T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/389
KARAR NO: 2021/495
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 07/06/2021
KARAR TARİHİ: 08/06/2021
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı taraf vekili dava dilekçesi ile özetle; Müvekkili şirketin, ... tarafından devir alındığını ve bu hususun Ticaret sicilinde ....2021 tarihinde gerçekleştiğini, davaya konu çeklerin söz konusu şirket hisselerini devir eden ... tarafından çekleri veren banka şubesinden teslim alındığını, çeklerin tamamının şirket hissesini devir eden ... tarafından devir işlemine müteakip müvekkili şirket hisselerini devir alan ... tarafından boş ve imzasız-kaşesiz olarak teslim alındığını, müvekkili şirketin hamili bulunduğu bu çeklerin tamamını devir teslimden sonra müvekkili şirkete ait işyerinde sakladığını, müvekkili şirket tarafından bu çeklerin işyerinde bütün aramalara rağmen bulunamadığını, boş -imzasız ve kaşesiz olarak çalındığı kanaati doğduğunu, çeklerin ... Bankası Anonim Şirketi ... Şubesi’nde müvekkili şirkete ait; ... hesap numaralı hesaba ait ; ... numaralı boş ve imzasız kaşesiz çekler, ... Bankası Anonim Şirketi ... Şubesi'nde müvekkili şirkete ait;... numaralı hesaba ait ... numaralı boş ve imzasız kaşesiz çekler ve ... Bankası Anonim Şirketi ... Şubesi/İzmir' de müvekkili şirkete ait ;... numaralı hesaba ait ... numaralı boş ve imzasız kaşesiz çekler olduğunu, öncelikle dökümü yazılı çalınmış olabileceği ihtimali yüksek olan ve müvekkili tarafından nerede olduğu bilinmeyen çeklerin kötü niyetli kişiler tarafından yüksek meblağlarla doldurularak tahsil edilmesi ihtimalinin yüksek olması ve çeklerin kötü niyetli kişilerin eline geçmesi durumunda tahsili mümkün olduğundan, bu çeklerin tamamı ile ilgili ödeme yasağı konulmasına ve ... Bankası ... Şubesi/İzmir,... Bankası ... Şubesi/İzmir ,Türkiye ... Bankası ... Şubelerine yazı gönderilmesine, toplam 50 adet çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, TTK'nın 818/1-s maddesinin yollamasıyla çeklerde de uygulanması gereken 757. vd. maddeleri hükümlerine göre açılan zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.
Davacı vekilinin dilekçesinden de anlaşılacağı üzere davaya konu edilen çeklerin boş olduğu bildirilmiştir.
TTK Madde 651- (1) Kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. (2) Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir.
Madde 781- (1) 780. maddede gösterilen unsurlardan birini içermeyen bir senet, ikinci ve üçüncü fıkralarda yazılı hâller dışında çek sayılmaz
Henüz keşide edilmemiş, çek vasfında olmayan boş çek yaprakları tedavüle konmuş sayılamayacağından zayi nedeniyle iptal davası açılamaz.
6100 sy HMK nın 114(1) d ) Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları dava şartıdır. Zayi nedeniyle çek iptali hamil tarafından açılması gerekir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; her ne kadar davacı tarafından boş çek yapraklarının zayi nedeniyle iptali istemiyle dava açılmış ise de; bir çekin kısmen doldurulmuş ya da sadece imzalanmış olması halinde, tedavüle çıkarılmasının mümkün ve geçerli olduğu, böyle bir çek için 6102 SK nun 757 inci vd maddelerinde de belirtildiği üzere iptalini isteme hakkının ancak hamiline ait olduğu, keşidecinin ödemeden men talimatı verme hakkının bulunmadığı da nazara alındığında ancak kaybettiği çekin bedelinin kendisinden istenmesi halinde, borçlu olmadığının tespiti yonünde dava açma olanağına sahip olduğu, hesap sahibi tarafından zayi nedeniyle iptal davasının açılamayacağı, davacının çek hamili sıfatının bulunmadığı, keşideci sıfatı ile kıymetli evrakın iptali davası açtığı, keşideci olan davacının kıymetli evrakın iptali davasını açma ehliyeti bulunmadığı, kaldı ki henuz keşide edilmemiş, çek vasfında olmayan tamamen boş çek yaprakları tedavüle konmuş sayılamayacağından boş çek yapraklarına dayanarak iptal isteminde bulunmakta davacının hukuki yararının da bulunmadığı anlaşılmakla keşideci tarafından açılan çek iptali davasının dava şartı olan aktif husumet yokluğu ve hukuki yarar yokluğundan HMK'nun 115/2.maddesi uyarınca usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafından açılan davanın aktif husumet ve hukuki yarar yokluğundan HMK'nun115/2. Fıkrası uyarınca dava şartlarının mevcut olmaması nedeniyle usulden REDDİNE,
2- Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafın yaptığı tüm yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına.
4-HMK.nun 333.maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine.
5-... Bu kararın tebliğine,
ilişkin, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde, mahkememize veya bulunduğu yerde varsa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.08/06/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır