T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/268
KARAR NO : 2025/460
DAVA : İtirazın İptali (Danışmanlık Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 30/03/2023
KARAR TARİHİ : 22/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; müvekkili A... Kurumsal Danışmanlık Hizmetleri San. ve Tic. AŞ ile davalı... Kağıt Karton Sanayi Ticaret Anonim Şirketinin 13.10.2021 tarihinde, davalı şirkete ait...Mahallesi, ...Bulvarı No:... Dalaman-İZMİR adresinde bulunan Selüloz-Kağıt-Karton Entegre Tesisleri için itfaiye uygunluk raporu alınmasına ilişkin Danışmanlık Hizmet Sözleşmesini akdettiklerini, 13.10.2021 tarihli Danışmanlık Hizmet Sözleşmesi uyarınca davalı yanca, sözleşmenin konusu hizmet kapsamında davacı müvekkiline toplam 650.000,00 KDV ödeneceğini, bu ödemenin ilk tutarı olan 130.000,00-TL KDV 'sinin sözleşmenin imzalandığı tarihte, ikinci ödeme tutarı olan 260.000,00-TL + KDV'sinin itfaiye uygunluk raporu tesliminde, üçüncü ödeme tutarı olan 260.000,00TL KDV'nin itfaiye uygunluk raporunun tesliminden 30 gün sonra ödeneceğinin kararlaştırıldığını, davalı şirket tarafından sözleşmenin imzalanma tarihinde ödenmesi gereken 130.000,00-TL + KDV'lik peşinat ödemesi ile son tutar olan itfaiye uygunluk raporunun tesliminden 30 gün sonra ödenmesi gereken 260.000,00-TL +KDV'lik tutarın ödendiğini, ancak ikinci ödeme tutarı olan yani itfaiye uygunluk raporunun tesliminde ödenmesi gereken 260.000,00-TL+ KDV'lik tutarın müvekkili şirkete ödenmediğini, ... yevmiye numaralı ihtarname ile faturaya itiraz edildiğini, davalı yanın sözleşmenin gereği gibi ifa edilmediğinden bahisle fatura bedelinin ödenmesinden kaçındığını, müvekkili şirketin 30.09.2022 tarihli dilekçesi ile itfaiye uygunluk raporu almak için Muğla Büyükşehir Belediye Başkanlığı'na (itfaiye daire başkanlığı) başvuruda bulunduğunu ve bu başvuru sonucunda belediye yetkililerince 05.10.2022 tarihinde davalı firmanın şubesine denetime gelindiğini ve eksik hususların tespit edilerek tutanak altına alındığını, belediye yetkililerince 05.10.2022 tarihinde tespit edilen davalı firmadaki eksikliklerin davacı müvekkil firma tarafından tamamlandığını, bir dosya halinde 19.10.2022 tarihinde davalı müvekkil şirketçe Muğla Büyükşehir Belediye Başkanlığı-İtfaiye Daire Başkanlığı'na teslim edildiğini ve bu dosyanın tesliminden itibaren 10 iş gününü geçmeden 27.10.2022 tarihinde itfaiye uygunluk raporu alındığını ve alınan itfaiye uygunluk raporunun davalı firmaya mail atıldığını ve ayrıca itfaiye uygunluk raporunun davalı şirkete elden teslim edildiğini, 27.10.2022 tarihli, 306.800,00TL bedelli fatura bedelinin ödenmesi yönünde davalı şirkete İzmir... Noterliğinin 08.11.2022 tarih... yevmiye numaralı ihtarnamenin davalı tarafa tebliğinden itibaren sözleşmede kararlaştırılan ve 27.10.2022 tarihli faturaya ilişkin ikinci ödeme tutarı olan 260.000,00-TL + KDV'nin ödenmemesi üzerine taraflarınca 22.11.2022 tarihinde İzmir ... İcra Dairesinin...sayılı dosyası ile davalı aleyhine icra takibi başlatıldığını, takibin, davalının 07.12.2022 tarihli yetkiye ve borca itiraz dilekçesi ile itiraz etmesi sonucu aynı tarihte durdurulduğunu belirterek, İzmir... İcra Dairesinin ... sayılı dosyasına davalının itirazının iptali ile takibin devamına, davalı borçlunun alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahküm edilmesine ve yargılama masrafları ile vekalet ücretinin davalı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; müvekkili Şirket ile davacı arasında 13.10.2021 tarihinde “Danışmanlık Hizmet Sözleşmesi” imzalandığını, işbu sözleşmeye göre davacının temel edimlerinden birinin müvekkili Şirketin Dalaman/Muğla adresinde bulunan Selüloz-Kağıt-Karton Entegre Tesisi için “ itfaiye uygunluk raporu alınması“ olsa da sözleşmenin 7. Maddesinde de belirtildiği üzere davacı, belirlenen sürede sözleşmenin 8/A maddesinde sayılan; Mimari Rölöve Kat Planları Çizimi, Yangın Mekanik Tesisatı Proje Çizimi, Yangın Mekanik Tesisatı Hidrolik Hesap Raporu, Yangın Tahliye Projesi Çizimi, Yangın Algılama Projesi Çizimi iş ve işlemlerini yapmayı, ilgili birimden onaylarının alınmasını da kabul ve taahhüt ettiğini, müvekkili şirketin ise bu hizmet kapsamında davacı şirkete toplam 650.000,00-TL+KDV ödeyeceğini, işbu ödemenin 130.000,00-TL’sinin peşinat olarak sözleşmenin imzalandığı tarihte; 260.000,00-TL’sinin itfaiye uygunluk raporu tesliminde, kalan 260.000,00-TL’sinin ise teslimden 30 gün sonra ödeneceğini kabul ve taahhüt ettiğini, davacının sadece “itfaiye uygunluk raporu alınması" edim borcu altına girmediğini, aynı zamanda mezkûr sözleşmenin 8/A maddesinde sayılan projelerin çizimi ve teslimi borcu altına da girdiğini, davacının, işbu sözleşme kapsamında her ne kadar ilgili başvuruları yaparak müvekkil şirketin işyeri için “itfaiye uygunluk raporu”nu alınmasına yardımcı olsa da sözleşme gereği kararlaştırılan projelerin müvekkili şirkete teslim etmediğini, taraflar arasındaki ihtilafın buradan kaynaklandığını, davacı tarafın, anılan projelerin tesliminden müvekkili şirketin tüm çabalarına ve ihtarlarına rağmen imtina ettiğini, müvekkili şirketin tüm iletişim çabalarının karşılıksız kaldığını, müvekkili şirketin işbu ödemeyi yapmamasının sebebinin, davacının sözleşme ile kararlaştırılan yükümlülüğünü tam ve gereği gibi yerine getirmemesi olduğunu, müvekkili şirket sözleşme ile kararlaştırılan “itfaiye uygunluk raporu” alındığından davacıya 3.taksiti ödemiş olduğunu, ancak ilgili projelerin de teslimiyle vadesi gelecek 2.taksitin davacı, müvekkili şirkete kararlaştırılan projelerin teslimini yapmadığından ödeme de yapılmadığını, davacı tarafından tanzim edilen 27.10.2022 tarih ... numaralı 306.800,00-TL bedelli faturanın, taraflar arasındaki sözleşmeye esas aykırı olarak düzenlendiğini, faturada yazılı bedelin müvekkilinden istenebilir niteliğe haiz olmadığını, fatura üzerindeki bedelin likit bir alacak olduğundan ve itirazın kötü niyet barındırdığından söz edilemeyeceğini belirtmiş, davanın reddine, davacı aleyhine, haksız olarak takibe konu edilen alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine, yargılama gideri ile avukatlık ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; 2004 Sayılı İİK nun 67.maddesi uyarınca itirazın iptali, takibin devamı ve icra inkar tazminatının tahsili istemine ilişkindir.
İtirazın iptali davaları icra takibine sıkı sıkıya bağlı dava türlerindendir.
Davaya konu İzmir... İcra Dairesinin... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklı tarafından, davalı borçlu aleyhine 306.850,00-TL asıl alacak, 3.442,04-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 310.242,04-TL alacak için 22.11.2022 tarihinde ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı borçlu şirkete 02.12.2022 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlu şirket vekilinin 07.12.2022 tarihli dilekçesi ile tebliğ edilen ödeme emrine, icra dairesinin yetkisine, borcun tamamına, asıl borca ve faize, faiz oranına, borcun ferilerine tümüyle itiraz ettiği, itiraz üzerine icra dairesince 07.12.2022 tarihinde takibin durdurulmasına karar verildiği, eldeki davanın bir yıllık hak düşürücü süre içinde mahkememize açıldığı görülmüştür.
Taraflar arasında düzenlenen 13.10.2021 tarihli danışmanlık hizmet sözleşmesinde; "..." ve/veya "Hizmet Alan" deyimi davalı ... Kağıt Karton Sanayi Ticaret Anonim Şirketini, "Danışman" deyimi ise; davacı ... Kurumsal Danışmanlık Hizmetleri San. Ve Tic. Anonim Şirketini "ilgili idare" deyimi ise; Muğla Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanlığını ifade ettiği, sözleşme konusunun... Mahallesi, ... No:...Dalaman /MUĞLA adresin de bulunan Dalaman Selüloz-Kağıt Karton Entegre Tesisleri'nin itfaiye uygunluk raporunun alınmasına ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
Dosya kapsamından, danışmanlık hizmetinde belirtilen projelerin çizimi ve ilgili idareye teslimi neticesinde davacı şirket tarafından söz konusu uygunluk raporunun yani yangın önlem raporunun ilgili kurum olan Muğla Büyük Şehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanlığı'ndan alındığı, yangın önlem raporunun alınmış olduğu, sözleşmesinin 8/A Maddesinde bahsi geçen tüm projelerin çizilmiş olduğu, Muğla Büyük Şehir Belediye İtfaiye Dairesi Başkanlığınca 27.10.2022 tarihli... sayılı... A.Ş.'ye yazılan yazı ekinde söz konusu işletmeye ait yangın önlem raporu (itfaiye uygunluk raporu) ile başvuru dilekçesi,... Vaziyet Planı, ...Tahliye Projesinin ekte gönderildiğinden Sözleşme şartlarına göre işin %100 ünün tamamlanmış olduğu, sözleşme gereğince davalı şirkete proje teslimi edileceğine ilişkin bir hüküm bulunmadığı, sözleşme bedeli olarak kararlaştırılan 650.000,00TL+KDV bedelinin, 130.000,00TL + KDV si ile 260.000,00- TL + KDV sinin davacıya davalı tarafça ödendiği anlaşılmaktadır.
4721 Sayılı TMK nın 6.maddesi uyarınca, kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her birinin hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlü olduğu belirtilmiştir.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerine göre; taraflar, kanunda belirtilen süre ve usule uygun olarak ispat hakkına sahiptir (HMK 189/1). İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir (HMK 190/1).
Eldeki dava ticari dava niteliğinde bulunduğundan, ticari defterlerin, iş bu davada delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK m.222, f.1).
6100 Sayılı HMK nın 222. Maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz (HMK m.222, f.3).
Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur (HMK m.222, f.4).
Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir (HMK 266/1).
Mahkememizce anılan hüküm doğrultusunda, serbest mali müşavir, elektrik mühendisi, inşaat mühendisi, itfaiye ve yangın uzmanı bilirkişilerden oluşan heyetten alınan 29.04.2025 tarihli bilirkişi heyeti raporunun dosya kapsamına uygun, denetime elverişli, ayrıntılı, hüküm kurmaya yeterli bulunduğu anlaşıldığından hükme esas alınması yönünde mahkememizde vicdani kanaate varılmıştır.
Somut olayda, davanın tarafları arasında arasında ticari ilişki bulunduğu, tarafların 2021, 2022 ve 2023 yılı ticari defter ve belgelerinin usulüne uygun olup, sahibi lehine delil vasfını haiz olduğu, taraflar arasındaki sözleşmeye ve tarafların incelenen defterlerine göre davacının davalıdan davaya konu icra takibi nedeniyle 306.800,00-TL tutarında alacaklı olduğu, taraflar arasında düzenlenen sözleşmede ödemeye ilişkin vade tarihi kararlaştırılmadığı, davaya konu faturanın 27/10/2022 tarihli, takip tarihinin 22/11/2022 tarihi olduğu görülmekle, faturanın tebliğinden itibaren 30 gün geçmediğinden davacının davalıdan TTK nın 1530. Madde uyarınca temerrüt faizi isteyemeyeceği, ayrıca TTK nın 1530/7 maddesinin 01/01/2024 tarihinden itibaren uygulanacağı, bu sebeple takip tarihi(22/11/2022) gözetildiğinde anılan hükmün somut olaya uygulanma imkanının bulunmadığı anlaşılmakla, davacının davaya konu icra takibi nedeniyle işlemiş faize ilişkin alacağının olmadığı anlaşılmıştır.
Tüm bu açıklamalardan sonra, davacının davaya konu takip dosyası nedeniyle davalıdan 306.800,00-TL alacağının bulunduğu sabit olmakla, davanın kısmen kabulü ile davalının takibe itirazının kısmen iptali ile takibin 306.800,00-TL asıl alacak üzerinden devamına, davacının işlemiş faiz istemi yerinde görülmediğinden fazlaya dair istemin reddine karar vermek gerekmiş, taraflar arasındaki sözleşme uyarınca her bir yanın üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirip getirmediği yargılamayı gerektirdiğinden, alacak likit kabul edilmediğinden, davacı yararına hüküm altına alınan toplam alacak üzerinden icra inkar tazminatına, koşulları bulunmadığından reddedilen tutar üzerinden ise davalı yararına kötüniyet tazminatına hükmedilmemiş, HMK nın 326. Maddesi uyarınca taraflarca yapılan yargılama giderleri, davanın kabul ve red oranına (%98,8905307611 kabul) göre taraflar arasında paylaştırılmış, davacı yararına nispi, davalı yararına reddedilen dava değeri kadar vekalet ücreti takdir olunarak, aşağıdaki hükmün tesisi gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kısmen kabulü ile davalının İzmir... İcra Dairesinin ....syasına itirazının kısmen iptali ile anılan takibin 306.800,00-TL asıl alacak üzerinden aynen devamına, fazlaya dair isteğin reddine,
2-Alacak yargılamayı gerektirdiğinden ve koşulları oluşmadığından taraflar leh ve aleyhine icra inkar ve kötüniyet tazminatı takdirine yer olmadığına,
3-Kabul edilen miktar üzerinden alınması gereken 20.957,51-TL nispi harçtan, peşin alınan 5.298,16-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 15.659,34-TL bakiye peşin karar ve ilam harcının davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
4-Davacı tarafça yatırılan 179,90-TL başvuru harcı, 5.298,16-TL peşin harç olmak üzere toplam 5.118,26-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00-TL'nin, davanın kabul ve ret oranına göre, 3.085,38-TL'lik kısmının davalıdan alınarak, 34,62-TL'lik kısmının davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
6-Dava kısmen kabul edildiğinden, davacı tarafın yaptığı 421,00-TL davetiye ve posta gideri, 21.500,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 21.921,00-TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranına göre 21.677,79-TL 'sinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, bakiye 243,21-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Dava kısmen reddedildiğinden; davalı tarafın yaptığı 6.000,00-TL bilirkişi ücreti yargılama giderinin davanın kabul oranına göre 5.933,44-TL 'sinin davalı üzerinde bırakılmasına, bakiye 66,56-TL sinin davacıdan alınarak, davalı tarafa verilmesine,
8-HMK nın 333.maddesi uyarınca taraflarca yatırılan delil ve gider avansından sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde yatıran tarafa resen iadesine,
9-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Kanunu ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanmış olan; 49.088,00-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak, davacı tarafa verilmesine,
10-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Kanunu ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanmış olan; 3.442,04-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine,
İlişkin, taraf vekillerinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde, mahkememize veya bulunduğu yerde varsa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 22/05/2025
Katip ... Hakim ...
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır