T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/351 ESAS
KARAR NO: 2024/477 KARAR
DAVA: Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 27/04/2023
KARAR TARİHİ: 12/06/2024
Mahkememizde görülen Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait ... plakalı araç ile ... A.Ş. ... poliçe numaralı ile sigortalısına ait ...plakalı araç arasında 19/08/2022 tarihinde maddi hasarlı trafik kazası gerçekleştiğini, Kaza Tespit Tutanağı doğrultusunda bu kazanın oluşumunda ... A.Ş.'ye Sigortalı ...plakalı otomobil sürücüsü ...'in kazanın oluşumunda kusurlu olduğunun belirtildiğini, müvekkilinin aracının kazadan ötürü değer kaybettiğini, sigorta şirketince bu zararın doğrudan tazmin edilmesi gerektiğini, değer kaybına ilişkin zararın Trafik Sigortası Poliçesi kapsamında kaldığını, müvekkilini aracının 2011 model ... olduğunu, kaza sırasında 153.410 Km civarında olduğunu, kaza esnasında aracın parçalarının hasarlandığını, aracın değerince ciddi miktarda düşüş olduğunu, meydana gelen trafik kazası nedeniyle araçta oluşan değer kaybına ilişkin zarar için ... A.Ş. Karşı taraf olmak üzere arabuluculuk yoluna başvurduklarını, araçta meydana gelen değer kaybının belirlenmesinin şu anda taraflarınca mümkün olmadığını, açıkladığı nedenlerle; şimdilik 1.000,00-TL değer kaybı bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sigorta şirketinden tahsili ile taraflarına verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya üstünde bırakılmasını talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; Araçta oluşan hasar kapsamında karşı tarafa 20/12/2022 tarihinde 3.742,30-TL değer kaybı bedeli, 29/11/2022 tarihinde de sigorta şirketine rücuen 25.756,00-TL maddi hasar bedeli ödendiğini, davacının zararının karşılanmış olduğundan davanın reddinin gerektiğini, müvekkilinin Genel Müdürlük adresinin Sarıyer İstanbul olduğunu, yetkili mahkemenin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, yetkisizlik kararı verilerek dosyanın yetkili mahkemeye gönderilmesi gerektiğini, davanın görevsiz mahkemede açıldığını, davanın Asliye Ticaret Mahkemesi'nde açılabilmesi için tarafların tacir olup olmamasına bakılmaksızın iki tarafın da ticari işletmesi ile ilgili husustan doğan bir hukuk davası olması gerektiğini, görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, poliçe tanzim tarihi olan 28/06/2022 tarihi göz önünde bulundurulduğunda değer kaybı hesaplamasında Genel Şartlar'ın göz önünde bulundurularak hesaplama yapılması gerektiğini, bilirkişi hesaplamasının ZMMS Genel Şartlar değer kaybı hesaplama formülünün dikkate alınarak yapılması gerektiğini, mevcut poliçede limitin 100.000,00-TL olduğunu, sorumluluğun poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, müvekkilinin sigortalının ZMMS'den kaynaklanan sorumluluğundan sigortalının kusuru oranında sorumlu olduğunu, davacının kaza tarihinden itibaren faiz işletme talebinin hukuka aykırı olduğunu, davacının kaza tarihi olan 13/10/2022 tarihini esas alarak faiz hesabı yapmasının taraflarınca kabul edilemeyeceğini, müvekkilinin faiz sorumluluğunun sınırlı olduğunu, talep edilen hasar bedelinin davacı tarafından ispatlanması gerektiğini, poliçe teminatı kapsamında ekspertiz ücreti bulunmadığını, parça ve işçilik iskontosu uygulanmalı bu oranda en az yüzde otuz olması gerektiğini, müvekkilinin KDV'den sorumluluğunun bulunduğunu, açıkladığı nedenlerle; davanın usulden reddini, esastan reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Hasar dosyası: Davacının dava tarihinden önce davalı sigortaya hasar/ değer kaybı talepleri için başvuruda bulunduğu, davalı sigorta şirketinin dava tarihinden önce davacıya 20.12.2022 tarihinde 3.742,30 TL değer kaybı ödemesi, 25.756 TL hasar ödemesi d yaptığı anlaşılmıştır.
Tramer kayıtları: Sigorta Bilgi ve Gözetim merkezinin cevabi yazısında:Sigorta Bilgi Ve Gözetim Merkezinin, Dava konusu araç ile ilgili kaza / hasar geçmişine ait göndermiş olduğu belgede, dava konusu aracın geçmiş hasar kayıtlarında, benzer parçaların onarım görmediği anlaşılmaktadır.
Poliçe: Sigortalı ... Endüstrisi San.ve Tic. A.Ş. ne ait ...plakalı araçla ilgili olarak 30.06.2022-2023 tarihleri arasında geçerli Karayolları Mali Sorumluluk Trafik Sigorta poliçesi ile ... A.Ş. Tarafından sigorta teminat örüntüsüne alındığı, kaza 19/08/2022 tarihinde meydana gelmiş olup teminatları süresi içinde meydana gelmiş olduğu anlaşılmaktadır. Poliçe limiti maddi araç başına 50.000,00-TL dir.
Bilirkişi Raporu: Bilirkişiler Hasan ... ve... tarafından 02/02/2024 tarihinde düzenlenen raporda özetle; ... plakalı araç sürücüsü ... önündeki aracı güvenli takip mesafesi bırakarak izlemediği ve arkadan çarptığı için kazanın oluşumunda etken olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ... atfı kabil kural ihlalinde bulunmadığından dolayı için kazanın oluşumunda etken olmadığı, Dava dosyasında bulunan belgeler, incelenmiştir. Kaza sonucu araçta bildirilen hasar ile onarılacak parçaların uyumuna, davacının maliki olduğu ... plakalı araçta değer kaybı oluşacağına kanaat edildiği, Yapılan Piyasa Rayiç Araştırmasında, kaza tarihinde eşdeğer araçların (kilometresi ve geçmiş hasar kayıtları da incelenerek) ortalama değerinin 320.000,00 TL (Üçyüzyirmibin. TL) olduğuna kanaat edildiği, Kaza tarihinde hasar bedelinin 25.755,70 TL (Yirmibeşbinyediyüzellibeş. TL. Yetmiş. KRŞ) olduğu hesaplandığı, Rayiç değere göre ekonomik bir onarım olduğuna kanaat edilerek Pert-Total çalışması yapılmadığı, Sovtaj hesaplanmadığı, Yapılan hesaplama ve piyasa araştırmaları ile kaza tarihinde dava konusu aracın değer kaybı tazminatının 9.000,00 TL (Dokuzbin. TL) olacağı, bu bilgi ile Hesaplanan 9.000,00 TL ödenen 3.742.380 > — 5.257,70 TL (Beşbinikiyüzelliyedi.TL.Yetmiş.KRŞ) bakiye değer kaybı hesaplandığı görüşü ile raporlarını düzenlemişlerdir.
Islah: Davacı vekili 13/02/2024 tarihli dilekçesi ile dava değerini artırmış ve aynı tarihte harcını yatırmıştır.
Dava; davacı aracında meydana gelen bakiye değer zararın karşı araç ZMMS sigortacısından tahsili için açılan maddi tazminat davasıdır.
Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir.
Yargıtay .... Hukuk Dairesi'nin ... esas,... karar sayılı, 29/05/2017 tarihli ilamı, ... Esas,... Karar sayılı, 31.10.2017 tarihli ilamı, İzmir BAM .... HD'nin ... esas, ... karar sayılı, 02/04/2018 tarihli ilamında belirtildiği üzere "Davalı sigorta şirketinin sorumluluğu, poliçenin düzenlendiği tarihte geçerli bulunan poliçe özel ve genel şartları ile yasal hükümlere göre belirlenecektir.” Anayasa Mahkemesinin 17.7.2020 tarihinde ... E-... K. sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiştir. İptal kararındaki gerekçeler dikkate alınarak 19.06.2021 tarihinde RG’de yayınlanan 7327 sy İcra ve İflas Kanunun ile Bazı Kanunlarda Değişik Yapılmasına Dair Kanunun 18. Maddesi ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 90 ıncı maddesinin birinci fıkrasında yer alan “Kanun” ibareleri “Kanunda” şeklinde değiştirilerek, fıkraya birinci cümlesinden sonra gelmek üzere “Bu tazminatlardan;a) Değer kaybı tazminatı, aracın; piyasa değeri, kullanılmışlık düzeyi, hasara uğrayan parçaları ile hasar tutarı dikkate alınarak,…hesaplanır. Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu tarafından belirlenir.” şeklinde yasal düzenleme eklenmiş ve 19. Maddesi ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 92. Maddesinde de trafik poliçesi teminatı dışında kalan hallere ekleme yapılmıştır. Bu değişikliklerin, 7327 sy yasanın 23. Maddesine göre RG’de yayımlandığı tarihte yürürlüğe gireceği öngörülmüştür. 04.12.2021 tarihinde RG’de yayınlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişik Yapılmasına Dair Genel Şartlar uyarınca daha önceki Genel Şartların, 1., 2. 3., 4.,5., 6.,7.,8., 9., 10., 11, 12., 13., 14. ,15., 16., maddelerinde değişiklik yapılmış olup, 17. Maddesi ile de Genel Şartlara Ek-7 eklenerek, Ek-7’ de, değer kaybı, sakatlık, destekten yoksun kalma tazminatlarının nasıl hesaplanacağının düzenlenmiştir. Bu değişikliğin 18. Maddesi ile “Bu genel şartların yayımı tarihinde yürürlüğe girer.” düzenlemesine, 13. Maddesi ile Genel Şartların C.11. Maddesine yapılan ek maddede “Bu genel şartların yürürlük tarihinden sonra yapılan değişiklikler, söz konusu değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihten sonra akdedilen sözleşmelere uygulanır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Dava konusu trafik poliçesinin 21.12.2021 tarihinde tanzim edildiği, 7327 sy yasa ile yapılan değişikliklerin 19.06.2021 tarihinde ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişik Yapılmasına Dair Genel Şartlardaki değişikliklerin 04.12.2021 tarihinde yürürlüğe girdiği ve Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararından sonra oluşan yasal boşluğun giderildiği dikkate alındığında, poliçe tanzim tarihinde yürürlükte olan 7327 sy İcra ve İflas Kanunun ile Bazı Kanunlarda Değişik Yapılmasına Dair Kanunun 18. Maddesi ile değişik 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 90 ıncı maddesi ve 92. Maddesindeki düzenlemeler ile 04.12.2021 tarihli 31679 tarihli Resmi Gazete’de yayınlanan “Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartları” hükümleri ile değişen bu Genel Şartların eki niteliğindeki EK1 DEĞER KAYBI TAZMİNATI hesaplama yönteminin değer kaybına yönelik maddi zararın kapsamının belirlenmesinde dikkate alınması gerektiği, kanaatine varılmıştır.
Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde; 19.08.2022 tarihinde saat 08.30 sıralarında Manisa ili Salihli ilçesi Ankara yolu Ankara istikametinde sol şeritte seyir halinde olan ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç yavaşladığı esnada, aynı istikamette arkasında seyreden ... sevk ve idaresindeki ...plakalı aracın arkasından çarpması sonucu iki araçlı Maddi Hasarlı Trafik Kazası meydana geldiği, meydana gelen kazada ...Plakalı araç süri ... önündeki araçla takip mesafesini korumadığı ve arkadan çarptığı için kazanın oluşumunda asli ve tam kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ... atfı kabil kural ihlalinde bulunmadığından dolayı kusursuz olduğu anlaşılmıştır.
"Yargıtay ...,...K içtihat methinde, değer kaybı zararı belirlenirken yapılması gereken; “aracın kaza tarihi itibarı ile serbest piyasa koşullarına göre hasarsız haldeki 2.el değerinin belirlenmesi ve aracın tamir edilmesinden sonra, aracın yaşı, hasar miktarı ve hasarlı kısımların özelliği dikkate alındığında ve yine serbest piyasa koşullarında 2.el değerinde ne kadar bir azalma olacağının belirlenmesinden ibarettir." şeklinde belirlemiştir.
Kaza sonucu araçta bildirilen hasar ile onarılacak parçaların uyumuna, davacının maliki olduğu ... plakalı araçta değer kaybı oluşacağına kanaat edilmiştir. Yapılan Piyasa Rayiç Araştırmasında, kaza tarihinde eşdeğer araçların (kilometresi ve geçmiş hasar kayıtları da incelenerek) ortalama değerinin 320.000,00 TL olduğu, Kaza tarihinde hasar bedelinin 25.755,70 TL olduğu, Rayiç değere göre ekonomik bir onarım olduğuna kanaat edilerek Pert-Total çalışması yapılmadığı, sovtaj hesaplanmadığı, Yapılan hesaplama ve piyasa araştırmaları ile kaza tarihinde dava konusu aracın değer kaybı tazminatının 9.000,00 TL olacağı, Hesaplanan 9.000,00 TL- ödenen 3.74230 = 5.257,10 TL bakiye değer kaybı oluştuğu, Davacı vekilinin ıslah dilekçesi ile 5.257,70 TL değer kaybı isteğinde bulunduğu, Kazanın poliçe süresi içerisinde gerçekleştiği, bakiye zarar miktarının bakiye poliçe limiti dahilinde kaldığı, davalı sigorta şirketinin poliçe kapsamında doğan bakiye değer kaybından sorumlu olduğu, davalı sigorta şirketinin 2918 sayılı KTK.nun 99/1. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi Genel Şartları`nın B 2/2.1. maddesi uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte kendisine ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde ödeme yükümlülüğü bulunduğu, davalının en geç kısmi ödeme yaptığı 20.12.2022 tarihi itibariyle temerrüde düştüğü anlaşılmakla davacının davasının kabulüne, 5.257,10-TL bakiye değer kaybının zarar veren araç ticari nitelikte olmayıp haksız eylemin de TTK.’nun 4. maddesi uyarınca ticari iş niteliği taşımamasına göre, temerrüt tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsiline karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davacının davasının KABULÜNE,
1-5.257,10-TL değer kaybı tazminatının 20.12.2022 tarihinden İtibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 359,11-TL harçtan peşin alınan ve ıslah yolu ile tamamlanan 264,90-TL harcın mahsubu ile bakiye 94,21-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR OLARAK KAYDINA,
3-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davacı yararına takdir olunan 5.257,10-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00-TL'nin davada haksız çıkan davalıdan alınarak HAZİNE'ye gelir kaydına,
5-Davacının yapmış olduğu 179,90-TL dava açma ilk gideri, 4.000,00-TL bilirkişi ücreti, 75,50-TL tebligat ve posta gideri, olmak üzere toplam 4.255,40-TL Yargılama giderinin peşin yatırılan ve ıslah yolu ile tamamlanan 264,90-TL harç ile birlikte toplam 4.520,30-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı ve davalı yanca yatırılan delil ve gider avansından sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinden yatıran tarafa iadesine,
Dair, tarafların yokluklarında miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.12/06/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır