T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/1082
KARAR NO : 2025/791
DAVA :Trafik Kazasından Kaynaklanan Hasar Bedeli, Değer Kaybı ve İkame Araç Bedeline İlişkin Maddi Tazminat
DAVA TARİHİ: 29/12/2023
KARAR TARİHİ: 18/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; müvekkiline ait olan ... plakalı aracın müvekkilinin kardeşi olan sürücü... kontrolünde 17.07.2023 tarihinde saat 21:40 - 22:00 sularında İzmir İli Buca ilçesi ...Caddesi üzerinde seyir halinde iken ... bulvarı ile... Caddesi kesişiminde bulunan kavşağı hemen geçtikten sonra davalı ... adına kayıtlı ve diğer davalı adına trafik sigortasına sahip olan... plakalı aracın sağ şeritten sol şeride çok ani ve hız kesmeden manevra yapması ve bu nedenle ... plakalı araca çarpmamak (can kaybı ve yaralanmaya sebebiyet vermeme amaçlı refleks ile) için yapılan haklı sürücü manevrası sonrasında müvekkiline ait aracın kaldırıma çıkmasına ve orada bulunan trafik lambasının bulunduğu direğe çarpmasına sebebiyet verdiğini, dolayısıyla davalının kusurlu hareket etmesi nedeniyle maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini,... plakalı aracın... marka olduğunu, araç sahibinin tesadüfen... olduğunu öğrendiklerini, aracın... Sigorta Anonim Şirketi tarafından sigortalı olduğunu, acente numarasının ..., poliçe numarasının ... olduğunu, müvekkiline ait aracın tamirde 17 Temmuz 2023'ten 13 Eylül 2023 tarihine kadar yaklaşık 2 ay ... Otomotiv'de kaldığını, bu uzun süren tamirat sürecinin yaz aylarına da denk gelmiş olmasının da etkisiyle sık sık aracını kullanmakta olan müvekkili ve bebeğinin mağduriyetine sebep olduğunu, araç hasar bedelinin 31.840,00-TL olarak tuttuğunu, arabuluculuk görüşmelerinin de olumsuz sonuçlandığını bildirmiş,... plakalı aracın 17.07.2023 tarihinde tamamen kendi kusuru ile neden olduğu trafik kazası sonrasında olay yerinden kaçması da dikkate alınarak müvekkiline ait... plakalı araçta oluşan 31.840,00-TL hasar bedelinin kaza tarihi olan 17.07.2023 tarihinden itibaren işleyecek adi kanuni faiz ile davalı ... Sigorta Anonim Şirketinden poliçe limitleri de dikkate alınarak tahsiline, müvekkiline ait ... plakalı aracın uzun bir süre serviste kaldığı dikkate alınarak fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla şimdilik 100,00-TL ikame araç bedeli alacağının sadece davalı ... 17.07.2023 tarihinden itibaren işleyecek adi kanuni faizi ile tahsiline, müvekkiline ait... plakalı aracın uğradığı değer kaybı açısından fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak üzere şimdilik 100,00-TL değer kaybı alacağının poliçe kapsam ve limitleri de dikkate alınmak üzere her iki davalıdan da müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiş, dava değerini ikame araç bedeli yönünden 3.825,00-TL na, hasar bedelini 31.840,00-TL na 27/01/2025 tarihli ıslah dilekçesi ile artırmış ve ıslah harcını yatırdığı görülmüştür.
CEVAP:
Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle; davacı adına kayıtlı ve dava dışı ... kontrolündeki ... plakalı aracın, 17.07.2023 günü, saat 21:40 - 22:00 sularında İzmir İli, Buca İlçesi,... Caddesi üzerinde seyrederken... Bulvarı ile Doğuş Caddesi kesişimindeki kavşağı geçtikten sonra, sol şeride yüksek hızla girdiği söylenen müvekkiline ait ... plakalı araca çarpmamak üzere yaptığı manevra sonucu tek taraflı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluştuğunu, kazaya sebebiyet veren müvekkilinin olay yerinden kaçtığının iddia edildiğini, anılan iddiaların kabulünün mümkün bulunmadığını, zira, dava dilekçesinde, kazadan sonra hemen polis çağrılarak tanıklar eşliğinde, dava dilekçesi ekinde yer alan 17.07.2023 gün ve 22:00 saatli trafik kaza tespit tutanağının düzenlenmiş olduğu beyan edilse de, anılan tutanak incelendiğinde, tutanakta yalnızca ... imzasının bulunduğu, olayın oluş şeklinin yalnızca onun beyanlarına dayandırıldığını ve adı geçen tanıkların varlığından hiç bahsedilmediğinin görüldüğünü, kazadan sonra hareket edemez hale gelen aracın, kazadan 3 saat sonra yani, 18.07.2023, saat 01:00 itibarıyla servise çekilmek zorunda kalındığının iddia edildiği dava dilekçesinde; ancak, kazadan 5 gün sonra, sürücü ... tarafından şikayetçi olma yoluna gidildiğinin anlaşıldığını, aracın kullanılamaz hale geldiğini ve 2 ay onarımda kaldığı iddia edilen ölçekteki bir kazada, şikayetçi olmak için 5 gün beklenmiş olmasının manidar olduğunu, müvekkilinin ZMM sigortacısı olan ... Sigorta A.Ş'nin de cevap dilekçelerinde arz edildiği üzere, uyuşmazlık konusu kaza etraflıca incelenmiş; ancak, müvekkilinin davaya sebebiyet verdiğine dair şüpheye yer bırakmayan somut delillerin bulunmaması nedeniyle taraflar arasında anlaşma zemininin oluşmadığını, müvekkilinin uyuşmazlığa konu kazanın oluşumuna hiçbir dahli bulunmadığını, 17.07.2023 günlü trafik kaza tespit tutanağının kusur tespiti açısından maddi gerçekliği yansıtmaktan uzak olduğunu, davacının, muhtemel bir kaza sonrası ortaya çıkacak araç onarım bedeli, değer kaybı, mahrumiyet bedeli ve hatta ikame araç teminatını içeren bir kasko poliçesi olmasının imkan dahilinde olduğunu, hal böyleyken, davacının kaza dönemine ilişkin olarak aracını teminat altına alacak bir kasko poliçesi bunulup bulunmadığının, bulunuyor ise poliçenin ile sağlanan teminatlarının kapsamının, Davacının bunlardan istifade etmek yerine niçin müvekkilinin ZMM sigortacısına başvurarak zararı taraflarına fatura ettiğinin de davacı yana sorulması ve haksız fiil sebebiyle oluştuğu iddia edilen zararın başka bir yolla giderilmesi yolunun bulunup bulunmadığının değerlendirilmesinin gerektiğini bildirerek, davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
Davalı... Sigorta Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesi ile özetle; ... plaka sayılı aracın müvekkili şirket nezdinde... poliçe nolu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ile teminat altına alındığını, dava konusu kazaya ilişkin olarak düzenlenmiş olan kaza tespit tutanağı, davacı tarafın tek taraflı beyanları ile hazırlanmış tutanak olduğunu, bu sebeple de müvekkili şirketçe araç hasarının tespiti için ekspertiz ataması yapıldıktan sonra sigortalının kusursuz olduğundan onarım onayının verilmediğini, kabul manasında olmamak üzere genel şartlar gereğince müvekkili şirketin yalnızca anlaşmalı servislerde uygulanacak tedarik ve işçilik bedelleri ile sorumlu olması sebebiyle zararın tespitinde bu hususun da göz önünde bulundurulmasının gerektiğini, bu sebeple dosyanın bilirkişi incelemesine gönderilmesinin gerektiğini, parça ve işçilik bedellerinin yüksek kaynaklanan fahiş hasar bedelinden sorumluluklarının bulunmadığını, bu sebeple davacının fahiş taleplerinin reddinin gerektiğini, bununla birlikte başvuran vekili tarafından fatura ibraz edilmediği ve araç onarımının yapılıp yapılmayacağı yahut KDV ödenip ödenmeyeceğinin belirsiz olduğundan KDV hariç hesaplama yapılması gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte aleyhlerine değer kaybı tazminatına hükmedilecekse de eğer bunun genel şartlar üzerinden yapılması gerektiğini, müvekkili şirketin söz konusu zarardan poliçe teminat limitleri dahilinde sorumlu olduğunu, davacı tarafın faiz talebi yasa ve içtihatlara aykırı olduğunu, müvekkili şirketin, temerrüde düşmediğinden ancak dava tarihinden itibaren faizden sorumlu tutulabilecek olup, bir haksız fiil sonucu meydana gelen olay nedeniyle hükmedilecek faizin türünün de yasal olması gerektiğini, müvekkilinin şirketin sorumluluğunun şu aşamada doğmadığından temerrüde de düşmediğini bildirerek, haksız ve mesnetsiz davanın esastan ve usulden reddine, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesi talep ve beyan etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazası sonucu davacıya ait araçta oluşan hasar bedelinin, değer kaybının ve ikame araç bedelinin tahsili istemine ilişkindir.
İşleten tanımı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesinde “Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır” şeklinde yapılmıştır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı Yasanın 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1.maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.
Somut olayda, davacı tarafından araç maliki ve zorunlu trafik sigorta poliçesini tanzim eden sigorta şirketine karşı açılan maddi tazminat davasında; hasar bedeli, davalı Sompo Sigorta Anonim Şirketinden; değer kaybı her iki davalıdan, ikame araç bedeli ise davalı Sakine Bekyurt'tan talep edilmektedir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davaya konu trafik kazasının 17.07.2023 günü, saat 22:00 sıralarında sürücü ... idaresindeki... plakalı aracıyla İzmir ili, Buca ilçesi, ... Caddesi takiben sol şerit üzerinden çevreyolu istikametine seyir halindeyken ... Bulvarı dönel kavşağını geçtiği esnada, kendi beyanına göre orta şerit üzerinde seyir eden ...plakalı... marka beyaz renkli otomobilin tehlikeli şekilde sola manevra yapıp şerit değiştirmesi üzerine bahse konu araca çarpmamak için sola manevra yaptığı esnada direksiyon hakimiyetini kaybedip aracının sol ön, sol ön tekerlek ve sol ön köşe kısımlarıyla, orta refüj taşına çarpıp refüj üzerine çıkarak, orta refüj üzerinde bulunan trafik lambasına çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, mahkememizce İTÜ'den seçilen uzmanlardan oluşan heyetten alınan bilirkişi heyeti raporundan, ... plaka sayılı aracın olay yeri terk sürücüsünün meydana gelen kazada %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, ... plakalı otomobilin dava dışı sürücüsü ... bir kusurunun bulunmadığı, davaya konu ... plakalı araçta 31.840,00-TL hasar bedeli, 10.000-TL değer kaybı, 4000-TL ikame araç bedeli olmak üzere toplam 45.840,00 TL zarar mütala edilmiş ve söz konusu rapor denetime elverişli ve hüküm kurmaya yeterli olduğundan hükme esas alınmıştır.
Yapılan yargılama, toplanan deliller ve dosya içeriğine göre; davaya konu trafik kazasının oluşumunda kimliği belirlenemeyen ... plakalı araç sürücüsünün etken kusurlu olduğu, ... plakalı aracın dava dışı sürücüsü Talha Erdoğuş'un bir kusurunun bulunmadığı, davacıya ait ... plakalı araçta 31.840,00-TL hasar bedeli, 10.000-TL değer kaybı, 4000-TL ikame araç bedeli olmak üzere toplam 45.840,00 TL zarar meydana geldiği, davalı işletenin bu bedelden kusursuz sorumluluk ilkesi uyarınca, davalı sigorta şirketinin ise sigortalı aracın kusuru ve poliçe limiti uyarınca sorumlu bulundukları, hasarın teminat dışında kaldığı hususunun da davalılarca somut delillerle ispat edilemediği anlaşıldığından, davacının ıslah dilekçesi doğrultusunda davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, hüküm altına alınan tazminatlara davacıya ait aracın hususi olduğu dikkate alınarak davalı işleten ... yönünden kaza tarihinden, davalı sigorta şirketi yönünden ise davacı vekilinin 18/09/2025 tarihli son celsedeki beyanı dikkate alınarak, ara buluculuk son anlaşama tutanağının tanzim edildiği tarih olan 20.12.2023 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesi gerekmiş, iş bu dava nedeniyle yapılan yargılama giderleri HMK nın 326. maddesi uyarınca davalılara yükletilmiş, davacı yararına maktu vekalet ücreti takdir olunmuştur.
Dava tarihinden önce, davacı tarafından davalı sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapıldığından, sigorta şirketine başvuru, alternatif çözüm yolu olarak nitelendirildiğinden, 2918 Sayılı KTK nın 97.maddesinde belirtilen başvuruya ilişkin zorunlu dava şartı yerine getirildiğinden iş bu dava da ara buluculuk Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin ... Esas, ... Karar sayılı ilamı gereğince zorunlu dava şartı niteliğinde olmadığından, ara buluculuk ücreti davacı üzerinde bırakılarak, aşağıdaki hükmün tesisi gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın ıslah dilekçesi ile bağlı kalınarak KABULÜNE
A)Hasar bedeli yönünden; 31.840,00-TL hasar bedelinin davalı sigorta şirketinden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere temerrüt tarihi olan 20/12/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte alınarak davacıya verilmesine,
B)Değer kaybı yönünden; taleple bağlı kalınarak 100,00-TL değer kaybı tazminatının davalı sigorta şirketinden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere temerrüt tarihi olan 20/12/2023 tarihinden, davalı...kaza tarihi olan 17/07/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine,
C)İkame araç bedeli yönünden; Taleple bağlı kalınarak, 3.825,00-TL ikame araç bedelinin davalı ... kaza tarihi olan 17/07/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar Kanunu'na göre alınması gereken 2.443,11-TL nispi ilam harcından, 547,17-TL peşin harç ve 615,40-TL ıslah harcının düşülmesi ile kalan 1.280,54-TL karar ve ilam harcının davalılardan (davalı Sompo Sigorta Anonim Şirketinin bu tutarın 1.143,53-TL'sinden sınırlı sorumlu olmak üzere) müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNEYE GELİR OLARAK KAYDINA,
3-İş bu davada davalı sigorta şirketine başvuru şartı, zorunlu dava şartı olduğundan, arabuluculuk zorunlu dava şartı olmadığından, arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00-TL'nin davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
4-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Kanunu ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanmış olan; 30.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalılardan (davalı... Sigorta Anonim Şirketinin bu tutarın 29.709,00-TL'sinden sınırlı sorumlu olmak üzere) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacının yatırmış olduğu 269,85-TL başvurma harcı, 547,17-TL peşin harç ve 615,40-TL ıslah harcı toplamı olan 1.432,42-TL'nin (davalı Sompo Sigorta Anonim Şirketinin bu tutarın 1.275,28-TL'sinden sınırlı sorumlu olmak üzere) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacının yapmış olduğu 1.427,50-TL'si tebligat-posta gideri ve 12.000,00-TL'si bilirkişi ücreti gideri olmak üzere toplam 13.427,50-TL yargılama giderinin (davalı... Sigorta Anonim Şirketinin bu tutarın 11.954,50-TL'sinden sınırlı sorumlu olmak üzere) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı...Sigorta Anonim Şirketi tarafından yapılan yargılama gideri olmadığından, bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-HMK.nun 333.maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmı ile davalı Sakine Bekyurt tarafından yatırılan delil avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde ilgili taraflara resen iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı... vekillerinin yüzlerine karşı, davalı sigorta şirketi vekilinin yokluğunda, HMK'nun 343 ve 345. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesi'ne verilecek bir dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi veya 20.Hukuk Dairesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi. 18/09/2025
Katip... Hakim ...
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır