T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/276 ESAS
KARAR NO: 2023/16 KARAR
DAVA: Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ: 19/04/2021
KARAR TARİHİ: 17/01/2023
GEREKÇELİ K.TARİHİ : 20/01/2023
Mahkememizde görülen Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili kuruma ait ... resmi (... sivil) plaka sayılı aracın ... tarihinde servis çalışanı ...'ın sevk ve idaresinde test sürüşüne çıktığını, davalı ...'a ait, davalı ...'ın sevk ve idaresindeki, davalı ... Sigorta A.Ş. Tarafından sigorta edilen ... plaka sayılı araç ile çarpıştığını, davalının imzasını taşıyan kaza tespit tutanağının olduğunu, araçta meydana gelen hasarın ... Sigorta Ekspertiz Ltd. Şti. tarafından tespit edildiğini, hasar bedeli ... Bilgisayar ve Oto San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin sigortalı olduğu ... ... Sigorta A.Ş. tarafından karşılandığını, araç kullanılamadığından kamu düzeni açısından da aksaklıklar meydana geldiğini, Yargıtay 17. HD.'nin 05/04/2010 tarihli 2009/9892 Esas ve 2010/3124 Karar sayılı kararı ile sigorta şirketinin değer kaybından sorumluğu olduğunun belirtildiğini, bununla ilgili ... tarihinde resmi yazı ile başvuru yapıldığını ancak davalı şirketin başvuruya yanıt vermediğini, açıkladığı nedenlerle; davacı kuruma ait araçta meydana gelen değer kaybının, fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 150,00-TL'sinin kaza tarihi itibariyle işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ..., davalı ... ve sorumlu olduğu sigorta limitleri dahilinde davalı ... Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yüklenmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; Davanın zaman aşımı ve hak düşürücü süreler dikkate alınarak süresinde açılıp açılmadığını, tespit halinde itirazlarının kabulünü ve davanın reddini, HMK 119. madde kapsamında dava dilekçesinde bulunması gereken zorunlu unsurların irdelenmesini, eksiklik ya da hatanın süresinde düzeltilmemesi halinde davanın açılmamış sayılmasını, HMK 6. Madde gereği yetkili mahkeme davalı tarafın davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri olduğunu, davanın yetki yönünden reddi ile dosyanın yetkili mahkemesine gönderilmesini talep ettiklerini, zorunlu dava şartı olan sigorta şirketine usulüne uygun başvurunun davacı tarafça yerine getirilip getirilmediğinin ispat edilmesini, kazaya sebep olan olayda öncelikle kusur durumunun net olarak tespitini, araç değer kaybı hesaplamasında hasar gören aracın; hasar geçmişi ve niteliği, kilometresi marka ve model bilgisi, üretim yılı, trafiğe çıkış tarihi, pazar değeri gibi kriterler belirlenerek hesaplanmasını, söz konusu araçta kullanılmışlık düzeyinin bilirkişi tarafından tespit edilmesini, kusur oranlarının tespiti için dosyanın ilgili Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesine sevk edilmesini, kusur oranının tespitinden sonra davaya konu tazminat taleplerinin uzman bilirkişilerce hesaplanmasını, belgelerin ibrazından itibaren 8 iş günü içinde başvurunun olmaması halinde ilgili bedelde davalı sigortanın faiz sorumluluğunun bulunmadığını, açıkladığı nedenlerle; müvekkili aleyhine ikame edilen davanın reddini, temerrüte düşmemiş ve dava açılmasına sebebiyet vermemiş davalının aleyhine yargılama giderleri, faiz ve vekalet ücretine karar verilmemesini, karar verilmesi halinde müvekkili şirketin sorumlu olduğu azami poliçe teminat limiti ve sigortalı araç sürücüsünün kusur oranı dikkate alınarak ilgili alacak kalemlerinin hükmolunmasını; reddedilen kısım için yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Kaza Tespit Tutanağı: Kaza sonrası tarafların kendi aralarında tanzim ettikleri ... tarihli maddi hasarlı trafik kazası tutanağı;
Sigortalı ... plaka sayılı aracın sürücüsü ...'ın beyanı "kavşakta geri gelirken kaza oldu." şeklindedir.
... resmi (... sivil) plaka sayılı (davacıya ait) aracın sürücüsü ...'ın beyanı "kavşaktayken geri geri gelmesi üzerine arabaya çarptı. ... plakalı araç ... caddesi üzerinde bulunan kavşakta geri geri manevra yaparken aracıma vurdu." şeklindedir.
Hasar dosyası: Davacının dava tarihinden önce davalı sigortaya hasar / değer kaybı talepleri için başvuruda bulunduğu, hasar Dosyasına istinaden davalı sigorta şirketi tarafından ödeme yapılmadığı anlaşılmaktadır.
Tramer kayıtları: Davaya konu ... plakalı aracın SBM kaydı incelendiğinde, ... tarihli kazası dışında, ... tarihinde hasar kaydının olduğu görülmüştür.
Poliçe: Kazaya karışan ... plakalı aracın, ... numaralı poliçe ile ... tarihleri arasında ... Sigorta A.Ş. tarafından KZMMS trafik sigortasının olduğu anlaşılmıştır.
Bilirkişi Raporu: Bilirkişi ... tarafından düzenlenen ... tarihli raporda özetle; davalı ... Sigorta A.Ş.'ne ... poliçe numarası ile ... vadeli KZMMS trafik sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ...'ın kurallara aykırı olarak ... Caddesinde dikkatsiz ve özensiz bir şekilde geri geri manevra yaptığı esnada aracının arka kısımları ile kavşak müşterek alanında ....Sokağa gitmekte olan Davacı Kuruma ait ... resmi (... sivil) plakalı ... marka otomobilin sol yan kısımlarına çarpması neticesinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında 1. Derecede etken hatalı davranış sergilemiş olduğu, davacı İzmir İl Emniyet Müdürlüğü'ne ait ... resmi (... sivil) plakalı ... marka otomobilin ise kazanın meydana gelmiş olduğu ....Sokakta kurallara uygun olarak seyir halinde bulunduğundan meydana gelen olayda oluşa etken hatalı davranışının bulunmadığı, meydana gelen trafik kazasında üçüncü kişi ya da kurumların kusuru bulunmadığı, davacıya ait ... plakalı araçta davaya konu trafik kazası sonucunda sol ön çamurluk, sol ön kapı, sol ön direk sacı, sol arka kapı ve ön tampon kısımlarında meydana gelen hasarların iş bu dava konusu kaza ile ilintili olduğu, davacıya ait ... plakalı ... marka araçta bahse konu trafik kazası sebebiyle Serbest Piyasa Şartlarına göre; aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş 2. El piyasa rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. El rayiç değeri arasındaki fark nedeniyle 7,750,00-TL değer kaybı meydana geldiği görüşü ile raporunu düzenlemiştir.
Islah : Davacı vekili ... tarihli dilekçesi ile davasını ıslah etmiş ancak harçtan muaf olduğundan harcı tamamlamamıştır.
Dava; Davacı aracında meydana gelen değer kaybı bedelinin karşı araç ZMMS sigortacısı, araç maliki ve sürücüsünden tahsili davasıdır.
01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir.
Anayasa Mahkemesi’nin 2019/40 esas, 2020/40 karar, 17/07/2020 tarihli iptal kararının, 9 Ekim 2020 günü 31269 sayılı RG’de yayınlandığı, bu karar ile 14/04/2016 tarihli, 6704 sayılı 3. Maddesiyle değiştirilen 90. Maddesinin 1. cümlesinde yer alan “… ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin, ikinci cümlesinde yer alan “… ve genel şartlarda…” ibaresinin iptallerine karar verildiği görülmüştür.
Anayasa Mahkemesi'nin yukarıda anılan iptal kararı sonrasında oluşan yeni duruma göre KTK'nun 90. Maddesi hükmü dikkate alındığında, zarar gören hak sahiplerinin zarar veren 3.kişilerden ve sigorta şirketinden talep edebilecekleri tazminatın kapsamının belirlenmesinde kullanılacak yöntem ve ölçütler konusunda kısıtlama bulunmadığından, üçüncü kişi olan davacının uğradığı değer kaybı zararının tespitinde 6098 sy Türk Borçlar Kanunu hükümleri dikkate alınarak yerel piyasa koşulları, ülkenin şartları, aracın özellikleri, kilometresi, piyasanın algısı, aracın piyasadaki tercih edilebilirliği, markası, ikinci el piyasası, yedek parça ve servis maliyetleri, kazalı parça ve yeri, onarım özellikleri, aracın geçmiş hasar kayıtları gibi pek çok etkenin dikkate alınması gerektiği, dolayısıyla değer kaybının doğru ve hakkaniyetli şekilde belirlenebilmesi için uzun yıllardır Yargıtay içtihatları ile benimsenen, aracın kaza öncesi hasarsız rayiç değeri ile onarımdan sonraki rayiç değerinin göz önünde bulundurularak, aradaki farkın değer kaybı olarak kabul edilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.
Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde; ... tarihinde sürücü ... Sevk ve idaresindeki ... Plaka sayılı araç ile sürücü ... idaresindeki ... Resmi (... sivil) plakalı araçların karıştığı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, meydana gelen kazada; ... Plakalı araç sürücüsü ...'ın kurallara aykırı olarak ... Caddesin' de dikkatsiz ve özensiz şekilde geri geri manevra yaptığı esnada aracının arka kısımları ile kavşak müşterek alanında ... Sokağa gitmekte olan davacı kuruma ait ... Resmi ( ... sivil) Plakalı ... marka otomobilin sol yan kısımlarına çarpması neticesinde meydana gelen kazada asli ve tam kusurlu olduğu, davalı İzmir İl Emniyet Müdürlüğü'ne ait ... Resmi (... sivil) plakalı ... marka otomobilin ise kazanın meydana gelmesinde atfı kabil kusuru bulunmadığı anlaşılmıştır.
Davacıya ait ... plakalı araçta davaya konu trafik kazası nedeniyle sol ön çamurluk, sol ön kapı, sol ön direk sacı, sol arka kapı ve ön tampon kısımlarında hasar meydana geldiği bu hasarların dava konusu kaza ile arasında illiyet bağı bulunduğu,
Hükme esas alınan Bilirkişi Raporu'na göre davacıya ait ... plakalı ... marka araçta serbest piyasa koşullarına göre aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş 2. El Piyasa Rayiç değeri ile kazadan sonraki onarımı ile 2. El Rayiç Değeri arasındaki fark nedeniyle 7.750,00-TL değer kaybı meydana geldiği, davalı aracının tam kusurlu olması nedeniyle meydana gelen değer kaybından sorumlu olduğu, davacı vekilinin ... tarihli dilekçesi ile davasını ıslah ettiği, davacı sigorta şirketinin ... tarihinde diğer davalıların kaza tarihi ... tarihinde temerrüte düşmüş oldukları anlaşılmakla davacının davasının kabulüne, 7.750,00-TL değer kaybı tazminatının ... Sigorta A.Ş.'den temerrüt tarihi ... tarihinden, diğer davalılar ... ve ...'dan kaza tarihi ... kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davacının davasının KABULÜNE,
2-7.750,00-TL değer kaybı tazminatının ... Sigorta A.Ş.'den temerrüt tarihi ... tarihinden, diğer davalılar ... ve ...'dan kaza tarihi ... kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
3-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 529,40-TL harcın davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak HAZİNEYE GELİR OLARAK KAYDINA,
4-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davacı yararına takdir olunan 7.750,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.360,00 TL'nin davada haksız çıkan davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak HAZİNE'ye gelir kaydına,
6-Davacının yapmış olduğu 700,00-TL bilirkişi ücreti, 238,05-TL tebligat ve posta gideri, 50,00-TL tanık ücreti olmak üzere toplam 988,05-TL Yargılama giderinin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı ve davalı yanca yatırılan delil ve gider avansından sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinden yatıran tarafa iadesine
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar verilen karar açıkça okunup anlatıldı.17/01/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır