T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/283
KARAR NO: 2024/108
DAVA: Tazminat (Trafik Sigortasından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/04/2023
KARAR TARİHİ: 13/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigortasından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı taraf vekili duruşmada tekrar ettiği dava dilekçesi ile özetle; 10.08.2022 tarihinde ...’a ait ve ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın, müvekkiline ait ... plakalı yabancı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkilinin, aracı ile ... ili, ... ilçesinde ... caddesini takiben seyir halinde iken, ... Bulvarı ışıklı kavşağında önündeki aracın ışıklarda durması üzerine durakladığı anda, davalı şirket nezdinde sigortalı aracın sürücüsünün, yine aynı yerde, yeterli mesafe bırakmadığından önündeki müvekkiline ait ... plakalı aracın arka kısımlarından çarparak zarar verdiğini, müvekkilinin aracı ile ikametgahı ve aracının plakasının kayıtlı olduğu Almanya'da bulunan ... isimli firma tarafından düzenlenen 05.09.2022 tarihli teknik maliyet ekspertiz raporu ile hasar miktarının KDV dahil 7.325,35 Euro olarak tespit edildiğini, rapora göre onarım süresinin 3-4 gün olabileceğini ve aracın marka ve modeline göre kullanım kaybının günlük 119,00 Euro olduğunun tespit edildiğini, bu raporlama işlemi için KDV dahil 1.184,28 Euro ödemede bulunulduğunu, davalı sigorta şirketinin 23.02.2023 tarihinde taraflarına 68.416,30 TL ödemede bulunduğunu, ancak yapılan bu ödemenin maddi zararı karşılamaktan uzak olduğunu, davalı sigorta şirketinin, kaza tarihi itibarıyla ZMMS poliçesinde 100.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, bu sebeple sigorta yönünden taleplerini teminat limitini aşmamak üzere sınırladıklarını, müvekkilinin aracının yabancı plakalı olup müvekkilinin daimi ikametgahının da Almanya olduğundan ve orada Euro üzerinden harcama yapacağından, araçtaki zararın; parça fiyatları, işçilik ücretleri, değer kaybı ve diğer zorunlu giderler ve ekspertiz rapor ücretinin de Türkiye piyasasına göre değil aracın bulunduğu ülke piyasasına yani Alman rayiç değerlerine göre belirlenmesi gerektiğini, arabuluculuk kurumuna başvurulduğunu anlaşma sağlanamadığını, izah edilen sebeplerle, davanın kabulü ile, fazlaya ilişkin her türlü talep, dava ve netice-i talepleri ve ıslah hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik 1.000,00 Euro hasar tazminatının; davalı sigorta şirketinden; zorunlu trafik sigorta poliçesi bakımından teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere, temerrüt tarihinden itibaren, davalı şahıslardan ise kaza tarihinden itibaren, müşterek ve müteselsilen, yabancı para bakımından 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faiziyle birlikte ve fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Euro Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası olarak tahsiline, şimdilik 100,00 Euro kullanım kaybı tazminatının; davalı şahıslardan kaza tarihinden itibaren, müşterek ve müteselsilen, yabancı para bakımından 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faiziyle birlikte ve fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Euro Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası olarak tahsiline, müvekkili tarafından ödenmiş ekspertiz rapor ücretinin, fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Euro efektif satış kuru karşılığı Türk Lirası olarak yargılama giderlerinden sayılmasına, diğer yargılama giderleri ile yasal avukatlık vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ... Aş vekili cevap dilekçesi ile özetle; Davacının, dava konusu yaptığı taleplerine ilişkin olarak dava açmadan önce 2918 Sayılı Kanunun 97. ve 99. maddesi gereğince müvekkili şirkete yasaya uygun olarak başvuruda bulunmadığını, hal böyle iken davacıların dava şartı niteliğinde olan bu başvuruyu yapmaması nedeniyle davanın öncelikle dava şartı yokluğundan reddinin gerektiğini, zamanaşımı itirazında bulunduklarını, ... plakalı aracın "08.07.2022 - 08.07.2023" tarihleri arasını kapsayacak şekilde müvekkili şirket tarafından "..." poliçe numarasıyla Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik Sigortası) Sigorta Poliçesi kapsamında sigortalandığını, müvekkili sigorta şirketi tarafından poliçe kapsamında kaza başına düşen teminatın kazaya ilişkin olarak yapılan hesaplamalara göre ve poliçe limitine uygun olarak ödendiğini, 23/02/2023 tarihinde tazminat ödemesi olarak davacı vekili hesabına ... hasar dosyası üzerinden 68.416,30TL ödeme yapıldığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun kusur oranında ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, söz konusu kazada davacı tarafın sürmüş olduğu araca ait hasar bedeli tespitinin Almanya' da yapıldığının davacının beyanından anlaşıldığını, yapılan hasar bedelinin fahiş olduğunu, davacının sunduğu Almanya'da alınan fahiş miktarlı ekspertiz raporunun kabulünün de mümkün olmadığını, müvekkili sigorta şirketinin davacının yurtdışında ödediğini iddia ettiği bilirkişi ücretinden herhangi bir sorumluluğunun olmadığını, kabul anlamına gelmemek üzere; müvekkili şirketin temerrüt tarihinden itibaren yasal faizden sorumlu tutulabileceğini, arz ve izah edilen nedenlerden dolayı; davanın reddine ve karşı tarafın yargılama giderleri ile vekalet ücreti ödemeye mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
CEVAP: Davalılar ... ve ...'ye dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş, davalılar duruşmalara katılmadıkları gibi herhangi bir cevap da vermediklerinden HMK.nın 128.Maddesi uyarınca davayı inkar ettikleri kabul edilerek yargılamaya devam olunmuştur.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Kaza tespit tutanağı: Görevli polis memurlarınca düzenlenen 10/08/2022 tarihli kaza tespit tutanağında olayın; "sürücü ... idaresindeki ... plakalı aracıyla Sivas caddesini takiben Doğu Terminali istikametinden İldem istikametine sol şeritte seyir halinde iken Nalçık Bulvarı ışıklı kavşağına geldiği esnada önünde bulunan aracın yanan sarı ışıkta durması üzerine kendisinin de durakladığı esnada aracının arka kısımlarına kendisi ile aynı istikametten gelen sürücü ... idaresindeki ... plakalı aracının ön kısımları ile çarpması şeklinde iki araçlı maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş olup, bu kazanın oluşumunda ... plakalı araç sürücüsü ...'nin 2918 SK'nun 56/1-c yakın takip kuralını ihlal ederek tam kusurlu olduğu kanaatindeyiz" şeklinde tanımlandığı anlaşılmıştır.
Hasar Dosyası: Davacı vekili tarafından davalı sigorta şirketine 17/01/2023 tarihinde hasar tazminatı ve ekspertiz rapor ücretinin istemi için başvuruda bulunulduğu, davalı sigorta şirketi tarafından 68.416,30 TL hasar bedeli ödemesi yapıldığı anlaşılmıştır.
Poliçe: Davalılar ... ile ... AŞ arasında ... plakalı araç ile ilgili olarak 08.07.2022-08.07.2023 tarihlerini kapsar ZMMS poliçesi bulunmaktadır. Poliçe limiti maddi araç başına 100.000,00-TL olarak belirlenmiştir.
Trafik Tescil: Türkiye Noterler Birliğinin 28/04/2023 tarihli cevabi yazısında; ... plakalı aracın davalılardan ... adına tescilli olduğu bildirilmiştir.
Bilirkişi raporu : 24/09/2023 tarihli bilirkişi heyet raporunda; ... Plakalı Otomobil sürücüsü ...'nin; 2918 s. KTK'nun 52/1B maddesi ve 56/1-C maddesi, ve 84. Maddesi kurallarını ihlal ettiği için bu kazanın oluşumunda etken olduğu, ... plakalı otomobil sürücüsü ...'ün; 2918 s. KTK'nca kazaya etken bir hareketi bulunmadığından kazada etken olmadığı, Almanya bilirkişi ekspertiz raporuna göre; 1,029,09 - € kaporta / mekanik / elektrik / diğer işçilik, 786,21 EUR boya ve işçiliği 4358,46- Euro yedek parça bedeli olmak üzere toplam zararın 6.155,76 EUR+ KDV, kdv dahil 7.325,35 EUR olduğu, heyetlerinin tespit ve görüşüne göre; 869,52 € kaporta/mekanik/elektrik/diğer işçilik, 642,16 EUR boya ve işçiliği, 4.358,46 EUR yedek parça bedeli olmak üzere toplam zararın 5.870,14 EUR +KDV, kdv dahil 6.985,46 EUR olduğu, kaza ile hasarın uyumlu olduğu, araç mahrumiyeti zararı bakımından, yapılan araştırma ve değerlendirme neticesinde, günlük 119 EUR ikame araç bedelinin makul ve rayiç değer olduğu, aracın onarım sürecinin 4 gün makul olduğu, buna göre onarım için 4 günlük araç zarar mahrumiyetinin (4 gün X 119 EUR/gün) 476.00 EUR olduğu, 995.19 EUR +kdv, KDV dahil 1.184.28 EUR ekspertiz ücretinin Almanya koşulları için makul olduğu, yargılama gideri sayılıp sayılmayacağı hususunun taktir ve değerlendirmesinin sayın Mahkemeye ait olduğu mütalaa edilmiştir.
Islah : Davacı vekili 15/11/2023 tarihli dilekçesinde; Hasar Tazminatı bakımından toplam 3.575,52-Euro tazminatın; davalı ... A.Ş. yönünden temerrüde düştüğü 31.01.2023 tarihinden itibaren bakiye teminat limiti olan 31.583,70 TL ile sınırlı olmak üzere, diğer davalı şahıslar yönünden kaza tarihi olan 10.08.2022 tarihinden itibaren, 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte, müşterek ve müteselsilen, fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru karşılığı Türk Lirası olarak ödenmesine, kullanım kaybı tazminatı bakımından toplam 476,00 euro tazminatın; sadece davalı şahıslardan kaza tarihi olan 10.08.2022 tarihinden itibaren, 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte, müşterek ve müteselsilen, fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru karşılığı Türk Lirası olarak ödenmesine, TTK m 1426 gereği ve bilirkişi raporunda da belirlenip makul görülen 1.184,28 Euro ekspertiz rapor ücretinin, tüm davalılar yönünden, müşterek ve müteselsilen fiili ödeme tarihindeki TC Merkez Bankası Efektif Satış kuru karşılığı TL olarak yargılama giderlerinden sayılmasına, diğer tüm yargılama giderleri ile avukatlık vekalet ücetinin davalı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiş ıslah harcını aynı tarihte yatırmıştır.
Dava;Trafik kazası nedeniyle davacı aracında meydana gelen hasar bedeli zararının karşı araç ZMMS Sigortacısı, işleteni ve sürücüsünden, ikame araç bedeli zararının karşı araç işleteni ve sürücüsünden tahsili davasıdır.
Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları 14 Mayıs 2015 gün 29355 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak 01 Haziran 2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan 2918 sayılı KTK.nın 90. maddesinde “Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.” şeklindeki düzenleme ve zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatı kapsamı dışında bulunan hallerin düzenlendiği 92/i maddesindeki “Bu Kanun çerçevesinde hazırlanan zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ve ekleri ile tanımlanan teminat içeriği dışında kalan talepler.” şeklindeki düzenleme Anayasa Mahkemesinin 17.7.2020 tarihinde 2019/40 E-2020/40 K. sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiştir.
Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ile zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatların zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarına göre belirleneceğine dair düzenleme iptal edilmiştir. T.C. Anayasası’nın 153/6. maddesinde, “Anayasa Mahkemesi kararları Resmî Gazetede hemen yayımlanır ve yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzel kişileri bağlar.” düzenlemesi mevcut olup, bu düzenlemenin doğal sonucu olarak Anayasa Mahkemesi’nce bir kanun veya kanun hükmünde kararnamenin tümünün ya da bunların belirli hükümlerinin Anayasa’ya aykırı bulunarak iptal edildiğinin bilindiği halde görülmekte olan davaların Anayasa’ya aykırılığı saptanan kurallara göre görüşülüp çözümlenmesi, Anayasa’nın üstünlüğü prensibine ve hukuk devleti ilkesine aykırı düşeceği için uygun görülmeyeceği kabul edilmektedir. Anayasa Mahkemesi’nin somut norm denetimi neticesinde verdiği iptal kararlarının Resmî Gazete’de yayımlanması ile sonuç doğuracağı ve eldeki tüm uyuşmazlıklara uygulanması gerektiği uyulması zorunlu yargısal içtihatlar ile kabul edilmiştir.
Yargıtay içtihatları ile kabul edilen “usuli kazanılmış hak” olgusunun, birçok hukuk kuralında olduğu gibi yine Yargıtay içtihatları ile geliştirilmiş istisnalarının bulunduğu, yeni bir İçtihadı Birleştirme Kararı (09.05.1960 tarihli ve 21/9 sayılı YİBK) ya da geçmişe etkili bir yeni kanun çıkması, benzer şekilde uygulanması gereken bir kanun hükmünün, hüküm kesinleşmeden önce Anayasa Mahkemesince iptaline karar verilmesi hallerinde, usulü kazanılmış hakka göre değil, İBK'na veya geçmişe etkili yeni kanuna ya da Anayasa Mahkemesinin iptal kararından sonra oluşan yeni duruma göre karar verilebileceği (HGK’nın 21.01.2004 tarihli ve 2004/10-44 E., 19 K.; 03.02.2010 tarihli ve 2010/4-40 E., 2010/54 K), dolayısıyla bilirkişi raporları alındıktan ve bu raporlar nedeniyle taraflar lehine oluşan usulü kazanılmış hakka göre değil sonra Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararından sonra oluşan yeni duruma göre karar verilmesi gerektiği, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi'nin 2019/824 esas, 2020/1025 karar sayılı, 2019/3373 esas, 2020/1022 karar sayılı emsal kararlarında da belirtildiği üzere Anayasa Mahkemesi'nin yukarıda anılan iptal kararı sonrasında oluşan yeni duruma göre KTK'nun 90. Maddesi hükmü dikkate alındığında, zarar gören hak sahiplerinin zarar veren 3.kişilerden ve sigorta şirketinden talep edebilecekleri tazminatın kapsamının belirlenmesinde kullanılacak yöntem ve ölçütler konusunda kısıtlama bulunmadığından, üçüncü kişi olan davacının uğradığı hasar zararının tespitinde 6098 sy Türk Borçlar Kanunu hükümleri dikkate alınarak Avusturya ülkesindeki yerel piyasa koşulları, yedek parça ve servis maliyetleri, kazalı parça ve yeri, işçilik maliyetleri, KDV dikkate alınması gerektiği kanaatine varılmıştır.
04.12.2021 tarihinde RG’de yayınlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişik Yapılmasına Dair Genel Şartlar uyarınca daha önceki Genel Şartların, 1., 2. 3., 4.,5., 6.,7.,8., 9., 10., 11, 12., 13., 14. ,15., 16., maddelerinde değişiklik yapılmış olup, 17. Maddesi ile de Genel Şartlara Ek-7 eklenerek, Ek-7’ de, değer kaybı, sakatlık, destekten yoksun kalma tazminatlarının nasıl hesaplanacağının düzenlenmiştir. Bu değişikliğin 18. Maddesi ile “Bu genel şartların yayımı tarihinde yürürlüğe girer.” Düzenlemesine, 13. Maddesi ile Genel Şartalırn C.11. Maddesine yapılan ek maddede “Bu genel şartların yürürlük tarihinden sonra yapılan değişiklikler, söz konusu değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihten sonra akdedilen sözleşmelere uygulanır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2016/14573 esas, 2017/6035 karar sayılı, 29/05/2017 tarihli ilamı, 2017/1541 Esas,2017/9897 Karar sayılı, 31.10.2017 tarihli ilamı, İzmir BAM 11. HD'nin 2018/593 esas, 2018/414 karar sayılı, 02/04/2018 tarihli ilamında belirtildiği üzere "Davalı sigorta şirketinin sorumluluğu, poliçenin düzenlendiği tarihte geçerli bulunan poliçe özel ve genel şartları ile yasal hükümlere göre belirlenecektir.” 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1425. maddesine göre de sigorta poliçesi genel ve varsa özel şartları içerdiği, 01.06.2015 tarihli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları’nda değişiklik yapan Yeni Genel Şartların 18. Maddesi ve 13.maddesine göre, genel şartlarda yapılan değişikliklerin yürürlük tarihi olan 04.12.2021 tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanacağı, dava konusu trafik poliçesinin 24.08.2021 tarihinde tanzim edildiği, dolayısıyla poliçenin tanzim tarihinde yürürlükte olmayan 04.12.2021 tarihli genel şartlarda yapılan değişikliklerin ve zararın hesaplanma yöntemini belirleyen eklerinin somut olaya uygulanmasına yasal olanak bulunmamaktadır.
Davalı sigorta vekili zamanaşımı savunmasında bulunmuştur. 2918 sayılı KTK'nın 109/I. maddesinde "Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve her halde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar." hükmüne, yine aynı kanunun 109/II. maddesinde ise, "Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve Ceza Kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş ise, bu süre maddi tazminat talepleri için de geçerlidir." hükmüne yer verilmiştir. 6098 sayılı TBK’nun 154. Maddesinde ise zamanaşımı kesen nedenler düzenlenmiş olup, borçlunun borcu ikrarı, kısmen ifa, icra takibi başlatılması bu nedenler arasında sayılmıştır. Hukuki Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk Kanunun 18/A maddesinin 15. Maddesinde “Arabuluculuk Bürosuna başvurulmasından son tutanağın düzenlendiği tarihe kadar geçen sürede zamanaşımı durur…”hükmüne yer verilmiştir. Tüm bu düzenlemeler dikkate alındığında, kazanın 10.08.2022 tarihinde gerçekleştiği, davalı sigortanın 23.02.2023 tarihinde kısmi ödemede bulunduğu, kısmi ödeme zamanaşımını kesen nedenler arasında olup, kısmi ödeme tarihinden itibaren 2 yıllık zamanaşımı süresinin 23.02.2025 tarihinde dolacağı, davanın 04.04.2023 tarihinde zamanaşımı süresi içerisinde açıldığı anlaşılmakla davalının zamanaşımı savunması reddedilmiştir.
Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde; Davalı ... A.Ş. tarafından ZMMS Trafik sigorta poliçesi ile sigortalanan, davalı ... adına tescilli olan, 10.08.2022 kaza tarihinde davalı ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın ... ili ... ilçesi ... caddesi üzerinde seyir halinde iken, önünde trafik yoğunluğu nedeniyle duran davacıya ait ... Almanya plakalı aracın arka kısımlarına çarpması neticesinde meydana gelen trafik kazasında, bilirkişi heyet raporunda belirlenen gerekçelerle davalı sürücü ...’nin %100 oranında asli kusurlu olduğu kanaatine varıldığı, davacı yana ait araçta Almanya ülkesindeki koşullara göre yedek parça, boya, işçilik ve KDV dahil olmak üzere 6.985,46 Euro tutarında zarar oluştuğu, davalı sigorta şirketi tarafından davacının başvurusu üzerine 23.02.2023 tarihinde 68.416,30 TL hasar bedelinin davacıya ödendiği, ödeme tarihi itibariyle Merkez Bankası efektif satış kurunun 1Euro=20.0638 TL üzerinden 68.416,30 TL ödemenin Euro karşılığının 3.409,94 Euro, buna göre davacının bakiye hasar zararının 6985,46 Euro – 3409,94 Euro= 3.575,52 Euro olduğu, aracın hasarının 4 iş gününde tamiri mümkün olup, bu durumda onarım süresince toplam ikame araç bedelinin (4 gün x 119,00 Euro)= 476,00 Euro olduğu, davalı ...’ın KTK.nun 85.maddesi uyarınca malik sıfatıyla, davalı ... Şirketi’nin trafik sigorta poliçesi ve KTK.nun 85-91.maddeleri gereğince gerçekleşen hasar zararından bakiye teminat limiti olan 31.583,70 TL ile sınırlı olarak, davalı ...'nin haksız fiil faili olarak sorumlu oldukları, dava konusu rizikoya ilişkin hasar ihbarının, davalı sigortacıya, 18.01.2023 tarihinde tebliğ edildiği, 2908 sayılı KTK 99.madde hükmüne göre trafik sigortacısının zarar giderim yükümlülüğü süresinin, hasar ihbarından itibaren 8 gün olduğu, bu süre geçtikten sonra sigortacının temerrüde düştüğü, davacı tarafından davalı trafik sigorta şirketine gönderilen temerrüt ihtarı 18.01.2023 tarihinde tebliğ edilmiş olmakla bu tarihten 8 gün sonra yani 31.01.2023 tarihinden itibaren temerrüt faizi talep edilebileceği, diğer davalıların ihbar ve ihtara gerek olmaksızın haksiz fiil tarihi olan 10.08.2022 tarihinde temerrüde düştükleri anlaşılmakla davacının davasının kabulü ile ; 3.575,52 Euro bakiye hasar bedeli tazminatının (davalı ... A.Ş. bakiye trafik poliçesi teminat limiti olan 31.583,70 TL ile sınırlı sorumlu olması kaydıyla) sigorta şirketi yönünden 31.01.2023 temerrüt tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 10.08.2022 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru esas alınarak TL karşılığının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacının 476,00 Euro araç mahrumiyet bedeli zararının kaza tarihi olan 10.08.2022 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru esas alınarak TL karşılığının davalılar ... ee ...’den müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacı tarafından yapılan 1.184,28 Euro eksper ücretinin yargılama giderleri içerisinde değerlendirilmesine, davalıların malik sürücüsü ve sigortacısı olduğu aracın, neden olduğu trafik kazasında, davacının aracının zarar görmesi nedeniyle, maddi tazminat talep edilen davada, davalıların zarar gören davacıya karşı müteselsilen sorumlu olduğu, müteselsil sorumlu davalılar arasında ise zorunlu dava arkadaşlığı değil, ihtiyari dava arkadaşlığı bulunduğu, sigorta hükümleri TTK'da düzenlendiğinden, davalı sigorta hakkındaki dava mutlak ticari dava iken, haksız fiil sorumlusu olan sürücü ve işleten hakkındaki davanın, mutlak ticari dava olmadığı gibi, bu davalıların sıfatına ve davanın niteliğine göre nisbi ticari dava da olmadığı, davalı sigorta dışındaki davalılar hakkında zorunlu arabuluculuk yasasının uygulanamayacağı nazara alındığında arabuluculuk ücretinden yalnızca davalı sigorta şirketinin sorumlu tutulmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :
Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davacının, hasar bedeli isteğine yönelik davasının KABULÜ ile; 3.575,52 Euro hasar bedeli tazminatının (davalı ... A.Ş.bakiye trafik poliçesi teminat limiti olan 31.583,70 TL ile sınırlı sorumlu olması kaydıyla) davalı ... Anonim Şirketi yönünden temerrüde düştüğü 31.01.2023 tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 10.08.2022 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru esas alınarak TL karşılığının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-Davacının, araç mahrumiyet bedeli isteğine yönelik davasının KABULÜ ile; 476,00 Euro araç mahrumiyet tazminatının kaza tarihi olan 10.08.2022 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru esas alınarak TL karşılığının davalılar ... ve ...’den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
3- Davacı tarafından yapılan 1.184,28 Euro eksper ücretinin (davalı ... A.Ş.bu miktarın 438,18 Euro’luk kısmı ile sınırlı sorumlu olması kaydıyla) fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru esas alınarak TL karşılığının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Kabul edilen miktar üzerinden hesaplanmış olan 5.819,94 TL nispi harca, peşin alınan ve ıslah ile tamamlanan 2.550,57 TL harcın mahsubu ile bakiye 3.269,37 TL karar ve ilam harcının davalılar ... ve ...’den müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNE’ YE GELİR KAYDINA.
5-Dava tamamen kabul edildiğinden davacı tarafın yaptığı ve karşıladığı 25,60 TL vekalet suret harcı, 179,90 TL başvuru harcı, 2.550,57 TL peşin alınan ve ıslahla tamamlanan harç, 611,25 TL davetiye ve posta gideri, 4.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 7.367,32 TL (davalı ... A.Ş.bu miktarın 4.053,01 TL’lik kısmı ile sınırlı sorumlu olması kaydıyla) yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine.
6-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL'nin davada haksız çıkan davalı ... A.Ş.'den alınarak HAZİNE'ye gelir kaydına,
7-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Kanunu ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan; 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine.
8-HMK.nun 333.maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine.
ilişkin, davacı vekilinin ve davalı ... vekili ile davalı sigorta vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde, mahkememize veya bulunduğu yerde varsa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.
13/02/2024
Katip...
e-imzalı
Hakim...
e-imzalı