T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/1035 ESAS
KARAR NO: 2023/20 KARAR
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 05/12/2022
KARAR TARİHİ: 17/01/2023
GEREKÇELİ K.TARİHİ : 18/01/2023
Mahkememizde görülen İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin şirketinin çeşitli kurumlardan ihale alarak yemek hizmeti verdiğini, 29/12/2021 tarihinde müvekkili davalının halde bulunan dükkanından sebze aldığını ve kredi kartı ile ödeme yaptığını, faturayı incelediklerinde 1.986,08-TL "plastik" adı altında tutar tahsil edildiğini, müvekkilinin davalı ile görüştüğünde bu tutarın haksız olarak tahsil edildiğini, böyle bir uygulamanın hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, iadesini talep ettiğini, ancak iade edilmediğini, alınan ürünlerle ilgili 195 adet kap bedeli üzerinden tahsilat alındığını fakat ürünlerin toplam kap adedinin 45 adet göründüğünü, haksız alınan bu bedel için iade faturası düzenlendiğini, İzmir 23. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattıklarını, davalı tarafından itiraz edildiğini, tarafların ticari defter ve belgelerinin bilirkişi ile incelenmesiyle ortaya çıkacağını, davalının müvekkil firmaya takip tarihi itibariyle 1.987,95-TL borcunun bulunduğunu, davanın ticari nitelikte olduğunu dava şartı arabuluculuk şartının yerine getirildiğini, arabuluculuk müzakeresinin anlaşamama ile sonuçlandığını, açıkladığı nedenlerle; davanın kabulüne, fazlaya ilişkin her türlü dava ve talep hakları saklı kalmak ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla davalının İzmir 23. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptalini, 1.987,05-TL takip çıkışı alacağının, asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyen ticari faiz ve takibin sair ferileri ile birlikte devamını, haksız ve kötü niyetli olarak takibe itiraz eden davalının %20'den aşağı olmamak üzere inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Dava dışı üçüncü kişi ... vekili, cevap dilekçesinde özetle; davalı ... adına gelen tebligatın müvekkili ... tarafından 02/01/2023 tarihinde teslim alındığını, davalı ...'nın müvekkili ...'nın babası olduğunu ve 10/06/2022 tarihinde vefat ettiğini, davanın açıldığı 05/12/2022 tarihinde davalı ...'nın hayatta olmadığını, Türk Medeni Kanunu'nun 28.Maddesinde gerçek kişinin hak ehliyetinin ölüm ile sona ereceğinin kabul edildiğini, HMK 114/1/d maddesine göre taraf ehliyetinin dava şartı olarak belirlendiğini, bu nedenle tebligat iadelerinin kabulünü ile dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmesini talep ettiklerini, açıkladığı nedenlerle; ... barkod numaralı tebligatın iadesin taleplerinin kabulünü ve dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava: Ticari satımdan kaynaklanan itirazın iptali davasıdır.
Bir davada taraf ehliyeti medenî haklardan yararlanma ehliyetine sahip olmakla mümkündür (HMK m.50). Medeni haklardan yararlanma, yani hak ehliyeti tam ve sağ doğum koşuluyla ana rahmine düşme anında başlayıp, kişinin ölümüne kadar devam eder (TMK m.28). Bu nedenle HMK’da taraflardan birinin ölümü hâlinde, mirasçılar mirası kabul veya reddetmemişse bu hususta kanunla belirlenen süreler geçinceye kadar davanın erteleneceği; bununla beraber hâkimin, gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde, talep üzerine davayı takip için kayyım atanmasına karar verebileceği öngörülmüştür (HMK m.55; HUMK m.41). Ne var ki, Kanun’da ölü kişiye karşı dava açılması hâlinde nasıl davranılacağı gösterilmemiştir.
Kural olarak ölü kişi adına ve ölü kişiye karşı dava açılması olanağı bulunmamaktadır. Aynı şekilde kural olarak ölü kişi aleyhine dava açılması durumunda davanın mirasçılara yöneltilmesine de olanak yoktur. Zira yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, ölü kişinin taraf ehliyeti bulunmamaktadır.
Dava dilekçesinde davalı olarak gösterilen ...'nın 10/06/2022 tarihinde vefat etmiş olduğu, dava açılış tarihi olan 05/12/2022 tarihi itibariyle davalı ...'nın ölü olduğu, dava tarihinde ölü olan kişiye karşı dava açılamayacağı mirasçılarının da dahili davalı olarak davaya dahil edilmeyeceği anlaşılmaktadır.
HMK 114/1- d maddesinde "Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları; kanuni temsilin söz konusu olduğu hâllerde, temsilcinin gerekli niteliğe sahip bulunması" dava şartlarından biri olarak gösterilmiştir. HMK 115/2 maddesi gereğince de dava şartlarına aykırılık hallerinde davanın usulden reddine karar verilmek gerekmiş aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının HMK 114/1-d ve 115/2 maddeleri gereği dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 179,90-TL harçtan peşin alınan 80,70-TL harcın mahsubu ile bakiye 99,20-TL harcın davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR OLARAK KAYDINA,
3-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.560,00-TL'nin davada haksız çıkan davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4-Dava tamamen reddedildiğinden davacı tarafın yaptığı tüm yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafın yaptığı herhangi bir yargılama gideri olmadığından bu konuda bir karar verilmesine yer olmadığına,
6- Davacı ve davalı yanca yatırılan delil ve gider avansından sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinden yatıran tarafa iadesine
Dair tarafların yokluğunda, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.17/01/2023
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır