T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/626
KARAR NO: 2024/106
DAVA: İtirazın İptali (Trafik Sigorta Poliçesinden Kaynaklanan Rücuen)
DAVA TARİHİ: 19/11/2021
KARAR TARİHİ: 13/02/2024
BİRLEŞEN DAVA (İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/716 E. 2022/964 K. )
DAVA: İtirazın İptali (Trafik Sigorta Poliçesinden Kaynaklanan Rücuen)
DAVA TARİHİ: 24/08/2022
KARAR TARİHİ: 13/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan), İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
ASIL DAVA :
Dava: Davacı taraf vekili duruşmada tekrar ettiği dava dilekçesi ile özetle; Davalı ...'nin maliki bulunduğu... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde... numaralı, 25.12.19/2020 dönemi için Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, müvekkili şirkete ZMMS poliçesi ile sigortalı bulunan söz konusu aracın 06.08.2020 günü dava dışı alkollü sürücü ... sevk ve idaresinde iken ... giriş nizamiyesine geldiği esnada önünde aynı istikamette kasisten geçmek için yavaşlayan ruhsatı ... İnşaat Şirketi adına kayıtlı sürücü ... sevk ve idaresindeki... plakalı araca çarptığını ve aracın hasarlanmasına neden olduğunu, meydana gelen trafik kazasından sonra Aliağa ....J.Trafik Tim. Komutanlığı ekiplerince düzenlenen kaza tespit tutanağında müvekkili şirkete sigortalı aracın sürücüsünün “arkadan çarpma ve yasal sınırların çok üzerinde (2.78 promil) alkollü” olması nedeni ile asli kusurlu olduğunun,... plakalı araç sürücüsü ...'nun ise kazada bir kusurunun olmadığının tespit edildiğini, düzenlenen kaza tespit tutanağında yapılan alkol incelemesi sonucunda, sigortalı araç sürücüsünde bulunan alkol oranının yasal sınırların üzerinde 2.78 promil olduğunun anlaşıldığını, kazanın oluş şekli ve alkol oranının yüksekliği göz önüne alındığında kazanın salt alkol etkisiyle meydana gelmiş olduğunun açık olduğunu, kazadan sonra hasarlanan... plakalı araç için müvekkili sigorta şirketine başvuru yapıldığını, toplam hasarın KDV dahil 39.668,61-TL. olarak tespit edildiğini, bu tutarın 20.107,21-TL. 'lik kısmının 07/12/2020 tarihinde onarımı gerçekleştiren anlaşmalı servis ... Oto .. Ltd. Şti'ne; 1495,04 -TL 20/01/2021 tarihinde anlaşmalı servis...'ya; 2994,86-TL 20/11/2020 tarihinde onarımı yapan ...Oto. Tamir bakım Park İş. Müş. Hiz. Ltd. Şti.'ye; 3.615,98 TL'nin 20.11.2020 tarihinde, onarımı yapan ... Otomotiv Mümessillik İnş. Taah. Pet. San. Ve Tic. Ltd, Şti. 'ye fatura karşılığı ödendiğini, ayrıca kalan kısım olan 11.292,60 TL 'nin hasar gören araç sahibi ... İnşaat Şirketine 03.11.2020 tarihinde ödendiğini, sonuç olarak 39.505,69 TL zarar miktarı olduğunu, yine kaza sonrası trafik ekiplerince düzenlenen kaza tespit tutanağında sigortalı araç sürücüsünün kaza anında ehliyetinin bulunmadığının tespit edildiğini, davalı araç maliki ...'nin açıklanan hukuki nedenlerle meydana gelen hasarlardan sorumlu olduğunu, müvekkili şirket tarafından yapılan ödemenin tahsili amacıyla davalıya rücu mektupları gönderildiğini, fakat bir yanıt alınamadığını, akabinde dava konusu bedelin rücuen tahsili amacıyla önce İzmir ... İcra Dairesinin... E. sayılı dosyasından ilamsız takip başlatıldığını, yetki itirazı üzerine dosyanın Aliağa İcra Dairesi'ne gönderildiğini ve... E. sayılı dosyada başlatılan icra takibine davalı tarafça itiraz edilerek takibin durdurulduğunu, davalının itirazının haksız ve kötü niyetli olduğunu, arabuluculuk kurumuna başvurulduğunu, anlaşma sağlanamadığını, davalı tarafın Aliağa İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takibe yapmış olduğu haksız ve kötü niyetli itirazın iptali ile hukuka uygun olan takibin devamına ve asıl alacağa ödeme tarihlerinden itibaren yasal faiz işletilmesine, davalının takip konusu alacağın %20 sinden az olmamak üzere İcra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davalı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap: Davalı taraf vekili duruşmada tekrar ettiği cevap dilekçesi ile özetle; Davacı tarafça 06/08/2020 tarihinde meydana gelen kazada müvekkiline ait aracı kullanan sürücünün tam kusurlu olduğunun ve bu sebeple meydana gelen zararlarını karşılanmasını talep ettiğini, ancak her ne kadar kaza tespit tutanağı kapsamında sürücünün kusurlu, ...’nun kusursuz olduğuna kanaat getirilmiş ise de; işbu tutanağın usul ve yasaya aykırı olduğunu, bu sebeple kazanın meydana geldiği alanda keşif yapılması ve bu alanda uzman bilirkişilerce ve tanıkların beyanları doğrultusunda yeniden kusur değerlendirmesi yapılması gerektiğini, bu itibarla tutanak içeriğini ve kazanın meydana gelmesinde davalı müvekkiline ait araç sürücüsünün tamamen kusurlu olduğuna yönelik iddiaları kabul etmediklerini, müvekkiline ait araç sürücüsünün alkol sebebi ile kaza yaptığı ve tamamen kusurlu olduğu beyan edilse de; alkol kullanımının yerleşik Yargıtay uygulamalarında tek başına kusur sebebi olmadığını, zira alkol miktarının yasal sınırın üstünde dahi çıksa sürücünün alkole karşı kendi sınırı bu sınırın üstünde olduğundan araç kullanımını etkilemediğinden salt bu sebeple kusurlu sayılmasının kabul edilemeyeceğini, zararı olduğu ve ödendiği iddia edilen araç sürücüsünün olayın yaşandığı gün kasise geldiği zaman hızlı seyir etmesine rağmen aniden fren yaptığı ve kazaya sebebiyet verdiğini, müvekkiline ait araç sürücüsünün ani fren karşılığında kendisinin de durmak isteyip frene bassa da engel olamadığını, diğer araç sürücüsünün hızını usul ve yasaya uygun ayarlamadan fren yapıp kazaya sebebiyet verdiği için kusurlu olduğunu, davacı şirket tarafından diğer aracın zararı olduğu ve bu zararın toplam miktarının 39.505,69 TL olduğu ve şirket tarafından ödendiği beyan edilse de, davacı şirketin basiretli bir tacir gibi somut olayı ve zararı irdelemeden ve sorgulamadan araç sürücüsü adına ödeme yapmasının taraflarınca tüm ödemeden sorumlu olacakları anlamına gelmediğini, varlığı iddia olunan zarar miktarının ve zarar türlerinin afaki olduğunu, sigorta şirketinin karşı tarafa hakkı olmayan bir zarar bedeli ödemiş olduğunu, usul ve yasaya uygun davranmadığından bunu davalı müvekkiline rücu etmesinin kabul edilemeyeceğini, davacı tarafça alacağın likit olduğu ve bu sebeple icra takibine konu edilebileceği iddia edilse de; davacı tarafça talep olunan bedelin likit olmadığını, işbu sebeple itirazın iptaline karar verilmesi halinde dahi icra inkar tazminat talebinin reddine karar verilmesi gerektiğini, davanın esastan reddine ,yargılama giderlerinin davacıya yükletilmesine, müvekkilinin lehine Türkiye Barolar Birliği Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanacak avukatlık ücretine hükmedilmesine; karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
BİRLEŞEN DAVA :
Dava : Davacı taraf vekili duruşmada tekrar ettiği dava dilekçesi ile özetle;Davalı ...'nin maliki bulunduğu... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde... numaralı, 25.12.19/2020 dönemi için Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, müvekkili şirkete ZMMS poliçesi ile sigortalı bulunan söz konusu aracın 06.08.2020 günü, dava dışı alkollü sürücü ... sevk ve idaresinde iken ... giriş nizamiyesine geldiği esnada önünde aynı istikamette kasisten geçmek için yavaşlayan ruhsatı ... İnşaat Tah. En. Tur. Tic. Ve LTD ŞTİ. adına kayıtlı sürücü ... sevk ve idaresindeki... plakalı araca çarptığını ve aracın hasarlanmasına neden olduğunu, meydana gelen trafik kazasından sonra Aliağa 70.J.Trafik Tim. Komutanlığı ekiplerince düzenlenen kaza tespit tutanağında müvekkili şirkete sigortalı aracın sürücüsünün “Arkadan Çarpma ve Yasal Sınırların Çok Üzerinde (2.78 promil) alkollü” olması nedeni ile asli kusurlu olduğunu,... plakalı araç sürücüsü...”'nun ise kazada bir kusurunun olmadığının tespit edildiğini, düzenlenen kaza tespit tutanağında yapılan alkol incelemesi sonucunda, sigortalı araç sürücüsünde bulunan alkol oranının yasal sınırların üzerinde 2.78 promil olduğunun anlaşıldığını, kazanın oluş şekli ve alkol oranının yüksekliği göz önüne alındığında kazanın salt alkol etkisiyle meydana gelmiş olduğunun açıkça ortada olduğunu, kazadan sonra, hasarlanan ... plakalı araç için müvekkili sigorta şirketine başvuru yapıldığını, sigorta eksperince gerekli incelemelerin yapıldığını ve eksper raporunda toplam hasarın KDV dahil 39.668,61 TL olarak tespit edildiğini ve bu tutarın 20.107,21 TL”'lik kısmının 07.12.2020 tarihinde, onarımı gerçekleştiren anlaşmalı servis...Oto Yedek Parça Gıda İt. İh San. Ve Tic. Ltd. Şti.'ye; 1.495,04 TL 20.01.2021 tarihinde anlaşmalı servis... 'ya; 2.994,86 TL (2.515,30 TL ve 479,56 TL olmak üzere iki kısım halinde) 20.11.2020 tarihinde onarımı yapan ... Oto. Tamir bakım Park İş. Müş. Hiz. Ltd. Şti.'ye; 3.615,98 TL (2.900,09 TL ve 715,89 TL olmak üzere iki kısım halinde) 20.11.2020 tarihinde, onarımı yapan... Otomotiv Mümessillik İnş. Taah. Pet. San. Ve Tic. Ltd. Şti. 'ye fatura karşılığı ödendiğini, ayrıca kalan kısım olan 11.292,60 TL, hasar gören araç sahibi ... İnşaat Şirketine 03.11.2020 tarihinde ödendiğini, söz konusu kalemlerin de İzmir...Asliye Ticaret Mahkemesi ... E. Sayılı dosyada taraflarınca dava konusu edildiğini, mahkemede görülmekte işbu dava ile İzmir ...Asliye Ticaret Mahkemesi ... E. sayılı dosya arasında sıkı bir bağlantı bulunduğunu, bu davaların ikisinin de aynı kazaya ilişkin olup, davaların birisinde verilecek kararın diğerini de etkileyeceğini, söz konusu dosyalar hakkında birleştirme kararı verilmesi gerektiğini, delillerin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini, bu nedenlerden dolayı davaların birleştirilmesini talep ettiklerini, yine kazanın ardından hasarlanan... plakalı araç için araç maliki tarafından araçta oluşan değer kaybının müvekkili şirketten talep edildiğini, müvekkili tarafından 16.09.2021 tarihinde sigortalı şirket vekili Av. ...hesabına 5.013,47 TL değer kaybı ödemesi yapıldığını, sonrasında sigortalı şirket tarafından müvekkili şirketin yapmış olduğu ödemenin eksik olduğu iddiasıyla Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurulduğunu, Sigorta Tahkim Komisyonu'nun ...Karar sayılı 15.03.2022 tarihli kararı ile başvurunun kabulüne, 6.986,53 TL değer kaybı bedelinin 03.09.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi, Başvuru sahibi tarafından yapılmış 100,00 TL başvuru ücreti, 400,00 TL bilirkişi ücreti ve 250,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 750,00 TL masrafın ve 5.100,00 TL vekalet ücretinin davalı sigorta şirketinden alınarak başvuru sahibine verilmesine karar verildiğini, verilen karar neticesinde başvuran tarafından İzmir ...İcra Müdürlüğünün ...Esas Sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, icra dosya borcunun asıl alacak, işlemiş faiz, yargılama giderleri ve vekalet ücreti olmak üzere toplam 15.420,19 TL ( stopaj ve KDV tevkifatı kesintili) olarak ödendiğini, bu haliyle müvekkili şirket tarafından yapılan toplam değer kaybı ödemesinin 15.420,19 TL, 414 5.013,47 TL, 20.433,66 TL şeklinde olduğunu, işbu davanın konusunu yapılan bu ödemelerin oluşturduğunu, kaza tarihinin Ağustos 2020 olduğunu, kaza tarihinde poliçe limitinin 41.000,00 TL olduğunu, müvekkili sigorta şirketinin yalnızca bu limit dahilinde sorumlu olduğunu, yapılan hasar ödemesinden sonra yalnızca 1.332,39 TL teminat limitinin kaldığını, tahkim aşamasında limitlerin aşıldığına ilişkin itirazlar yapılmış olsa da, hakem heyeti kararında bu hususun dikkate alınmadığını, kararın kesinleştiğini, müvekkilinin teminat limiti tükendiğinden yapılan limiti aşan bu ödemelerin, müvekkili ile birlikte doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olan bu ödeme ile pasifi azalan sigortalıları ...'den sebepsiz zenginleşme hükümlerince de tahsilini talep etme zorunluluklarının doğduğunu, tahkim aşamasında limitlerin aşıldığına ilişkin itirazlar yapılmış olsa da, hakem heyeti kararında bu hususun dikkate alınmadığını, ancak dava konusu ödemeler müvekkili tarafından yapılmış olup, müvekkili şirketin davalının pasifini azalttığını, böylelikle davalının sebepsiz yere zenginleştiğini, Türk Borçlar Kanunu m.77 gereğince sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre ödenenen tutarın davalıdan tahsilinin gerektiğini, dava dışı hak sahiplerine ödenen bu tutarları bu nedenle de müvekkiline ödemesi gerektiğini, bu yapılan ödemelerin, bu aşamada zarardan asıl sorumlu olan, araç işleteni sigortalı ...'den rücu edilmesi gerektiğini, her ne kadar taraflarınca tüm zarar ödenmişse de, müvekkilinin sorumluluğunun poliçelerde verilen teminat limiti ile sınırlı olduğunu, tüm bu haklı nedenlerle müvekkili şirket tarafından yapılan ödemenin tahsili amacıyla İzmir... İcra Dairesinin ... E. sayılı dosyasından ilamsız takip başlatıldığını, başlatılan icra takibine davalı tarafça itiraz edilerek takibin durdurulduğunu, davalının itirazının haksız ve kötü niyetli olduğunu, işbu dava ikame edilmeden önce arabuluculuk kurumuna başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamadığını, ehliyetsizlik ve alkollü araç kullanma sebebi ile rücu şartlarının oluştuğunu, bu nedenle takibe yapılan haksız itirazın iptali amacıyla işbu davayı açma zorunluluklarının doğduğunu, fazlaya ve faize ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile arz ve izah edilen ve Sayın Mahkemece resen göz önünde bulundurulacak nedenlerle; davalı tarafın İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takibe yapmış olduğu haksız ve kötü niyetli itirazın iptali ile hukuka uygun olan takibin devamına ve asıl alacağa ödeme tarihlerinden itibaren avans faiz işletilmesine, davalının takip konusu alacağın %20 sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, işbu dava ile İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı davasının birleştirilmesine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davalı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap: Davalı taraf vekili duruşmada tekrar ettiği cevap dilekçesi ile özetle; aynı dava konusuna ilişkin halihazırda derdest bir dava bulunduğunu, bu sebeple işbu davanın derdestlik sebebiyle reddinin gerektiğini, davacı tarafın değer kaybı talebinde kendi kusurundan kaynaklanan kalemlerinin de taraflarına rücu etmek istediğini, dava dilekçesinde, kazanın ardından hasarlandığı iddia edilen... plakalı araç için araç maliki tarafından araçta oluşan değer kaybının davacı taraftan talep edildiğini, davacı tarafın 16.09.2021 tarihinde sigortalı şirket vekili Av. ... hesabına 5.013,47 TL şeklinde eksik değer kaybı ödemesi yapıldığını belirttiğini, sonrasında sigortalı üçüncü kişi sıfatında olan şirket tarafindan müvekkili şirketin yapmış olduğu ödemenin eksik olduğundan sebepli Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurulduğunu, Sigorta Tahkim Komisyonu'nun ...Karar sayılı 15.03.2022 tarihli kararı ile başvurunun kabul edildiğini, 6.986,53 TL değer kaybı bedelinin, toplam 750,00 TL masrafın ve 5.100,00 TL vekalet ücretinin davalı sigorta şirketinden alınarak başvuru sahibine verilmesine karar verildiğini, asıl alacak, işlemiş faiz, yargılama giderleri ve vekalet ücreti olmak üzere toplam 15.420,19 TL (stopaj ve KDV tevkifatı kesintili) olarak ödendiğini, bu haliyle davacı şirket tarafından yapılan toplam değer kaybı ödemesinin 15.420,19 TL+ 5.013,47 TL :20.433,66 TL olduğunu, işbu davanın konusunun yapılan bu ödemeler olduğunun ifade edildiğini, yani değer kaybını eksik ödemeye çalışan davacı şirketin, bu denemesinin sonucunda zararla çıktığı yargılama giderleri ve vekalet ücretini de taraflarına yansıtmak istediğini, aşikar şekilde bu yargılamanın davacı şirketin kendi kusurundan ortaya çıkan bir zarar olduğunu ve davacı şirketin bu zarara yol açacak fiili kendi karı için işlediğini, bu sebeple işbu denemenin zararının (yargılama gideri + vekalet ücreti) davalı müvekkkilinden talep edilmesinin abesle iştigal olduğunu, davacının sebepsiz zenginleşmeden doğan taleplerinin yersiz olduğunu, hasar ödemesinin kalanının elden üçüncü kişiye yapılmasının tazminat tipinin doğasına aykırı olduğunu, kazanın salt alkol etkisinde olmasının sigorta şirketine rücu hakkı vermediğini, kaza ile alkol arasında bir illiyet bağının olmadığını, davalı müvekkilinin kaza ile herhangi bir illiyet bağının olmadığını, kaza esnasında aracın kaza yapan sürücü tarafından alkollü şekilde kullanıldığını bilmediğini, bu sebeple kusur atfedilemeyeceği gibi rücu mekanizmasının da davalı müvekkili özelinde çalışamayacağını, sunulu nedenlerle; davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Görevsizlik Kararı: İzmir... Tüketici Mahkemesinin 31/05/2022 tarihli, ... Karar sayılı dosyasından Ticaret Mahkemeleri'nin görevli olduğu kanaatiyle görevsizlik kararı verilmiş olup, asıl dava dosyası yukarıdaki esas numaramıza tevzi edilmiştir.
Kaza tespit tutanağı : 06/08/2020 tarihinde görevli uzman jandarma çavuşlarınca düzenlenen tutanakta kaza; "Yapılan araştırma ve inceleme neticesinde... plakalı araç sürücüsü (sürücü belgesiz) ...'ın... girişine yaklaştığı ve önünde giden kasisten geçmekte olan... plakalı araca alkolün etkisiyle arkadan çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş,... plakalı aracın ön tarafından hasarlı olduğu... plakalı aracın arka kısımdan hasarlı olduğu tespit edilmiştir. Bu kazada 2918 s. K.T.K.'nun 84/D asli kusurlardan " arkadan çarpma ve 48/5 alkollü araç kullanmak" kuralını ihlal eden... plakalı araç sürücüsü ...'ın (2,78 promil) kusurlu ve kabahatli olduğu,... plakalı araç sürücüsü ...'un kusurunun olmadığı kanaati hasıl olmuştur. " şeklinde tanımlanmıştır.
Hasar Dosyası: ... Sigorta Şirketinin 29/11/2021 tarihli cevabi yazısı içeriğinden; kazadan sonra, hasarlanan... plakalı araç için müvekkili sigorta şirketine yapılan başvuru üzerine toplam 39.505,69 TL hasar tutarının; 20.107,21 TL'lik kısmının 07.12.2020 tarihinde, onarımı gerçekleştiren anlaşmalı servis... Oto Yedek Parça Gıda İt. İh. San. ve Tic. Ltd. Şti. 'ne 1,495,04 TL 20.01.2021 tarihinde anlaşmalı servis ...'ya; 2.994,85 TL 20.11.2020 tarihinde onarımı yapan ... Oto Tamir Bakım Park İş. Müş. Hiz. Ltd. Şti.'ye 3.615,38 TL 20.11.2020 tarihinde, onarımı yapan ... Otomotiv Mümessillik İnş. Taah. Pet. San. ve Tic. Ltd. Şti. 'ye kalan kısım olan 11.292,60 TL hasar gören araç sahibi ... İnşaat şirketine 03.11.2020 tarihinde ödendiğinin bildirildiği görülmüştür.
Poliçe: Davacı ... Sigorta Şirketi ile davalı ... arasında... plakalı araçla ilgili olarak düzenlenen 25/12/2019 - 25/12/2020 tarihlerini kapsar ZMMS poliçesi bulunmaktadır. Poliçe limiti maddi hasar araç başına 39.000,00-TL'dir.
Trafik Tescil : Türkiye Noterler Birliğinin 29/08/2022 tarihli cevabi yazısında;... plakalı aracın davalı ... adına tescilli olduğu bildirilmiştir.
Sigorta Tahkim Komisyonu dosyası : 04/10/2021 başvuru tarihli 15/03/2022 karar tarihli ve ... karar sayılı uyuşmazlık hakem kararının incelenmesinde; başvurucu ... İnşaat .. Ltd. Şti'nin ıslah talebinin kabulü ile 6.986,53-TL değer kaybı bedelinin 03/09/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı sigorta şirketi olan ... Sigorta Şirketinden alınarak başvuru sahibine verilmesine karar verildiği anlaşılmıştır.
İcra Dosyası: İzmir ... İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı ... Sigorta şirketinin borçlu ... aleyhine ZMMS sigortalı... plakalı aracın... plakalı araca çarpması sonucu oluşan hasarın poliçe kapsamında giderilmesi üzerine rücuen tahsili talebine ilişkin olarak 20.433,66-TL. asıl alacak, 529,03-TL. işlemiş faiz olmak üzere 20.962,69-TL. toplam alacak üzerinden takip başlattığı, ödeme emrinin borçlu ...'ye 04/06/2022 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu vekilinin 07/06/2022 tarihli dilekçesi ile asıl alacağa, işlemiş faize, faiz oranına ve asıl alacağın tüm ferilerine itiraz ettiği, takibin durduğu anlaşılmıştır.
İcra Dosyası: İzmir... İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı ...İnşaat .. AŞ'nin borçlu ... Sigorta şirketi aleyhine 6986,53-TL. Değer kaybı, 750,00-TL.yargılama gideri, 5100,00-TL ilam vekalet ücreti, 346,26-TL. işlemiş faiz, 1,48-TL işlemiş faiz, 10,06-TL. işlemiş faiz olmak üzere toplam 13.194,33-TL. alacak için takip başlattığı, ödeme emrinin borçlu sigorta şirketine 30/03/2022 tarihinde tebliğ edildiği, 07/04/2022 tarihinde 12.937,80-TL. ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.
İcra Dosyası: Aliağa İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı ... Sigorta şirketinin borçlu ... aleyhine ZMMS sigortalı... plakalı aracın... plakalı araca çarpması sonucu oluşan hasarın poliçe kapsamında giderilmesi üzerine rücuen tahsili talebine ilişkin olarak 39.505,69-TL asıl alacak 2.497,73-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 42.003,42-TL. alacak için takip başlattığı, ödeme emrinin borçluya 26/10/2021 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu vekilinin ödeme emrine, faize, icra takibine, faiz oranına, borca ve borcun tüm ferilerine itiraz ettiği, icra dosyasının 16/01/2024 tarihinde takipsizlik ile kapatılmasına karar verildiği görülmüştür.
Görevsiz Mahkeme tarafından alınan bilirkişi heyet raporu: Nörolog bilirkişi..., makine mühendisi bilirkişi ... ile sigorta alanında uzman bilirkişi...arafından düzenlenen 10/05/2022 tarihli heyet raporunda "6. Türk Ticaret Kanunu'nun halefiyet hususunu düzenleyen ilgili maddeleri ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları B.3 maddesi gereğince, davacı sigortacının ödediği tazminat miktarınca hukuken hak sahibi yerine geçeceği, 2918 sayılı KTK.nun 95/2.maddesi ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları B.4 maddesi uyarınca sigorta sözleşmesinden veya sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerinden doğan nedenlerle sigortacının tazminat yükümlülüğünün azaltılması ve kaldırılmasına ilişkin haller sigortacı tarafından 3.kişilere karşı ileri sürülemeyeceğinden, sigortacı zarar görene ödeme yaptıktan sonra tazminatın kaldırılması yada indirilmesini sağlayabileceği oranda kendi sigorta ettirenine rücu edebileceği, sigortalıya rücu edilecek hallerden birisinin Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları B.4.c) Aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içki alınmak suretiyle kullanılması sırasında meydana gelen zararlar, olduğu, dava konusu olayda bilirkişi heyetinin teknik değerlendirmesinde ;... plakalı sigortalı aracın sürücüsü ...'da saptanılan 2.78 promil alkolün kazaya salt etkisi olduğu ve başka unsurların da etkili olmadığı , hasar tutarının 39.668,61 TL olduğu kanısına varıldığı, bu çerçevede, rücu hakkının varlığı nedeniyle davacı sigorta şirketi ödediği tazminat miktarınca davalıya karşı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları B.4.c) maddesine dayanarak rücu hakkını kullanabileceği" mütalaa olunmuştur.
Bilirkişi raporu: Sigorta uzmanı bilirkişi... 05/01/2023 tarihli raporunda; kaza tarihi olan 06/08/2020 tarihi itibariyle ZMMS limitindeki artış da gözetilerek ( 41.000,00-TL ) davacı tarafça yapılan ödeme tarihlerinden takip tarihlerine kadar işleyen yasal faiz miktarlarının 11.292,60-TL alacak tutarı için 03/11/2020 - 19/10/2021 tarihleri arasındaki faiz tutarının 974,57-TL olduğunu, toplam tutarın 12.267,17-TL. olduğunu, 3615,98-TL alacak tutarı için 20/11/2020 - 19/10/2021 tarihleri arasındaki faiz tutarının 296,91-TL. olduğunu, toplam tutarın 3912,89-TL olduğunu, 2994,86-TL alacak tutarı için 20/11/2020-19/10/2021 tarihleri arasındaki faiz tutarının 245,91-TL. olduğunu, toplam tutarın 3240,77-TL olduğunu, 20107,21-TL alacak tutarının 07/12/2020-19/10/2021 tarihleri arasındaki faiz tutarının 1566,71-TL. olduğunu, toplam tutarın 21673,92-TL. olduğunu, 1495,04-TL alacak tutarı için 20/01/2021-19/10/2021 tarihleri arasındaki faiz tutarının 100,27-TL olduğunu, toplam tutarın 1595,31-TL. olduğunu, toplam alacak tutarının 39.505,69-TL. olduğunu, toplam faiz tutarının 3184,37-TL. olduğunu, toplam tutarın ise 42.690,06-TL olduğunu, Aliağa İcra Dairesinin... Esas sayılı dosyası ile talep edilen 2497,73-TL işlemiş faiz ile hesaplanan 3184,37-TL faiz tutarı arasındaki farkın, icra dosyasında hesaplanan faiz tutarının toplam alacak tutarı üzerinden ve son ödeme yapılan tarih baz alınarak faiz hesaplaması yapılmasından kaynaklandığının düşünüldüğünü mütalaa etmiştir.
Bilirkişi raporu: Otomotiv Uzmanı bilirkişi ... 18/05/2023 tarihli raporunda; kaza ile hasarın uyumlu olduğunu, değer kaybı bedeli bakımından; aracın onarımı yapıldıktan sonraki rayiç değeri araştırması neticesinde, onarım sonrası rayicinin 148.000 TL ile 152.000 TL olduğunu, ortalama değerinin 150.000 TL olduğunu tespit ettiğini, Yargıtay ... HD. nin Gerçek zarar ile ilgili “gerçek zarar ve değer kaybının, aracın kaza öncesi rayici ile (160.000 TL) onarım sonrası rayici (150.000 TL) arasındaki farktır” kararları göz önüne alındığında ve değerlendirildiğinde aracın piyasa koşullarındaki değer kaybının 10.000,00 TL olduğunu mütalaa etmiştir.
Bilirkişi heyet raporu: Makine Mühendisi Danyal Şentürk ile Sigorta Bilirkişisi ... 24/08/2023 tarihli raporda; Dava dışı ... İnş. Taah. Enerji Turz. Tic. ve San. AŞ.' ne ait... plakalı 2017 Model yılı, ... ...marka aracın arka kısımlarına, davacıya ZMMS trafik sigortalı Davalı ...' ye ait... plakalı aracın çarpması sonucunda... plakalı aracın arka kısımlarında meydana gelen hasarların işbu dava konusu kaza ile ilintili olduğu, dava dışı ... İnş. Taah. Enerji Turz. Tic. ve San. AŞ.' ne ait... plakalı 2017 Model yılı ... marka araçta bahse konu trafik kazası sebebiyle raporda belirtilen serbest piyasa şartlarına göre; aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş 2.el piyasa rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. el rayiç değeri arasındaki fark nedeniyle 12.000,00-TL. değer kaybı meydana gelmiş olacağı, davalı araç maliki / işleten ...'ye ait... plakalı aracın davacı ... Sigorta Şirketi nezdinde kaza tarihi itibariyle... nolu, 25.12.2019 başlangıç ve 25.12.2020 bitiş tarihli Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile teminat altına alındığı, davaya konu kazanın poliçe teminatı ve süresi içerisinde kaldığı , kaza tarihi itibariyle geçerli trafik poliçesi teminat üst limitinin resmi gazetede yayınlanan tarife uyarınca araç başına maddi hasarlarda 41.000 TL. olarak belirlendiği, sayın Mahkemece daha evvel içlerinde nörolog bilirkişinin de bulunduğu bilirkişi heyetinden aldırılan rapor ile kazanın salt alkolün etkisi ile meydana geldiğinin tespit edildiği, bu tespit karşısında davacı sigorta şirketinin, poliçe teminat limiti kapsamında zarar görene poliçe teminat limitiyle sınırlı olarak tespit edilen gerçek zarar miktarını rücu muhatabı olarak davalı borçlu sigortalısından ( kendi akidimden ) ödeme tarihi/tarihlerinden itibaren rücu edebileceği, davaya konu kaza nedeniyle kazaya karışan mağdur araçta gerçek zarar kapsamında oluşan maddi hasar için poliçe teminatı kapsamında 39.505,69 TL. ödeme yapıldığı, buna göre bakiye poliçe teminat limitinin 41.000 TL. -39.505,69 TL =1.494,31 TL. kaldığı, ancak davacı sigorta şirketince bakiye poliçe teminat limiti 1494,31 TL. kalmasına rağmen davacı sigorta şirketince kendisine yapılan değer kaybı başvurusu üzerine poliçe teminat limiti aşılarak 16.09.2021 tarihinde 5.013,47 TL. değer kaybı ödemesi yapıldığı, ayrıca yine kazaya karışan mağdur araç maliki tarafından bakiye değer kaybı talebiyle davacı sigorta şirketine karşı mevcut trafik poliçesine dayalı olarak Sigorta Tahkim Komisyonu'na yapılan başvuru neticesinde verilen karar ile asıl alacak olarak bakiye 6.086,53 TL. değer kaybı tazminatını fer'ileriyle birlikte ödemek durumunda kaldığı, davacı sigorta şirketinin riziko tarihi itibariyle poliçe teminat limiti 41.000 TL. iken, asıl alacak olarak yapılan ödeme toplamı 39.505,69 TL hasar bedeli + 5.013,47 TL. değer kaybı tazminatı + 6.986,53 TL. bakiye değer kaybı tazminatı olmak üzere toplam 51.505,69 TL. olduğu, yani davacı sigorta şirketince poliçe teminat limitinin asıl alacak olarak 10.505,60 TL. aşılarak ödeme yapılmış olduğu, bu durumda hasar bedeli yönünden taleple bağlılık ilkesi de dikkate alınarak davaya konu Aliağa İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasında davacı tarafın davalı sigortalısından asıl alacak olarak 39,505,69 TL.onarım bedeli ve - 2.497,73 TL. işlemiş faiz toplamı 42.003,42 TL. takip çıkışı rakam üzerinden rücuen tazmin talep hakkı olduğu, Değer kaybına ilişkin olarak ise davacı sigorta şirketinin bakiye poliçe teminat limitinin 41.000 TL 39.505,69 - 1.494,31 TL. kaldığı halde, davacı sigorta şirketince bakiye poliçe teminat limiti olan 1494,31 TL. değer kaybı tazminatı yerine poliçe teminat limiti aşılarak hatalı şekilde 5013,47 TL. değer kaybı tazminatı ödemesi yapıldığı, ayrıca yine bakiye değer kaybı tazminatı talebiyle dava dışı kazada hasarlanan... plakalı araç maliki ... İnş. San. Tic. A.Ş ... Sigorta Şirketi'ne karşı Sigorta Tahkim Komisyonu'na yapılan başvuruya ilişkin olarak sigorta şirketinin cevap ve savunmalarında yapmış olduğu ödemeleri ve dolayısıyla bakiye poliçe teminat limitini eksik ve hatalı bildirmiş olduğu ( cevap dilekçesinde sadece 5.013,47 TL. değer kaybı ve 11.292,60 TL. hasar bedeli ödemesi yapıldığı belirtilmiş, sonrasında da doğru ödeme bilgileri bildirilmemiş ve verilen karara karşı poliçe teminat limitinin aşılmış olduğu ile ilgili itiraz yoluna da gidilmemiştir. ) buna göre de Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Heyeti tarafından dosyada mevcut bilgi, belge ve beyanlara göre 15.03.2022 tarih, ... sayılı karar ile bil işi raporuna göre tespit edilen 12.000 TL. değer kaybı zararından bildirilen ödemelere göre 5.013,47 TL. değer kaybı tazminatı ödemesi düşülerek ve teminat dahilinde değerlendirilerek bakiye 6.986,53 değer kaybı tazminatı üzerinden itiraz yolu açık olmak üzere başvurunun kabul edildiği, ancak bu karara karşı Sigorta şirketi tarafından itiraz yoluna da gidilmeyerek kararın bu şekilde kesinleşmiş olduğu ve sigorta şirketinin bu şekilde kendi hatasından ve kendi beyan ve savunmaları ile bildirdiği hatalı rakamlardan kaynaklı, verilen karara karşı bu yönde itiraz yolunu da gidilmediği için poliçe teminat limitini aşar şekilde fazladan ve hatalı ödemek yapmak durumunda kaldığının anlaşıldığı, hukuki takdir ve değerlendirme Mahkemeye ait olmakla davacı tarafça iddia edildiği şekilde poliçe teminat üst limitini aşan fazla ve hatalı 10.505,69 TL. asıl alacak maddi tazminat ödemesi yönünden sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre de davalı sigortalısına rücu imkanı olup olmadığı hususunda nihai karar Mahkemece verileceğinden bu konuda davacı sigorta şirketinin poliçe teminat üst limiti dikkate alınarak terditli şekilde bir hesaplama ve değerlendirrmeye gidildiği, buna göre davacı tarafça poliçe teminat limiti aşılmasına rağmen iddia edildiği şekliyle poliçe teminat limitini aşan fazla yapılan ödemenin de sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre davalı taraftan rücuen tahsil edileceği kabul edilir ise değer kaybı yönünden davaya konu İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasında davacı tarafın talep edebileceği rakamın 18.815,47 TL. asıl alacak ve 501,47 işlemiş faiz toplamı 19.316,94 TL. olduğu, ancak davacı tarafça riziko tarihi itibariyle geçerli poliçe teminat limitiyle sınırlı olarak davalı sigortalısına rücu edebileceği kabul edilir ise İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasında davacı tarafın talep edebileceği rakamın 41.000- 39.505,69 =1494,31 TL. asıl alacak değer kaybı zararı ve 94,69 TL. işlemiş faiz toplamı 1.589,00 TL. olduğu görüş ve kanaatine varıldığı ve tespit edildiği mütalaa edilmiştir.
Bilirkişi ek raporu: Bilirkişi ...n alınan 24/01/2024 havale tarihli ek raporda; Kök raporun tanziminden sonra sadece değer kaybı ödemesi ile ilgili birleşen dosyada davacı tarafça 09.02.2023 tarihli beyan dilekçesi ile ekinde sunulan bilgi ve belgelere göre “07.72.2019 tarihinde Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren “DİJİTAL HİZMET VERGİSİ İLE BAZI KANUNLARDA VE 375 SAYILI KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMEDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN'a istinaden 1.115,99 TL Stopaj ve 502,20 TL KDV tevkifatı kesintisi de dahil edilerek İzmir... İcra Müdürlüğü'nün... E. sayılı dosyasına, yapılan ödeme miktarı 15.420,19-TL esas alınarak terditli hesaplamanın yeniden yapıldığı, bunun haricinde kök raporlarında değişikliğe gidilmesini gerektirir başkaca bir husus bulunmadığı, buna göre; davalı araç maliki / işleten ...'ye ait... plakalı aracın davacı ... Sigorta Şirketi nezdinde kaza tarihi itibariyle ... nolu, 25.12.2019 başlangıç ve 25.12.2020 bitiş tarihli Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile teminat altına alındığı, davaya konu kazanın poliçe teminatı ve süresi içerisinde kaldığı, kaza tarihi itibariyle geçerli trafik poliçesi teminat üst limitinin resmi gazetede yayınlanan tarife uyarınca araç başına maddi hasarlarda 41.000 TL. olarak belirlendiği, sayın Mahkemece daha evvel içlerinde nörolog bilirkişinin de bulunduğu bilirkişi heyetinden aldırılan kazanın salt alkolün etkisi meydana geldiğinin tespit edildiği, bu tespit karşısında davacı sigorta şirketinin, poliçe teminat limiti kapsamında zarar görene poliçe teminat limitiyle sınırlı olarak tespit edilen gerçek zarar miktarını rücu muhatabı olarak davalı borçlu sigortalısından( kendi akidimden ) ödeme tarihi/tarihlerinden itibaren rücu edebileceği, davaya konu kaza nedeniyle kazaya karışan mağdur araçta gerçek zarar kapsamında oluşan maddi hasar için poliçe teminatı kapsamında 39.505,69 TL. ödeme yapıldığı, buna göre bakiye poliçe teminat limitinin 41.000 TL. — 39.505,69 TL— 1.494,31 TL. kaldığı, ancak davacı sigorta şirketince bakiye poliçe teminat limiti 1.494,31 TL. kalmasına rağmen davacı sigorta şirketince kendisine yapılan değer kaybı başvurusu üzerine poliçe teminat limiti aşılarak 16.09.2021 tarihinde 5.013,47 TL değer kaybı ödemesi yapıldığı, ayrıca yine kazaya karışan mağdur araç maliki tarafından bakiye değer kaybı talebiyle davacı sigorta şirketine karşı mevcut trafik poliçesine dayalı olarak Sigorta Tahkim Komisyonu'na yapılan başvuru neticesinde verilen karar ile asıl alacak olarak bakiye 6.086,53 TL. değer kaybı tazminatını fer'ileriyle birlikte ödemek durumunda kaldığı, davacı sigorta şirketinin riziko tarihi itibariyle poliçe teminat limiti 41.000 TL. iken, asıl alacak olarak yapılan ödeme toplamı 39.505,69 TL TL. hasar bedeli * 5.013,47 TL. değer kaybı tazminatı + 6.986,53 TL. bakiye değer kaybı tazminatı olmak üzere toplam 51.S05,69 TL. olduğu, yani davacı sigorta şirketince poliçe teminat limitinin asıl alacak olarak 10.505,60 TL. aşılarak ödeme yapılmış olduğu, bu durumda asıl dosyada hasar bedeli yönünden taleple bağlılık ilkesi de dikkate alınarak davaya konu Aliağa İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasında davacı tarafın davalı sigortalısından asıl alacak olarak 39.50S,69 TL.onarım bedeli ve 2.497,73 TL. işlemiş faiz toplamı 42.003,42 TL. takip çıkışı rakam üzerinden rücuen tazmin talep hakkı olduğu, değer kaybına ilişkin olarak birleşen dosyada ise, davacı sigorta şirketinin bakiye poliçe teminat limitini 41.000 TL 39.505,69 = 1.494,31 TL. kaldığı halde, davacı sigorta şirketince bakiye poliçe teminat limiti olan 1494,31 TL. değer kaybı tazminatı yerine poliçe teminat limiti aşılarak hatalı şekilde 5013,47 TL. değer kaybı tazminatı ödemesi yapıldığı, ayrıca yine bakiye değer kaybı tazminatı talebiyle dava dışı kazada hasarlanan... plakalı araç maliki ... İnş. San. Tic. A.Ş. tarafından işbu davaların davacısı ...Sigorta Şirketi'ne karşı Sigorta Tahkim Komisyonu'na yapılan başvuruya ilişkin olarak Sigorta Şirketinin cevap ve savunmalarında yapmış olduğu ödemeleri ve dolayısıyla bakiye poliçe teminat limitini eksik ve hatalı bildirmiş olduğu ( cevap dilekçesinde sadece 5.013,47 TL. değer kaybı ve 11.292,60 TL. hasar bedeli ödemesi yapıldığı belirtilmiş, sonrasında da doğru ödeme bilgileri bildirilmemiş ve verilen karara karşı poliçe teminat limitinin aşılmış olduğu ile ilgili itiraz yoluna da gidilmemiştir. ) buna göre de Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Heyeti tarafından dosyada mevcut bilgi, belge ve beyanlara göre 15.03.2022 tarih, ... sayılı karar ile bilirkişi raporuna göre tespit edilen 12.000 TL. değer kaybı zararından bildirilen ödemelere göre 5.013,47 TL. değer kaybı tazminatı ödemesi düşülerek ve teminat dahilinde değerlendirilerek bakiye 6.986,53 değer kaybı tazminatı üzerinden itiraz yolu açık olmak üzere başvurunun kabul edildiği, ancak bu karara karşı Sigorta şirketi tarafından itiraz yoluna da gidilmeyerek kararın bu şekilde kesinleşmiş olduğu ve sigorta şirketinin bu şekilde kendi hatasından ve kendi beyan ve savunmaları ile bildirdiği hatalı rakamlardan kaynaklı, verilen karara karşı bu yönde de itiraz yoluna da gidilmediği için kesinleşen karara istinaden poliçe teminat limitini aşar şekilde İzmir... İcra Müdürlüğünün... E. sayılı dosyasına, davacı tarafça sonradan sunulan bilgi ve belgelere göre 07.04.2022 tarihinde 07.12.2019 tarihinde Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren “DİJİTAL HİZMET VERGİSİ İLE BAZI KANUNLARDA VE 375 SAYILI KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMEDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN'a istinaden yapıldığı beyan edilen, belgeleri ibraz edilen 1.115,99 TL Stopaj ve 502,20 TL KDV tevkifatı kesintisi de dahil edilerek 15.420,19 TL. ödeme yapıldığının tespit edildiği, hukuki takdir ve değerlendirme Mahkemeye ait olmakla davacı tarafça iddia edildiği şekilde poliçe teminat üst limitini aşan fazla ve hatalı 10.505,69 TL. asıl alacak maddi tazminat ödemesi yönünden sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre ayrıca davalı sigortalısına rücu imkanı olup olmadığı hususunda nihai karar Mahkemece verileceğinden bu konuda davacı sigorta şirketinin poliçe teminat üst limiti dikkate alınarak terditli şekilde bir hesaplama ve değerlendirrmeye gidildiği, buna göre davacı tarafça poliçe teminat limiti aşılmasına rağmen iddia edildiği şekliyle poliçe teminat limitini aşan fazla yapılan ödemenin de sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre davalı taraftan rücuem tazmin edileceği kabul edilir ise değer kaybı yönünden davaya konu İzmir... İcra Müdürlüğü'nün... E. sayılı dosyasında davacı tarafın talep edebileceği takip çıkışı rakamın; asıl alacak 20.433,94 TL. ve 523,02 TL. işlemiş faiz toplamı 20.956,96 TL. olduğu, ancak davacı tarafça riziko tarihi itibariyle geçerli olan ve yasal olarak zorunlu şekilde sorumlu tutulduğu poliçe teminat limiti ile sınırlı olarak davalı sigortalısına rücu edebileceği kabul edilir ise İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasında davacı tarafın talep edebileceği rakamın 41.000- 39.505,69. =1494,31 TL. asıl alacak değer kaybı zararı ve 94,69 TL. işlemiş faiz toplamı 1.589,00 TL. olduğu mütalaa edilmiştir.
Asıl ve birleşen dava; davacı ZMMS sigortacısının, ödediği sigorta hasar bedeli ve değer kaybı bedelinin davalı sigortalısından rücuen tahsili için başlattığı icra takiplerine vaki itirazın iptali davasıdır.
Karayolları Trafik Kanunu 95. maddesi hükmü gereğince “...Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez. Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmenin dayandığı kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir” düzenlemesini içerdiği,
6098 sayılı Borçlar Kanunu'nun "Borçlanılmamış edimin ifası" başlıklı 78. maddesinde; "Borçlanmadığı edimi kendi isteğiyle yerine getiren kimse, bunu ancak, kendisini borçlu sanarak yerine getirdiğini ispat ederse geri isteyebilir. Zamanaşımına uğramış bir borcun ifasından veya ahlaki bir ödevin yerine getirilmiş olmasından kaynaklanan zenginleşmeler geri istenemez. Borç olmadığı halde ödenmiş olan edimin geri istenmesine ilişkin diğer kanun hükümleri saklıdır." Düzenlemesini içermektedir.
Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasında sigortacının rücu hakkı, 2918 sayılı KTK'nin 95/2 maddesi ile Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında düzenlemeye tabi tutulmuştur. ZMSS Poliçe Genel Şartlarının 4. maddesinde düzenlenen ağır kusur veya kasıt hali, oto yarışına katılma, ehliyetnamesiz motorlu araç kullanmak, uyuşturucu veya alkollü olarak araç kullanmak istiap haddinin aşılması, aracın çalınması veya gasp edilmesinde işleteninin kusuru gibi haller sigortacının sigortalısına rücu sebeplerindendir.
Somut olayda, davacı sigorta şirketi, davalı araç maliki olan sigortalıdan aracın alkollü sürücünün sevk ve idaresindeyken meydana gelen kaza nedeniyle zarar gören üçüncü kişiye ödemiş olduğu tazminatın davalıdan rücuen tahsilini talep etmektedir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalanan ve davalı sigortalıya ait... plakalı aracın, 2.78 promil alkolü olan dava dışı araç sürücüsü ...'ın sevk ve idaresinde iken, kendisi ile aynı yönde seyir halinde olan... plakalı araca arkadan çarparak hasarlanmasına neden olduğu, açıklanan şekilde gelen olayda araç sürücüsü...'ın %100 oranında tam ve asli kusurlu olduğu, 10.05.2022 tarihli bilirkişi heyet raporunda belirlendiği üzere kazanın salt alkolün etkisi ile meydana geldiği, kazanın oluşumunda başka bir etken bulunmadığı, hasar gören... plakalı araç maliki ... İnşaat Sanayi Ticaret A.Ş.'ye davacı sigorta şirketine başvurusu üzerine muhtelif tarihlerde dava dışı bu şirkete ve aracı tamir eden servislere toplam 39.505,69 TL hasar bedeli ödendiği, ödenen hasar bedelinin Aliağa İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasında takibe konularak davalı sigortalıdan rücuen tahsilinin talep edildiği, davalı sigortalının ödeme emrine itirazı üzerine asıl davaya konu eldeki itirazın iptali davasının açıldığı, kaza tarihi olan 06.08.2020 tarihinde araç başına teminat limitinin 41.000,00 TL olduğu, davacı sigorta şirketinin ödediği hasar bedeli düşüldüğünde bakiye teminat limiti 1.494,31 TL kalmasına rağmen dava dışı ... İnşaat Sanayi Ticaret A.Ş.'nin değer kaybı zararı için de başvurusu üzerine bakiye teminat limiti aşılarak davacı sigorta şirketinin bu şirkete 5.013,47 değer kaybı ödemesi yaptığı, dava dışı ... İnş. San. Tic. A.Ş. tarafından davacı sigorta şirketinin yaptığı değer kaybı ödemesi yetersiz görülerek sigorta şirketine karşı bakiye değer kaybı alacağının tahsili için Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvuru yapıldığı, Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Heyeti tarafından 15.03.2022 tarih, ... esas ve ... karar sayılı kararı ile bilirkişi raporuna göre tespit edilen 12.000 TL değer kaybı zararından 5.013,47 TL değer kaybı ödemesi düşülerek ve davacı sigorta şirketi tarafından ödenen hasar bedelleri tahkim dosyasına eksik bildirildiğinden bakiye değer kaybı zararının teminat dahilinde kaldığı değerlendirilerek bakiye 6.986,53 TL değer kaybı tazminatı üzerinden itiraz yolu açık olmak üzere dava dışı şirketin başvurusunun kabul edildiği, ancak bu karara karşı davacı sigorta şirketi tarafından itiraz yoluna da gidilmeyerek anılan kararın kesinleştiği, anılan sigorta tahkim kararının İzmir... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında davacı sigorta aleyhine takibe konulduğu, davacı sigorta şirketinin icra dosyasına 07.04.2022 tarihinde 15.420,19 TL yatırması üzerine takip dosyasının infazen kapatıldığı, davacı sigorta şirketinin ödemiş olduğu değer kaybı bedellerinin davalı sigortalısından rücuen tahsili için İzmir ... İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı takip dosyasında ilamsız icra takibi başlattığı, davalı sigortalının ödeme emrine itirazı üzerine takibin durduğu, davacı sigortanın itirazın iptali istemiyle birleşen davayı açtığı görülmüştür.
Asıl davada, 24.01.2024 tarihli bilirkişi ek raporunun hüküm kurmaya elverişli ve yeterli olduğu, davacı sigortanın ödediği hasar miktarının gerçek zarar ile uyumlu olduğu, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 85/1-son maddeleri davalı araç malikinin, araç sürücüsünün kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olduğu,... plakalı araçta oluşan hasar zararının sigorta teminatı ola 41.000,00 TL kapsamında olduğu, teminat limitinin aşılmadığı, 2.78 promil alkollü olan dava dışı sürücü ...'ın %100 kusuru ile neden olduğu kazanın salt alkolün etkisiyle meydana geldiği 10/05/2022 tarihli bilirkişi raporu ile belirlendiğinden davacı sigortanın tazminat ödenmesine neden olan davalıya karşı rücu hakkının bulunduğu, davacı sigortacının akde aykırılık nedeniyle kendi sigortalısı olan davalıya karşı açtığı rücu davasında temerrüt faizinin başlangıç tarihinin sigortacının zaran gören üçüncü kişiye ödeme yaptığı muhtelif tarihler olduğu, takip talebinde de bu tarihlerden itibaren işlemiş yasal faiz talep edildiği, ödeme tarihlerinden takip tarihine kadar işlemiş yasal faiz mitarının toplam 3.184,37 TL olduğu, takip talebinde 2.497,73 TL işlemiş faiz isteğinde bulunulduğu, itirazın iptali davası sıkı sıkıya icra takibine bağlı olduğundan takip talebindeki işlemiş faiz miktarı isteğinin aşılamayacağı anlaşılmakla davacının davasının kabulüne, 39.505,69 TL asıl alacak ile 2.497,73 TL işlemiş yasal faiz olmak üzere toplam 42.003,42 TL alacağın, asıl alacağa takip tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı borçludan alınarak davacıya verilmesi için takibin devamına, alacak yargılamaya muhtaç olup likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.
Birleşen davada, ZMMS sigortacısı bakiye teminat limiti ile poliçe limitinin tüketilmesinden sonra dava dışı üçüncü kişi hak sahibine yaptığı değer kaybı ödemenin, sigortalısından rücuan tahsili amacıyla başlattığı icra takibine vaki itirazın iptalini istemiştir.
6098 sayılı Borçlar Kanunu'nun "Borçlanılmamış edimin ifası" başlıklı 78. maddesinde; "Borçlanmadığı edimi kendi isteğiyle yerine getiren kimse, bunu ancak, kendisini borçlu sanarak yerine getirdiğini ispat ederse geri isteyebilir. Zamanaşımına uğramış bir borcun ifasından veya ahlaki bir ödevin yerine getirilmiş olmasından kaynaklanan zenginleşmeler geri istenemez. Borç olmadığı halde ödenmiş olan edimin geri istenmesine ilişkin diğer kanun hükümleri saklıdır." hükmü düzenlenmiş olup benzer düzenleme mülga 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 62. maddesinde de mevcuttur. Burada rücu hakkı veren zenginleşme ve bundan doğan iade talebi söz konusu olup, yani bir başkasına yapılan ödemeden yararlanma söz konusudur. Sebepsiz zenginleşme talebiyle rücu talep edilebilmesi için borç olmayan şeyin hataen ödenmesi şarttır.
Somut olayda; davalı sigortalıya ait... plakalı aracın, davacı sigorta şirketi nezdinde ZMM sigortalı olduğu, sigortalı aracın sebebiyet verdiği 06.08.2020 günlü trafik kazasında hasarlanarak değer kaybına uğradığı ileri sürülerek... plakalı aracın sahibi dava dışı ... İnşaat Sanayi Ticaret A.Ş.'nin hasar ve değer kaybı zararı için davacı sigortacıya başvuruda bulunduğu, davacı sigorta şirketinin aynı şirkete muhtelif tarihlerde toplam 39.505,69 TL hasar bedeli ödediği, kaza tarihi olan 06.08.2020 tarihinde araç başına teminat limitinin 41.000,00 TL olduğu halde, davacı sigorta şirketinin ödediği hasar bedeli düşüldüğünde bakiye teminat limiti 1.494,31 TL kalmasına rağmen bakiye teminat limitini aşarak hak sahibi şirkete 5.013,47 değer kaybı ödemesi yaptığı, dava dışı ... İnş. San. Tic. A.Ş. tarafından davacı sigorta şirketinin yaptığı değer kaybı ödemesi yetersiz görülerek sigorta şirketine karşı bakiye değer kaybı alacağının tahsili için Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvuru yapıldığı, Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Heyeti tarafından 15.03.2022 tarih, ... karar sayılı kararı ile davacı sigortanın daha önce yapmış olduğu hasar ve değer kaybı ödemelerini tahkim dosyasına eksik bildirmesi nedeniyle başvuruda bulunan şirketin bakiye değer kaybı zararı olan 6.986,53 TL'nin teminat limitinde kaldığını değerlendirilerek başvuru sahibinin isteğini kabul ettiği, verilen kararın icra takibine konulması üzerine davacı sigorta şirketinin icra dosyasına 07.04.2022 tarihinde 15.420,19 TL ödeme yaptığı, davacı sigortacının, sigortalısı davalı ... ile aralarında düzenlenen poliçe gereğince meydana gelen kazaya bağlı olarak daha önce yapılan hasar ve değer kaybı ödemesi nedeniyle poliçe limitinin tüketildiğini, dolayısı ile değer kaybı zararına ilişkin olarak yapılan 1.494,31 TL'yi aşan 10.415,69-TL'lik değer kaybı ödemesi ile tahkim yargılama, icra dosya masraflarına ilişkin yapılan ödemenin tahkim yargılamısındaki eksik incelemeden kaynaklandığını ve hataen yapılan bir ödeme olduğunu, sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre iadesi gerektiğini ileri sürerek sigortalısı aleyhine icra takibi başlattığı, davalı ile davacı sigortacı arasındaki temel uyuşmazlığın; poliçe limitinin tüketilmiş olması nedeniyle, üçüncü kişi hak sahibine ödeme yapma yükümlülüğü bulunmayan sigorta şirketinin hataen yaptığı böyle bir ödemeyi sigortalısından talep edip edemeyeceğine ilişkindir.
Davacının talep konusu ödemeye dayanak kıldığı Sigorta Tahkim Komisyonuna ait dosya arasında bulunan kayıt ve belgelerden; üçüncü kişi şirket tarafından yapılan başvuru kapsamında talebi inceleyen uyuşmazlık hakem heyetince yapılan ön incelemede, zorunlu trafik sigortası teminat limitinin 41.000,00-TL ile sınırlı olduğu görülerek aleyhte talepte bulunulan ... Sigorta Şirketine'ne daha önce yapmış olduğu bir ödeme varsa bu ödeme belgesini sunması için bildirimde bulunulduğu, ancak sigorta şirketi tarafından konuya ilişkin olarak ödemelerden yalnızca bir kısmının bildirildiği, yargılamanın devamında da, aracın ZMM sigortacısı olan ... Sigorta Şirketi tarafından, hasar bedeli ve değer kaybı bedeline yönelik olarak, hak sahibine ve aracın tamirini yapan servislere ödeme yapıldığı hususunda herhangi bir bildirim yapılmadığı, karara karşı itirazda da bulunulmadığı görülmüştür.
Buradan hareketle, basiretli bir tacir gibi davranması gereken davacı sigorta şirketinin, gerekli tüm incelemeyi yapmadan, daha da önemlisi muhtelif tarihlerde yaptığı hasar bedeli ödemelerini ve değer kaybı ödemesini bilmemesinin mümkün olmamasına rağmen, zarar gören hak sahibinin başvurusu üzerine Sigorta Tahkim Komisyonu nezdinde görülen yargılama sırasında komisyona bu hususta bilgi vermediği de gözetildiğinde, değer kaybı zararına ilişkin olarak bakiye teminat limiti olan 1.494,31 TL'yi aşarak yaptığı ödemenin hataya dayalı olduğunu ileri süremeyeceği, dolayısı ile de sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca yaptığı böyle bir ödemeyi sigortalısından talep edemeyeceği (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin ...karar sayılı emsal ilamı) mahkememizce kabul edilmiş olup, birleşen davanın açıklanan bu nedenlerle kısmen kabulü ile 1.494,31 TL değer kaybı asıl alacağı ile 94,69-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 1.589,00-TL alacağın, asıl alacağa takip tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı borçludan alınarak davacıya verilmesi için takibin devamına, fazlaya ilişkin isteğin reddine, alacak yargılamaya muhtaç olup likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
ASIL DAVADA:
1-Davalının davasının KABULÜNE,
Davalının, Aliağa İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına vaki itirazının iptali ile 39.505,69 TL asıl alacak ile 2.497,73-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 42.003,42-TL alacağın, asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesi için takibin devamına,
2-Alacak likit olmadığından davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine,
3-Kabul edilen miktar üzerinden hesaplanmış olan 2.869,25 TL nispi harca, peşin alınan 717,32 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.151,93 TL karar ve ilam harcının davalı taraftan alınarak HAZİNE’ YE GELİR KAYDINA.
4-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 680,00 TL'nin, davada haksız çılan davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
5-Dava tamamen kabul edildiğinden davacı tarafın yaptığı ve karşıladığı 8,50 TL vekalet suret harcı, 59,30 TL başvuru harcı, 717,32 TL peşin harç, 484,70 TL davetiye ve posta gideri, 5.150,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 6.419,82 TL yargılama giderinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine.
6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Kanunu ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan; 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine.
7-HMK.nun 333.maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine.
BİRLEŞEN DAVADA:
1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ ile,
Davalının, İzmir... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına vaki itirazının iptali ile 1.494,31 TL asıl alacak ile 94,69-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 1.589,00-TL alacağın, asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesi için takibin devamına,
2-Fazlaya ilişkin isteğin REDDİNE,
3- Alacak likit olmadığından davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine,
4-Kabul edilen miktar üzerinden hesaplanmış olan 427,60 TL nispi harca, peşin alınan 253,19 TL harcın mahsubu ile bakiye 174,41 TL karar ve ilam harcının davalı taraftan alınarak HAZİNE’ YE GELİR KAYDINA.
5-Dava kısmen kabul edildiğinden davacı tarafın yaptığı 11,50 TL vekalet suret harcı, 60,00 TL davetiye ve posta gideri, 3.250,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere 3.321,50 TL yargılama giderinden davanın kabul oranı nazara alınarak 232,50 TL yargılama gideri ile davacı tarafın karşıladığı 80,70 TL başvurma harcı, 253,19 TL peşin harç olmak üzere toplam 566,39 TL’nin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine. Davacı tarafın fazladan yaptığı yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına.
6-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 800,00 TL'nin, davanın kabul ve ret oranına göre 56,00 TL'lik kısmının davalıdan, bakiye 744,00 TL'lik kısmının davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
7-Dava kısmen kabul edildiğinden kabul edilen miktar üzerinden hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Kanunu ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan; 1.589,00-TL vekalet ücretinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine.
8-Dava kısmen reddedildiğinden, reddedilen miktar üzerinden hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Kanunu ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan; 1.589,00-TL vekalet ücretinin davacı taraftan alınarak davalı tarafa verilmesine.
9-HMK.nun 333.maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine.
ilişkin, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda, asıl dava yönünden gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde, mahkememize veya bulunduğu yerde varsa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere, birleşen dava yönünden miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 13/02/2024
Katip... Hakim ...
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır