T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/1050
KARAR NO: 2024/300
DAVA: Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı )
DAVA TARİHİ: 09/12/2022
KARAR TARİHİ: 16/04/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı taraf vekili duruşmada tekrar ettiği dava dilekçesinde özetle; 05.07.2022 tarihinde, ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesi'nde bulunan ... benzin istasyonu içerisinde, ... plakalı sigortalı araç sürücüsü benzin istasyonu içerisinde geri geri geldiği esnada, park halinde olan ... yabancı plakalı müvekkilin aracına ön tarafından çarptığını, maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, söz konusu olayda benzin istasyonu içerisinde park halinde duran araca çarpma fiilinin asli kusur halleri arasında sayılmış olduğunu, davalı sigorta şirketinn kaza tarihinde geçerli olan ... poliçe numaralı ZMMS poliçesi ve aracın Kasko Poliçesi nedeniyle araç sürücüsünün tam ve asli kusuru ile neden olduğu maddi hasardan poliçe limitleri ve kapsamı dahilinde sorumlu olduğunu, davalı ... Mobilya San. Ve Tic. A.Ş.'nin kaza tarihinde aracın ruhsat sahibi, davalı ...'ün ise kaza tarihinde araç sürücüsü olduğunu, davalılar ... Mobilya San.ve Tic. A.Ş. ve ...'ün, müvekkilinin aracında meydana gelen zarar ve ziyanın tamamından sorumlu olduğunu, arabuluculuk konusunda taraflar arasında anlaşma sağlanamadığını, ... Sigorta Anonim Şirketi ... Şubesi olarak örgütlendiğini, bu sebeple açılan davada İzmir Mahkemeleri'nin yetkili olduğunu, müvekkiline ait ve Alman trafiğine kayıtlı aracın kaza sonrası tamir masrafı, Almanya’da bulunan Activ Motorlu Araç Ekspertiz Bürosu tarafından düzenlenen 30.08.2022 tarihli ekspertiz raporu ile araçtaki hasar miktarının KDV dahil 7.483,14-Euro olarak tespit edildiğini, müvekkilinin aracında meydana gelen zararın tespiti için alınan raporun tanzimi için ekspertiz şirketi için 1.058,62-Euro ödemede bulunulduğunu, kaza sebebiyle müvekkilinin aracını ekspertiz raporunda da belirtildiği üzere 4 iş günü boyunca kullanamadığını, bu nedenle eksperin tespit ettiği araç sınıfı için günlük 119,00-EURO üzerinden toplam 476,00 EURO istifade zararı meydana geldiğini, istifade zararı ZMMS kapsamında olmasa da, diğer davalılar ruhsat sahibi ve araç sürücüsü tarafından karşılaması gereken bir tazminat olduğunu, davalılar zarar görene gerçek zararını ödemek zorunda olduğundan hasar bedeline yansıyacak KDV miktarını da ödemek zorunda olduğunu, kaza tarihi itibari ile sigorta teminat limiti 50.000,00-TL olup sigortanın sorumluluğunun iş bu bedelin temerrüd tarihindeki kur karşılığı tutarında olduğunu, davalı sigorta şirketine 07/10/2022 tarihinde mail yolu ile başvurulduğunu, aynı tarihte davalı sigorta şirketi tarafından mail yolu ile maillerinin ulaştığını, en kısa sürede işlem yapılacağı şeklinde cevap verildiğini, ancak sigorta şirketinin başvurudan itibaren 8 gün içinde bir ödeme yapmadığını, 15 gün içinde başvuru ile ilgili bir geri dönüş sağlamadığını, bu sebeple davalı sigorta şirketi 25.10.2022 tarihinde temerrüde düştüğünü, ayrıca müvekkiline ait araçta meydana gelen zararın tespiti amacıyla alınması zorunlu ekspertiz raporunun tanzimi için müvekkili tarafından 1.058,62-EURO ödemede bulunulduğunu, açıklanan nedenlerle, kusur oranının ve araçta meydana gelen hasar bedeli ve toplam istifade zarar miktarlarının sayın mahkemenizce yaptırılacak bilirkişi incelemesiyle tespit ettirilmesi neticesinde taleplerini arttırma ve fazlaya dair her türlü talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkilinin aracında oluşan 2.074,00-EURO hasar bedeli ve 476,00-EURO aracın tamir süresince geçen istifade zararına ilişkin toplam 2.550,00-EURO maddi tazminatın 1 ve 2 numaralı davalılar yönünden kaza tarihinden itibaren, 3 numaralı davalı yönünden ise ZMMS limiti ve kapsamı dahilinde toplam istifade zararı olan 476,00 EURO sadece 1 ve 2 numaralı davalılardan talep edildiğini, temerrüt tarihinde itibaren yabancı para bakımından 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faiziyle birlikte ve fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası olarak müştereken ve müteselsilen tahsiline, müvekkilinin 1.058,62 EURO ödediği ekspertiz ücretinin fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası olarak yargılama giderlerine dâhil edilerek davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, kanuni vekâlet ücretinin KDV hariç olarak hükmedilerek yargılama giderleri ile birlikte davalılara yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı ... Mobilya Sanayi ve Ticaret A.Ş taraf vekili duruşmada tekrar ettiği cevap dilekçesi ile özetle; davacı tarafın haksız fiilin meydana geldiği tarihteki kur karşılığı Türk Lirasını talepedebileceğini, aksi takdirde davacı tarafın talep ettiği fiili ödeme tarihinin esas alınması halinde hakkaniyetsiz ve orantısız bir tazminat bedeli oluşacağını, müvekkili firmanın kazada kusuru bulunmadığını, davanın müvekkili firmaya yöneltilmesinde hukuki yarar olmadığını, davacı yanın zorunlu sigorta kapsamında taleplerini sigorta şirketine yöneltmesi gerektiğini, bu hususların haricinde, hiçbir surette kabul anlamına gelmemek kaydıyla, araç park halinde iken müvekkili firmaya ait ... plakalı aracı kullanan diğer davalı ...' ün geri geri gelmek suretiyle davacının ... plakalı aracına çarpıp dava dilekçesinde iddia edildiği gibi bir hasar oluşmasının zaten hayatın olağan koşullarında mümkün olmadığını, davacı yana ait araçta dava dilekçesinde iddia edildiği gibi bir zarar meydana gelmesi halinde aracın derhal Türkiye' de bulunan bir ekspertize gösterilmesi beklenildiğini, kaza tarihinden itibaren bir ay sonra davacının aracını Almanya'da bir ekspertiz şirketine götürmesinin iyiniyet ve dürüstlük kurallarına aykırı olduğunu, bu süreç zarfında kaza dışında araçta başka hasarların meydana gelmesinin mümkün olduğunu, dolayısıyla doğru bir sonuca ulaşabilmesi için aracın ivedi bir şekilde gerekli yerlere gösterilmesi gerekmekte iken bu hususların davacı tarafından yerine getirilmediğini, bu nedenlerle davacının Almanya'da yaptırdığı ekspertiz raporunun davada esas alınamayacağını, müvekkil firma tarafından 03/02/2022 tarihli ... poliçe numaralı ... Sigorta Genişletilmiş Maksimim Kasko Poliçesi yaptırıldığını, bu kaskonun bitiş tarihinin 03/02/2023 olduğunu, açılan davanın kasko şirketi ... Sigortaya ihbar edilmesi gerektiğini, davacı yan tarafından aracın yurtdışında tamiratının yaptırılmasının iyiniyet ve dürüstlük ilkeleri ile bağdaşmadığını, ayrıca iddia edilen haksız fiilin Türkiye'de gerçekleşmesi nedeniyle araçta meydana gelen hasarın değerlendirilmesinin Türkiye'de daha doğru ve net yapılabilecekken, yeterli bilgi ve belge olmadan yalnızca davacının sunduğu belgeler ile inceleme yapan ekspertiz şirketinin hazırladığı raporun esas alınamayacağını, davacı tarafça iddia edilen hasarların başka nedenlerle meydana gelmesinin de muhtemel olduğunu, dava konusu taleplerin çok fahiş olduğunu, her ne kadar Türk Lirası ile Euro arasındaki kur farkı yüksek olsa da, Almanya'nın ekonomik sistemine göre de bedelin çok yüksek olduğunu, bu bedel TL'ye çevrildiğinde ise uçurumlar oluştuğunu, açıklanan nedenlerle, açılan haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, açılan davanın kasko şirketi ... Sigorta'ya ihbar edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:Davalı ... Sigorta A.Ş vekili duruşmada tekrar ettiği cevap dilekçesinde özetle; davanın ZMMS sigortasından kaynaklanmakta olduğunu, müvekkili şirketin ancak azami teminat ve sigortalısının kusuru oranında sorumlu olabileceğini, talebin fahiş ve haksız kazanç elde etmeye yönelik olduğunu, Türkiye'de yaptırabilme imkanı var iken yurt dışına aracını çıkardığını, 07.10.2022 tarihinde sadece evrakla hasarın ödenmesi yönünde ihtarda bulunduğunu, davacının yurt dışına çıkış tarihinin önem arz ettiğini, Türkiye de yaptırabilme imkanı var iken yurt dışında onarım yaptırdığını, Türkiye'deki onarım miktarlarının esas alınması gerektiğini, aracın kasko sigortasından hasar bedeli alıp almadığının belli olmadığını, işbu başvuruyu ve müvekkilinin temerrüdünü kabul manasında olmamak üzere, müvekkilinin yalnızca temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile sorumlu olabileceğini, açıklanan sebeplerle, ödeme yapılmış olduğundan haksız davanın reddini talep ettiklerini, müvekkili şirketin vekalet ücreti ve yargılama giderlerinden sorumlu tutulmamasını bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Kaza tespit tutanağı: Trafik kazasına karışan araç sürücüleri tarafından birlikte tanzim ve imza edilmiş 05/07/2022 tarihli “Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağının” incelenmesinde; ... plakalı araç sürücüsü ...'ın kazanın oluşumunu "... ili ... İlçesi ... mahallesinde ben ... plakalı aracımla ... benzinliğinde park halindeyken ... yönetimindeki ... geri geri gelerek aracıma çarparak darbe almasına sebep olmuştur." şeklinde tanımladığı, ... plakalı araç sürücüsü ...'ün kazanın oluşumunu "... ili ... ilçesi ... Mahallesinde ... plakalı araç park halindeyken ...nin içinde geri geri gelerek aracına çarpıp zarar verdim. " şeklinde tanımladığı görülmüştür.
Trafik ve Tramer kayıtları: Kazaya karışan ... plaka sayılı aracın kaza tarihinde davalı ... Mobilya San. ve Tic. A.Ş' ye ait olduğu tespit edilmiştir.
Sigorta Poliçesi: Davalı sigorta şirketi ile kazaya karışan ... plaka sayılı araç maliki olan davalı ... Mobilya San. ve Tic. A.Ş arasında, 03/02/2022 -03/02/2023 tarihlerini kapsayan trafik sigorta poliçesi bulunmaktadır. Araç başına teminat limiti 100.00,00 TL'dir.
Bilirkişi heyet raporu: Otomotiv uzmanı bilirkişi... ve trafik Bilirkişi ... 08/06/2023 tarihli raporlarında; Davalı sürücü ...'ün kazanın meydana gelmesinde etken olduğu; görüş ve kanaatine varıldığını, davacı sürücü ...nın meydana gelmesinde etken olmadığı; görüş ve kanaatine varıldığını, 05.07.2022 günü saat 22:30 sıralarında vuku bulan kaza sonrasında ... plaka sayılı araç hasarın da herhangi bir sökme takma işleminin olmayacağı için sadece boya ve boya işçiliği olacağını, ön tampon sol kısmın boyanması 150 Euro, Sol ön çamurluk uç kısmının boyanması 100 Euro, sol ön kapının boyanması 367 Euro toplam boya ve boyama işçiliği; 617 euro olacağı kanaatine varıldığını,, hasardan tüm davalıların, araç mahrumiyet zararından davalı işleten ve sücürünün sorumluluğunun bulunup bulunmadığını, kusur oranı tenzili sonucu talep edilebileceğini, mahrumiyet yokluk bedeli ise 200 Euro olacağını, davacının hangi tarihten itibaren ne tür faiz talebinde bulunabileceğini, "kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Bilirkişi heyet raporu: İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan talimat üzerine İTÜ'de görevli öğretim üyesi makine mühendisi bilirkişiler..., ...ve ... 08/01/2024 tarihli raporlarında; "Davacı vekilinin, mahkemece alınan bilirkişi raporu ile dava dilekçesi ekindeki yabancı ekspertiz raporu arasındaki çelişkinin sebebinin açıklandığını, ilk bilirkişi heyetinden farklı kanaate ulaşılmadığı, aracın Almanya ülkesindeki onarım gideri ve Almanya ülkesindeki piyasa rayiç değerine göre inceleme neticesi aracın tamirinin ekonomik olduğunu, hasar miktarının 617 EUR olduğu, davacı aracının makul tamir süresinin 2 gün olduğunu, davacının makul tamir süresi içerisindeki araç mahrumiyet zararının Almanya piyasa koşullarına göre miktarının 200 EUR olduğunu, davacı tarafından talep edilen 1058,62 EURO ekspertiz ücretinin Almanya ülkesindeki koşullara göre kabul edilebilir olmadığını, fahiş olduğunu, zira rapordaki bir çok hasarın dava konusu kaza neticesi olmadığını, bu sebeple makul bir raporun 150 EUR civarı maliyeti olabileceği" kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Dava;Trafik kazası nedeniyle davacı aracında meydana gelen hasar bedeli zararının karşı araç ZMMS Sigortacısı, işleteni ve sürücüsünden, ikame araç bedeli zararının karşı araç işleteni ve sürücüsünden tahsili davasıdır.
Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları 14 Mayıs 2015 gün 29355 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak 01 Haziran 2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan 2918 sayılı KTK.nın 90. maddesinde “Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.” şeklindeki düzenleme ve zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatı kapsamı dışında bulunan hallerin düzenlendiği 92/i maddesindeki “Bu Kanun çerçevesinde hazırlanan zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ve ekleri ile tanımlanan teminat içeriği dışında kalan talepler.” şeklindeki düzenleme Anayasa Mahkemesinin 17.7.2020 tarihinde ... E-...K. sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiştir.
Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ile zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatların zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarına göre belirleneceğine dair düzenleme iptal edilmiştir. T.C. Anayasası’nın 153/6. maddesinde, “Anayasa Mahkemesi kararları Resmî Gazetede hemen yayımlanır ve yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzel kişileri bağlar.” düzenlemesi mevcut olup, bu düzenlemenin doğal sonucu olarak Anayasa Mahkemesi’nce bir kanun veya kanun hükmünde kararnamenin tümünün ya da bunların belirli hükümlerinin Anayasa’ya aykırı bulunarak iptal edildiğinin bilindiği halde görülmekte olan davaların Anayasa’ya aykırılığı saptanan kurallara göre görüşülüp çözümlenmesi, Anayasa’nın üstünlüğü prensibine ve hukuk devleti ilkesine aykırı düşeceği için uygun görülmeyeceği kabul edilmektedir. Anayasa Mahkemesi’nin somut norm denetimi neticesinde verdiği iptal kararlarının Resmî Gazete’de yayımlanması ile sonuç doğuracağı ve eldeki tüm uyuşmazlıklara uygulanması gerektiği uyulması zorunlu yargısal içtihatlar ile kabul edilmiştir.
Yargıtay içtihatları ile kabul edilen “usuli kazanılmış hak” olgusunun, birçok hukuk kuralında olduğu gibi yine Yargıtay içtihatları ile geliştirilmiş istisnalarının bulunduğu, yeni bir İçtihadı Birleştirme Kararı (09.05.1960 tarihli ve 21/9 sayılı YİBK) ya da geçmişe etkili bir yeni kanun çıkması, benzer şekilde uygulanması gereken bir kanun hükmünün, hüküm kesinleşmeden önce Anayasa Mahkemesince iptaline karar verilmesi hallerinde, usulü kazanılmış hakka göre değil, İBK'na veya geçmişe etkili yeni kanuna ya da Anayasa Mahkemesinin iptal kararından sonra oluşan yeni duruma göre karar verilebileceği (HGK’nın 21.01.2004 tarihli ve 2004/10-44 E., 19 K.; 03.02.2010 tarihli ve 2010/4-40 E., 2010/54 K), dolayısıyla bilirkişi raporları alındıktan ve bu raporlar nedeniyle taraflar lehine oluşan usulü kazanılmış hakka göre değil sonra Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararından sonra oluşan yeni duruma göre karar verilmesi gerektiği, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi'nin ... esas, ... karar sayılı, ... esas, ... karar sayılı emsal kararlarında da belirtildiği üzere Anayasa Mahkemesi'nin yukarıda anılan iptal kararı sonrasında oluşan yeni duruma göre KTK'nun 90. Maddesi hükmü dikkate alındığında, zarar gören hak sahiplerinin zarar veren 3.kişilerden ve sigorta şirketinden talep edebilecekleri tazminatın kapsamının belirlenmesinde kullanılacak yöntem ve ölçütler konusunda kısıtlama bulunmadığından, üçüncü kişi olan davacının uğradığı hasar zararının tespitinde 6098 sy Türk Borçlar Kanunu hükümleri dikkate alınarak Avusturya ülkesindeki yerel piyasa koşulları, yedek parça ve servis maliyetleri, kazalı parça ve yeri, işçilik maliyetleri, KDV dikkate alınması gerektiği kanaatine varılmıştır.
2918 sayılı KTK'nın 2.maddesinde "Bu kanun karayollarında uygulanır, ancak aksine bir hüküm yoksa a)Karayolu dışındaki alanlardan kamuya açık olanlar ile park, bahçe, park yeri, garaj, yolcu ve eşya terminali, servis ve akaryakıt istasyonlarında karayolu taşıt trafiği için faydalanılan yerlerde de bu kanun hükümleri uygulanır" hükmü yer almaktadır. Eldeki davada, mahkemece alınan bilirkişi heyeti kök ve ek raporunda; trafik kazasının benzinlikte meydana gelmesi nedeniyle KTK'nın uygulanacağı, petrol istasyonunun yolun sağında girişi olup gidiş yönüne doğru da caddeye çıkışının olduğu, benzinlik içinde market olarak çalıştırılan binanın arkasındaki otomatik araç yıkama makinesinden benzin pompaları istikametine doğru caddeye paralel olan yol ile bina önünden cadde çıkışına doğru olan yolun kesiştiği dörtlü bir kavşak olduğu, dava konusu kazanın benzinlik içinde market olarak çalıştırılan binanın oluşturduğu kavşakta meydana geldiği, bu nedenle benzinlik içinde kavşak oluşturan binanın arkasında ve önünden gelen yolların kesişmesinin kavşak tarifine de uygun olduğu, sağdan gelen sigortalı araç sürücüsünün geçiş üstünlüğü bulunması ve davacı araç sürücüsünün sağdan gelen araca geçiş üstünlüğü tanımaması nedeniyle davacı araç sürücüsünün % 75 oranında kusurlu olduğu, davalı araç sürücüsünün ise % 25 oranında kusurlu olduğu belirtilmekle, 2918 sayılı KTK'nın 2.maddesine göre akaryakıt istasyonlarında karayolu taşıt trafiği için faydalanılan yerlerde de bu kanun hükümleri uygulanacağından bilirkişi raporu dosya kapsamına, olayın oluş şekline uygun ve denetime elverişli bulunmakla, mahkemece bilirkişi raporu hükme esas alınarak kabul edilen kusur oranı doğru olup davacı vekilinin kusura yönelik istinaf itirazları yerinde değildir.
Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde; Davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından ZMMS Trafik sigorta poliçesi ile sigortalanan, davalı ... Mobilya Sanayi ve Ticaret A.Ş. adına tescilli olan, 05.07.2022 kaza tarihinde davalı ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın ... ili ... ilçesi ... Mahallesi ... benzin istasyonu içerisinde, bagajı açık halde, ... karton paketleri dışarı taşmış şekilde geri geri manevra yatığı sırada, park halinde olan davacıya ait ... Almanya plakalı aracın ön sol ve sol yan kısımlarına bagajındaki karton kutuların sürtmesi neticesinde maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, mahkememizce trafik bilirkişi ve otomotiv uzmanı bilirkişiden alınan 09.06.2023 havale tarihli heyet raporunda belirlenen gerekçelerle davalı sürücü ... ‘ün %100 oranında asli kusurlu olduğu kanaatine varıldığı, mahkememizce trafik bilirkişi ve otomotiv uzmanı bilirkişiden alınan 09.06.2023 havale tarihli heyet raporundaki hasar bedeline ilişkin teknik hesap raporu ile dava dilekçesi ekinde sunulan yabancı ekspertiz raporundaki hesaplamanın çelişmesi nedeniyle çelişkinin giderilmesi için İTÜ’de görevli makine mühendisi öğretim üyelerinden hesap rapou alındığı, 08.01.2024 tarihli bilirkişi heyet raporuna göre davacı yana ait araçta Almanya ülkesindeki koşullara göre yedek parça, boya, işçilik ve KDV dahil olmak üzere 617 Euro tutarında zarar oluştuğu, aracın hasarının 2 iş gününde tamiri mümkün olup, bu durumda onarım süresince toplam ikame araç bedelinin (2 gün x 100,00 Euro)= 200,00 Euro olduğu, İTÜ’de görevli makine mühendisi öğretim üyeleri tarafından düzenlenen 08.01.2024 tarihli heyet raporunun hüküm kurmaya elverişli ve yeterli olduğu, davalı ... Mobilya Sanayi ve Ticaret A.Ş. KTK.nun 85.maddesi uyarınca işleten sıfatıyla, davalı ... Sigorta A.Ş.’nin trafik sigorta poliçesi ve KTK.nun 85-91.maddeleri gereğince, davalı ...’ün ise haksız fiil faili gerçekleşen zarardan sorumlu oldukları, kazanın poliçe süresi içeresinde gerçekleştiği, kaza tarihi itibariyle 617 euro hasar zararının TL karşılığının (Merkez Bankası Efektif Satış kuru 1 euro = 17,5614 TL ) 10.835,38 TL olduğu, kaza tarihinde araç başına teminat limiti 100.000,00 TL olup, hasar zararının teminat limiti içerisinde kaldığı, dava konusu rizikoya ilişkin hasar ihbarının, davalı sigortacıya, 07.10.2022 tarihinde tebliğ edildiği, 2908 sayılı KTK 99.madde hükmüne göre trafik sigortacısının zarar giderim yükümlülüğü süresinin, hasar ihbarından itibaren 8 iş günü olduğu, bu süre geçtikten sonra sigortacının temerrüde düştüğü, davacı tarafından davalı trafik sigorta şirketine gönderilen temerrüt ihtarı 07.10.2022 tarihinde tebliğ edilmiş olmakla bu tarihten 8 iş günü sonra yani 20.10.2022 tarihinden itibaren temerrüt faizi talep edilebileceği, diğer davalıların ihbar ve ihtara gerek olmaksızın haksız fiil tarihi olan 05.07.2022 tarihinde temerrüde düştükleri anlaşılmakla davacının davasının kısmen kabulü ile ; 617 Euro hasar bedeli tazminatının sigorta şirketi yönünden 20.10.2022 temerrüt tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 05.07.2022 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru esas alınarak TL karşılığının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacının 200,00 Euro araç mahrumiyet bedeli zararının kaza tarihi olan 05.07.2022 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru esas alınarak TL karşılığının davalılar ... Mobilya Sanayi ve Ticaret A.Ş. ve ...’ten müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin isteğin reddine, davacı tarafından yapılan ve belgesi sunulan 1.058,62 Euro eksper ücretinden davanın kabul oranına isabet eden 338,76 Euro’luk kısmının (davalı sigorta şirketi bu miktarın 254,07 Euro’luk kısmı ile sınırlı sorumlu olması kaydıyla) yargılama giderleri içerisinde değerlendirilmesine, davalıların malik sürücüsü ve sigortacısı olduğu aracın, neden olduğu trafik kazasında, davacının aracının zarar görmesi nedeniyle, maddi tazminat talep edilen davada, davalıların zarar gören davacıya karşı müteselsilen sorumlu olduğu, müteselsil sorumlu davalılar arasında ise zorunlu dava arkadaşlığı değil, ihtiyari dava arkadaşlığı bulunduğu, sigorta hükümleri TTK'da düzenlendiğinden, davalı sigorta hakkındaki dava mutlak ticari dava iken, haksız fiil sorumlusu olan sürücü ve işleten hakkındaki davanın, mutlak ticari dava olmadığı gibi, bu davalıların sıfatına ve davanın niteliğine göre nisbi ticari dava da olmadığı, davalı sigorta dışındaki davalılar hakkında zorunlu arabuluculuk yasasının uygulanamayacağı nazara alındığında arabuluculuk ücretinin davanın kabul oranına isabet eden kısmından yalnızca davalı sigorta şirketinin sorumlu tutulmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :
Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının, hasar bedeli isteğine yönelik davasının KISMEN KABULÜ ile; 617 Euro hasar bedeli tazminatının (davalı ... A.Ş. bakiye trafik poliçesi teminat limiti olan 100.000,00 TL ile sınırlı sorumlu olması kaydıyla) davalı ... Sigorta Anonim Şirketi yönünden temerrüde düştüğü 20.10.2022 tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 05.07.2022 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru esas alınarak TL karşılığının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Fazlaya ilişkin isteğin REDDİNE,
2-Davacının, ikame araç bedeli isteğine yönelik davasının KISMEN KABULÜ ile; 200,00 Euro ikame araç bedelinin kaza tarihi olan 05.07.2022 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru esas alınarak TL karşılığının davalılar ... Mobilya Sanayi ve Ticaret A.Ş. ve ...’ten müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Fazlaya ilişkin isteğin REDDİNE,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri niteliğindeki 1058,62 Euro eksper ücretinin davanın kabul oranına isabet eden 338,76 Euro’luk kısmının (davalı sigorta şirketi bu miktarın 254,07 Euro’luk kısmı ile sınırlı sorumlu olması kaydıyla) fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru esas alınarak TL karşılığının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazladan yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Kabul edilen miktar üzerinden hesaplanmış olan 1.036,11 TL nispi harca, peşin alınan 855,33 TL harcın mahsubu ile bakiye 180,78 TL karar ve ilam harcının davalılar ... Mobilya Sanayi ve Ticaret A.Ş. ve ...’ten müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNE’ YE GELİR KAYDINA.
5-Dava kısmen kabul edildiğinden davacı tarafın yaptığı 11,50 TL vekalet suret harcı, 688,50 TL davetiye ve posta gideri, 6.400,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere 7.100,00 TL yargılama giderinden davanın kabul oranı nazara alınarak 2.272,00 TL yargılama giderinin, (davalı sigorta şirketi bu miktarın 1.704,00 TL'lik kısmı ile sınırlı sorumlu olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine. Davacı tarafın fazladan yaptığı yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına.
6- Davacı tarafın karşıladığı 80,70 TL başvurma harcı, 855,33 TL peşin harç olmak üzere toplam 936,03 TL’nin (davalı sigorta şirketi bu miktarın 863,17 TL'lik kısmı ile sınırlı sorumlu olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine.
7-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.200,00 TL'nin, davanın kabul ve ret oranına göre 768,00 TL'lik kısmının davalı sigorta şirketinden, bakiye 2.432,00 TL'lik kısmının davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
8-Dava kısmen kabul edildiğinden kabul edilen miktar üzerinden hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Kanunu ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan; 15.167,85 TL vekalet ücretinin (davalı sigorta şirketi bu miktarın 11.454,79 TL'lik kısmı ile sınırlı sorumlu olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine.
9-Maddi tazminat davası kısmen ret edildiğinden ret edilen miktar üzerinden hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Kanunu ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi ile Tarifenin 13/3. fıkrasındaki “ Maddi tazminat istemli davanın kısmen reddi durumunda, karşı taraf vekili yararına bu tarifenin üçüncü kısmına göre hükmedilecek ücret, davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemez.” hükmüne göre takdir ve hesaplanmış olan; 15.167,85 TL TL vekalet ücretinin davacı taraftan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalı ... Mobilya Sanayi ve Ticaret A.Ş. ile davalı ... Sigorta A.Ş.'ye eşit şekilde paylaştırılarak verilmesine.
10-HMK.nun 333.maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
ilişkin, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekillerinin ve asillerinin yokluğunda, KABUL EDİLEN KISIM YÖNÜNDEN MİKTAR İTİBARİYLE KESİN, REDDEDİLEN KISIM YÖNÜNDEN gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde, mahkememize veya bulunduğu yerde varsa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 16/04/2024
Katip...
e-imzalı
Hakim...
e-imzalı