T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/161 ESAS
KARAR NO: 2022/151 KARAR
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 16/02/2022
KARAR TARİHİ: 22/02/2022
GEREKÇELİ K.TARİHİ : 23/02/2022
Mahkememizde görülen Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; müvekkilinin Denizbank - Çamdibi Şubesi'nin ....... IBAN numaralı hesabı üzerinden keşide edilen seri numaralı 243.000,00-TL tutarındaki 05/04/2022 tarihli, keşidecisi .... Ltd. Şti. Çeki, ... Madencilik San. Ve Tic. A.Ş. Ne teslim etmek üzere götürürken iş bu çek müvekkili tarafından kaybedildiğini, çekin kaybolduğunun fark edilmesinden sonra keşidecisi .... Ltd. Şti. Tarafından ... Madencilik San. Ve Tic. A.Ş. Ne mağdur olmaması için yeni bir çek verildiğini ve bu konu ile ilgili çekin keşidecisi ve hamili şirket arasında bir uzlaşma ve mutabakat sözleşmesi yapıldığını, ancak çeki eline geçiren kişinin, çek karşılığını bankadan tahsil etmesi veya çeki işletmesi tehlikesi söz konusu olduğundan, çekin üçüncü şahısların eline geçmesinin müvekkili açısından telafisi imkânsız zararlar doğurabileceğinden, çek bedelinin bankadan alınmaması için öncelikle ödeme yasağı konulmasını, devamında da dava konusu çekin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, TTK'nın 818/1-s maddesinin yollamasıyla çeklerde de uygulanması gereken 757. vd. maddeleri hükümlerine göre açılan zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.
TTK Madde 651- (1) Kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. (2) Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir.
TTK'nun 757-(1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki Asliye Ticaret Mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten men edilmesini isteyebilir.
TTK'nun 759-(1) poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir.
6100 sy HMK nın 114(1) d ) Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları dava şartıdır. Zayi nedeniyle çek iptali hamil tarafından açılması gerekir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Davaya konu çekin, Denizbank, Çamdibi Şubesi'nin ......... IBAN numaralı hesabı üzerinden keşide edilen seri numaralı 243.000,00 TL tutarındaki 05/04/2022 tarihli, keşidecisi .... Ltd. Şti., lehdarı ... Madencilik San. Ve Tic. A.Ş.olan çek olduğu görülmüştür.
Her ne kadar davacı tarafından zayi nedeniyle iptali istemiyle dava açılmış ise de; 6102 SK nun 757 inci vd maddelerinde de belirtildiği üzere çekin iptalini isteme hakkının ancak hamiline ait olduğu, keşidecinin ödemeden men talimatı verme hakkının bulunmadığı da nazara alındığında ancak kaybettiği çekin bedelinin kendisinden istenmesi halinde, borçlu olmadığının tespiti yönünde dava açma olanağına sahip olduğu, hesap sahibi tarafından zayi nedeniyle iptal davasının açılamayacağı, davacının keşideci çalışanı olduğunun dava dilekçesinde ve eki protokolde açıkça beyan edildiği bu nedenle davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığı, aktif dava ehliyetinin HMK'nın 114/1.d bendi uyarınca sonradan giderilemeyecek dava şartlarından olduğu anlaşılmakla, keşideci tarafından açılan çek iptali davasının dava şartı olan aktif husumet yokluğundan HMK'nun 115/2.maddesi uyarınca usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafından açılan davanın aktif husumet yokluğundan HMK'nun115/2. Fıkrası uyarınca dava şartlarının mevcut olmaması nedeniyle usulden REDDİNE,
2-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafın yaptığı tüm yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına.
4-...nun 333.maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
5-İş bu kararın tebliğine,
Dair davacı tarafın yokluğunda dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 22/02/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır