T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/332 ESAS
KARAR NO: 2022/127 KARAR
DAVA: Alacak (Ticari İşletmenin Satılması Veya Devrinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/05/2021
BİRLEŞTİRİLEN İZMİR 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN
....... ESAS, .... KARAR SAYILI DOSYASINDA:
DAVA: Alacak (Ticari İşletmenin Satılması Veya Devrinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/05/2021
KARAR TARİHİ: 17/02/2022
GEREKÇELİ K.TARİHİ : 24/02/2022
Mahkememizde görülen Alacak (Ticari İşletmenin Satılması Veya Devrinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava: Asıl davada davacılar vekili dava dilekçesinde özetle ; Davacıların ortağı olduğu ... Tarım Ürünleri Gıda ve Hayvancılık San. ve Tic. A.Ş.' ye 29/09/2016 tarihinde kayyım atanmasına karar verildiği bu tarihten itibaren yönetimin TMSF tarafından görevlendirilen heyetçe gerçekleştirildiği, TMSF' nin atadığı yönetimce şirketin ihale ile satışa konulduğu ve davalı şirkete satıldığı, satış ve ihale işlemleri nedeniyle davacıların zarara uğratıldığını beyan etmiş davacıların uğradığı zararı sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre talep etmiş, aynı zamanda ... Tarım Ürünleri Gıda ve Hayvancılık San. ve Tic. A.Ş' nin 3. Kişilere satış ve devrinin önlenmesi şeklinde ihtiyati tedbir talep etmiştir.
Birleşen Dava : Birleşen davada davacılar vekili dava dilekçesinde özetle ; Müvekkili ...'nun ...Hayvancılık Gıda Tarım Ürünleri San. ve Tic. A.Ş nin ortağı ve eski yöneticisi olduğunu, müvekkili hakkında İzmir C.Başsavcılığında ... numaralı soruşturma başlatıldığını, ortağı ve yöneticisi olduğu bahse konu şirketlere İzmir 4. Sulh Ceza Hakimliğinin...D.İş sayılı 29/09/2016 tarihli kararı ile kayyım atanmasına karar verildiğini, bu tarihten itibaren şirket yönetimi müvekkilleri ..., ..., ... namına TMSF tarafından görevlendirilen heyet tarafından gerçekleştirildiğini, ihale yoluyla 3. Kişilere devredilmek istenen şirketlerin ortakları olan müvekkiler hakkında İzmir 15. Ağır Ceza Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasıyla açılan davanın derdest olduğu, Resmi Gazetenin 10/12/2020 gün ve 31330 sayısında yer alan son ilan ile Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu ...Hayvancılık Ticari ve İktisadi Bütünlüğü Satış Komisyonu Başkanlığından yapılan ilan ile ...Hayvancılık Gıda Tarım Ürünleri San. ve Tic. A.Ş ünvanlı minimum 120.000,00,00TL rayiç değerli şirketin değerinin çok altında 31.000.000-TL(otuzbir milyon) TL muhammen bedelle satışa çıkarıldığını ve satıldığını, iş bu satışlar sebebi ile taraflarınca hukuki süreç başlatıldığını, İstanbul 6. İdare Mahkemesi 2021/176 esas numaralı dava açıldığını, davanın halan derdest olduğu, şirkete ilişkin olarak ihale ilanı dışında da işlem yapıldığının açık olduğu, muvazzalı işlemlerin yapıldığını, TMSF tarafından müvekkillerine satışla ilgili herhangi bir bilgi verilmemesi üzerine haricen satışın BKZ Hayvancılık Ltd. Şti. ye yapıldığının öğrenildiği, BKZ Hayvancılık Ltd. Şti.ünvanında hayvancılık ile ilgili bir ibare bulunmaması ve bu sektörde yer almaması da dikkat çekici olup iş bu satışın neden gerçekleştiğinin izahı olmadığını, İstanbul 6. İdare Mahkemesi 2021/176 esas numaralı ihalenin iptali davasının bekletici mesele yapılması gerektiğini, şirketlerin gerçek değerlerinin kat-kat altına satılarak hiç haline getirildiği, talepleri doğrultusunda arabuluculuk görüşmesi yapılmış olup sonuca varılamadığını, ...Hayvancılık Gıda Tarım Ürünleri San. ve Tic. A.Ş usule ve hukuka aykırı olarak yapılan satışı ve ihale işlemleri sebebi ile müvekkilerinin uğradığı zararın satış tarihi itibariyle şirketlerin gerçek değerlerinin tespiti ile ihale bedeli arasındaki farkın sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre tespiti ile hisseleri oranında müvekkilere satış tarihindeki reeskont faizi le birlikte ödenmesini ve ...Hayvancılık Gıda Tarım Ürünleri San. ve Tic. A.Ş'nin 3. Kişilere satış devrinin önlenmesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesi karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap: Asıl davada davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle ; TMSF'nin belirlediği ihale bedeli ile TMSF'nin yürüttüğü ihale sürecinden dolayı müvekkili şirket aleyhine tazminat davası açılamayacağını, herhangi bir zarar iddiası mevcutsa açılacak davanın TMSF'ye yöneltilmesinin gerektiğini, TMSF'nin yasa ve usule uygun şekilde görevlerini ifa ettiklerini, TMSF'nin görev ve yetkilerine giren hususlardan dolayı davacının zarar iddiası varsa bu konudaki taleplerini de TMSF'ye yöneltmesi gerektiğini, müvekkili şirkete yöneltilen taleplerin husumet yokluğu nedeniyle reddinin gerektiğini, müvekkili şirket tarafından davacının ortağı olduğu şirketin iktisadi bütünlüğünün satın alınmadığını, ihale işlemleri gerçekleşmediğini, haksız ve hukuki mesnetten açılan davanın konusuz kalması nedeniyle reddinin gerektiğini, açıkladığı nedenlerle davanın öncelikle husumet yokluğu nedeniyle reddine, dava konusu ihale ve satış işlemlerinin gerçekleşmemesi neticesinde davanın konusuz kalması nedeniyle haksız davanın esastan reddine, davanın konusuz kalmasına karar verilse dahi tam hesaplanacak karşı taraf vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin lehlerine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava ve Birleşen Dava ; Davacıların ortağı olduğu ... Tarım Ürünleri Gıda ve Hayvancılık San. ve Tic. A.Ş. ve Yeşildağ Hayvancılık Gıda Tarım Ürünleri San. ve Tic. A.Ş nin ihale ve satış işlemleri ve uğranılan zarar nedeniyle açılan tazminat davasıdır.
674 sayılı KHK'nın "Kayyımlık Yetkisinin Devri ve Tasfiye" başlıklı 19. maddesinde; "(1) Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce terör örgütlerine aidiyeti, iltisakı veya irtibatı nedeniyle 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 133 üncü maddesi uyarınca kayyım atanmasına karar verilen şirketlerde görev yapan kayyımların yetkileri, hakim veya mahkeme tarafından Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna devredilir ve devirle birlikte kayyımların görevleri sona erer. (2) Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten sonra ve olağanüstü halin devamı süresince terör örgütlerine aidiyeti, iltisakı veya irtibatı nedeniyle Ceza Muhakemesi Kanununun 133 üncü maddesi uyarınca şirketlere ve bu Kanun Hükmünde Kararnamenin 13 üncü maddesi uyarınca varlıklara kayyım atanmasına karar verildiği takdirde, kayyım olarak Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu atanır. (3) 20/7/2016 tarihli ve 2016/9064 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla ülke genelinde ilan edilen olağanüstü hal kapsamında yürürlüğe konulan kanun hükmünde kararnameler gereğince kapatılan ve Vakıflar Genel Müdürlüğüne veya Hazineye devredilen şirketler hariç olmak üzere; birinci ve ikinci fıkra kapsamındaki şirketlerin mali durumu, ortaklık yapısı, diğer sorunları veya piyasa koşulları nedeniyle mevcut halin sürdürülebilir olmadığının Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu tarafından tespit edilmesi durumunda, Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu şirketin yahut varlıklarının veya bu Kanun Hükmünde Kararnamenin 13 üncü maddesinde belirtilen varlıkların satılmasına veya feshi ile tasfiyesine karar verebilir. Satış ve tasfiye işlemleri Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu tarafından yerine getirilir." düzenlemesine yer verilmiştir.
"5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun "Şirketin Yönetimi İçin Kayyım Tayini" başlıklı 133. maddesinin (1). fıkrasında da; "Suçun bir şirketin faaliyeti çerçevesinde işlenmekte olduğu hususunda kuvvetli şüphe sebeplerinin varlığı ve maddi gerçeğin ortaya çıkarılabilmesi için gerekli olması halinde; soruşturma ve kovuşturma sürecinde, hâkim veya mahkeme, şirket işlerinin yürütülmesiyle ilgili olarak kayyım atayabilir. Atama kararında, yönetim organının karar ve işlemlerinin geçerliliğinin kayyımın onayına bağlı kılındığı veya yönetim organının yetkilerinin ya da yönetim organının yetkileri ile birlikte ortaklık payları veya menkul kıymetler idare yetkilerinin tümüyle kayyıma verildiği açıkça belirtilir. Kayyım tayinine ilişkin karar, ticaret sicili gazetesinde ve diğer uygun vasıtalarla ilan olunur." düzenlemesine yer verilmiştir.
İzmir 4. Sulh Ceza Hakimliği'nin 29/09/2016 tarihli ve...D.İş sayılı kararı ile davacıların ortağı oldukları dava dışı şirketlere Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu yönetim kayyımı atanmıştır.
5411 sayılı Bankacılık Kanununun “Fonun kuruluş ve bağımsızlığı” başlıklı 111. maddesinde; “...Bu Kanun ve ilgili diğer mevzuat ile verilen yetkiler çerçevesinde tasarruf sahiplerinin hak ve menfaatlerinin korunması amacıyla, mevduatın ve katılım fonlarının sigorta edilmesi, Fon bankalarının yönetilmesi, mali bünyelerinin güçlendirilmesi, yeniden yapılandırılması, devri, birleştirilmesi, satışı, tasfiyesi, Fon alacaklarının takip ve tahsili işlemlerinin yürütülmesi ve sonuçlandırılması, Fon varlık ve kaynaklarının idare edilmesi ve Kanunla verilen diğer görevlerin ifası için kamu tüzel kişiliğini haiz, idari ve mali özerkliğe sahip Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu kurulmuştur. Fon görevini yaparken bağımsızdır. Fonun kararları yerindelik denetimine tabi tutulamaz...” şeklindeki düzenlemeye yer verilmiştir.
Bu düzenleme ile birlikte TMSF'nin kamu tüzel kişiliğini haiz ve idari nitelikte bir kurum olduğu açıkça ortaya konmuştur. TMSF'nin, 5411 sayılı Bankacılık Kanunu'nda belirtilen görevlerin yanısıra OHAL kapsamında çıkarılan KHK’lara dayalı olarak el konulan şirketlerde kayyımlık görevini de yerine getiren bir kamu tüzel kişisi olduğu açıktır.
İstanbul 6. İdare Mahkemesi' nin 2021/176 E. Sayılı dosyası ile; davaya ve birleşen davaya konu ihalenin iptali için ihalenin iptali davası açıldığı anlaşılmıştır.
Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) 1. Tahsilat Daire Başkanlığı'nın 16.08.2021 tarihli yazısı; " Fon Kurulunun 25.02.2021 tarihli ve ........ sayılı Kararı ile 31.000.000 TL bedelle... Havacılık Ltd. Şti.'ye ihalesi onaylanan ...Hayvancılık Ticari ve İktisadi Bütünlüğünün, BKZ Havacılık Ltd. Şti.'ye ihalesinin iptal edilmesine,""Fon Kurulu'nun 25.02.2021 2021/87 sayılı Kararı ile 6.300.000TL bedelle... Havacılık Ltd. Şti.'ye ihalesi onaylanan ... Tarım Ürünleri Ticari İktisadi Bütünlüğünün, Bkz Havacılık Ltd. Şti.'ye ihalesinin iptal edilmesine," Karar verildiği görülmüştür.
Somut uyuşmazlık; Dava ve birleşen davada ... Tarım Ürünleri Gıda ve Hayvancılık San. ve Tic. A.Ş. ve Yeşildağ Hayvancılık Gıda Tarım Ürünleri Sanayi ve Tic. A.Ş. Şirketlerinin davalı şirket... Hayvancılık Ltd. Şti.' ne TMSF tarafından ihale ve satışı neticesinde davacıların zararı olup olmadığı, bu zararın tazminin davalı şirketin talep edip edemeyeceği noktasındadır.
TMSF'nin açmış olduğu bir ihale nedeniyle meydan gelen zarar talebi satın alan şirkete yöneltilmiştir. 674 sayılı KHK’da getirilen bu düzenleme çerçevesinde terör örgütü ile bağlantısı belirlenen şirketlerin tüzel kişiliği devam etmekte olup, TMSF ise sadece anılan şirketlerin yönetimi konusunda kayyım olarak görev yapmaktadır. İhale ve satış TMSF tarafından yapıldığından satın alan davalı şirket 3. Kişi konumundadır, davanın TMSF'ye karşı yöneltilmesi gerekir.
Diğer yandan; dava ya konu olan satışın ve ihalenin, TMSF Tahsilat Daire Başkanlığı' nın 16.08.2021 tarihli yazısından Fon Kurulunun 25.02.2021 tarihli 2021/86 Sayılı Fon Kurulu Kararı ... Tarım Ürünleri Ticari İktisadi Bütünlüğünün ve ...Hayvancılık Ticari ve İktisadi Bütünlüğünün... Hayvancılık Ltd.Şti ' ye ihalesinin iptal edildiği ve satışın tamamlanmadığı anlaşılmıştır.
Davacı vekili, 07.10.2021 tarihli celsede davasının tam ıslah yaptığının beyan etmiş mahkememizce yeni dava dilekçesi vermek üzere bir hafta kesin süre verildiği anacak yeni dava dilekçesinin 08.12.2021 tarihinde sunulduğu analaşıldığından HMK 180. Madde gereği, ıslah hakkı kullanılmış sayılarak hiç ıslah yapılmamış gibi davaya devam edilmiştir.
Yukarıda açıklandığı ve yasal dayanağı gösterildiği üzere davaya ve birleşen davaya konu ihale ve satışın TMSF tarafından yapılmış olduğu, davalının her iki davaya konu şirketleri ihale yolu ile satın alan 3. Kişi olduğu, aynı zamanda söz konusu ihalenin de TMSF tarafından iptal edilmiş olduğu, davacıların bu nedenle bir zararı oluşsa da zararının davalı şirketten talep edemeyeceği anlaşılmakla dava ve birleşen davanın öncelikle pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davacının davasının pasif husumet yokluğu nedeniyle usulen REDDİNE,
2-Peşin alınan 1.707,75-TL harçtan, alınması gereken maktu ret harç tutarı olan 80,70-TL’nin mahsubu ile fazladan alınan 1.627,05-TL harcın talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacı tarafa verilmesine,
3-Dava tamamen reddedildiğinden davacı tarafın yaptığı tüm yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafın yaptığı herhangi bir yargılama gideri olmadığından bu konuda bir karar verilmesine yer olmadığına,
5-Dava tamamen reddedildiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Kanunu ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan; 5.100,00- TL vekalet ücretinin davacı taraftan alınarak davalı tarafa verilmesine,
6- Davacı ve davalı yanca yatırılan delil ve gider avansından sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinden yatıran tarafa iadesine
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.17/02/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır