T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/240 ESAS
KARAR NO: 2022/987 KARAR
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/01/2021
KARAR TARİHİ: 29/11/2022
GEREKÇELİ K.TARİHİ : 30/11/2022
Mahkememizde görülen İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı şirketin maliki olduğu ve kaza tarihinde geçerli olan ZMMS poliçesi ... Sigorta tarafından düzenlenmiş ... plakalı aracın, 09.04.2017 tarihinde dava dışı yaya ...'a çarpması sonucu yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasına neden olduğunu, olay yerini terk eden kimliğinin tespit edilemediğini, kaza nedeni ile yaralanan ...'a İzmir Arabuluculuk Bürosu ... Başvuru no, ... Arabuluculuk nolu dosya kapsamında varılan anlaşma ile 9025 haklılık oranı üzerinden 20.000 TL maluliyet tazminatı ödendiğini, sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk etmiş olmasından kaynaklı olarak KTK ve Poliçe Genel Şartları gereğince, kendi sigortalısı olan davalıya rücu haklarının doğduğunu ve bu nedenle İzmir 8. İcra Dairesinin ... E. sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, takibe karşı tarafça haksız itiraz edildiğini belirterek davalı borçlunun takip dosyasına yaptığı itirazın iptalini, takibin devamını talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu olayda araç sürücüsü ...'nın yaralanan ...'ın babası ...'ın bağırarak kendisinin üstüne yürüme nedeni ile can güvenliği bulunmadığı için olay yerini terk etmek zorunda kaldığını, İzmir 1. Çocuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile de bu hususun sabit olduğunu, ayrıca sürücü ...'ın olay üzerinden 24 saat geçmeden polis merkezine başvurduğunu, yine ...'ın yeterli sürücü belgesine de sahip olduğunu bu nedenle rücu koşulları bulunmadığını; ayrıca kendilerinin temerrüde de düşürülmediğini ve bu nedenle işlemiş faiz taleplerinin haksız olduğunu davanın reddini savunmuştur.
DELİLLER VE GEREKÇE:
İcra Dosyası ; İzmir 8. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosya ile davalı aleyhine 20.000,00-TL asıl alacak 1.947,95-TL işlemiş faiz olmak üzere 21.947,95-TL toplam alacak için icra takibi başlattığı davalı borçlu vekilinin 21/09/2020 tarihli itiraz dilekçesi ile borca ve tüm ferilere itiraz ettiği takibin durduğu anlaşılmıştır.
Ceza Mahkemesi Kararı: İzmir 1. Çocuk Mahkemesinin ... Esas ... Karar sayılı 01/10/2019 tarihli kararı ile suça süreklenen çocuk ... aleyhine taksirle bir kişinin yaralanmasına neden olma suçundan ceza verildiğinin kesinleştiği görülmüştür.
Sgk Kaydı : 09/04/2017 tarihli kaza nedeniyle dava dışı ...'a geçici iş göremezlik bedelinin ödenmediği ve sürekli iş göremezlik aylığı bağlanmadığı anlaşılmıştır.
Trafik Kaydı : 09/04/2017 tarihi itibariyle ... plaka sayılı aracın davalı şirket adına kayıtlı olduğu, İzmir İl Emniyet Müdürlüğünün 20/09/2020 tarihli yazı cevabında ... adına kaza tarihi olan 09/04/2017 tarihinden önce 26/03/2017 tarihli şahsın A1 Sınıfı Sürücü Sertifikası olduğu 21/04/2017 tarihinde A1 Sınıfı Sürücü Belgesine dönüştürdüğü anlaşılmıştır.
Poliçe: Davacı ile davalı şirketin maliki olduğu ... plaka sayılı araç için 19/04/2016 başlangıç ve 19/04/2017 bitiş tarihli 19/04/2016 tanzim tarihli ZMMS poliçesi düzenlendiği poliçe teminat limitinin ölüm ve sakatlık için 310.000,00-TL olduğu görülmüştür.
Bilirkişi Raporu : Bilirkişiler ... ve ... tarafından düzenlenen 22/03/2022 tarihli raporda özetle ; Davacı sigortaya 19.04.2016-2017 dönemi için ... sayılı ZMMS poliçesi sigortalı aracın sürücüsü ... ... idaresindeki ... plakalı motosiklet vasfındaki aracın neden olduğu 09.04.2017 tarihli trafik kazasında yaralandığı anlaşılan ...'a Davacı ... Sigorta A.Ş.'nin İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun ... sayılı dosyası üzerinden varılan anlaşma gereği 12.06.2019 tarihinde 20.000 TL maddi tazminat ödediğinin görüldüğü, söz konusu poliçede davalı ... Restaurant Gıda ve Tur. San.ve Tic. Ltd. Şti.nin sigorta ettiren ve sigortalı sıfatlarının bulunduğu, İzmir 1. Çocuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı gerekçeli kararı incelendiğinde, kaza anındaki araç sürücüsü ... ...'nın kaza akabinde olay yerini terk ettiğinin belirlendiği ancak can güvenliği nedeni ile terk edip etmediğinin takdirinin Mahkememize ait olduğu, her ne kadar sürücü ... 09.04.2017 kaza tarihinden önce Özel Emniyet Motorlu Taşıt Sürücü Kursundan 26.03.2017 tarihli Al sınıfı sürücü sertifikasını almış ise de, 21.04.2017 tarihinde İzmir Trafik Tescil Şube Müdürlüğüne müracaat ederek A1 sınıfı sürücü belgesini edindiği, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun emrer nitelikteki 42-a.2. fıkrası hükmüne göre sürücü sertifikasının ehliyet haline dönüştürülmedikçe araç kullanılamayacağı, bu nedenle KTK m.91 ve Poliçe Genel Şartları B/4-c bendi gereğince “geçerli sürücü belgesi bulunmadığı” ve bu durumun sigortacının sigortalıya karşı rücu edebileceği hallerden sayılmış olduğu, ... Sigorta tarafından ibraz edilen hasar dosyası kapsamına göre sigortalı araç sürücüsünün %25 kusurlu kabul edilerek, dava dışı ...'ın kazadan kaynaklı arazları nedeni ile %4 maluliyet oranı, 9 ay iyileşme süresi ve 3 ay bakım ihtiyacı nedeni ile ödeme tarihi olan 2019 yılı verileri ile hesaplama yapıldığı, ödeme tarihinde Anayasa Mahkemesi'nin KTK m.90 da yer alan ve hesaplama yöntemi bakımından poliçe genel şartlarına atıf yapan hükmü iptal edilmemiş olduğundan, nihai karar Mahkememize ait olmak üzere hem Poliçe Genel Şartlarına göre, hem de TBK Genel hükümlerine göre seçenekli hesaplama yapıldığı,
a) Poliçe Genel Şartlarına göre ...'ın maddi zararının toplam 12.318,15 TL,
b) Genel Hükümlere göre Progresif Rant yöntemi ile toplam 17.114,73 TL hesaplandığı;
Sigorta Şirketinin ise 20.000 TL ödemiş olduğu, uyuşmazlık konusu İzmir 8. İcra Dairesi'nin ... sayılı dosyası yerine icra dairesi tarafından ... sayılı dosya gönderildiğinden icra dosyasının incelenemediği görüşü ile raporlarını düzenlemişlerdir.
Dava; davacı sigortacının ödemiş olduğu maluliyet tazminatının rücuen talep edildiği itirazın iptali davasıdır.
Dava bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmıştır.
KTK Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası "poliçede tanımlanan motorlu aracın işletmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 Sayılı KTK'ya göre işletene düşen hukuki sorumluluğu Zorunlu sigorta limitlerine kadar temin" etmektedir.
Sigortacının kendi sigortalısının sigorta genel şartlarına uymayarak karşı yana zarar vermesi halinde sigorta ettirene rücu hakkı bulunmaktadır.
KTK 95.md dayalı olarak trafik sigortası genel şartlarında düzenlenen rücu hakkına dayalı davanın sigorta ettirene yani kendi âkidine karşı yöneltilebileceği şartı getirilmiştir.
ZMMS Genel Şartları B.4/c "sürücü belgesiz şekilde araç kullanılması" ve B.B4/f bendinde "bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitmi, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. Kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması" halleri sigortacının sigortalısına rücu edebileceği haller arasında sayılmıştır.
2918 Sayılı Karayolları trafik kanunun emredici nitelikteki 42/a.2 fıkrası hükmüne göre; sürücü sertifikası ehliyet haline dönüştürülmedikçe bu belgeye dayanarak karayolunda araç kullanılamamaktadır.
Tüm bu yasal düzenlemeler ve hükmü esas alınan bilirkişi raporuna göre; Davacı sigortaya 19/04/2016 - 2017 dönemi için ... sayılı ZMMS Poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsü ... idaresindeki ... plakalı motosiklet vasfındaki aracın neden olduğu 09/04/2017 tarihli trafik kazasında yaralanan dava dışı ...'a davacı ... Sigorta A.Ş.'nin İzmir Arabuluculuk Bürosu ... sayılı dosyasından varılan anlaşma 12/06/2019 tarihinde 20.000,00-TL maddi tazminat ödendiği, poliçeye göre davalı şirketin sigorta ettiren sigorta sıfatlarının bulunduğu, İzmir 1. Çocuk Mahkemesi' nin ... Esas sayılı dosyasında kaza anındaki araç sürücüsü ...' nın kaza sonrası olay yerini terk ettiğinin belirlendiği, can güvenliği nedeniyle terk edip etmediğine ilişkin herhangi bir delilin ceza dosyasında bulunmadığı ve mahkememiz dosyasına da sunulmadığı, ...' nın 09/04/2017 kaza tarihinden önce Özel Emniyet Motorlu Taşıt Sürücü Kursu' ndan 26/03/2017 tarihli A1 sınıf sürücü sertifikası aldığı daha sonra 21/04/2017 tarihinde İzmir Trafik Tescil Şube Müdürlüğüne müracaat ederek A1 sınıfı sürücü belgesi edindiği anlaşılmaktadır.
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu' nun 42-a.2. Fıkrası hükmüne göre sürücü sertifikasının ehliyet haline dönüştürülmedikçe araç kullanılamayacağı hükmünün düzenlendiği bu nedenle KTK 91.md ve poliçe genel şartları B/4-c bendi gereğince "geçerli sürücü belgesi bulunmadığı" bu durumun sigortacının sigortalıya karşı rücu edebileceği hallerden sayılmış olduğu anlaşılmaktadır.
Davacı sigorta tarafından sigortalı araç sürücüsünün kusuruna isabet eden %25 oranında kusuruna göre dava dışı ...'ın kazadan kaynaklı %4 maluliyet oranı 9 ay iyileşme süresi ve 3 ay bakım ihtiyacı nedeniyle ödeme tarihi olan 2019 yılı verilerine göre hesaplama yapıldığında, ödeme tarihinde Anayasa Mahkemesi' nin KTK 90.md yer alan hesaplama yöntemi bakımından poliçe genel şartlarına atıf yapan hükmü iptal edilmediğinden mahkememizce poliçe genel şartlarına göre olan hesaplamaya itibar edilerek ...'ın maddi zararının 12.318,15-TL olacağı ve bu oranda davacının davalı sigortalısına rücu edebileceği kanaatiyle davacının davasının kısmen kabulüne, İzmir 8. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında davalının;12.318,15-TL asıl alacak, 1.199,75- TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 13.517,90-TL alacaktan oluşan borca ilişkin itirazın iptali ile, Takip talebindeki şartlarla takibin devamına, Fazlaya ilişkin talebin reddine,
Alacağa konu tazminat haksız fiilden kaynaklandığından likidite hesaplanabilir olmadığı kanaatiyle icra inkar tazminat talebinin reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KISMEN KABULÜ ile;
1-İzmir 8. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında davalının ; 12.318,15-TL asıl alacak, 1.199,75- TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 13.517,90-TL alacaktan oluşan borca ilişkin İTİRAZIN İPTALİ ile,
Takip talebindeki şartlarla TAKİBİN DEVAMINA,
Fazlaya ilişkin talebin reddine
2-Alacak likit ve hesaplanabilir olmadığından icra inkar tazminatı talebinin Reddine,
3-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 923,41-TL harçtan peşin alınan 265,08-TL harcın mahsubu ile bakiye 658,33-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR OLARAK KAYDINA,
4-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davacı yararına takdir olunan 9.200,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5- Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davalı yararına takdir olunan 8.430,05-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Dava kısmen kabul edildiğinden davacı tarafın yaptığı 100,90-TL davetiye ve posta gideri, 1.400,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere 1.500,90-TL yargılama giderinden davanın kabul oranı nazara alınarak 924,42-TL yargılama gideri ile davacı tarafın karşıladığı 59,30-TL başvurma harcı, 265,08-TL peşin alınan harç olmak üzere toplam 1.248,80-TL’nin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine, davacı tarafın fazladan yaptığı yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
7-Dava kısmen kabul edildiğinden davalı tarafın yaptığı 13,00-TL davetiye ve posta giderinden davanın red oranı nazara alınarak 4,99-TL yargılama giderinin davacı taraftan alınarak davalı tarafa verilmesine,
8- Davacı ve davalı yanca yatırılan delil ve gider avansından sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinden yatıran tarafa iadesine
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.29/11/2022
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır