T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/257 Esas
KARAR NO: 2022/1108
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: ...
KARAR TARİHİ: ...
G. KARAR
YAZIM TARİHİ: ...
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı taraf vekili duruşmada tekrar ettiği dava dilekçesi ile özetle; Davalının, ... tarihinde İzmir .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı icra takip dosyasına itiraz ettiğini, itiraz nedeniyle icra müdürlüğü tarafından dosyanın durdurulmasına karar verildiğini müvekkilinin, eczacıların ilaç ve ıtriyat ihtiyaçlarını karşılamak için üretim, temin ve dağıtım amacı ile eczacılar tarafından kurulduğunu, davalı eczacının da müvekkiline ... numara ile ortak olduğunu, davalı ile müvekkili arasında Satış ve Cari hesap sözleşmesinin imzalandığını ve bu sözleşmeye istinaden ticari ilişkinin kurulduğunu, müvekkili ile davalı arasındaki ticari ilişkinin, eczacının ... İlçesindeki ... Eczanesi' ne almış olduğu ilaçlardan kaynaklandığını, davalının finansman ekstresinde belirtilen 15.221,48 TL bedelli ... ortalama vadeli faturalarda belirtilen ürünleri aldığını, ayrıca daha önceden almış olduğu ilaç bedellerini vadesinde ödemediği için
567,00 TL ... ödeme tarihli vade farkı faturası tahakkuk ettirildiğini davalının anılan fatura bedellerini ödemediğini, bu nedenlerle davalının yapmış olduğu itirazın iptali ile icra takibinin devamına, davalının %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatı ile yargılama gideri ve vekâlet ücretinin karşı yana tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı taraf vekili duruşmada tekrar ettiği cevap dilekçesi ile özetle; Öncelikle yetki yönünden itirazlarının olduğunu, davacının takibe konu yaptığı sözleşmenin tarihinin ... tarihli ve yaklaşık 18 yıl önce yapılan sözleşmenin geçerliliği kalmadığını ve yetki konusunun sözleşmeye göre değil genel hükümlere göre belirlenmesi gerekeceğini, müvekkilinin zaman zaman davacıdan ilaç aldığının doğru olduğunu, ancak müvekkili tarafından alınan tüm ilaç bedellerinin, davacının ...daki temsilcisi olan ... isimli şahsa ödediğini, müvekkilinin davacıya borcu bulunmadığını, bu nedenle müvekkilinin eczanesine ait ticari defter ve kayıtların incelenmesi gerektiğini beyanla davacının başlatmış olduğu icra takibinin iptaline, davacının haksız ve hukuksuz dayanaktan yoksun takibi ve davası sebebiyle %20 den az olmamak kaydı ile icra inkar tazminatı ödemesine, yargılama gideri ve ücreti vekâletin karşı yana tahmiline bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
İcra Dosyası: İzmir .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası incelendiğinde; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine Finansman ekstresinde belirtilen faturalara dayanılarak 15.788,48-TL asıl alacak ve 8.293,92-TL takip öncesi işlemiş faiz olmak üzere toplam 24.082,40-TL alacak için ilamsız icra yoluyla takip başlatıldığı, borçlu adına çıkartılan ödeme emrinin bila tebliğ iade edildiği, borçlu vekilinin ... tarihli dilekçesi ile borca itiraz ettiği, takibin duruldurulmasına karar verildiği görülmüştür.
BA Formu: ... Vergi Dairesi ... tarihli cevabı yazısı içeriğinden; Daireleri ... TC. Kimlik numaralı mükellefi ...'a Mart 2016 dönemine ait BA formunda KDV hariç 12.762,00-TL'lik 11 adet faturanın bildirildiği görülmüştür.
Satış ve Cari Hesap Sözleşmesi : Davacı .... SS ... Üretim Temin Dağıtım Kooperatifi davalı ... Eczanesi (...) arasında ... tarihli Satış ve Cari Hesap Sözleşmesi imzalanmıştır.
T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu'nun ... tarihli cevabi yazısından; dava konusu cari hesaba dayanak ilaç faturalarına konudava vekilince sunulan CD içindeki ilaç karekodlarının İlaç Takip Sistemi son durum ve hareket sorgu sonuçlarının sunulduğu, davalı ...'a ait eczane kayıtlarında yer aldığı görülmüştür.
Bilirkişi raporu: SMMM Uzmanı Bilirkişi ...'un ... tarihli raporu; Davacı ile davalı arasında ... tarih ve ... tarihli Satış ve Cari Hesap Sözleşmesinin imzalanmış olunduğu, davacı tarafından, dava dilekçesinde belirtilen fatura bedellerinin ödenmemesi hesabiyle davalı hakkında; İzmir .... İcra Müdürlüğü' nün ... E. Sayılı dosyası ile takip başlatıldığı, davalı tarafın yapmış olduğu, itiraz neticesinde takibin durdurulmasına karar verildiğini, rapor ekine eklenen Whats App üzerinden yazılan yazışmalarından da anlaşılacağı üzere Sayın Mahkemece incelenmesi talep edilen ... Eczanesi-....'a ait 2017 ve 2021 yıllarına ait ticari defter ve belgelerinin Rapor tarihi olan ... tarihine kadar taraflarına ibraz edilmediğinden davalıya ait yasal defterlerin incelenmesinin yapılamadığını bildirmiştir.
Bilirkişi Raporu:Genel Muhasebe Uzmanı Bilirkişi ...'in ... tarihli bilirkişi raporu; Davacı Sınırlı Sorumlu ... Üretim Temin ve Dağıtım Koop. (EDAK)'in Davaya konu döneme ilişkin yasal defterlerinin tasdiklerinin TTK'nun 64/3 maddesinde yer aldığı şekli ile süresi içerisinde yapılmış olduğu, bu nedenle delil teşkil eder vaziyette olduğunu, davacı Defter Kayıtlarının incelenmesinde taraflar arasında ticari bir ilişkinin var olduğunu, davalı cari hesabının ... tarihi itibariyle 18.152,86 TL borç devir bakiyesi verdiği, 2017 yılı sonunda 15.788,48 TL borç bakiyesi ile kapatıldığı, detayları yukarıda açıklanan denkleştirme işlemi yapıldığı taktirde davacının Davalı ...'dan alacağının 15.689,40 TL olduğu, takip tarihine kadar işleyecek faizin bu tutar üzerinden hesaplanması gerektiği, ... takip tarihinden itibaren de bu tutara takip tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmesi gerektiği, ... tarihinden sonra fatura giriş-çıkış, ödeme-tahsilat gibi hareketlere rastlanmadığını mütalaa etmiştir.
Bilirkişi Ek Raporu: Genel Muhasebe Uzmanı Bilirkişi ...'in ... tarihli bilirkişi ek raporu; Taraflar arasında ticari ilişki, ... tarihinde taraflar arasında imzalanan SATIŞ VE CARİ HESAP SÖZLEŞMESİ ile başladığını, ilk satışın ... tarihinde gerçekleştiğini, ... tarihleri arasındaki cari hesabın incelenmesinde; bu dönemde Davacı SS ... Üretim Temin ve Dağıtım Koop.(EDAK) tarafından Davalı ...'a 182 adet satış faturası kesildiği, bu fatura toplamının 49.948,48 TL olduğu, davalı tarafından davacıya 18.616,30 TL Havale yapıldığı, 617,82 TL Risturn gelirinin Davalı lehine cari hesabına yansıtıldığı, yine davalı tarafından davacıya toplam 12.561,00 TL tutarında senetle ödeme yapıldığı, bu ödeme ve mahsuplaşmadan sonra ... tarihi itibariyle davalının cari hesabının 18.152,86 TL borç devir bakiyesi verdiği, davanın taraflarının ... tarihli 18.152,86 TL devir bakiyesinde mutabık olduğu, davalı vekilinin Sayın Mahkemeye sunduğu ... tarihli beyanında da bu durumun davalının kabulünde olduğu, davalının, davacıya ... tarihli 18.152,86 TL devir bakiyesine mahsuben; ... tarihinde ... vadeli 15.335,00 TL tutarlı çek teslim ettiği, yine ... Tarihinde 3.000,00 TL havale ile ödeme yaptığı, bu işlemlerin davacı kayıtlarına intikal ettirildiği, yani ... tarihli devir bakiyesinin, davalı tarafından davacıya 2016 yılı içerisinde ödendiği, davacı işletme kayıtlarının tetkikinde; ... devir bakiyesinden sonra, davacının davalıya 42 adet fatura kestiği, bu faturaların toplamının 15.970,62 TL olduğu; bu faturalar içerisinde yer alan ... tarih, ... no.lu 795,87 TL tutarlı satış faturası ve ... tarih, ... no.lu 315,01 TL tutarlı satış faturasının bilirkişiliklerine ibraz edilmediği, bu fatura görüntülerinin dava dosyasında da yer almadığı; ayrıca dosyada sunulu ... tarih, ... no.lu 1.011,80 TL tutarlı satış faturasının kayıtlara intikal ettirilmediği, detayları iş bu raporda açıklandığı üzere; cari hesap ilişkisi içerisindeki yapılan ödemeler mahsup edildikten sonra, takip konusu alacağın, toplam tutarı 15.970,62 TL olan 42 adet satış faturasından kaynaklandığı; bu tutardan, kayıtlara alındığı halde fatura görseli ibraz edilmeyen faturaları çıkardıktan sonra ve davacı tarafından davalıya kesilen, ancak davacı işletme kayıtlarına alınmayan faturanın ilave edilmesinden sonra, takip tarihi itibariyle davalının davacıya asıl alacak borcunun 15.689,40 TL olduğu, yaptığı incelemelerde bu faturalara konu sevk irsaliyeleri ve ilaç teslim belgesi gibi belgelerin ibraz edilmediği, ödenmeyen faturalara uygulanacak vade farkının, Davacı Kooperatif işletmesinin, ... tarihinde yapılan, 2013 yılı 35.Olağan Genel Kurul Toplantısında görüşüldüğü ve günlük binde 5, (Aylık yüzde 1,5-Yıllık yüzde 18) olarak uygulanacağının kabul edilerek uygulamaya konulduğu, bu oranların davacı işletmenin ... tarih, EDAKMER/GM/... nolu sirkülerle üyelere duyurulduğu, davacı işletmece yapılan Genel Kurulda kabul edilen vade farkı oranına göre yaptıkları hesaplamalarda, icra takibinde alacağın kaynaklandığı faturalardaki vade tarihi dikkate alınarak takip tarihine kadar işlemiş faiz miktarının (vade farkının) 10.197,91 TL olması gerektiği, davacı vekilinin icra takibinde bu tutarın altında (8.293,92 TL) talepte bulunduğu, taleple bağlı kalmak ilkesi gereği, icra takibinde talep edilen faiz miktarı olan 8.293,92 TL'nin dikkate alınması gerektiği, davacı işletme hesaplarında, takibe konu edilen asıl alacak kalemleri arasında 1 adet vade farkı faturası yer aldığı; bu faturanın da ... tarih, ...-1 nollu 567,00 TL tutarlı fatura olduğu, bu vade farkı faturasının, davalı tarafından, davacıya yapılan ... vadeli 15.335,00 TL tutarlı çekle yapılan ödeme ve ... tarihli 3.000,00 TL tutarlı ödeme sonrası hesaplanan vade farkı tutarı olduğu, yaptığı incelemelerde; ... tarihinde kesilen ... no.lu 567,00 TL tutarlı vade farkı faturasının, ilgili dönemi kapsayan ve davacı tarafından yayınlanan sirkülerde belirtilen orana uygun olarak hesaplandığı, uygulanan vade farkı oranının taraflar arasında, ... tarihinde akdedilen SATIŞ VE CARİ HESAP SÖZLEŞMESİ'nin vade farkına ilişkin maddesinde atıfta bulunan sirkülere uygun olduğunu mütalaa etmiştir.
Dava; davacı kooperatif ile üyesi olan davalı arasında ilaç alım satım ilişkisi kapsamında cari hesap bakiyesinden kaynaklanan alacağın tahsili için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.
Dava, 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmıştır.
Davalı gerçek kişi yönünden tacir olup olmadığına dair araştırma yapılmış, bilanço usulüne göre defter tuttuğu ve 1. sınıf tacir olduğu tespit edildiğinden tacir sıfatını haiz olduğu, davacı tarafın ise tacir sıfatını haiz olduğu,6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4/1. maddesinde her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davalarının ticari dava sayılacağı, eldeki davanın her iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirdiği anlaşılmakla mahkememizin davaya bakmaya görevli olduğu kanaatine varılmıştır.
İcra dairesinin yetkisine itiraz edilmiş olması halinde dava şartının bulunup bulunmadığı yönünden öncelikle bu hususun incelenmesi gerektiği, davalı tarafından taraflar arasındaki akdi ilişkinin reddedilmediği,bu halde yetkili icra dairesinin İİK.nun 50.md. uyarınca HMK.nın yetkiye ilişkin hükümlerinin kıyas yolu ile uygulanması suretiyle tespitinin gerektiği, alacağın cari hesap bakiyesinden kaynaklandığı, HMK.nın 10 ve TBK.nın 89.maddeleri uyarınca alacaklının yerleşim yeri olan İzmir İcra dairelerinin yetkili olduğu sonuç olarak yetkili icra dairesinde yapılmış geçerli bir icra takibinin bulunduğu, dava şartının mevcut olduğu görülerek yargılamaya devam olunmuştur.
Davalı tarafça; mahkememizin yetkisine yapılan itiraz incelendiğinde, davalı tarafından taraflar arasındaki akdi ilişkinin reddedilmediği, alacağın cari hesap bakiyesinden kaynaklandığı, HMK.nın 10 ve TBK.nın 89.maddeleri uyarınca alacaklının yerleşim yeri olan İzmir mahkemelerinin yetkili olduğu sonuç olarak yetki itirazının yerinde olmadığı tespit edilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Somut olayda; davalının davalı kooperatifin üyesi olduğu, davalı tarafından imzası inkar edilmeyen ... tarihli satış ve cari hesap sözleşmesi uyarınca taraflar arasında ... tarihinde başlayan, ... tarihinde sona eren, ilaç alım satım ilişkisinden kaynaklanan ve cari hesap şeklinde yürütüldüğü anlaşılan ticari ilişki olduğu, davalı tarafından istinabe
yoluyla yatırılan bilirkişi incelemesinde ticari defterlerin bulunamadığından bahisle ibraz edilmediği, davacının usulüne uygun tutulmuş defterlerinde dava konusu cari hesaba dayanak tüm faturaların kayıtlı olduğu ve bu faturalara istinaden yapılan ödemeler mahsup edildiğinde davacının takip tarihi itibariyle alacağının 15.970,62 TL asıl alacağının mevcut olduğu, takip talebinde 15.788,48 TL bakiye asıl alacak isteğinde bulunulduğu, davalı taraf davacı kooperatiften zaman zaman ilaç aldığını kabul ettiği, davacı kooperatif tarafından cari hesaba dayanak faturalara konu ilaçların davalıya satışının yapılıp yapılmadığı yönünden Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu’na yazılan yazıya verilen ... tarihli cevap ekindeki belgelerden cari hesaba dayanak faturalara konu ilaçların davacı kooperatif tarafından davalıya satışının yapıldığının sabit olduğu, ... tarihli vade farkı faturasının usulüne uygun şekilde hesaplandığı, vade farkı istenebilmesi için taraflar arasında bu konuda yazılı bir sözleşme bulunması veya teamül halini almış fiili bir uygulamanın mevcut olması gerektiği, edilmeyen ... tarihli satış ve cari hesap sözleşmesinin 3. Paragrafı vadesinde ödenmeyen faturalara vade farkı uygulanacağının kararlaştırıldığı, ... tarihli vade farkı faturasının sözleşme maddesi uyarınca usulüne uygun şekilde hesaplandığı, davalının ödeme savunmasını miktar itibariyle HMK’nun 200. Maddesi uyarınca yazılı delillerle kanıtlaması gerektiği, dolayısıyla ödeme savunması hakkında tanık dinlenemeyeceği, cevap dilekçesinde açıkça yemin deliline dayandığından yemin teklif hakkının hatırlatıldığı, davalının yemin teklifi üzerine davacı kooperatif yetkilisi tarafından mahkememiz huzurunda usulüne uygun şekilde yemininin yaptırıldığı, taraflar arasında takip konusu cari hesap bakiyesinden kaynaklanan bakiye alacağın mevcut olduğu ve bedelinin ödenmediğinin kesin delil niteliğindeki yeminin edası ile ispat olunduğu anlaşılmakla davacının davasının kabulüne, davacı alacağı likit olup davalı itirazında haksız olduğundan İİK.nun 67/2.maddesi uyarınca itiraza uğrayan ve hüküm altına alınan miktar üzerinden %20 icra inkar tazmınatının davalıdan tahsiline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının KABULÜNE,
Davalının, İzmir .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına vaki itirazının iptali ile 15.788,48 TL asıl alacak ile 8.293,92 TL iişlemiş faiz olmak üzere toplam 24.082,40 TL alacağın, asıl alacağa takip tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesi için takibin devamına,
2-Hüküm altına alınan 24.082,40 TL alacak üzerinden hesaplanacak %20 oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Kabul edilen miktar üzerinden hesaplanmış olan 1.645,07 TL nispi harca, peşin alınan 290,86 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.354,21 TL karar ve ilam harcının davalı taraftan alınarak HAZİNE’ YE GELİR KAYDINA.
4-Dava tamamen kabul edildiğinden davacı tarafın yaptığı ve karşıladığı 8,50 TL vekalet suret harcı, 59,30 TL başvuru harcı, 290,86 TL peşin harç, 288,40 TL davetiye ve posta gideri, 2.250,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.897,06 TL yargılama giderinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine.
5-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL'nin davada haksız çıkan davalıdan alınarak HAZİNE'ye gelir kaydına,
6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Kanunu ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan; 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine.
7- HMK.nun 333.maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine.
ilişkin, taraflar vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde, mahkememize veya bulunduğu yerde varsa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. ...
Katip...
Hakim...