medeniyle sıkıntı yaşadığını ve Belediyenin trafonun kaldırılması halinde tadilat izni verebileceğini söylediğini, bu nedenle 1/1000 ölçekli imar planında değişiklik yapılarak trafonun tesis edilebileceği bir yerin belirlenmesinin gündeme geldiğini, belediyenin yönlendirilmesi ile imar plan değişikliği çalışmaları yapıldığını, müvekkilinin, .... Şehir Planlama şirketine 6.490.00.-TL. ödeyerek plan değişikliği projesini çizdirdiğini, 1/1000 Ölçekli İmar planı değişikliğinin İzmir Büyükşehir Belediyesi 18.09.2015 tarih ve 97509404 sayılı meclis kararı ile onaylandığını, buna göre; ... Mahallesi ... paftada , ... sokağın doğusunda yer alan yeşil alan içinde 3.00x5.00 m ebadında trafo yeri belirlendiğini, bunun üzerine bir komisyon oluşturan davalı şirketin, 01.04.2016 tarihli trafo yer değişikliği raporu hazırlattığını, bu rapora göre; dava konusu trafo merkezi yeri ile ilgili herhangi bir mülkiyet, irtifak hakkına ilişkin bir tapu şerhi olmadığı, trafo nakil giderlerinin müvekkili şirket tarafından karşılanması ve davalı şirkete mali külfet yüklenmemesinin önerildiğini, müvekkilinin bu giderleri karşılama yükümlülüğünün olmadığını, dava konusu trafonun tehlike arz ettiği gibi, müvekkilinin mülkiyet hakkını da kısıtladığını, açıklanan nedenler ile ; yapılacak yargılama sonucunda davalının el atmasının önlenmesine, ... (Eski ...) nolu trafonun sökülerek kaldırılmasına, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı taraf vekili duruşmada tekrar ettiği cevap dilekçesi ile özetle;Trafoların ve enerji nakil hatlarının mülkiyetinin ... Genel Müdürlüğüne ait olduğunu, şirketleri ... Elektrik Dağıtım A.Ş.'nin özelleşmiş olup 29.06.2013 tarihinde işletme devrinin tamamlandığını, davada husumetin ... Genel Müdürlüğüne yöneltilmesi gerekirken şirketleri aleyhine dava açıldığından davanın öncelikle husumet nedeniyle reddinin gerektiğini, söz konusu dava yasada belirtilen sürelerde açılmadığı için, talep edilen alacaklar bakımından davanın zamanaşımı ve hak düşürücü süre yönünden reddinin gerektiğini, davaya konu trafonun İzmir İli, ... İlçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel üzerinde bulunmakta olan ... nolu trafo olup, yapılan incelemede ... Akaryakıt San. Tic. A.Ş. tarafından şirketlerine 16.09.2014 tarih ve .... sayılı yazı ile ... no'lu trafo merkezinin nakli ile ilgili başvuruda bulunulduğunun anlaşıldığını, başvuru üzerine ... Akaryakıt San. Tic. A.Ş. 'ye 21.01.2015 tarih ve ... sayılı yazı ile trafo naklinin 07.05.2014 tarih ve ... sayılı ... Yönetim Kurulu kararına göre yapılabileceğinin bildirildiğini, söz konusu trafo merkezinin yerinin 02.02.1991 tarih ve ... sayılı .... Belediyesi Meclis kararı ile ayrılarak imar planına işlendiğini , trafo merkezinin deplase edilmesinin istenmesi durumunda, masrafların 07.05.2014 tarih ve .. sayılı .. Yönetim Kurulu Kararı’na istinaden talep sahibi/davacı tarafından karşılanması gerektiğinin açık olduğunu, ... sayılı Kanunun 19/6 maddesinde “Özel hukuk tüzel kişileri tarafından faaliyette bulunma hakkı edinilen dağıtım bölgelerinde özelleştirme tarihi itibariyle mevcut olan dağıtım tesislerinin bulunduğu ve bu tarih itibariyle kamulaştırma kararları alınmamış veya kamulaştırma kararı alınmakla birlikte kamulaştırma işlemleri tamamlanmamış taşınmazların kamulaştırmasının ... tarafından yapıldığı ve kamulaştırma bedellerinin ... tarafından ödenerek tapuda ... adına tescil edilir” dendiğini, izah edilen nedenlerle; yersiz açılan davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
CEVABA CEVAP: Davacı taraf vekili duruşmada tekrar ettiği cevaba cevap dilekçesi ile özetle; ... Elektrik Dağıtım A.Ş. ile ... arasında yapılan işletme devir sözleşmesinin dosyaya istenmesi halinde ; 29.06.2013 tarihinde işletmenin davalı şirkete devredildiği ve dava konusu trafonun davalının kullanımında olduğunun görüleceğini, ancak davalının kullanımında olan trafo için el atmanın önlenmesinin istendiğini, davalı tarafça bildirilen ve 30 Mart 2013 tarih ve 28603 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunun 19 md. kamulaştırma ile ilgili hükümlerinin içerdiğini, bu nedenle davanın konusuyla bağdaşmadığını, davalının husumet itirazını kabul etmediklerini, davalının fiili ve işgali devam ettiğinden davalarında hak düşürücü süre ve zaman aşımı süresinin başlamadığını, bu nedenle davalının zamanaşımı ve hak düşürücü süre yönündeki itirazlarını kabul etmediklerini, davaya konu trafonun İzmir İli, ... İlçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel üzerinde bulunmakta olan ... nolu trafo olup, yapılan incelemede ... Akaryakıt San. Tic. A.Ş. tarafından davalı şirkete 16.09.2014 tarih ve ... sayılı yazı ile ... no'lu trafo merkezinin nakli ile ilgili başvuru yapıldığını, davalı şirketin bu başvuruya 21.01.2015 tarih ve ... ... sayılı yazı ile cevap verdiğini, verdiği cevapta trafo merkezinin deplase işinin müvekkili şirket tarafından yapılmasının istendiğini, müvekkili şirketin trafo merkezinin mülkiyeti dışına çıkarılması için gerekli plan değişikliğini yaptırdığını, ancak; davalı şirketin deplase işlemleri için gerekli masrafların da müvekkili şirket tarafından karşılanmasını isteyerek 07.05.2014 tarih ve ... sayılı ... Yönetim Kurulu Kararı’nı gerekçe gösterdiğini, ...'ın kararının müvekkili bağlamadığını, bu nedenlerle; Davalının cevaplarını kabul etmediğini, davalı tarafından ... ile ilgili devir sözleşmesinin dosyaya sunulması için yazı yazılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
İKİNCİ CEVAP: Davalı taraf vekili duruşmada tekrar ettiği ikinci cevap dilekçesi ile özetle; Davacının, müvekkili şirket ile ... arasında yapılan işletme devir sözleşmesi gereğince müvekkili şirketin sorumlu olduğunu iddia ettiğini, bunun kabulünün mümkün olmadığını, zira; trafoların ve enerji nakil hatlarının mülkiyetinin ... Genel Müdürlüğüne ait olduğunu, şirketleri ... Elektrik Dağıtım A.Ş. 'nin özelleşmiş olup 29.06.2013 tarihinde işletme devrinin tamamlandığını, davada husumetin ... Genel Müdürlüğüne yöneltilmesi gerekirken şirketleri aleyhine dava açıldığından davanın öncelikle husumet nedeniyle reddinin gerektiğini, 30 Mart 2013 tarih ve ... sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunun 19 md.ne göre enerji piyasasında dağıtım faaliyetleri için gerekli taşınmazların kamulaştırma işlemleri .... tarafından yapılır, kamulaştırma bedelleri ... tarafından yatırılır ve ... adına tescili yapılır dendiğini, Dava konusu trafo merkezinin yerinin 02.02.1991 tarih ve ... sayılı ... Belediyesi Meclis kararı ile ayrılarak imar planına işlenmiş olduğuru, trafo merkezinin deplase edilmesinin istenmesi durumunda, masrafların 07.05.2014 tarih ve ... sayılı ... Yönetim Kurulu Kararı'na istinaden talep sahibi/davacı tarafından karşılanması gerektiğini, ayrıca, 6446 sayılı Kanunun 19/6 maddesinde "Özel hukuk tüzel kişileri tarafından faaliyette bulunma hakkı edinilen dağıtım bölgelerinde özelleştirme tarihi itibarıyla mevcut olan dağıtım tesislerinin bulunduğu ve bu tarih itibarıyla kamulaştırma kararları alınmamış veya kamulaştırma kararı alınmakla birlikte kamulaştırma işlemleri tamamlanmamış taşınmazların kamulaştırması ... tarafından yapılır ve kamulaştırma bedelleri ... tarafından ödenerek tapuda ... adına tescil edilir" dendiğini, bu nedenlerle iş bu davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalef ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Görevsizlik Kararı: İzmir .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... esas, ... karar sayılı görevsizlik kararında; davacının üzerinde akaryakıt istasyonu bulunan taşınmazında davalının trafo kurduğu ancak irtifak hakkını bugüne kadar almadığı, davacının faaliyet alanı nedeniyle tehlike arz eden trafonun kaldırılması için davalıya defalarca başvuruda bulunmasına rağmen davalının trafoyu davacının arsasından kaldırmadığını ileri sürerek, davalının el atmasının önlenmesi ile taşınmaz üzerindeki davalıya ait olan trafonun sökülerek kaldırılmasına karar verilmesinin talep edildiği, buna göre, dava, 01/07/2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı TTK nın 3. Ve 4/1. Maddeleri uyarınca ticari dava niteliğinde olduğu, bu nedenle anılan kanunun 5. Maddesi uyarınca yargılama yapmaya ve karar vermeye görevli mahkemenin Ticaret Mahkemeleri olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.
İstinaf İlamı: Mahkememizce verilen 23/05/2019 tarih .... esas ve ... karar sayılı karşı görevsizlik kararı, Bölge Adliye Mahkemesi .... H.D.’nin 08/10/2020 tarih ... esas ve ... karar sayılı ilamı ile kaldırılarak, dosyanın mahkememizin 2020/613 Esasına kaydı yapılmıştır.
Dava, kamulaştırmasız el atma nedenine dayalı olarak açılan el atmanın önlenmesi ve kal davasıdır.
Davalı tarafından, 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu 19. Maddesi ve işletme hakkı devir sözleşmesi uyarınca, davaya konu enerji iletim hatlarının sadece işletme ve bakım sorumluluğunun şirketlerine, mülkiyetinin ise ...’a ait olduğunu, bu nedenle husumetin ...’a yöneltilmesi gerektiğini belirtilerek husumet itirazında bulunulmuştur.
Davalı vekili tarafından cevap dilekçesi ekinde sunulan belgelere göre, dava konusu taşınmaz üzerindeki trafonun özelleştirme tarihi itibariyle mevcut tesisler olduğu, dolayısıyla davalılar arasında yapılan "İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi" öncesinde var olduğu anlaşılmıştır.
Dosyada mevcut 27/04/2006 tarihli İşletme Hakkı Devir Sözleşmesinin 7.4 maddesinde "Dağıtım faaliyetinin ... tarafından yürütüldüğü dönemde bu faaliyetin yürütülmesi amacıyla gerçekleştirilen her türlü iş ve işlemlerin bütün sorumluluğu ...'a aittir. ...tarafından yürütülmüş bulunan bu faaliyetler nedeniyle üçüncü kişiler tarafından ileri sürülebilecek her türlü talebin muhatabı ...'dır. .." düzenlemesi yer almaktadır.
6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu 19/2-c Maddesi uyarınca “Özel hukuk tüzel kişileri tarafından faaliyette bulunma hakkı edinilen dağıtım bölgelerinde özelleştirme tarihi itibarıyla mevcut olan dağıtım tesislerinin bulunduğu ve bu tarih itibarıyla kamulaştırma kararları alınmamış veya kamulaştırma kararı alınmakla birlikte kamulaştırma işlemleri tamamlanmamış taşınmazların kamulaştırması ... tarafından yapılır, tapuda ... adına tescil edilir, kamulaştırma bedelleri ile bu işlemlere ilişkin diğer giderler ... tarafından ödenir.” Hükmüne yer verilmiştir.
Taraf sıfatı (husumet) ise davanın konusu ile taraflar arasındaki ilişkidir. Bir davada taraf sıfatının varlığının mahkemece re'sen nazara alınması gerekir.
... ve ... arasında 24/07/2006 tarihinde imzalanmış olan işletme devir sözleşmesine göre, idarelerinin sadece işletme hakkının olduğu, mülkiyete sahip olmadıkları, mülkiyetin ...'a ait olduğu, bu düzenlemenin 6446 sayılı yasanın 19/2 maddesi ile de tekrarlandığı, dava konusu taşınmazda trafo yeri için mülkiyet hakkının gündeme geleceği, kamulaştırma hakkının ...'a ait olduğu, bu hali ile davalı vekilin husumet itirazının yerinde olduğu, Yargıtay 18. HD’nin 2013/18723 esas, 2013/16349 karar sayılı, Yargıtay 5. Hukuk Dairesi’nin 2017/1356 esas, 2017/11197 karar sayılı, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 5. HD’nin 2018/1524 esas, 2019/749 karar sayılı, :2019/916 esas, 2020/801 karar sayılı emsal ilamlarında belirtildiği üzere husumetin ...’a yöneltilmesi gerektiği, davalı şirketin davada taraf sıfatının bulunmadığı anlaşılmakla davacının davasının pasif husumet yokluğundan reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının pasif husumet yokluğundan REDDİNE,
2- Peşin alınan 170,78 TL harçtan maktu red harç tutarı olan 59,30 TL’nin mahsubu ile fazladan alınan 106,48 TL harcın talep halinde ve karar kesinleştiğinde DAVACI TARAFA İADESİNE.
3-Dava reddedildiğinden davacı tarafın yaptığı tüm yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına.
4-Dava tamamen reddedildiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Kanunu ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan; 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacı taraftan alınarak davalı tarafa verilmesine.
5-HMK.nun 333.maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine.
ilişkin, taraflar vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde, mahkememize veya bulunduğu yerde varsa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.16/03/2021
Katip ...Hakim ...
e-imzalıdır e-imzalıdır