T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/1073
KARAR NO : 2025/410
DAVA : Maddi Tazminat (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç))
DAVA TARİHİ: 28/12/2023
KARAR TARİHİ: 09/05/2025
Mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonucunda;
İDDİA ;
Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; İzmir Valiliği, Konak Kaymakamlığı ve diğer kamu kurumlarının kullanmış olduğu Konak İlçesi Ahmetağa Mahallesi 208 Ada 28 ve 48 parsellerde bulunan yapıların (5 blok) ilgili Çevre ve Şehircilik ve İklim Değişikliği Müdürlüğü (Milli Emlak Daire Başkanlığı) ve l No'lu Kültür Varlıkları Koruma Bölge Kurulu tarafından yıkımına karar verilmesi sebebiyle ilgili tarihlerde müvekkili şirketten “aktif olarak açık bulunan, İzmir Valiliği adına kayıtlı ... abone ve ... numaralı elektrik aboneliğinin acele olarak sonlandırılmasının ve bina altında bulunan trafonun kaldırılmasının veya yerinin değiştirilmesinin” istendiğini, bu nedenle müvekkili şirket tarafından 06/08/2022 tarihinde 208 ada 28 ve 42 parsel üzerindeki valilik binası yıkım çalışmalarının başlatılmasından dolayı bina altındaki müvekkili şirket sorumluluğu ve işletiminde bulunan mülkiyeti ,,, A.Ş.’ye (TEDAŞ) ait K-... No'lu trafo merkezinin deplase çalışmalarının başlatıldığını ancak söz konusu yıkım işini İzmir Valiliği ile imzalamış olduğu “İzmir Valiliği Yerleşkesi içinde bulunan (5 Adet Blok İle Orta Alandaki Bodrum kat) Binalarının Hurda Karşılığı Yıkım ve Molozlarının Taşınması İşi” kapsamında gerçekleştirecek olan davalı şirket personellerinin K-... No’lu trafo, kablo ve malzemelerinin alınmasını engellediklerini, bunun üzerine bu trafo, kablo ve demontaj malzemelerinin liste halinde belirtilmek suretiyle müvekkili şirket personelleri ... ve... ile davalı şirket personeli... ve İzmir Valiliği Yatırım İzleme Koordinasyon Başkanlığında görevli olduğu belirtilen ... ile birlikte tutanak altına alındığını, bu durumun Valilik Makamı’na 24/08/2022 tarihli... sayılı ve 08/09/2022 tarihli ... sayılı yazılar ile bildirildiğini, İzmir Valiliğince verilen cevapta “muhatabın davalı şirket olduğunun” belirtildiğini; davalı tarafa İzmir 14. Noterliği’nden gönderilen 09/11/2022 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname ile “söz konusu K-..nolu trafo, kablo ve demontaj malzemelerinin teslim edilmesi, aksi durumda yasal yollara başvurulacağı” hususunun ihtar edildiğini, davalı tarafın Karşıyaka 5. Noterliği’nden gönderdiği 21/11/2022 tarihli ve...yevmiye numaralı cevabi yazı ile “ihtara konu malzemelerin kendileri tarafından sökümünün yapılarak hurdacıya satıldığını, ihalenin hurda karşılığı yıkım ve molozların taşınma işine ilişkin olduğunu ve İzmir Valiliği tarafından yapılan yer teslimi sonrası tüm malzemelerin kendilerine ait olduğunu, İzmir Valiliğinin açtığı ihaleye fiyat teklifi verilirken trafoyla ilgili malzemelerin de ihale bedeli içinde olduğunu” bildirdiğini ancak işletmesi 24/07/2006 tarihli İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi ile müvekkili şirkete ait olan trafonun davalı tarafça zarar verilerek sökülmesi ve hurda haline getirilerek satılması suretiyle müvekkili şirketin zararına neden olunduğunu; eylemin haksız fiil niteliğinde olduğunu; trafonun ve diğer teçhizatların kamu malı niteliğinin bulunduğunu, davalı tarafın zarar verdiği, hurda haline getirerek sattığı trafo ve teçhizat ile zarar miktarının tutanakla belirlendiğini ayrıca montaj ve demontaj malzeme fiyatlarının 2021 yılı TEDAŞ birim fiyatlarına göre hesaplandığını, buna göre malzemeler için 1.053.493,25 TL ve demontaj malzeme için 89.294,71 TL olmak üzere toplam 1.142.787,96 TL zararın oluştuğunu belirterek, 1.142.787,96 TL’nin haksız fiil tarihi olan 06/08/2022 tarihinden itibaren artan ve değişen oranlarda reeskont avans faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesine, fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini istemiştir
CEVAP ;
Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; müvekkili şirket tarafından gerçekleştirilen yıkım faaliyetine ilişkin ihalenin 04/07/2022 tarihinde usulüne uygun şekilde yapıldığını ve 08/08/2022 tarihli sözleşmenin imzalandığını, 12/08/2022 tarihinde yer tesliminin yapılması üzerine müvekkili tarafından yıkım faaliyetine başlandığını, İzmir Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı tarafından dağıtım yerlerine gönderilen 19/04/2022 tarihli yazı ile görev taksimatının yapıldığını, üzerinden geçen yaklaşık 3 aylık süreye rağmen işlem yapılmaması nedeniyle İzmir Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı tarafından TEİAŞ 12. Bölge Müdürlüğü’ne gönderilen 08/07/2022 tarihli yazı ile “... parsellerde bulunan 5 adet yüksek katlı binanın yıkım işleri süresince herhangi bir aksaklığa meydan vermemek için ilgili tarih ve sayılı yazımız ile İzmir Valimiz tarafından yapılan görev taksimatının ilgili kurumlarca tamamlanması, hala tamamlanmayan görevlerle ilgili başkanlığımıza ivedilikle bilgi verilmesi…” denilmek suretiyle işlemlerin hızla tamamlanması gerektiğinin açıklandığını, izleyen süreçte bina altında bulunan trafoların halen daha alınmaması sebebiyle müvekkili tarafından yıkıma başlandıktan sonra bir müdahale ile karşılaşılmaması amacıyla durumun İzmir Valiliği’ne sözlü olarak iletildiğini, yapılan görüşmeler sonucunda İzmir Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı tarafından ...A.Ş.’ye gönderilen 18/07/2022 tarihli yazı ile “Valilik adına kayıtlı ...abone ve... numaralı elektrik aboneliğinin acele olarak sonlandırılması ve bina altında bulunan trafonun kaldırılması veya yer değiştirilmesi” hususunun bildirildiğini ancak davacı tarafın neredeyse yer teslimi gününe kadar beklediğini ve iddia olunduğunun aksine müvekkiline hiçbir başvuruda bulunulmadığını; kabul anlamına gelmemekle beraber her ne kadar yer tesliminden iki gün önce müvekkili şirkete başvurulmuş ise de dava dışı idare tarafından 19/04/2022 tarihinde davacı dahil tüm kurumlara ilk bildirimin yapıldığını, 08/07/2022 tarihinde TEİAŞ’a ve 18/07/2022 tarihinde ise ... A.Ş.’ye acele olarak ayrı ayrı bildirimin yapıldığını, buna rağmen davacı tarafın yer teslim tarihi olan 08/08/2022 tarihinden sadece 2 gün önce müvekkiline başvurmasının TMK’nın 2. maddesinde düzenlenen dürüstlük kuralına aykırı olduğunu, davacının iyi niyetli olmadığını, aksine mülkiyeti TEDAŞ’a ait olan ve işletmesini bizzat yaptığı trafo ve teçhizatlarını süresi içinde almadığını, yerini değiştirmediğini, bizzat kendi kusuru ile zararın doğmasına neden olduğunu, bu nedenle kendi kusurundan yararlanamayacağını; davacı tarafın belirlediği zarar miktarının fahiş olduğunu, söz konusu trafonun 1989 yılında devreye girdiğini ve bilfiil kullanıldığını, ekonomik ömrünün neredeyse sonunda olduğunu, bu nedenle ancak hurda değerinde sayılabileceğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte mahkemece aksinin kabulü durumunda trafon vs. parçalarının tamamının amortisman bedellerinin düşülmesi suretiyle hesaplanması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
DELİLLER ;
İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı’nın 2023/728 Soruşturma ve ...Karar sayılı dosyası, İzmir Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı’nın 19/04/2022 tarihli yazısı, 06/08/2022 tarihli tutanak, İzmir Valiliği ile davalı şirket arasında imzalanan 08/08/2022 tarihli sözleşme, ihtarnameler, bilirkişi raporu.
GEREKÇE ;
Dava; haksız fiile dayalı maddi zararın tazmini istemine ilişkindir.
İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı’nın...Soruşturma ve...Karar sayılı kovuşturmaya yer olmadığına ilişkin kararı incelendiğinde; şikayetçinin ... A.Ş., şüphelinin ... Altyapı Kentsel Dönüşüm ... ...Geri Dön. Tes. İşl. San. ve Tic. A.Ş. yetkilileri olduğu, suç tarihinin 2022, suç türünün “kamu kurum ve kuruluşlarındaki eşya hakkında hırsızlık, kamu malına zarar verme suçu” olduğu, yapılan soruşturma sonucunda “ileri sürülen iddianın hukuki uyuşmazlık niteliğinde olduğu, şüpheli şirket yetkililerine atılı suçların yasal unsurlarının oluşmadığı, şikayetçi şirketin maddi zararının tazmini için hukuk mahkemesine veya icra yoluna başvuruda bulunabileceği” gerekçeleriyle Kovuşturma Yapılmasına Yer Olmadığına ilişkin 13/01/2023 tarihli kararın verildiği, bu karara karşı 31/01/2023 tarihli dilekçeyle itiraz edildiği, itirazın İzmir 7. Sulh Ceza Hakimliği’nin 16/05/2023 tarihli ... D.İş sayılı kararı ile reddine karar verildiği görülmüştür.
... A.Ş. arasında imzalanan 24/07/2006 tarihli İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi incelendiğinde; sözleşmenin konusunun “sözleşmede yer alan kapsam ve şartlar dahilinde dağıtım bölgesindeki mevcut ve yeni yapılacak elektrik dağıtım sisteminin, dağıtım tesislerinin ve dağıtım tesislerinin işletilebilmesi için varlığı zorunlu diğer taşınır ve taşınmazların dağıtım faaliyeti için işletme hakkı devri, bu tesislerin iyileştirilmesi ve güçlendirilmesi ile ihtiyaç duyulan yeni dağıtım hat ve tesislerinin yapımı ve sözleşmenin herhangi bir şekilde sona ermesinde söz konusu bütün tesislerin ... belirleyeceği kuruluşa geri devredilmesi ile bu konularda tarafların her türlü hak ve yükümlülüklerinin tespit edilmesi” olduğu, sözleşmenin devir başlıklı 5. maddesinde; “devir, dağıtım bölgesinde yer alan, mülkiyeti ve/ veya kullanım hakkı ... ait olan dağıtım tesisleri ve dağıtım sistemi ile bunların üzerlerinde yer aldığı mülkiyetindeki ve/veya kullanımındaki taşınmazlar, bu taşınmazlar üzerindeki kullanım hakları, dağıtım tesislerinin gereği gibi işletilebilmesi için varlığı zorunluluk arz eden taşınmaz, tesis, araç gereç, iş makineleri, telsiz cihazları ve bunların mütemmim cüzlerinin mülkiyet hakları saklı kalmak kaydıyla işletme haklarının hali hazır fiili ve hukuki durumu ile şirkete devredilmesidir” dendiği, sözleşmede davacı şirketin “şirket” olarak tanımlandığı, sözleşmenin 7.7. maddesinde; “sözleşmenin imza tarihinden sonra dağıtım tesisleri ile dağıtım tesislerinin işletilmesinden kaynaklanan her türlü hukuki ve cezai sorumluluk şirkete aittir. Şirket tarafından yürütülmüş bulunan bu faaliyetler nedeniyle üçüncü kişiler tarafından ileri sürülecek her türlü talebin muhatabı şirkettir…” dendiği görülmüştür.
Davacı şirket, davalı şirkete İzmir 14. Noterliği’nden gönderdiği 09/11/2022 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarname ile; “yapılan yıkım sonrası işletmesi davacı şirkete, mülkiyeti ise... A.Ş.’ye ait K... numaralı trafo merkezine ait... teçhizatlarının, trafo, kablo ve diğer trafo malzemelerinin hukuka aykırı şekilde davacı şirket personellerine teslim edilmediğini, yapılan bildirimlere rağmen bir sonuç alınamadığını, kamu malı niteliği bulunan trafo ve diğer teçhizatların teslim edilmemesinin suç oluşturduğunu” ileri sürerek tebliğden itibaren 7 gün içerisinde teslim edilmemesi halinde şirket yetkilileri ve personelleri hakkında suç duyurusunda bulunulacağını, ayrıca hukuk mahkemelerinde gerekli davaların açılacağını ihtar etmiştir.
Davalı şirket, davacı şirkete Karşıyaka 5. Noterliği’nden gönderdiği 21/11/2022 tarihli ve ...yevmiye numaralı cevabi ihtarname ile; “müvekkili tarafından ihale konusu alanın içindeki malzemelerin tamamı dahil olacak şekilde 12.300.000,00 TL bedelle alındığını, ihaleye fiyat verilirken bu malzemelerin hesap edildiğini ve ihale teklifinin ona göre hazırlandığını, muhatap şirket personelleri geldiğinde zaten ihtara konu malzemelerin müvekkili tarafından sökümünün yapılıp hurdacıya satılmış durumda olduğunu, bahse konu ihalenin hurda karşılığı yıkım ve molozların taşınması işine ilişkin olduğunu, bu nedenle yer teslimi gerçekleştirildikten sonra altında kalan malzemelerin tamamının ihalenin bırakıldığı davalı şirkete ait olduğunu, üstelik muhatap şirket tarafından alanın ihaleye çıkarıldığı veya yer teslimi yapılacağı hususunun kendilerine bildirilmediği yönünde bir iddia mevcut ise bu durumda muhatabın kendileri olmayacağını” bildirmiştir.
İzmir Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı’nın “Depremde hasar gören İzmir Hükümet Konağı yıkım planlaması” konulu 19/04/2022 tarihli yazısı incelendiğinde; içeriğinde “30/10/2020 tarihinde meydana gelen İzmir depremi nedeniyle valilik, Konak Kaymakamlığı ve diğer kurumların kullanmış olduğu Konak ilçesi Ahmetağa Mahallesi 208 ada 28 ve 48 parsellerde bulunan yapıların (5 blok) ilgili Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Müdürlüğü ve 1 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu tarafından alınan onaylarla hasar görmüş olduğu ve 26/02/2022 tarihli valilik makamı oluru ile yıkım işleri İzmir Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı’nca koordine, takibi ve ihale edilmesi gerekmesi zarureti doğmuştur. Bu nedenle aşağıda belirtilen görev taksimatına uyularak sürecin en sağlıklı ve güvenlikli şekilde ivedilikle yürütülmesi gerekmektedir” dendiği, yazıda ihale öncesi yapılacak işlemler ile sözleşme sonrası yapılacak işlemlerin ayrı ayrı belirtildiği, “a” başlığı altındaki ihale öncesi yapılacak işlemler bölümünün 3 numaralı maddesinde; “yıkım yapılacak bina çevresinde ilgili birimlerce elektrik, su ve doğalgaz, telefon gibi hatların yerlerinin tespit edilerek tedbirlerin alınması ve gerektiğinde geçici olarak kesilmesi, mevcut trafoların uygun şekilde idarenin onayı ile taşınması, yıkım esnasında esnaf dükkanlarının ve civardaki kamu binalarının elektrik, telekom, doğalgaz, su ve kanalizasyon tesislerinin hasar görmemesi yönünde ilgili kurum ve birimlerce tedbirler alınması” dendiği, “dağıtım yerlerine” başlığıyla yazılan bu yazıda ilgili madde kapsamında ilgili/görevli/takipçi kurum başlığı altında TEDAŞ 12. Bölge Müdürlüğü, Gediz Elektrik Dağıtım A.Ş… gibi kurumların da gösterildiği görülmüştür.
06/08/2022 tarihli tutanak incelendiğinde; davacı tarafa teslim edilmeyen K-... numaralı trafo ve malzemelerin liste halinde belirtildiği, tutanağının ... ve ... tarafından imzalandığı görülmüştür.
Davalı şirket, İzmir Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı’na hitaben gönderdiği 21/09/2022 tarihli yazı ile; “firmamız ihalesini aldığımız İzmir Valiliği Yerleşkesi içinde bulunan 5 adet blok ile orta alandaki bodrum otopark binalarının hurda karşılığı yıkım ve molozlarının taşınması için söküm çalışmalarının yapıldığı sırada Gediz Elektrik A.Ş. firmasından taşeron firma olduğunu iddia ettikleri binanın alt zemininde olan trafo ve kabloları almak istemişlerdir. Trafo binanın içinde yer alıp kazan dairelerinin bulunduğu yerdedir. Bilindiği üzere bu yıkım ihalesi hurda karşılığında alınmıştır. İhale yapıldıktan sonra ihaleyi kazanan firma olarak buradaki tüm hurda malzemeler firmamıza aittir. ...firma yetkililerine ait olduğunu iddia ettikleri trafo ve kabloları neden ihaleden önce almadıkları ve söküm çalışmaları başladığında olaya müdahil olmak istemeleri manidardır. Ekonomik değerleri olan elektrik kabloları firmamızın ihale bedelinin hesaplanmasında çok önemli bir mali değeri vardır. Bu nedenle yasal haklarımızı koruyarak istenilen malzemeleri verme taraftarı değiliz. Uzlaşma ve diğer öneriler için bilgi beklemekteyiz” denmiştir.
...Dağıtım A.Ş. Genel Müdürlüğü, davacı şirkete gönderdiği yazı ile; bina yıkımı için mevcut trafonun yüklerinin diğer trafolara aktarılarak K... numaralı trafonun enerjisinin ... Dağıtım A.Ş. tarafından kesildiğini, trafonun 1989 yılında devreye girdiği ancak yıllar içerisinde işletme bakım çerçevesinde yenileme çalışmalarının yapıldığının görüldüğünü, henüz ekonomik ömrünü doldurmadığını, demontaj işlemlerinin... A.Ş. tarafından ya da gözetiminde itina ile yapılması gerektiğini ayrıca K... numaralı trafoda bulunan tüm malzemelerin ... ait olduğunu, demontaj malzemelerin tutanak ile teslim alınarak ... A.Ş. ambarına teslim edilmesi gerektiğini bildirmiştir.
İzmir Valiliği İdari Hizmetler Şube Müdürlüğü tarafından davacı şirkete gönderilen 18/07/2022 tarihli acele kaydını içeren yazı ile; 208 ada 28 ve 48 parsellerde bulunan yapıların alınan onaylarla hasar görmesi sebebiyle yıkılacağından halen aktif olarak açık bulunan valilikleri adına kayıtlı elektrik aboneliklerinin acele sonlandırılmasını ve bina altında bulunan trafonun kaldırılmasını veya yerinin değiştirilmesini, bu işlemler için yatırım izleme koordinasyon başkanlığında görevli... ile irtibata geçilmesini bildirmiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; “İzmir Valiliği yerleşkesi içerisinde bulunan binaların hurda karşılığı yıkım ve molozlarının taşınması işini yüklenen davalı şirketin 04/07/2022 ihale tarihli ve 08/08/2022 tarihli sözleşme kapsamında yıkım işini yerine getirmesi esnasında söz konusu binada bulunan K1044 numaralı trafo, kablo ve malzemelerini davacı şirkete teslim etmemesinin haklı bir sebebe dayanıp dayanmadığı, bir diğer anlatımla bu trafo ve malzemelerin davalı şirketin yüklendiği ihale kapsamında sözleşme bedeline dahil olup olmadığı, davacı şirketin söz konusu trafo ve malzemelerin davalı tarafça teslim edilmemesi sebebiyle zararının oluşup oluşmadığı, davalının sebepsiz zenginleşip zenginleşmediği, varsa davacı zararının ne miktar olduğu, dava dilekçesi ile istenen zarar miktarının fahiş olup olmadığı, istenen miktardan amortisman bedelinin düşülmesinin gerekip gerekmediği” konularındadır.
... Satış A.Ş.’ye yazılan yazıya verilen 25/07/2024 tarihli cevapta;... tesisat numaralı kullanım noktasının farklı tedarikçi portföyünden 01/01/2022 tarihi itibariyle son kaynak tedariki kapsamındaki tüketici statüsüne geçmiş olması sebebiyle Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği’nin 21/7 maddesi kapsamında 01/01/2022 tarihinde otomatik kurulan perakende satış sözleşmesi ile aboneliğinin yapıldığı, sözleşme evrakının bulunmadığı sözleşme numarası bildirilen aboneliğe ilişkin olarak bilgisi istenen diğer tesisatlarla ilgili sistemlerin de abone tarama işlemlerinin ada, pafta ve parsel bilgilerine göre yapıldığını, bu nedenle ilgili kullanım noktalarına ait sözleşme hesap numarası, tesisat numarası, sayaç seri numarası verilerinden herhangi biri mevcut ise bildirilmesi halinde kayıtlarının incelenerek ulaşılabilen bilgi ve belgelerin gönderileceği bildirilmiştir.
İzmir Valiliği ile davalı şirket arasında imzalanan 08/08/2022 tarihli “İzmir Valiliği Yerleşkesi İçinde bulunan (5 adet blok ile orta alandaki bodrum otopark) Binaların Hurda Karşılığı Yıkım ve Molozlarının Atılmasına İlişkin Sözleşme” incelendiğinde; sözleşmede toplam bedelin 12.300.000,00 TL olarak belirlendiği, aynı maddede 12.300.000,00 TL’nin yıkım enkazından çıkacak malzeme karşılığı toplam bedel olduğu hususunun da belirtildiği; “sözleşme bedeline dahil olan giderler” başlıklı 7. maddesinde “taahhüdün yerine getirilmesine ilişkin her türlü vergi, resim, harç, ruhsat, izin vb. giderler ile ulaşım, sözleşme kapsamındaki her türlü sigorta giderleri sözleşme bedeline dahildir” dendiği, sözleşme içeriğinde trafoya ilişkin herhangi bir düzenlemenin bulunmadığı, iş bitim tarihinin 25/10/2022 olarak belirlendiği, 12/08/2022 tarihinde iş yeri teslimi ve işe başlama tutanağının düzenlendiği; ekleri arasında yıkım ve nakliye bedeli hesabı adı altında imalatın cinsinin kalem kalem belirtildiği, bunlar arasında yani yıkılacak inşaat, sökülecek boru vs, nakli yapılacak molozlar arasında trafonun bulunmadığı görülmüştür.
İşyeri teslimi ve işe başlama tutanağı incelendiğinde; işin adının “İzmir Valiliği Yerleşkesi içinde bulunan (5 adet blok ile orta alandaki bodrum otopark) binaların hurda karşılığı yıkım ve molozlarının taşınması işi” olduğu, yüklenicinin davalı şirket olduğu, ihale tarihinin 04/07/2022, ihale bedelinin 12.300.000,00 TL, sözleşme tarihinin 08/08/2022 ve iş bitim tarihinin 25/10/2022 olduğu görülmüştür.
İnşaat mühendisi ve elektrik mühendisi bilirkişiler hazırlayıp sundukları 30/03/2025 tarihli raporlarında özetle; İzmir Valiliği Yerleşkesi içinde bulunan (5 adet blok) ile orta alandaki (bodrum otopark) Binalarının Hurda Karşılığı Yıkım ve Molozlarının Atılması İşinin ihale suretiyle davalı ...Akaryakıt Maddeleri Kentsel Dönüşüm Tesisleri İşletme Sanayi ve Tic. A.Ş.’ye ihale edildiğini ve İzmir Valiliği ile davalı firma arasında 08/08/2022 tarihinde sözleşme imzalandığını, söz konusu işin yer tesliminin de İzmir Valiliği tarafından 12/08/2022 tarihinde davalı şirkete yapıldığını, İzmir Valiliği ile davalı şirket arasında düzenlenen 08/08/2022 tarihli sözleşmenin eki niteliğindeki Yıkım İşleri Teknik Şartnamesinin ‘Yıkım Şartları ve Teknik Hususları’ başlıklı 15. maddesinde; “10) Yüklenici, binada kalmış olabilecek demirbaşlar ve evrakları tutanakla idareye teslim edilecektir. Varsa başka kişi, kurum veya kuruluşlara ait olan tesisler de (trafolar, klimalar vb) tespit edilerek İdareye bildirilecektir.” dendiğini, 06/08/2022 tarihinde ... A.Ş., .... Kentsel Dönüşüm Tesisleri İşletme Sanayi ve Tic. A.Ş. ve İzmir Valiliği yetkilisi tarafından düzenlenen tutanakta; İzmir İli, Konak İlçesi, K-... nolu trafo merkezine ait ... malzeme listesinde; “K-... nolu TR-1 ve TR-2 nolu trafo merkezi iptal çalışmalarında ... Petrol Ürünleri Akaryakıt Maddeleri Kentsel Dönüşüm Tesisleri İşletme Sanayi ve Tic. A.Ş firması tarafından dağıtım merkezine ait ... malzemeleri teslim edilmemiştir.” dendiğini, TEDAŞ Genel Müdürlüğü ile G...arasında düzenlenen 24/07/2006 tarihli İşletme Hakkı Devir Sözleşmesinden açıkça görüleceği üzere davaya konu olan ... numaralı trafo merkezindeki her türlü elektriksel teçhizatın mülkiyetinin ...a, bu trafo merkezinin işletilmesinin ise GDZ Elektrik Dağıtım A.Ş.’ne ait olduğunu, TEDAŞ Genel Müdürlüğünün bir kamu kuruluşu olması sebebiyle, davaya konu trafo merkezindeki malzemelerin kamu malı niteliğinde olduğunu; davalı tarafın davaya konu zararın doğmasına davacının bizzat ve yalnızca kendi kusuru ile sebep olduğunu ileri sürdüğünü, dosya kapsamındaki belgeler incelendiğinde sözleşmenin İzmir Valiliği ile davalı arasında 08/08/2022 tarihinde imzalandığının ve İzmir Valiliği tarafından davalı şirkete 12/08/2022 tarihinde yer teslimi yapıldığının görüldüğünü, oysa davaya konu 1044 nolu trafo merkezi malzemelerinin davacı şirkete teslim edilmediği yönündeki tutanağın 06/08/2022 tarihinde, yani sözleşmeden 2 gün, yer tesliminden ise 6 gün önce düzenlendiğini, özetle davacı şirketin söz konusu malzemeleri süresi içinde almadığı yönünde değerlendirme yapılmasının mümkün olmadığını, daha yer teslimi dahi yapılmadan kamu malı niteliğindeki trafo ve malzemelerinin davalı şirket tarafından sökülmesinin ise, davalının herhangi bir kurala uymadan işlem yaptığını gösterdiğini; davalı tarafın ihaleye fiyat verilirken trafo binasında bulunan malzemelerin hesaba dahil edildiğini savunduğunu, buna karşılık, İzmir Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı tarafından gönderilen yazı ekindeki ihale evrakları incelendiğinde; ihale konusu işin ‘Yıkıntı (Hurda) Bedeli Fiyat Cetvelinde’ profil demiri (hurda), alüminyum doğrama (hurda) ve inşaat demiri (hurda) bedeli için yıkımdan çıkacak malzemelerin bedelinin hesaplandığının ve bu maliyet hesap cetvelinde trafo ve bakır hurdası bedelinin yer almadığının görüldüğünü; sözleşmenin eki niteliğindeki Yıkım İşleri Teknik Şartnamesinin ‘Yıkım Şartları ve Teknik Hususları’ başlıklı 15. maddesinde; "19) Kamu kurumlarının taşınır ve taşınmaz Yönetmeliklerine uygun olarak sökmüş oldukları malzemelerden yüklenici hiçbir talepte bulunamaz, 10) Yüklenici, binada kalmış olabilecek demirbaşlar ve evrakları tutanakla idareye teslim edilecektir. Varsa başka kişi, kurum veya kuruluşlara ait olan tesisler de (trafolar, klimalar vb) tespit edilerek İdareye bildirilecektir." denildiğini, bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde davalı şirketin kamu malı niteliğindeki trafo ve ekipmanlarını davacı şirketin isteğine rağmen söküp hurdacılara satmasının Yıkım İhalesi Sözleşmesine ve Yıkım İşleri Teknik Şartnamesine aykırılık oluşturduğu görüş ve kanaatine varıldığını; davalı tarafça sökülüp hurdacıya satılan trafo malzemelerinin listesi davacı şirket, davalı şirket görevlisi ve İzmir Valiliği tarafından tutanakla belirlendiğinden söz konusu malzemelerin cinsi ve miktarı yönünde herhangi bir uyuşmazlığın bulunmadığını, davacı tarafından 1044 nolu trafo merkezinde davalı tarafça teslime dilmeyen elektrik teçhizat bedelinin 2021 yılı TEDAŞ Genel Müdürlüğü’nün birim fiyatları üzerinden 1.053.493,25 TL olarak, söz konusu malzemelerin demontaj (sökme) bedelinin ise yine birim fiyatlar üzerinden 89.274,71 TL olmak üzere toplam 1.142.787,96 TL olarak hesaplandığını ancak davalının haksız fiili nedeniyle davacı zararının 2022 yılı yerel piyasa rayiçlerine göre ve söz konusu malzemelerin kullanım bedeli (amortisman) düşülerek hesaplanması gerektiğini, davaya konu elektrik malzemelerinin içerisindeki trafo, kablo gibi malzemelerde yoğun olarak bakır kullanımı olduğundan, bu malzemelerin ekonomik ömrünü tamamlamış olsa bile hurda değerinin bulunduğunu, bu nedenle Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan 2022 yılı amortisman oranları tablosuna göre amortisman oranları düşülerek hesaplama yapıldığını ancak kullanım ömrü dolan malzemelerin hurda bedelinin alındığını, buna göre de davacı şirketin uğramış olduğu zararın 2022 yılı yerel piyasa rayiçlerine göre ve söz konusu malzemelerin kullanım ömrü (amortismanı) düşülerek 496.315,00 TL olarak hesaplandığını bildirmişlerdir.
Sunulan ve toplanan deliller ile benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya içeriğine göre; İzmir Valiliği, Konak Kaymakamlığı ve diğer kamu kurumlarının kullandığı Konak İlçesi, Ahmetağa Mahallesi'nde 208 Ada, 28 ve 48 parsellerde bulunan 5 adet blok halindeki yapıların Çevre ve Şehircilik ve İklim Değişikliği Müdürlüğü (Milli Emlak Daire Başkanlığı) ve l numaralı Kültür Varlıkları Koruma Bölge Kurulu tarafından yıkımına karar verildiği, 5 adet blok ile orta alandaki bodrum otoparkın "Hurda Karşılığı Yıkım ve Molozlarının Atılması" işinin ise davalı şirkete ihale edildiği, bu kapsamda da davalı şirket ile dava dışı İzmir Valiliği arasında 08/08/2022 tarihli sözleşmenin imzalandığı, davalı şirkete sözleşme konusu işin yer tesliminin İzmir Valiliği tarafından 12/08/2022 tarihinde yapıldığı, sözleşmenin eki niteliğindeki Yıkım İşleri Teknik Şartnamesinin ‘Yıkım Şartları ve Teknik Hususları’ başlıklı 15. maddesinde; “Yüklenici, binada kalmış olabilecek demirbaşlar ve evrakları tutanakla idareye teslim edilecektir. Varsa başka kişi, kurum veya kuruluşlara ait olan tesisler de (trafolar, klimalar vb) tespit edilerek İdareye bildirilecektir.” dendiği; davacı şirket, davalı şirket ve dava dışı İzmir Valiliği yetkilileri tarafından 06/08/2022 tarihli tutanağın düzenlendiği, bu tutanakta; “K-...nolu TR-1 ve TR-2 nolu trafo merkezi iptal çalışmalarında...Maddeleri Kentsel Dönüşüm Tesisleri İşletme Sanayi ve Tic. A.Ş firması tarafından dağıtım merkezine ait... malzemeleri teslim edilmemiştir.” dendiği; ...Genel Müdürlüğü ile davacı... A.Ş. arasında düzenlenen 24/07/2006 tarihli İşletme Hakkı Devir Sözleşmesine göre davaya konu... numaralı trafo merkezindeki her türlü elektriksel teçhizatın mülkiyetinin ...a, işletilmesinin ise davacı ... A.Ş.’ye ait olduğu, ... numaralı trafo merkezi malzemelerinin davacı şirkete teslim edilmediği, bu hususun 06/08/2022 tarihli tutanakta da belirtildiği, davalı şirket ile İzmir Valiliği arasında imzalanan sözleşmenin tarihinin 08/08/2022 olduğu ve davalı şirkete yer tesliminin 12/08/2022 tarihinde yapıldığı dikkate alındığında; davaya konu trafo merkezi malzemelerinin davacıya teslim edilmediğine ilişkin 06/08/2022 tarihli tutanağın sözleşmeden 2 gün, yer tesliminden ise 6 gün önce düzenlendiği, dolayısıyla; davalı tarafın "davacı şirketin söz konusu malzemeleri süresi içinde almadığı" yönündeki savunmasında haklı olmadığı, sözleşme gereği henüz yer teslimi yapılmadan davalı tarafça trafo ve malzemelerinin söküldüğü, bu durumun da davalının kurala uymadan işlem yaptığını gösterdiği; diğer yandan; ihale konusu işin ‘Yıkıntı (Hurda) Bedeli Fiyat Cetvelinde’ profil demiri (hurda), alüminyum doğrama (hurda) ve inşaat demiri (hurda) bedeli için yıkımdan çıkacak malzemelerin bedelinin hesaplandığı ancak trafo ve bakır hurdası bedelinin yer almadığı, Yıkım İşleri Teknik Şartnamesinin ‘Yıkım Şartları ve Teknik Hususları’ başlıklı 15. maddesinde; "Kamu kurumlarının taşınır ve taşınmaz Yönetmeliklerine uygun olarak sökmüş oldukları malzemelerden yüklenici hiçbir talepte bulunamaz, 10) Yüklenici, binada kalmış olabilecek demirbaşlar ve evrakları tutanakla idareye teslim edilecektir. Varsa başka kişi, kurum veya kuruluşlara ait olan tesisler de (trafolar, klimalar vb) tespit edilerek İdareye bildirilecektir." düzenlemesine yer verildiği, davalı şirketin trafo ve malzemelerini davacı tarafın isteğine rağmen söküp hurdacılara satmasının sözleşmeye ve eki şartnameye aykırı davrandığını gösterdiği; trafonun ve malzemelerin ihale bedeline dahil de olmadığı; bilirkişiler tarafından ... numaralı trafo merkezinde davalı tarafça teslim edilmeyen elektrik teçhizat bedelinin haksız fiile dayalı olarak 2022 yılı yerel piyasa rayiçlerine göre ve söz konusu malzemelerin kullanım bedeli (amortisman) düşülerek hesaplanması gerektiğine işaret edildiği, bu tespit ve görüşe mahkememizce de değer verildiği, 2022 yılı piyasa rayiçlerine göre ve malzemeler ekonomik ömrünü tamamlamış olsa da hurda bedeli düşülerek davacı zararının 496.315,00 TL olduğu, bilirkişilerin hesaplamasında zaten sökme bedeli yer almadığından davalı tarafın bu yöndeki itirazının haklı olmadığı, raporun ihale evrakları ve sözleşme hükümleri değerlendirilerek hazırlanması ve somut olaya uygun bulunması sebebiyle rapora yönelik itirazların haklı görülmediği; davacının, bilirkişi raporu ile belirlenen 496.315,00 TL tutarındaki maddi zararı haksız fiil hükümlerine dayalı olarak istemekte haklı olduğu anlaşıldığından, davanın bu miktar üzerinden kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir. Kabul edilen bu miktara ise işin ticari iş olduğu gözetilerek haksız fiil tarihinden itibaren avans faizi yürütülmüştür.
HÜKÜM ; Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile;
496.315,00 TL’nin haksız fiil tarihi olan 06/08/2022 tarihinden itibaren yürütülecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
2-Fazlaya ilişkin isteğin reddine,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 33.903,28 TL harçtan peşin olarak alınan 19.515,97 TL harcın düşülmesi ile kalan 14.387,31 TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
4-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL'nin davanın kabul ve red oranına göre 1.355,02 TL'lik kısmının davalıdan, kalan 1.764,98 TL'lik kısmının davacıdan alınarak, Hazine'ye gelir kaydına,
5-Davacının yatırmış olduğu 269,85 TL'si başvurma harcı ve 19.515,97 TL'si peşin harç olmak üzere toplam 19.785,82 TL'nin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
6-Davacının yapmış olduğu 187,50 TL'si posta-tebligat gideri ve 8.000,00 TL'si bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 8.187,50 TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranına göre takdiren 3.555,85 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmının davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre takdir ve tayin edilen 78.447,25 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
8-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre takdir ve tayin edilen 78.447,25 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak, davalıya verilmesine,
9-Davacı tarafça yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair; taraf vekillerinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 09/05/2025
Başkan...
¸E-imza
Üye ...
¸E-imza
Üye...
¸E-imza
Katip ...
¸E-imza